Bijlage 3 - Raadsmemo Noodfonds energie-armoede en afdoening toezegging 587

Zaakid Aan De gemeenteraad van Zoetermeer Van Het college/ Wethouder Velzen, wethouder Iedema Onderwerp Raadsmemo Noodfonds energie-armoede en afdoening Toezegging 587

Datum 16 februari 2023 Bijlagen 1

Inleiding De in 2022 snel gestegen energieprijzen en de hiermee oplopende inflatie hebben grote gevolgen voor inwoners, bedrijven, verenigingen en maatschappelijke organisaties. De raad heeft bij de begrotingsbehandeling besloten een tijdelijk noodfonds in te stellen en daar een budget van € 2 miljoen voor beschikbaar te stellen (2211-C). Het college van B&W heeft een besluit genomen over de invulling van dit Noodfonds energie-armoede. Doel Doel van het noodfonds is om daar waar rijksregelingen tekort schieten en de nood hoog is ondersteuning te bieden. Het college wil in deze moeilijke situatie steun geven aan inwoners, maatschappelijke organisaties/verenigingen en aan ondernemers en bedrijven. Bij de toedeling van de middelen uit het Noodfonds heeft het college gekeken naar wat nodig is voor verschillende doelgroepen, aanvullend op rijksmaatregelen en naar wat de mogelijkheden zijn. Hiertoe wordt € 1 miljoen gereserveerd ten behoeve van steun aan maatschappelijke organisaties met de Subsidieregeling Incidentele ondersteuning Energiecrisis, € 60.000 voor de uitvoeringskosten van deze subsidieregeling en € 200.000 wordt gereserveerd voor een bijdrage aan de subsidieregeling ‘Stimulering energietransitie’.

De resterende € 740.000 wordt gereserveerd om na de tussentijdse evaluatie van het Noodfonds bij de behandeling van de Perspectiefnota middelen in te kunnen zetten daar waar dan blijkt dat aanvullende steun nodig is voor inwoners, maatschappelijke organisaties/verenigingen en ondernemers en bedrijven. Hieronder volgt een beschrijving van de bestaande en nieuw getroffen steunmaatregelen ten behoeve van de drie doelgroepen. Inwoners Voor de ondersteuning van inwoners die door de gestegen energieprijzen en de inflatie niet meer rond kunnen komen werkt de gemeente samen met drie partners: Stichting urgente noden Zoetermeer (SunZ), Stichting Leergeld en de Voedselbank. Deze partners verlenen daar waar de nood het hoogst is gerichte ondersteuning aan huishoudens. Met deze partners zijn er korte lijntjes en de financiële situatie van deze partners is op dit moment geborgd doordat reeds extra financiële steun beschikbaar is gesteld. a. Stichting urgente noden Zoetermeer (SunZ) kan huishoudens die noodsteun nodig hebben, daar waar voorliggende voorzieningen geen of niet voldoende soelaas bieden, ondersteunen. Alle

partners in de stad kunnen huishoudens daar aanmelden. Hiermee hebben we in Zoetermeer al een noodfonds voor inwoners. SunZ is een van de partners met wie het recent geopende Geldpunt uiteraard schakelt waar nodig. Ook alle andere partners in de stad kunnen huishoudens aanmelden voor steun van SunZ. Het college houdt een deel van het bedrag van 2 miljoen euro beschikbaar voor het geval SunZ extra middelen nodig heeft om noodsteun voor onze inwoners te kunnen bekostigen. Sunz heeft een aanvraag gedaan bij Fonds1818 om giften van bewoners die de energiecompensatie niet nodig hebben te verdubbelen. b. Stichting Leergeld heeft najaar 2022 al aanvullende ondersteuning gekregen. Dit heeft onder andere te maken met de stijging van de prijzen van middelen en de grotere toeloop. Daarnaast had het college, reeds voor het besluit over het Noodfonds, voor 2023 € 100.000 euro extra beschikbaar gesteld voor Stichting Leergeld om de dienstverlening op peil te kunnen houden. Het budget wordt daarmee verhoogd van ruim 4 ton naar ruim 5 ton. c. Het college was eind 2022 bereid om – indien nodig – extra middelen te verstrekken aan de Voedselbank. Dit omdat Voedselbank een forse stijging van het aantal klanten meemaakt en minder gratis voedsel wordt geleverd. Uiteindelijk zijn die extra middelen niet verstrekt. De Voedselbank zag een aanzienlijke stijging van giften.

Zo worden er bedragen van 190 en 380 euro gestort, afkomstig van mensen die hun energiecompensatie weggeven omdat ze die niet nodig hebben. Voor nu is er geen acute noodzaak tot extra subsidie. Dat kan op middellange termijn anders zijn. Dat hangt ook af van een (landelijke) subsidieaanvraag van 15,8 miljoen euro voor de komende jaren die Voedselbanken Nederland heeft ingediend. Mocht die subsidie niet aan Voedselbanken Nederland worden toegekend en voorspellen prognoses onhoudbaarheid, dan gaan Voedselbank Haaglanden, gemeente Den Haag, gemeente Zoetermeer en gemeente Rijswijk (tijdig) met elkaar in gesprek, om oplossingen te zoeken. In samenwerking met InZet is ook recent het Geldpunt geopend, waar inwoners terecht kunnen met vragen over geldzaken. Waar nodig zullen inwoners vanuit het Geldpunt doorverwezen worden naar bovengenoemde instanties. Hiermee is ten behoeve van inwoners een breed en adequaat instrumentarium beschikbaar. Om te voorkomen dat dubbel werk uitgevoerd wordt blijft ondersteuning aan inwoners bij deze partners ondergebracht. Maatschappelijke organisaties De laatste maanden zijn er veel signalen binnen gekomen van welzijns-, zorg-, sport-, cultuur- en hieraan verwante instellingen dat zij in financiële nood komen als gevolg van de gestegen prijzen. Zij verwachten de stijging van de energielasten niet te kunnen opvangen in hun exploitatie.

Compensatieregelingen vanuit het Rijk ontbreken nog op dit moment of bieden onvoldoende soelaas. Hiermee komt de dienstverlening van maatschappelijke organisaties in Zoetermeer in gevaar. Om de continuïteit van de maatschappelijke dienstverlening te waarborgen heeft het College besloten te voorzien in de Subsidieregeling Incidentele ondersteuning Energiecrisis (bijlage 1), waarmee maatschappelijke organisaties noodsteun kunnen aanvragen om de gestegen energielasten (deels) te dekken. De subsidieregeling sluit daarmee aan bij de uitgangspunten van het collegeakkoord dat zich richt op een sterke sociale basis en ‘samen doen wat nodig is’. Vanuit de gedachte dat we dit noodfonds inzetten daar waar de nood het hoogst is wordt voorgesteld voor deze subsidieregeling € 1 miljoen te reserveren vanuit het budget van het noodfonds. Met steun aan verenigingen en maatschappelijke organisaties steunen we inwoners door het mogelijk te maken deel te blijven nemen aan sociale activiteiten en het verenigingsleven.

De coronanoodsteunregeling en hiermee ervaren successen, vormt de basis voor een toegankelijke en laagdrempelige subsidieregeling die organisaties tegemoetkomt in de stijging van de energielasten. Kennisgeving De raad wordt bij de perspectiefnota geïnformeerd over: a. De voortgang van de uitvoering en kosten van de ondersteuningsmaatregelen; b. De mogelijke compensatie van kosten vanuit het Rijk; c. Op basis van de dan geactualiseerde inzichten over de wenselijkheid van het al dan niet voortzetten van deze ondersteuning en eventuele nieuwe vormen van ondersteuning op basis van geactualiseerde inzichten. Investeringssubsidie amamteurverenigingen De Verordening investeringssubsidie en gemeentegarantie amateurverenigingen is een instrument om amateurverenigingen/-stichtingen zonder winstoogmerk een extra kwaliteitsimpuls te geven. Het gaat bij deze impuls bijvoorbeeld om: de (ver)bouw van een clubhuis, uitbreiding van accommodatie, verbeteringen van het dak en aanschaf van bijvoorbeeld nieuwe duurzame sport- en spelmaterialen, muziekinstrumenten of vervanging van materialen en inventaris. Ook kunnen verenigingen deze investeringssubsidie benutten voor duurzaamheidsmaatregelen. Op 16 januari 2023 zal een raadsvoorstel worden besproken in de raadscommissie samenleving voor het actualiseren van de verordening.

Het college houdt via de bestaande kanalen van verenigingsondersteuners, accounthouders en partnerorganisaties de vinger aan de pols bij maatschappelijke organisaties of de regeling doeltreffend genoeg is om de continuïteit te bewaken. In een later stadium kunnen andere noodzakelijke maatregelen worden getroffen. Bedrijven en ondernemers Net als tijdens de coronacrisis blijft de gemeente continu bezig met het verbeteren van de dienstverlening richting ondernemers. Hieronder vindt u een overzicht van de maatregelen. Advies aan individuele ondernemers • Actuele informatie voor ondernemers is terug te vinden op de website van Ter Zake Het Ondernemershuis (https://tzho.nl/) en de website van de gemeente Zoetermeer, pagina ondernemers. • Online coaching: Een accountmanager van Ter zake Het Ondernemershuis geeft advies en coacht voor zover het haar expertise is of verwijst door naar het juiste loket. Ondernemers kunnen zich melden bij het ondernemersloket door te bellen met 14079. Verlagen van financiële druk Uitstel van betalingen tot later te bepalen moment en/of spreiding van betalingen • Huurt de ondernemer gemeentelijke accommodaties en is hij/zij getroffen door de energiecrisis, dan kunnen zij in aanmerking komen voor uitstel/spreiding van betalingen.

• Huurt de ondernemer niet-gemeentelijk vastgoed en heeft hij/zij moeite met betalen, dan raden wij ze aan in gesprek te gaan met de verhuurder om afspraken te maken. Wat betreft de gemeentelijke belastingen zijn door het college de volgende maatregelen getroffen ten behoeve van bedrijven en ondernemers: • In 2023 hoeft geen precario te worden betaald. • Ondernemers en bedrijven kunnen een betalingsregeling treffen ten behoeve van hun gemeentelijke belastingen. De gemeente voorziet in uitstel, zodat (tijdelijke) liquiditeit gecreëerd kan worden om de crisisperiode te overbruggen.

•

Eenmansbedrijven en VOF kunnen onder voorwaarden in aanmerking komen van kwijtschelding van belastingen.

Stopzetten van alle lopende invorderingstrajecten • Per geval beoordelen we de situatie en leveren we maatwerk Vanuit de rijksoverheid worden maatregelen getroffen, zoals de TEK-regeling en het prijsplafond voor energie voor alle kleinverbruikers. Aanvullend op deze maatregelen van de rijksoverheid heeft het college besloten om voor bedrijven en ondernemers in te zetten op het aanvullen van het budget voor de subsidieregeling ‘stimulering energietransitie’ met € 200.000 specifiek voor bedrijven. De overwegingen die wij hierin hebben meegenomen: • Verduurzaming levert structurele bezuinigingen op in plaats van een ‘doekje voor het bloeden’ met een incidentele energiesubsidie. • Vanuit de bestaande mogelijkheden (betalingsregelingen e.a.) wordt al de nodige lucht en ruimte geboden. Stimulering energietransitie Vooruitlopend op besluitvorming door het college over criteria voor het duurzaamheidsfonds voor bedrijven is in het coalitieakkoord besloten een subsidieregeling voor “stimulering energietransitie” in het leven te roepen. Middelen hiervoor zijn reeds opgenomen in de begroting. Het college heeft nu besloten vanuit het Noodfonds energie-armoede € 200.000 extra toe te voegen aan het budget voor stimulering energietransitie specifiek voor investeringen ter verduurzaming van bedrijfspanden.

Hiermee maken we het voor meer bedrijven mogelijk om energiekosten structureel omlaag te brengen. De raad wordt in maart 2023 hierover nader geïnformeerd. Communicatie De maatregelen die het college treft ten behoeve van inwoners, maatschappelijke organisaties en bedrijven en ondernemingen vanuit het noodfonds energie-armoede worden middels een persbericht bekend gemaakt. De maatregelen worden per doelgroep verder kenbaar gemaakt via de daartoe geëigende kanalen. Ook wordt hierover gecommuniceerd via de gemeentelijke kanalen en in onze relevante netwerken. De noodsteun voor maatschappelijke organisaties kan worden aangevraagd worden via het webformulier op de gemeentelijke website. Toezegging 587 In de raadsvergadering van 7 november 2022 heeft het college de volgende toezegging gedaan: ‘Het college zegt toe de inhoud van motie 2211-41(Lokale ondernemers ondersteunen) een plek te geven in het noodfonds’ Met het besluit om vanuit het Noodfonds € 200.000 toe te voegen aan de subsidieregeling ‘stimulering energietransitie’ stelt het college de raad voor toezegging 587 als afgedaan te beschouwen.

Voor technische vragen kunt u zich wenden tot: Naam : Vogels – van Belzen, M.D. Telefoonnummer : +31628079416 E-mailadres : m.d.vogels@zoetermeer.nl