Bijlage 2 - Omgevingsprogramma 'het boekje' Van Tuyllpark en NBT 28 april 2025

26

4.4 Verkeersstructuur en mobiliteit De hoofdverkeersstructuur bestaat uit de grote autowegen Australiëweg en Oostweg, Bleiswijkseweg, Van der Hagenstraat, en de oude linten van Zegwaartseweg en Rokkeveenseweg. De ruimtelijke kwaliteit van deze wegenstructuur wordt waar mogelijk verbeterd door een wegprofiel passend bij de functie, beplanting, oversteekbaarheid, vrij liggend fiets- en wandelpad. Nader onderzoek hiernaar is noodzakelijk.

Kaart verkeersstructuur en mobiliteit

De twee grote verkeersstructuren (Australiëweg, Oostweg) verbinden het gebied in het stads-brede mobiliteitssysteem. Nader onderzoek is nodig of en hoe deze infrastructuur (in de toekomst) zich manifesteert, met het oog op een gezonder woon-en leefmilieu in de stad. De doorgaande wegen zijn vooralsnog niet oversteekbaar, kennen veel verkeer en vormen zodoende grote barrières. Een betere verbondenheid tussen park, de Noordelijke bedrijventerreinen en omliggende wijken is het streven. Een vraagstuk dat zich voor de gehele stad afspeelt en in het kader van de omgevingsvisie Zoetermeer 2040 (Ruimtelijke Strategie) beschouwd moet worden. Ruimte voor gemotoriseerd verkeer en parkeren bij bezoek aan het Van Tuyllpark wordt gevonden aan de rand van het park, waardoor een langzaam verkeersroute (lopen en fietsen) centraal in het park veilig alle ruimte kan krijgen. Ten behoeve van de samenhang in het gebied wordt ingezet op een fijnmazig netwerk met fiets-, en wandelverbindingen tussen park, omliggende wijken en de Noordelijke bedrijventerreinen. De routes en oversteekbaarheid voor wandelen en fietsen worden verbeterd. Ontbrekende schakels in dit langzaam-verkeer-netwerk worden gerealiseerd (zie kaart).

27

4.4.1 Van Tuyllpark Het park wordt verbonden met het centrum en het gebied Bentwoud/Rottemeren door de groene hartlijn. Dit is een veilige en goed verlichte langzaam-verkeerroute met in het Van Tuyllpark een groen ingerichte, brede promenade voor hardlopen, skaten, wandelen (shared space), de fietsroute naar de sportvelden en tevens de looproute voor groepen tijdens evenementen. De groene hartlijn met de parkroute verbindt de belangrijkste plekken in het park, biedt diverse ommetjes en omarmd een groen open middengebied (voorheen een stenige parkeervlakte), dat ook dienstdoet als groen evenemententerrein. De groene hartlijn verbindt de nieuwe langzaamverkeersverbinding in het Van Tuyllpark, via de Van der Hagenstraat, uiteindelijk met het Stadshart van Zoetermeer. Het huidige Van Tuyllpark wordt gedomineerd door stenige parkeerterreinen. De eerste stap naar een groener en minder versnipperd park is de aanleg van een compact nieuw parkeerterrein aan de rand van het park, evenwijdig aan de Australiëweg. Dit terrein is bereikbaar via het Parkoduct en de Van der Hagenstraat. Het parkeren wordt verplaatst naar de parkrand en zo groen mogelijk ingericht, met bomen, groenstroken, grasstenen en halfverhardingen. Daarbij wordt rekening gehouden met de parkeerbehoefte van alle aanwezige sportverenigingen en andere functies, waarbij zoveel mogelijk ingezet wordt op dubbelgebruik.

De halte Van Tuyllpark ligt op loopafstand van het evenemententerrein. Ook wordt er invulling gegeven aan een goede laatste kilometer, bijvoorbeeld met OV-fietsen. Het Van Tuyllpark is bereikbaar per auto vanaf de Oostweg maar in de toekomst ook vanaf de Australiëweg. Het parkoduct ligt hier al jaren voor klaar. Ook vanaf de Van der Hagenstraat wordt de autobezoeker direct naar de parkeerplaats geleid. Het park wordt daarmee vrijwel autovrij. De functies in het park blijven echter per auto bereikbaar. Conform de geldende normen zal bij elke functie het vereiste aantal gehandicaptenparkeerplaatsen worden gerealiseerd. Het park blijft goed bereikbaar en toegankelijk voor mensen met een beperking onder andere door het plaatsen van gehandicaptenparkeerplaatsen dichter bij de voorzieningen. Dit geldt tevens voor hulpdiensten en bevoorrading. Mogelijk biedt de nieuwe aansluiting via het parkoduct de mogelijkheid om een buslijn via het Van Tuyllpark te laten rijden (nader onderzoek is nodig). De RandstadRailverbinding is de belangrijkste OV-verbinding van het park. Het treinstation Lansingerland-Zoetermeer bevindt zich slechts één halte verder en wordt ook per fiets en te voet beter bereikbaar. De huidige ZoRo-buslijn naar Rotterdam wordt in de toekomst mogelijk verraild waarmee de RandstadRail doorgetrokken wordt naar Rotterdam.

Ook wordt er gewerkt aan het doortrekken van de buslijn uit Leiden (LeiZo) naar station Lansingerland-Zoetermeer. Er zijn drie buslijnen die in de directe omgeving stoppen. Het gaat om buslijnen 383 en 386, die een halte hebben aan de Bleiswijkseweg, en buslijn 165, die stopt ter hoogte van de Francklinstraat. Vanaf deze haltes is het ongeveer 600 tot 700 meter lopen naar het Van Tuyllpark. Om de bereikbaarheid van het Van Tuyllpark met het openbaar vervoer te verbeteren, heeft de raad motie 2411-74 ingediend, waarin wordt gepleit voor een bushalte bij het park. Deze ambitie sluit aan bij de visie en wordt actief uitgedragen richting de MRDH en vervoerders. Ook de andere verbindingen van het park met de omgeving worden verbeterd: een wandelpad en tunnel onder de Oostweg naar Hoornerhage, een goede fietsroute tussen de hockey- en tennisclub naar de reeds aanwezige fietstunnel naar Prismalaan-West. Een nieuw fiets- en wandelpad ten oosten van de Oostweg achterlangs de waterpartij met schaatsbaan en schiereiland en natuurkerngebied Plas van Poot aansluitend op de Bleiswijkseweg.

28

Bezoekers van het Van Tuyllpark worden gestimuleerd om met het openbaar vervoer, via de RandstadRail of met de fiets te komen. Daarom is het belangrijk om voldoende veilige en comfortabele fietsparkeerplaatsen te realiseren. Deze sluiten goed aan op de fietsroutes door het park. Maar bezoekers zullen alsnog ook met de auto komen. Het parkeren is ingericht op voldoende parkeerplekken op de juiste momenten. Voor mensen met een beperkte mobiliteit wordt ruimte gezocht dichter bij de voorzieningen. De verschillende functies van het park zorgen voor een wisselend gebruiksritme. Doordeweeks zorgen de wellness en het zwembad voor een constante stroom aan bezoekers. In de avonden wordt er voornamelijk geparkeerd voor sport en trainingen. In het weekend is het druk door wedstrijden in combinatie met het zwembad en de wellness. Van het vroege voorjaar tot de nazomer vinden soms in weekends evenementen plaats; dan is er sprake van piekdrukte. Piekbelasting tijdens evenementen kunnen niet in het park worden opgevangen. Er vindt nader onderzoek plaats naar het benutten van de overcapaciteit van parkeerplaatsen op bedrijvenpark Prisma en P+R bij station Lansingerland-Zoetermeer, evenals naar pendeldiensten vanaf deze locaties. Tevens wordt ingezet op het stimuleren van openbaar vervoer en fietsgebruik.

4.4.2 Bedrijventerreinen De gemeente zet in op het verbeteren van de kwaliteit van de openbare ruimte en onderzoekt waar het invoeren van een maximumsnelheid van 30 km/u haalbaar en van meerwaarde is. Op bedrijventerrein Rokkehage geldt deze snelheidslimiet al. Door de toegestane snelheid te verlagen, verbeteren de leefbaarheid en de verkeersveiligheid. Bovendien ontstaat, indien het wegprofiel kan worden versmald, ruimte voor vergroening. De Bleiswijkse weg blijft een 50km/u-weg, ook na de herinrichting waarbij een metropolitane fietsroute wordt gerealiseerd. Op de bedrijventerreinen is verbetering van de voetpaden en fietsroutes nodig, evenals het bevorderen van het gebruik ervan. Dit is essentieel voor zowel de kwaliteit als het blijvende gebruik van de terreinen. Elke voorgestelde aanpassing in deze gebiedsvisie vereist nader onderzoek naar de bereikbaarheid en het mobiliteitssysteem van Zoetermeer als geheel.

29

4.5 Groen-blauwe structuren, natuur en ecologie Het van Tuyllpark is via doorlopende groenstructuren verbonden met de rest van de stad. Een belangrijk nieuwe centrale langzaam verkeersader door het park – de groene hartlijn - verbindt het Van Tuyllpark met de binnenstad en andere delen de stad. Er is zelfs de mogelijkheid om de Groene Hartlijn door te trekken richting de Rotte.

Kaart groen-blauwe structuren

Het park zelf wordt opgeknapt met duidelijke routes, meer groen en bomen. Centraal komt een open grasveld met bomen, dat geschikt is voor evenementen. In het Van Tuyllpark is een duidelijke verdeling aangebracht tussen rust en reuring. De langzaamverkeersroute begeleid door bomenrijen, vormt de overgang van rust naar reuring. Het is de nieuwe as die alle onderdelen van het park goed bereikbaar maakt voor fietser en voetganger. In het meer beboste deel zijn wandelpaden opgenomen die ook om het natuurkerngebied Plas van Poot lopen. Het groenblauwe raamwerk zorgt voor een verbinding tussen het Van Tuyllpark en het natuurkerngebied Plas van Poot. Het sluit aan op de Zegwaartseweg en de binnenstad, en strekt zich aan de andere kant uit tot aan de Rottemeren. Het groene Van Tuyllpark wordt op natuurlijke wijze verbonden met de omgeving door de aanleg van extra bomen en struiken in groenstroken en bermen, watergangen met natuurvriendelijke oevers en een verbeter waterkwaliteit. Er wordt gestreefd naar een gevarieerde en gelaagde inrichting van het ecologisch beheerde groen, met een rijke afwisseling van droog en nat, hoog en laag, open en besloten gebieden. De waterpartij met het schiereiland wordt - in overleg met het waterschap - via een extra waterloop gekoppeld aan het watersysteem van de omliggende gebieden, waaronder de Plas van Poot.

Dit bevordert de watercirculatie en draagt bij aan een grotere biodiversiteit.

30

De natuurwaarde van de Plas van Poot is groot. Deze oorspronkelijke zandwinplas voor de aanleg van de A12 is nu een belangrijk leefgebied voor planten en dieren. De Plas van Poot is een natuurkerngebied en biedt rust voor de natuur. In de Natuurkerngebieden staan biodiversiteit en natuurgerichte recreatie (het genieten van een natuurlijke omgeving) voorop. Dit betekent dat evenementen in dit gebied niet per definitie onmogelijk zijn, zolang deze passen binnen de natuurwaarden in dit gebied. In het gebied rondom het natuurkerngebied zijn evenementen ook niet onmogelijk, zolang deze niet van negatieve invloed zijn op de natuurwaarden van het natuurkerngebied en andere beschermde natuurwaarden. Dit zal dus per evenement moeten worden bekeken en ook moeten worden aangetoond.

Grenzen natuurkerngebied Plas van Poot

Soorten zoals de aalscholver, blauwe reiger, ijsvogel en diverse soorten vleermuizen krijgen hier ruimte dankzij verbeterde groenblauwe verbindingen richting Bentwoud, Rottemeren en naar de groenzones in Zoetermeer. Rondom de Plas van Poot komt een wandelrondje, met een fietspad naast de Oostweg. De Plas wordt zo beter beleefbaar. Aan de zijde van het spoor van de RandstadRail is ruimte om een klein natuureducatie centrum te realiseren. De plas is ook vanaf verschillende andere plekken goed zichtbaar (zoals vanaf de kijksteigers met een vogelwand), maar in principe zijn het water en de oevers niet toegankelijk. Mogelijk kan er wel een natuureducatiecentrum worden gerealiseerd en kunnen informatieborden worden geplaatst. Tussen de Plas van Poot en het sportcluster wordt rekening gehouden met essentieel foerageergebied/vliegroutes van vleermuizen rondom de vijver en andere ecologische functies. Dit betekent verlichting op maat en rust in de avond en nacht. De kwaliteit van de openbare ruimte, het groen, de ecologische verbindingen, de biodiversiteit, de bodem en water wordt in het gehele park versterkt. Hierbij wordt gebiedseigen beplanting toegepast. In het park wordt zichtbaar extra oppervlaktewater toegevoegd, ten behoeve van het watersysteem en de beleving in het park. 31

De kwaliteiten van het natuurkerngebied Plas van Poot worden door de ecologische verbindingen ook de stad ingebracht. Dit alles vormt een robuust ecologisch raamwerk waarlangs vleermuizen en andere kleine zoogdieren, vogels en insecten zich kunnen verplaatsen. Zorgvuldig bosbeheer en het toevoegen van struiken en beplanting zorgen voor een biodiverser en aantrekkelijker park. Dit betekent vernieuwing van het groen, het ecologisch inrichten en beheren van bermen, structuurrijke bosschages en natuurvriendelijke water(kanten). Op de bedrijventerreinen wordt de kwaliteit van de openbare ruimte verbeterd. De terreinen worden verduurzaamd en vergroend. Hiermee wordt hittestress tegengegaan en de biodiversiteit vergroot. Bedrijfsdaken kunnen ook worden ingezet voor vergroening ter verkoeling en ter verbetering van de leef- en werkomgeving voor werknemers, of voor energieopwekking (zonnepanelen). Om de leefomstandigheden voor belangrijke diergroepen te verbeteren, zijn diverse maatregelen nodig. Een van de belangrijkste verbeteringen betreft de aanpassing van het maaibeheer van bermen en oevers. Daarnaast is het cruciaal om bosschages en bomen te behouden. Op locaties met dichte bebouwing dienen natuurinclusieve maatregelen getroffen te worden, zoals groene daken en voorzieningen voor vogels en vleermuizen.

Natuur- en diervriendelijke verlichting kan eveneens bijdragen aan een beter leefklimaat voor zowel dieren als mensen in de stad. Het van Tuyllpark is een voorbeeld van een gebied met een rijke diversiteit aan plant- en diersoorten, die beschermd worden onder nationale wetgeving, zoals de Omgevingswet, en lokaal wordt beschermd door de Veldgids van Zoetermeer. Het combineren van natuur met sport en natuurgerichte recreatie is goed mogelijk. Wel moet er rekening worden gehouden met de wettelijk beschermde natuurwaarden, zoals het leefgebied van vleermuizen. De wandelroute van station Lansingerland naar de campus en naar het rondje Plas van Poot (entree park) wordt qua beleving versterkt met bomen, vleermuisvriendelijke verlichting en een veilig pad. Plas van Poot (foto Ilonka Wannee)

4.6 Historische linten De Zegwaartseweg, Bleiswijkseweg/Den Hoorn en Rokkeveenseweg zijn oorspronkelijke historische linten met een hoge landschappelijke, cultuurhistorische en vaak- natuurlijke waarde voor Zoetermeer. De oude waardevolle linten maken de uit van het langzaam verkeernetwerk en vormen de lange lijnen door Zoetermeer. Ze zorgen voor verbinding en helpen bij de oriëntatie. Op deze weg ligt de 32

prioriteit bij de fietser en de voetganger (fietsstraat); de auto is hier te gast. Dit is momenteel al het geval op de Zegwaartseweg, en in de toekomst is het de bedoeling dat dit ook gaat gelden voor de Rokkeveenseweg. Om de ruimtelijke kwaliteit en belevingswaarde van de oude linten ter hoogte van de Noordelijke bedrijventerreinen te vergroten, wordt onderzocht of er op enkele plekken meer ruimte kan worden gemaakt t.b.v. het toevoegen van woningen en/of maatschappelijke voorzieningen, waarbij bedrijfsgebouwen op grotere afstand van de Zegwaartseweg komen te liggen. Specifiek in de gebieden langs de Rokkeveenseweg bij de oude AWZI, de Zegwaartseweg nabij Hoornerhage en op locaties ter hoogte van Zoeterhage wordt onderzocht of het lint breder, groener kan worden, met de mogelijkheid voor nieuwe woonfuncties en cultureel-maatschappelijke voorzieningen (voornamelijk aanvullend op de bestaande situatie). Het areaal bedrijventerrein wat hiermee eventueel verloren gaat, moet teruggebracht worden op de bestaande bedrijventerreinen of elders in de stad. Inzicht in de wijze van compensatie geldt als voorwaarde alvorens er tot gedeeltelijke transformatie wordt overgegaan. Het ‘Beeldkwaliteitsplan Historische linten Voorweg en Zegwaartseweg’ is reeds van toepassing op de Zegwaartseweg.

4.7 Duurzaam en toekomstbestendig Een toekomstbestendig en duurzaam Van Tuyllpark en omliggende Noordelijke bedrijventerreinen vereist een integrale aanpak die rekening houdt met ecologische, sociale en economische aspecten. Om dit te bereiken, worden duurzame maatregelen zoals het gebruik van inheemse plantensoorten, waterbeheer en ecologisch maaibeheer geïmplementeerd. Groene infrastructuren zoals regenwateropvangsystemen en energie-efficiënte verlichting dragen bij aan het behoud van natuurlijke hulpbronnen. Een versterking van het groen in het Van Tuyllpark en de Noordelijke bedrijventerreinen is zowel een klimaatmaatregel (waterberging, koelte), een maatregel voor gezondheid en groenbeleving als een natuurmaatregel (biodiversiteit) ineen. Dat bijdraagt aan een aantrekkelijk en duurzaam vestigingsklimaat voor bedrijven. Het gebied, inclusief de Noordelijke bedrijventerreinen, draagt bij aan transitie-opgaven voor de stad met energieoplossingen. Ook wordt de mogelijkheid van een collectieve warmtevoorziening onderzocht. Verder is het belangrijk om recreatieve voorzieningen te integreren die minimale verstoring van de natuurlijke habitats garanderen. Educatieve programma's, natuureducatie en voorlichting rondom de Plas van Poot en betrokkenheid van de lokale gemeenschap kunnen zorgen voor bewustwording en betrokkenheid bij het behoud van het park.

Door deze maatregelen te combineren, kan het Van Tuyllpark een model worden voor duurzaam stedelijk groen, waar biodiversiteit floreert en bewoners een gezonde, natuurlijke omgeving kunnen ervaren en waarderen. Het toekomstbestendig en duurzaam maken van de Noordelijke Bedrijventerreinen vraagt om een integrale benadering die duurzaamheid centraal stelt in zowel de bedrijfsvoering als de infrastructuur. Het integreren van groene technologieën, zoals zonne-energie, windenergie en energiezuinige gebouwen, kan de ecologische voetafdruk van de terreinen aanzienlijk verkleinen. Daarnaast kan het aanleggen van groene daken, groene gevels en het creëren van biodiversiteitsvriendelijke groene zones bijdragen aan een gezonder milieu en een aangename werkomgeving. Mobiliteitsoplossingen zoals het stimuleren van fietsen, elektrische voertuigen en gedeelde transportmiddelen kunnen de verkeersdruk verminderen, de luchtkwaliteit en daarmee de leefkwaliteit verbeteren. 33

34

5 Vervolg Na de vaststelling van de visie voor het Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen wordt een uitvoeringsagenda opgesteld. In deze agenda wordt beschreven hoe de visie zal worden gerealiseerd. Voor alle onderdelen die in de visie worden genoemd, is nader onderzoek naar de haalbaarheid en uitvoerbaarheid noodzakelijk. Dit omvat tevens onderzoek naar milieuaspecten, zoals geluid, luchtkwaliteit en geur. Deze onderzoeken maken deel uit van de uitvoeringsagenda. Daarnaast zal een financiële paragraaf worden opgenomen. De planning is om deze uitvoeringsagenda eind 2025 gereed te hebben.

35

Bijlagen Bijlage 1 Opgaven gemeenteraad Bijlage 2 Modellen en bouwstenen Bijlage 3 Eindverslag Participatie Bijlage 4 Uitgangspunten RFP Bijlage 5 Inrichtingsprincipes

36

Omgevingsprogramma opgesteld in samenwerking met

37