Bijlage 1 - Omgevingsprogramma gemeente Zoetermeer Gebied Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen-DSO

Omgevingsprogramma gemeente Zoetermeer Gebied Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen Op grond van artikel 3.4 Omgevingswet heeft het college van burgemeester en wethouders van Zoetermeer het Omgevingsprogramma gemeente Zoetermeer Gebied Van Tuyllpark en Noordelijke Bedrijventerreinen vastgesteld.

Artikel 1 Het betreft het Omgevingsprogramma gemeente Zoetermeer Gebied Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen opgenomen in 'bijlage A'.

Artikel 2 Het omgevingsprogramma bedoeld in artikel 1 treedt in werking op de dag na bekendmaking van het vaststellingsbesluit.

1

Bijlage A

Omgevingsprogramma gemeente Zoetermeer Gebied Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen Ambitie Het Van Tuyllpark is in 2040 een levendig mooi, goed bereikbaar en veel gebruikt stadspark. Je kunt er volop sporten, bij je eigen club, maar ook in de rest van het park. Je voelt je veilig en er rijden geen auto’s. De sportclubs delen onderling hun moderne faciliteiten en werken samen aan een programma voor gezond bewegen in Zoetermeer. Een paar keer per jaar is de groene open ruimte in het park het centrum van Zoetermeer met een aantal goedbezochte evenementen. Ook zijn er verschillende culture voorzieningen. Een deel van het Van Tuyllpark is rustig, daar is ruimte voor natuur. Wandelroutes in meer beboste delen en routes rond het open water van de Plas van Poot zijn een bijzondere beleving. Het park ligt in 2040 aan een nieuwe route dwars door Zoetermeer. Het is “de groene hartlijn”, een groene fiets- en wandelroute tussen het centrum van de stad, de bedrijventerreinen en door het park, richting de RandstadRailhalte Van Tuyllpark en station Lansingerland-Zoetermeer en ook de Rotte en het Bentwoud. De bedrijventerreinen rond het park zijn moderne, veilige en duurzame werklocaties in de stad met elk een eigen vestigingsklimaat en ondernemersvereniging.

Zoeterhage is een duurzaam werkgebied met ruimte voor vooral stadsverzorgende bedrijven, goed verbonden met de omliggende wijken, je loopt of fietst hoofdzakelijk via aantrekkelijke routes naar je werk. Hoornerhage is eveneens een duurzaam werkgebied, gecombineerd met wonen en/of voorzieningen in aanvulling op de bestaande werkfunctie. Je woont boven, naast of in een werkgebouw en aan “de groene hartlijn” en dus optimaal verbonden met het centrum en het van Tuyllpark. De logistiek en reuring is hier goed geregeld, zodat je beperkt overlast ervaart als bewoner van deze nieuwe dynamische woon-werk-omgeving. Rokkehage ligt als duurzaam intensief gemengd werkgebied aan de A12, met ruimte voor vooral maakindustrie, productiewerkplaatsen met ook een broedplaatsfunctie en ruimte voor experiment en toepassingen van innovaties in het verlengde van het Dutch Innovation Park. Op een paar plekken langs de Zegwaartseweg zijn nog enkele nieuwe woningen toegevoegd en de groenstructuur is verder versterkt. Bedrijfsbebouwing staat op enige afstand van het lint en verstoort het ruimtelijke beeld niet meer.

2

Gebied Van Tuyllpark en Noordelijke Bedrijventerreinen

1 Aanleiding 1.1 De stedelijke opgave volgens Visie Zoetermeer 2040 In 2040 is Zoetermeer een harmonieuze stad waar iedereen zich welkom en thuis voelt. Zoetermeer onderscheidt zich in de regio als een groene, suburbane stad, met een netwerk van groenzones, parken en waterwegen dat naadloos aansluit op de omliggende groene gebieden. Dit groene karakter is in 2040 de kern van de Zoetermeerse identiteit. In Zoetermeer woon, werk en leef je letterlijk te midden van parken. De groene omgeving vormt de basis voor het leven in de stad, en nodigt uit tot bewegen, recreëren, ontmoeten en maatschappelijke initiatieven. Hier vind je cultuur, sport, evenementen en stadslandbouw. De oorspronkelijke groene kracht van Zoetermeer is in 2040 verrijkt en versterkt. Het Van Tuyllpark speelt een belangrijke rol aan de oostkant van de stad als 'stad tussen de parken'. Om dit goed te benutten, moet de gebruikswaarde van het park worden verhoogd en de mogelijkheden optimaal benut. De gemeente streeft naar de bouw van 10.000 woningen, met een zoekopgave naar 16.000 woningen. De beschikbare ruimte voor uitbreiding is beperkt, waardoor de woningbouw vooral binnenstedelijk gerealiseerd zal worden door inbreiding, herontwikkeling en transformatie van braakliggende en verouderde terreinen.

Zodoende zijn ook de mogelijkheden voor woningbouw en aanvullende voorzieningen, economie en groen binnen het Van Tuyllpark en/of de Noordelijke bedrijventerreinen onderzocht. Naast de groei van de stad met woningen, moet er ook ruimte zijn voor groei van voorzieningen, groen en economie. Ruimte voor werk, voor sport en voor groen/natuur en recreatie. Daarmee wordt de ruimtelijke kwaliteit en gebruikswaarde voor de stad vergroot. De mogelijkheden daartoe zijn onderzocht in dit omgevingsprogramma. Het programma beschrijft de stedelijke opgave voor het programmagebied Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen en geeft antwoord op de vraag waar we mogelijkheden zien voor de verschillende opgaven en ruimtevragers.

3

1.2 De stedelijke opgave en het Van Tuyllpark en Noordelijke bedrijventerreinen Het Van Tuyllpark vervult een belangrijke maatschappelijke functie. De verschillende functies in het park moeten in samenhang worden bekeken voor een passende ruimtelijke invulling. Hierbij moet de relatie met de omgeving, zoals: het Kwadrant, de Noordelijke bedrijventerreinen, Dutch Innovation Park en het station Lansingerland-Zoetermeer en mogelijke woningbouw op Bleizo-West worden meegenomen. De Noordelijke Bedrijventerreinen zijn van groot economisch belang voor de stad. Zowel Provinciaal, regionaal als lokaal wordt sterk ingezet op het behoud van voldoende ruimte voor werkgelegenheid. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) zet in op het behoud van vooral kleinschalige bedrijvigheid, watergebonden bedrijvigheid en bedrijvigheid met een hoge milieucategorie. Transformaties van bedrijventerreinen vereisen vanuit provinciale regelgeving, regionale afstemming en bij een omvang van 1 hectare in combinatie met ruimte voor hoge milieucategorieën of watergebonden bedrijvigheid ook compensatie. Deze ontwikkelingen vragen om een heroverweging van het gebruik van bedrijventerreinen in de stad. Met de realisatie van de wijk Oosterheem aan de noordoostzijde van Zoetermeer liggen de bedrijventerreinen en het Van Tuyllpark centraler in de stad.

De komst van het station Lansingerland-Zoetermeer, vlakbij het Dutch Innovation Park, en de campusontwikkeling aldaar zorgen ervoor dat het gehele gebied een andere context heeft gekregen. Door de gemeenteraad zijn opgaven meegegeven voor het opstellen van het omgevingsprogramma. Zie hiervoor bijlage 1. Op hoofdlijnen betreft het de volgende opgaven: ● De wijze waarop de diverse (deel)gebieden van elkaars nabijheid kunnen profiteren; ● De wenselijkheid/noodzakelijkheid van nieuwe (dwars)verbindingen tussen de verschillende gebieden (RandstadRail, station Lansingerland-Zoetermeer, Oosterheem en stadscentrum) ● De wijze waarop dit deel van de stad zich kwalitatief kan verbeteren en bijdragen aan de ambities op de lange termijn, extra ruimte voor wonen, werken en voorzieningen; ● De wijze waarop Zoetermeer zich wil profileren, zichtbaar wil zijn langs de hoofdwegen (A12-zone en Oostweg/Australieweg); ● De toekomst van de Noordelijke bedrijventerreinen, o.a.

waar is ruimte om te intensiveren, waar is ruimte voor verkleuring mogelijk (functiemenging, wonen), waar zijn nieuwe vormen van werkmilieus mogelijk; ● De toekomst van het Van Tuyllpark, invulling geven aan het natuurkerngebied Plas van Poot, toekomstmogelijkheden van bestaande verenigingen/functies en nieuwe initiatieven/wensen, onderzoek naar de mogelijkheden voor woningen, tiny houses of andere functies ● Invulling van braakliggend terrein (sportvelden, de in onbruik geraakte wildwaterbaan, Kwadrant A); ● Integratie van de Plas van Poot als natuurkerngebied; ● Uitbreidingswensen van sportverenigingen in het Van Tuyllpark; ● Woningbouwmogelijkheden; ● Optimale invulling van bedrijventerreinen. Voor het omgevingsprogramma Van Tuyllpark en de Noordelijke bedrijventerreinen zijn de volgende randvoorwaarden meegegeven: ● Consolideren van de huidige woon-werkbalans in de stad in relatie tot de groeiambities van Zoetermeer; ● Voldoende ruimte voor behoud en ontwikkeling van (passende) arbeidsplaatsen op de werklocaties. Deze opgaven vragen om een integrale afweging die rekening houdt met de omgeving.

In het omgevingsprogramma Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen wordt een samenhangend en integraal toekomstbeeld van het gebied gegeven, waar de ruimtelijke samenhang, optimalisatie van het ruimtegebruik, economische groei en duurzame ontwikkeling van de stad hand in hand gaan en positief bijdragen aan de ambities van Zoetermeer 2040 en langere termijn. Het integrale omgevingsprogramma voor het Van Tuyllpark en de Noordelijke bedrijventerreinen biedt een actueel kader voor het afwegen en/of integreren van nieuwe ontwikkelingen en (beleids)wensen.

4

Projectkaart omgevingsprogramma Van Tuyllpark en Noordelijke Bedrijventerreinen

1.3 Proces Om te komen tot het omgevingsprogramma is het volgende proces doorlopen. Tijdens een “vlootschouw” is alle relevante informatie over beleid en actuele zaken opgehaald bij de diverse afdelingen binnen de gemeente. Vervolgens zijn samen met stedenbouwkundig bureau BVR de eisen en wensen van de raad, stakeholders, ondernemers op de bedrijventerreinen en bewoners van de stad geïnventariseerd en is het gebied geanalyseerd. Op basis hiervan zijn vervolgens twee varianten en bouwstenen voor de toekomstvisie voor het gebied opgesteld (zie bijlage 2). Deze varianten en bouwstenen zijn voorgelegd aan de stakeholders en bewoners van de stad. Zij hebben aangegeven welke bouwstenen ze positief vonden, welke ze negatief vonden en wat voor hen echt belangrijk was. Ook zijn de bouwstenen intern gewogen. Met de opbrengst hiervan is vervolgens een voorkeursvariant opgesteld. De keuze voor de voorkeursvariant is teruggekoppeld aan de diverse stakeholders. Op basis van deze voorkeursvariant is daarna het omgevingsprogramma opgesteld.

1.4 Mer-beoordelingsbesluit Op grond van de Omgevingswet moet beoordeeld worden of een Milieueffectrapport (een zogenoemde PlanMER) voor het omgevingsprogramma moet worden opgesteld. Het doel van een planMER is in een vroeg stadium systematisch onderzoeken en beoordelen van milieueffecten van de ontwikkelingen waarvoor het omgevingsprogramma kaderstellend is. Dit helpt het maken van weloverwogen(beleids)keuzes door inzicht te bieden in de mogelijke gevolgen aanzienlijke milieugevolgen, zoals effecten op natuur, water, luchtkwaliteit en gezondheid. In Bijlage V van het Omgevingsbesluit zijn projecten aangewezen die mogelijk PlanMER-plichtig kunnen zijn. In het geval van dit programma is de relevante categorie 'stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra en de aanleg van parkeerterreinen'. Een omgevingsprogramma is PlanMERplichtig als het programma kaders bevat. Deze kaders moeten daarbij concreet genoeg zijn en bindend zijn voor een later MER-plichtig besluit. Daarnaast is een planMER verplicht als voor het omgevingspro-

5

gramma een passende beoordeling voor natuur moet worden gemaakt conform artikel 16.36 lid 2 van de Omgevingswet. Het college van burgemeester en wethouders heeft besloten dat er geen PlanMER opgesteld hoeft te worden voor dit omgevingsprogramma. De redenen hiervan zijn: ● het programma is slechts in beperkte mate kaderstellend, en ● daar waar kaders worden gesteld zijn deze onvoldoende concreet. Dit besluit is gebaseerd het rapport 'Omgevingsprogramma Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen te Zoetermeer. Beoordeling PlanMER-plicht'. Hierin zijn de verschillende onderdelen van het omgevingsprogramma beoordeeld. Alleen voor de volgende (wijziging van een) stedelijk ontwikkelingsprojecten wordt in het omgevingsprogramma een kader gesteld: ● Door ruimte te bieden aan een groot groen evenemententerrein wordt de regionale aantrekkingskracht van Zoetermeer als regiostad versterkt; Evenemententerreinen vragen ruimte van 10.000 a 15.000 m2. ● Zo kan Hoornerhage geleidelijk transformeren naar een milieu waarin duurzaam werken gecombineerd wordt met wonen. Het toekomstbeeld is hier werkgebouwen met meer banen per m2 gecombineerd met ca. 250 tot 500 woningen in een gemengd stedelijk milieu. De conclusie van het rapport is dat voor beide ontwikkelingen de kaders onvoldoende concreet zijn om aangemerkt te worden als PlanMER-plichtig.

Voor het evenemententerrein geldt namelijk dat er slechts inzicht wordt gegeven in de benodigde ruimte. Maar dit wordt niet als concreet kader gesteld. Voor de ontwikkeling van Hoornerhage wordt alleen een indicatie gegeven van het aantal woningen. Dit is geen concreet kader voor een later te nemen besluit. Binnen of naast het plangebied van het Omgevingsprogramma is verder geen sprake van Natura2000gebieden. Het meest nabijgelegen Natura 2000-gebied betreft De Wilck. Dit gebied ligt op meer dan 6 km. Van directe negatieve effecten op dit Natura 2000-gebiedzal geen sprake zijn. Met het Omgevingsprogramma worden geen ontwikkelingenmogelijk gemaakt die leiden tot significante negatieve indirecte effecten, zoals bijvoorbeeld stikstofdepositie. Het opstellen van een passende beoordeling is om deze reden niet noodzakelijk. De rapportage kunt u raadplegen op de website van de gemeente Zoetermeer: www.zoetermeer.nl/vantuyllpark

2 Context 2.1 Zo was het 2.1.1 Het Van Tuyllpark Het Van Tuyllpark is in 1968 (destijds nog sportpark Oost) in het Facetplan als een gebied voor groen en recreatie opgenomen. Het Van Tuyllpark maakt onderdeel uit van het Structuurplan 1968. Hierin werden op basis van de grootte van de groeikern (120.000 inw) de m2 beschikbaar groen binnen een straal van 2 km voorgeschreven voor de stad. Een deel van de totaal te ontwikkelen 320 ha recreatie groen werd toegeschreven aan recreatiegebied oost (36 ha.) In dit gebied is aan sport een ruime plaats toegekend. Het park is zo ontworpen dat de landschappelijke waarde van de bestaande plas (van Poot) het park visueel ten goede komt. Naast de plas is een nieuwe ondiepe plas uitgegraven, hierin is een ijsbaan opgenomen. Het park bood naast de nodige zit- en wandelmogelijkheden ook speelgelegenheid in de vorm van speelweiden en een speelplaats. Ook was in het park een zwembad met een grote speel en ligweide alsmede een café-restaurant voorzien. Verder werden ook diverse sportvelden gerealiseerd voor voetbal, korfbal, tennis, hockey en handbal. Het Van Tuyllpark met de Plas van Poot lag geïsoleerd aan de rand van de stad en vervulde een sporten recreatiefunctie.

6

Afbeelding copyright stichting Plas Van Poot

2.1.2 De Noordelijke bedrijventerreinen De Noordelijke Bedrijventerreinen vormen een belangrijk onderdeel van de economische geschiedenis van de stad. De geschiedenis van deze bedrijventerreinen gaat terug tot de jaren ’60-’70 van de vorige eeuw. In deze jaren onderging Zoetermeer een ingrijpende transformatie van klein agrarisch dorp naar een grotere woongemeenschap. Deze verandering ging gepaard met een groeiende behoefte aan industriële en commerciële ruimte om de groeiende bevolking en economie van de stad te ondersteunen. In het structuurplan Zoetermeer 1968 werden daarom deze bedrijventerreinen naast elkaar gesitueerd langs de oostzijde van de stad. De bedrijvenstrook Rokkehage, Hoornerhage en Zoeterhage zijn bewust gepland langs ontsluitingsroutes. De terreinen waren gescheiden van de woonwijken en vormden de afronding van de stadsrand. Het bedrijventerrein Rokkehage was het eerste bedrijventerreinen dat in de jaren 70 van de vorige eeuw werd ontwikkeld en bood voornamelijk ruimte aan lichte industrie en dienstverlenende bedrijven. Hoornerhage ontstond eveneens in deze periode. Het terrein werd in eerste instantie ontwikkeld om de groeiende behoefte aan logistieke en distributieactiviteiten te accommoderen. Zoeterhage is als laatste van deze drie bedrijventerreinen ontwikkeld in de jaren ’80 en ’90. Het bood ruimte aan bedrijven met een zwaardere milieucategorie.

De bedrijventerreinen vormen met elkaar de Noordelijke bedrijventerreinen (NBT) en hebben samen een oppervlak van circa 63 hectare.

7

De bedrijventerreinen van Zoetermeer aan de oostkant van de stad

8

In beeld

2.2 Zo is het nu 2.2.1 Het Van Tuyllpark Van Tuyllpark is een groengebied en stadspark met een betekenis voor de gehele gemeente. Nog steeds heeft het een belangrijke functie als sportpark in de stad. Sportverenigingen (hockey, atletiek, tennis, honkbal), het zwembad, hardlooprondje, disc golf vervullen nog steeds een rol voor de gehele stad. De ligging van het Van Tuyllpark en daarmee de verankering met de rest van de stad is erg veranderd. Door de ontwikkeling van DIP, aanleg van Oosterheem, RandstadRailhalte Van Tuyllpark, station Lansingerland en aanleg Prisma bedrijventerrein is het Van Tuyllpark samen met de bedrijventerreinen onderdeel van de stad geworden. In de loop der jaren zijn behoeften en aanbod aan sportvoorzieningen gewijzigd. Zo zijn er grootschalige leisure / sportactiviteiten (SilverDome, Dutch Waterdreams) opgenomen in het Van Tuyllpark. Ook zijn andersoortige functies en gebruik in de loop der jaren opgenomen in het park zoals JJ Music House, de Blokhut, scouting, disc golf, etc. Op dit moment is de locatie van Dutch Waterdreams niet als zodanig meer in gebruik. Het buitenterrein ligt braak, het gebouw wordt (tijdelijk) ingevuld en verhuurd. Ook wordt een nieuw theater gerealiseerd in het gebouw. Verder worden een nieuw zwembad en een wellnessvoorziening in het park gerealiseerd.

Het Van Tuyllpark is in samenhang met de Plas van Poot ontworpen; de plas met het schiereiland bij de schaatsvijver, de centrale as met daaraan groene kamers voor sportvelden, zwembad en ligweide vormde een totaal sportpark met een heldere groenstructuur. Door verschillende ingrepen, verhuizen van sportclubs, leegstand velden/gebouwen, privatisering gebieden, hekken rondom sportvelden, toevoegen andere functies o.a. leisure, is de structuur van het park niet meer helder afleesbaar.

9

De groenstructuur is ook veranderd; bomen en boomstructuren zijn tot wasdom gekomen en al dan niet vervangen. Het beheer en onderhoud gebeurt door verschillende partijen; openbaar gebied (gemeente Zoetermeer), private gebieden (Wellness, zwembad het Keerpunt) en de sportvelden (omheinde gebieden in beheer van gemeentelijk Vastgoedbedrijf). Dit versnipperde bezit en daarmee beheer en onderhoud zorgt voor een divers groenbeeld van het park. Er is geen regie en/of visie op het groenbeheer voor het Van Tuyllpark. Het van oorsprong samenhangende ruimtelijk beeld is verrommeld. In het centrale deel van het park ligt een groot parkeerterrein, wat in de loop der jaren is groter is geworden. Grote delen zijn volledig verhard en van de oorspronkelijke boomstructuur is niet veel meer over. Het aantal parkeerplaatsen volstaat over het algemeen. Alleen indien een groot evenement plaatsvindt gelijktijdig met sportwedstrijden bij verenigingen in het park ontstaat een tekort aan parkeerplaatsen. De toegankelijkheid, onderhoud en beheer en (sociale) veiligheid in het Van Tuyllpark vormt een belangrijk aandachtspunt (ook uit participatie naar voren gekomen). Wijzigingen in het park hebben niet altijd bijgedragen aan verbetering van de inrichting, overzicht en daarmee de (sociale)veiligheid.

Toekomstige ontwikkelingen bieden kansen om de sociale veiligheid te vergroten en het gebruik te bevorderen (toegankelijkheid en bezoekbaarheid). Duidelijke routes binnen het park en met de omgeving, heldere inrichting in combinatie met goede verlichting vormen belangrijke aandachtspunten. Het gebied bevindt zich in een netwerk van RandstadRail, busdiensten en treinstations. Een buslijn tot in het Van Tuyllpark wordt gemist. Verder zijn er twee treinstations op fietsafstand (Zoetermeer-Oost en Lansingerland-Zoetermeer). De RandstadRailhalte Van Tuylpark bevindt zich aan de oostzijde van het park.

2.2.2 De Noordelijke Bedrijventerreinen De Noordelijke Bedrijventerreinen vervullen met hun ruimte voor werkgelegenheid een belangrijke functie voor de lokale en regionale economie. Op lokale schaal bieden ze ruimte aan circa 27% van de totale bedrijvigheid op de bedrijventerreinen. Ze worden hoofdzakelijk monofunctioneel gebruikt door vooral MKB bedrijven vanuit verschillende sectoren. Door de aard van het werk bieden zij banen aan met name lokale (dichtbij werk wonend) en praktisch geschoolde werknemers. Alle drie de terreinen kennen delen met verouderd bedrijfsvastgoed (35-40 jaar met de kanttekening dat op basis van de BAG er geen zicht is op tussentijdse verbouwingen), lage energielabels en relatief weinig groen. Hoewel de terreinen als geheel voldoende functioneren, is op delen van de terreinen sprake van veroudering. De ruimtelijke kwaliteit, sociale veiligheid en fysieke verbindingen vormen daar een uitdaging. Op enkele bedrijfsdaken liggen al wel zonnepanelen, maar er is nog veel onbenut potentieel. De toegestane bouwhoogtes worden niet optimaal gebruikt, waardoor er een betere benutting van de ruimte mogelijk is. Recente nieuwbouwontwikkelingen betreffen veelal bedrijfsverzamelgebouwen of opslagruimten. Ook zijn er marktinitiatieven voor woningbouw aan de randen van de terreinen. Rokkehage ligt met ca. 14,5 hectare netto direct langs de A12.

Het terrein wordt relatief extensief gebruikt door o.a. de aanwezigheid van een penitentiaire inrichting, opslagruimtes en de rioolwaterzuiveringsinstallatie. Hoornerhage is circa 16 hectare netto groot. Dit bedrijventerrein wordt relatief intensief benut, wat hoofdzakelijk komt door het hoge percentage geschakelde bedrijfspanden. Het ligt tussen Rokkehage en Zoeterhage in. Zoeterhage is met circa 33 hectare netto het grootste van de Noordelijke bedrijventerreinen. Het terrein heeft door haar ligging en dooradering een sterke relatie met omringende wijken. Er zijn zowel kleinschalige MKB bedrijven als grootschalige extensieve bedrijven gevestigd. Inmiddels is de laatste uitbreidingswijk van Zoetermeer (Oosterheem) om Zoeterhage heen gebouwd. Daardoor zijn de Noordelijke bedrijventerreinen meer in de stad komen te liggen in plaats van aan de rand van de stad. Naast de economische waarde van de bedrijventerreinen, kunnen ze ook van waarde zijn voor de stad door bij te dragen aan verschillende opgaven, zoals duurzame energieopwekking, klimaatadaptatie en vergroening. De bestaande situatie laat zien dat er te weinig groen aanwezig is op de terreinen. Deze gebieden zijn daardoor beduidend warmer dan gebieden met meer groen (hitte eiland effect).

Voor de terreinen ligt er de opgave om de openbare en private buitenruimte te vergroenen, waar mogelijk water toe te voegen, groene daken, etc. te realiseren. Sinds medio 2018 is de gemeente op de Noordelijke bedrijventerreinen terughoudend in meewerken aan transformaties van de bedrijfsbestemming naar woningbouw of andere functies (zoals: sport en maatschappelijke functies). Dit komt door een toenemende marktvraag naar bedrijfsruimte en ook doordat de

10

inwonersgroei gepaard gaat met meer vraag naar stadsverzorgende economie en dus ruimte voor extra opleidings- en arbeidsplaatsen. In 2022 heeft onderzoeksbureau Stec Groep specifiek voor de Noordelijke bedrijventerreinen mogelijkheden voor een betere benutting onderzocht (zie Stec Groep - Optimaal ruimtegebruik van bedrijventerreinen in Zoetermeer (incijfers.nl)). Geconcludeerd wordt dat het ruimtegebruik op deze terreinen gemiddeld is. Er zijn volgens het onderzoeksbureau dan ook kansen om bij intensiever gebruik van de bedrijfsruimte m2 te winnen. In eerste instantie kan dat nog binnen de huidige planologische mogelijkheden (toegestane bouwhoogte en bebouwingspercentage). Op alle drie de terreinen is ook sprake van onderbenutting van de ruimte. Dat wil zeggen dat er op plekken waar zware bedrijvigheid zich mag vestigen er juist bedrijven gevestigd zijn met een lage milieuruimte: zone 1 (voorheen milieucategorie 1 en 2). Dat is toegestaan in het bestemmingsplan (bestemd wordt voor de hoogste toegestane milieuzone. Een bedrijf met een lagere milieuzone mag zich daar dan ook vestigen). Ook zijn er op enkele plekken ondernemers gevestigd, die niet noodzakelijkerwijs op een bedrijventerrein hoeven te zitten en ook geen relatie hebben met de bedrijven op het bedrijventerrein: bijvoorbeeld een sportschool, kerk en kringloopwinkel. Deze functies zijn min of meer ‘gebiedsvreemd’.

Deze bedrijven kunnen zich ook op andere locaties in de stad vestigen. De mogelijkheid om nieuwe bedrijventerreinen te ontwikkelen lijkt binnen Zoetermeer niet aanwezig. In een tijd van verdichting binnen de schaarse ruimte en de zoektocht naar onder andere meer woningen binnen de stad, is het noodzakelijk dat er zuinig omgegaan wordt met de bestaande bedrijventerreinen, waaronder de Noordelijke bedrijventerreinen. Van nieuwe uitleg verschuift de focus naar de bestaande ruimte met inzet op kwaliteit, toekomstbestendigheid, het beter benutten van de ruimte en het weren dan wel uitfaseren van gebiedsvreemde functies. Hoewel de Noordelijke bedrijventerreinen zowel economisch als maatschappelijk van waarde zijn voor de stad, vormen ze door hun ligging een fysieke barrière in de stad. De verbindingen tussen het Van Tuyllpark en Oosterheem met de rest van de stad en het Stadshart zijn ruimtelijk onaantrekkelijk. De monofunctionele invulling van de Noordelijke bedrijventerreinen maakt dat ze niet aantrekkelijk zijn in beleving en ('s avonds) onaantrekkelijk en sociaal onveilig.

2.2.3 Infrastructuur in het gebied De infrastructuur in het gebied is naast noodzakelijk voor het bestemmingsverkeer ook essentieel voor de ontsluiting van de stad. Binnen het gebied zijn de Oostweg en Australiëweg (50-70 km/h) de belangrijkste gebiedsontsluitingswegen. Tegelijkertijd vormen deze wegen ook een barrière in het gebied. De meeste interne wegen in het gebied kennen een 50 km/h-regime (Vd Hagenstraat, Edisonstraat, Bleiswijkseweg, Franklinstraat). Ook is een fijnmazig fietsnetwerk aanwezig met hoofdroutes en verbindende fietsroutes. Langs de 50km/h wegen liggen vrijliggende fietspaden in 2 richtingen of fietsstroken. Het kruisen van de grote verkeer barrières is ongelijkvloers door fietstunnels / onderdoorgangen. Op 50 km wegen zijn gelijkvloerse rotondes aanwezig. De Zegwaartseweg is een belangrijke fietsstraat (autoverkeer is op bezoek/ondergeschikt). De bedrijventerreinen zijn beperkt ontsloten met openbaar vervoer. Op de bedrijventerreinen valt op dat het parkeren dominant in het straatbeeld aanwezig is. Ter hoogte van de bedrijventerreinen staat langs de oude linten (Zegwaartseweg en Rokkeveenseweg) op veel plekken de bedrijfsbebouwing heel dicht op het oude lint. Vanaf het oude lint is dit een afbreuk van de ruimtelijke kwaliteit; er staan daardoor ook op deze plekken geen woningen/maatschappelijke functies aan het lint.

11

Ligging gebied

2.3 Ontwikkelingen in het gebied 2.3.1 Ontwikkelingen in het gebied Inleiding In het gebied vinden een aantal ontwikkelingen plaats. Het betreft de volgende ontwikkelingen.

Nieuwbouw zwembad De Watergeus In het Van Tuyllpark is recent het nieuw openbare Nieuwbouw zwembad De Watergeus inclusief een ligweide opgeleverd en geopend. (zomer 2024).

Nieuwbouw wellnesscentre Sweet Lake Wellness In het Van Tuyllpark wordt een Nieuwbouw wellnesscentre Sweet Lake Wellness gerealiseerd. Het bestaande (binnen) zwembad Het Keerpunt blijft zelfstandig bestaan.

Gebouw voormalige wildwaterbaan/Zoetermeer Leisure Village Het gebouw op de Gebouw voormalige wildwaterbaan Zoetermeer Leisure Village wordt momenteel verhuurd aan onder andere een theatergezelschap.

Buitenterrein voormalige wildwaterbaan/Zoetermeer Leisure Village Voor het Buitenterrein voormalige wildwaterbaan Zoetermeer Leisure Village is nog geen invulling bekend. Hierop is door de gemeente een voorkeursrecht gevestigd.

Edisonpark Dit betreft een woningbouwontwikkeling op de locatie van de Edisonpark (voorheen Kwadrant B&F). Hier worden circa 550 woningen gerealiseerd. Het Edisonpark hoort tot het leefmilieu stedelijk van de Omgevingsvisie Zoetermeer.

Bleizo-west Dit gebied wordt door de gemeente Zoetermeer en Lansingerland ontwikkeld tot een ondernemende locatie met ruimte voor kantoren, hoogwaardige innovatieve bedrijven, indoor-recreatie en in de toekomst wellicht zelfs wonen. Voor het gebied rondom het station Lansingerland-Zoetermeer is er door de raden van beide gemeenten een ontwikkelperspectief vastgesteld: ‘Proeftuin Bleizo’.

12

2.3.2 Locaties invulling nog onbekend Inleiding Daarnaast zijn er enkele locaties waarvan de invulling nog niet bekend is.

Locatie voormalige gevangenis (gelegen op Rokkehage) De locatie Locatie voormalige gevangenis gelegen op Rokkehage is in eigendom van het Rijks Vastgoed Bedrijf (RVB). Op dit moment is de voormalige penitentiaire inrichting in gebruik als COA opvang locatie. Het is nog niet bekend tot welk moment dit gebruik voortduurt. Het RVB beraadt zich nog op de toekomstige invulling van de locatie.

Kwadrant deelgebied A (onderdeel van Zoeterhage) Deze locatie Kwadrant deelgebied A onderdeel van Zoeterhage is onderdeel van het bedrijventerrein Zoeterhage en heeft een bedrijfsbestemming met een hoge milieuzone. De locatie ligt grotendeels braak, maar is ook aangewezen als mogelijk versnellingslocatie woningbouw en onderzocht voor tijdelijke invulling flexwonen.

Voormalige Miss Etam-locatie De Voormalige Miss Etam locatie ligt aan Oostweg 2 en heeft een bedrijfsbestemming. Er is een ontwikkelinitiatief voor deze locatie ingediend.

2.3.3 Onderzoek wensen Evenemententerrein De gemeente heeft de wens een groot Evenemententerrein in de stad te realiseren. Het evenemententerrein in de binnenstad is te beperkt van omvang om alle gewenste evenementen te faciliteren.

Inleiding Ook bestaan er enkele wensen die onderzocht worden in het omgevingsprogramma voor het gebied.

SilverDome Ook silverdome heeft de wens meer evenementen te faciliteren (combinatie van binnen- en buitenterrein).

Uitbreiding sportverenigingen De sportvelden in het Van Tuyllpark heeft de wens uit te breiden.

Hotel wellnesscentre Sweet Lake Wellness Door de ontwikkelaar van het Nieuwbouw wellnesscentre Sweet Lake Wellness is de wens uitgesproken in het park een hotel te realiseren en een veld met zonnepanelen.

Natuurkerngebied Plas van Poot Door de gemeenteraad is een motie aangenomen de Plas van Poot als natuurkerngebied aan te wijzen. Hiermee wordt de natuurwaarde van de plas beschermd. In het omgevingsprogramma is de Plas van Poot als natuurkerngebied beschouwd.

3 Participatie Om te horen hoe gebruikers van het Van Tuyllpark, ondernemers van de bedrijventerreinen en inwoners van de stad denken over het visiegebied en welke wensen zij hebben voor de toekomst hiervan is een participatieproces georganiseerd. Allereerst is met de gebruikers van het Van Tuyllpark, de Vrienden van de Plas van Poot en eigenaar en ook exploitant van SilverDome gesproken over de huidige beleving van het park en hun plannen en wensen voor de toekomst. Op de afzonderlijke bedrijventerreinen is een inloopmoment georganiseerd waar ondernemers en eigenaren hun input voor de visie konden meegeven.

13

Daarnaast is een 1e participatiebijeenkomst georganiseerd waar inwoners van de stad en andere belangstellenden hun mening over het gebied konden geven en ook hun wensen voor de toekomstige ontwikkeling mee konden geven. Ook is een enquête uitgezet onder 4000 Zoetermeerders van 12 jaar en ouder. In totaal hebben 349 respondenten deze enquête deels of geheel ingevuld. Op basis van alle input zijn voor het gebied twee modellen, bestaande uit verschillende bouwstenen, opgesteld. Deze modellen en bouwstenen zijn in een 2e participatiebijeenkomst aan gebruikers van het park, ondernemers en inwoners van de stad voorgelegd. Zij konden tijdens deze bijeenkomst de bouwstenen scoren (positief of negatief). Op basis van de resultaten hiervan en een ambtelijke beoordeling van de modellen en bouwstenen is een voorkeursmodel opgesteld. Deze wordt, tijdens de ter inzagelegging, in een laatste participatiebijeenkomst aan gebruikers van het park, ondernemers en inwoners van de stad teruggekoppeld. Een volledige eindverslag participatie, de opbrengst hiervan en wat hiermee is gedaan is opgenomen in bijlage 3. Hieronder volgt een korte weergave van de opbrengst van het participatieproces.

1e gesprekken en 1e participatieavond Tijdens de gesprekken met de gebruikers van het Van Tuyllpark, de Vrienden van de Plas van Poot, de natuurvereniging, SilverDome en de ondernemers van de bedrijventerreinen en overige belangstellenden is opgehaald hoe men op dit moment naar het gebied kijkt, wat wordt gewaardeerd, wat vindt men minder goed, wat moet blijven, wat kan weg en wat mag er worden toegevoegd. De belangrijkste input was: ● Het gebied heeft mooie sportfuncties die toekomst hebben. Doorgroei van sport daarom mogelijk maken, de droom is een sporthal. ● Verbeter de positie van het Van Tuyllpark, meer uitstraling, betere entrees, veiliger en meer zorg aan openbare ruimte, meer groen. ● Behoud dit groene gebied, de waardevolle rust en de donkerte en let op de unieke natuurwaarden zoals vleermuizen, roofvogels, aalscholver- en reigerkolonie. ● Verbeter de auto-ontsluiting voor het Van Tuyllpark, denk aan een extra auto-entree (hulpdiensten). ● Verbeter de fietsroutes (verlichting, borden, verkeersveiligheid) en verbinding naar de stations. ● Graag meer reuring en leven in het park, mooie events en betrek de jeugd. ● Verbind het park met de omgeving, zoals het Dutch Innovation Park (een loopbrug over de Plas van Poot?). ● Meer delen van gemeenschappelijke (sport)voorzieningen in het Van Tuyllpark is gewenst (horeca, energie, gebouwen).

● Ondernemers en werknemers zien het park nu niet vanzelfsprekend als hun achtertuin en uitloopgebied. Wel zoeken de mensen op het Dutch Innovation Park in de lunch de rand van de Plas van Poot op. ● De bedrijventerreinen zijn belangrijk voor Zoetermeer, verbeteren openbare ruimte en veiligheid is nodig. ● Verbeter de openbare ruimte en vergroen de bedrijventerreinen, ga sociale onveiligheid en ondermijning tegen. Conclusie: een verbetering van het park met diverse functies en verbindingen met de stad is zeer gewenst, er is een afweging nodig tussen rust en reuring (zoneren). Ook bestaat de wens om de veiligheid en de openbare ruimte op de bedrijventerreinen te verbeteren. Belangrijkste conclusies enquête (vormgeven in apart kader)

14

Belangrijkste conclusies enquête

2e participatiebijeenkomst Deze bijeenkomst is gestart met een plenaire toelichting op de beide modellen en de bouwstenen. Na het plenaire deel kon men in gesprek gaan met de betrokken wethouders en de ambtenaren betrokken bij het opstellen van de modellen en bouwstenen. De aanwezigen konden reageren op de bouwstenen door met hartjes, bommen en uitroeptekens aan te geven wat men positief, negatief vond en wat men erg belangrijk vond. Ook kon er een reactieformulier worden ingevuld en kon men post-its plakken bij de modellen en bouwstenen. De sfeer op de avond was positief. Men begreep dat keuzes nodig zijn en vond het positief mee te kunnen denken in het proces om te komen tot een voorkeursmodel. Wel werd aangegeven dat men sommige zaken graag concreter zou zien.

4 Zo wordt het 4.1 Inleiding Het omgevingsprogramma geeft antwoord op de opgaven in het gebied zoals verwoord in paragraaf 1.1 en 1.2 en legt een raamwerk vast voor de toekomst. Het betreft een programma op hoofdlijnen, het is nadrukkelijk geen uitgewerkt plan voor het gebied. Het biedt voor het Van Tuyllpark en de Noordelijke bedrijventerreinen een ontwikkelrichting en levert een samenhangend stadsdeel in het oosten van Zoetermeer op. Ook geeft het invulling aan de economische ambitie 2040, de woningbouwopgave en de ambitie met betrekking tot sport en gezondheid. Het biedt kaders voor nieuwe ontwikkelingen binnen het gebied. De visie beschrijft achtereenvolgens de volgende onderwerpen: ● De visie in het kort ● Positionering gebied (verdere duiding van de visie ook in relatie tot de stad) ● Toelichting verschillende deelgebieden: van Tuyllpark, Zoeterhage, Rokkehage en Hoornerhage. ● Mobiliteit ● Groen blauwe ecologische hoofdstructuur, natuur en biodiversiteit ● Historische linten ● Duurzaam en toekomstbestendig

4.2 De Visie

15

4.2.1 De visie in het kort De visie op het gebied zet in op de volgende zaken: ● Een uitnodigend stadspark, met een tweedeling in het Van Tuyllpark: reuring (sport, leisure, evenementen en cultuur) en rust (natuur en park: groen, blauw, recreatie en ontspanning); ● Een centrale langzaamverkeers-as door het Van Tuyllpark, wat de ‘verdeling’ gaat vormen tussen rust en reuring. Deze as wordt de nieuwe ‘groene hartljn’ die op de grote schaal de Rotte verbindt met de binnenstad; ● Wijzigen verkeersstructuur voor de auto (en bevoorrading) door de aansluiting vanaf de Australiëweg aan te leggen en het situeren van het parkeren (concentreren) aan de rand van het park; ● Verbetering van de sociale controle en veiligheid door heldere en open indeling in het park, verlichting en gewenste functies; ● Minder verharding en meer gebruikskwaliteit centraal in het park (als gevolg van het reorganiseren van parkeren aan de rand).

Meer ruimte voor groen en verblijfsruimte en langzaam verkeer; ● Door ruimte te bieden aan een groot groen evenemententerrein wordt de regionale aantrekkingskracht van Zoetermeer als regiostad versterkt; ● Naast het evenemententerrein is ruimte beschikbaar voor (een combinatie van) sport en/of leisure (op voormalige braakliggende voetbalvelden DSO); ● Intensiveren, clusteren en uitbreiden van sportfuncties in het van Tuyllpark en een verbetering van de openbare ruimte en een mogelijke komst van een sporthal; ● Verhogen van de kwaliteit (gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde) van de buitenruimte, groen en natuur in het Van Tuyllpark tot een divers en bruikbaar autovrij en herkenbaar stadspark, met ruimte voor evenementen in een groene ruimte en ontspanning; ● Ruimte geven aan de natuur en natuurbeleving, het behouden van de biodiversiteit en waar mogelijk het versterken ervan in het hele visiegebied; ● Het buitenterrein van voormalig DWD toe te voegen aan het openbare en toegankelijke deel van het park; ● Geen nieuwe mogelijkheden voor nachthoreca in het Van Tuyllpark; ● Natuurkerngebied Plas van Poot en directe omgeving (oeverzone) is natuurkerngebied, waarbij de prioriteit ligt op het behoud van de aanwezige Flora en Fauna, maar ook een toegevoegde waarde kent op het gebied van extensieve recreatie en toegankelijkheid (zichtbaarheid en routing), eventueel in

combinatie met educatiemogelijkheden; ● Het park wordt onderdeel van een logisch wandelrondje voor de werknemers uit de omgeving; ● Versterken van de alzijdige bereikbaarheid door de betere verbinding met RandstadRailhalte Van Tuyllpark en station Lansingerland-Zoetermeer en de (snel)fietsroutes richting Rotte en Rotterdam; ● Vergroten aantrekkelijkheid in dit oostelijke deel van Zoetermeer door een veilige en verbeterde openbare ruimte met fiets- en wandelverbindingen, meer groene kwaliteit en het behoud en versterken van duurzame werklocaties in de stad; ● Realiseren van aantrekkelijke oost-west verbindingen door de Noordelijke bedrijventerreinen en het Van Tuyllpark en een groene hartlijn als fysieke en sociale verbinding tussen park, Noordelijke bedrijventerreinen en Binnenstad; ● Bouwen aan en versterken van een ecologisch groenblauw raamwerk en verbindingen in het gehele visiegebied; ● Verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van de oude linten (Zegwaartseweg); ● Aan de randen en de infastructurele hoofdassen bij de Noordelijke bedrijventerreinen worden accenten in na te streven beeldkwaliteit gezet; ● De presentatie van de terreinen naar buiten toe moet versterkt worden; ● De Noordelijke bedrijventerreinen en het park hebben elk een eigen hoofdfunctie en herkenbaar profiel; ● Intensivering van het ruimtegebruik, weren en uitfaseren van gebiedsvreemde functies en beter

benutten van de bestaande ruimte op de Noordelijke bedrijventerreinen, zodat werkgelegenheid mee kan groeien met de bevolkingsgroei; ● Inzetten Kwadrant A als bedrijfslocatie; ● Revitaliseren van de verouderde delen op de Noordelijk bedrijventerreinen met focus op verduurzamen en aantrekkelijkheid rekening houdend met een klimaatbestendige werkomgeving; ● Behouden van een gemengd werkmilieu op alle drie de Noordelijke bedrijventerreinen voor alleen de bedrijven die zich door hun milieucontour niet elders laten mengen met andere functies. Met per terrein een eigen specialisatie/focus. Rokkehage: broedplaatsfunctie, Hoornerhage: stads- en regiodistributie en Zoeterhage: ruimte voor circulaire economie; ● Via het verduurzamen van de Noordelijke bedrijventerreinen in samenwerking met de zittende ondernemers en vastgoedeigenaren wordt bijgedragen aan de realisatie van energie neutrale terreinen en de klimaatopgaven van Zoetermeer; ● Er wordt rekening gehouden met de balans tussen wonen en werken, onder andere door het consolideren en beter benutten van de ruimte voor werk. Op Hoornerhage wordt de werkfunctie meer ge-

16

● ●

mengd, mogelijk ook met wonen, maar alleen met behoud van het oppervlak aan ruimte voor werk voor het bedrijventerrein of elders in de stad; Een gemengd woon-werk-milieu voor Hoornerhage waardoor een aantrekkelijke verbinding tussen het Van Tuylpark en de binnenstad wordt ondersteund; Bouwen, verbouwen en inrichten gaat altijd natuurinclusief.

Conceptkaart

Kaart omgevingsprogramma Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen

17

4.2.2 Positionering gebied Het Van Tuyllpark Het Van Tuyllpark is in 2040 een park dat goed is verbonden met de stad en centraal in Zoetermeer ligt. Het park krijgt aantrekkelijke entrees, de groenblauwe ecologische hoofdstructuur wordt versterkt en er komen goed toegankelijke, veilige en gezonde routes, wat bijdraagt aan een positief leefmilieu groen leefmilieu groen. Het Van Tuyllpark transformeert van een sport en recreatiegebied naar een groener en uitnodigend stadspark (groene wig) met een betekenis voor de gehele gemeente. Zowel in programma: recreatie, wandelen, sport- en spelgelegenheid, evenementen, als in ruimtelijk opzicht: via een network van groene langzaamverkeerroutes en de Groene Hartlijn is het park verbonden met de omliggende gebieden. Het Van Tuyllpark is onderscheidend en aanvullend op de andere Zoetermeerse parken, herkenbaar als één park en gericht op gezondheid en bewegen. Met functies die vanzelfsprekend zijn ingebed in het park, zoals verenigingssport, het zwembad, wellness, SilverDome, ruimte voor evenementen, scouting, disc golf, cultuur, buitensporten en een weide om te recreëren en te ontmoeten. Ook het natuurkerngebied Plas van Poot ligt in het Van Tuyllpark. De plas is belangrijk voor behoud van natuurwaarden, stimuleren van natuurbeleving en het mogelijk maken van (natuur)educatie.

De Noordelijke Bedrijventerreinen Er wordt ingezet op het toekomstbestendig maken van de Noordelijke terreinen. De bedrijventerreinen worden daarvoor kwalitatief versterkt, verduurzaamd (o.a. klimaatadaptief) en kennen een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers en werkklimaat voor werknemers, wat bijdraagt aan een positief leefmilieu werkgebied. De terreinen zijn aantrekkelijk langs de routes waaraan ze gelegen zijn. Daaronder valt ook dat wordt onderzocht hoe het parkeren in de openbare ruimte kan worden verminderd. Hierbij wordt onderzocht hoe samen met de gevestigde bedrijven een kwalitatieve impuls gegeven kan worden aan de terreinen. De Noordelijke bedrijventerreinen blijven ruimte bieden aan werkgelegenheid. Ook voor bedrijvigheid met een zware milieuhinder, waardoor die bedrijven niet mengbaar zijn met andere functies. Rokkehage richt zich meer op de (kennisintensieve) zone -Dutch Innovation Park - Bleizo. De locaties van de voormalige waterzuivering en penitentiaire inrichting (PI, momenteel COA locatie) worden ontwikkeld tot een creatief cluster. Zoeterhage blijft een gemengd bedrijventerrein en behoudt de sterke relatie (qua functies en dooradering) met de omringende wijken. De braakliggende, uitgeefbare grond op Kwadrant A wordt uitgegeven als bedrijventerrein waardoor Zoeterhage als bedrijventerrein wordt voltooid.

Hoornerhage ligt tussen het centrum en het Van Tuyllpark en heeft in de toekomst een gemengd stedelijk programma; wonen met behoud van werkgelegenheid als schakel rond de groene ‘hartlijn’ tussen centrum, park en Rottemeren/Bentwoud.

4.3 Functies in het gebied 4.3.1 Het Van Tuyllpark Het Van Tuyllpark ontwikkelt zich naar een hoogwaardig stadspark gericht op actief bewegen (wandelen, skaten, hardlopen, fietsen, sporten) en als een ontmoetingsplek in Zoetermeer voor jong en oud met een aantrekkelijke en gezonde omgevingskwaliteit. In het Van Tuyllpark zijn in de toekomst verschillende functies aanwezig. De nadruk ligt op verenigingssport en openbare sportvoorzieningen. In het park ligt ook een gebied met hoge natuurwaarden, het natuurkerngebied Plas van Poot maakt hiervan onderdeel uit. Daarnaast is er ruimte voor evenementen in het groen en voor culturele voorzieningen zoals JJ Musichouse, amateurtheater en ruimte voor muziek en dans. Andere publiekstrekkers zijn de SilverDome, het (nieuwe) zwembad, de bovenregionale wellness locatie. Ook is er ruimte voor een nieuwe leisure voorziening, mogelijk gecombineerd met de gebouwde sportvoorziening. Deze voorziening moet wel voldoen aan de volgende voorwaarden: ● Maatschappelijke meerwaarde ● Koppelkansen met andere functies in Zoetermeer

18

● ● ●

Draagt bij aan werkgelegenheid Levert opbrengsten op voor de ontwikkeling van het gebied Kan naar oordeel van de gemeente ingepast worden op de locatie

Hierbij geldt dat elk voorstel door het college van burgemeester en wethouders op zijn merites wordt beoordeeld. Het park wordt zoveel mogelijk autovrij, door alle parkeervoorzieningen aan de rand(en) te realiseren. Fietsgebruik wordt gestimuleerd door de nieuwe centrale langzaam verkeerroute in het park en voldoende fietsenstallingen bij de voorzieningen. Het gebruik van OV wordt gestimuleerd door goede looproutes vanaf de OV-haltes. Het park wordt opnieuw ontworpen en heringericht. Het krijgt in het centrale deel de nodige voorzieningen (beschikbaarheid van stroom, water, plekken voor tijdelijk sanitair e.d.) ten behoeve van evenementen in het park. Die evenementen vragen om een ruimte van circa 10.000-15.000 m2 open groene ruimte. Het parkeerterrein van de SilverDome vervalt daardoor als evenemententerrein en kan ingericht worden als park en/of ruimte bieden aan een nieuwe functie. Met de evenementenfunctie krijgt het Van Tuyllpark een duidelijk eigen profiel ten opzichte van de andere grote parken in Zoetermeer. Dit evenemententerrein is een grote sport- en spelweide met ruimte voor recreëren, georganiseerde (bootcamp, loopgroepen, etc.) en ongeorganiseerde buitensport, picknicken, barbecueën, etc. waar ook grote evenementen en festivals kunnen worden georganiseerd. Het biedt open zonrijke en schaduwrijke plekken met bomen en verschillende sport en spelmogelijkheden.

Een stadspark om te verblijven en mogelijkheden om te sporten in de openbare ruimte. De sportfuncties in het Van Tuyllpark worden geclusterd rond het parkoduct, als één sportterrein met een aanbod van verschillende sporten. Op termijn is hier ruimte voor een centrale sporthal met gebouwd parkeren. Dit is afhankelijk van de stedelijke vraag en de mogelijkheid voor dagbezetting. Met de realisatie van een gebouwde sportvoorziening kan tegemoet worden gekomen aan de wensen van de sportverenigingen en de behoefte aan extra indoor zaal capaciteit binnen Zoetermeer. Ook kunnen hier functies zoals een muziek- en dansschool (nu gevestigd op de bedrijventerreinen) mogelijk een plek krijgen. In en om deze nieuwe multifunctionele hal kunnen schoolsport, de bestaande en mogelijk nieuwe sportverenigingen worden opgenomen. Ook is hier ruimte voor de tennisbanen, zodat eventueel voorzien kan worden in de vraag naar uitbreidingsmogelijkheden. Het buitenterrein van de voormalige wildwaterbaan (DWD) wordt toegevoegd en (weer) teruggegeven aan het park en kan een robuust natuurpark of andere bijzondere parkkwaliteit toevoegen. Het terrein wordt weer onderdeel van de openbare ruimte, hekwerken worden waar mogelijk verwijderd, waardoor het natuurkerngebied Plas van Poot beter bereikbaar en vindbaar wordt.

De waterpartij met schaatsbaan en het schiereiland worden beter benut voor recreatieve doeleinden zoals bootje varen en hengelsport. De scouting blijft gebruik maken van de bestaande locatie aan de vijver. De Blokhut verdwijnt. Hier is ruimte voor een uitnodigend kleinschalig horecapaviljoen (annex thee/koffiehuis). Hiermee wordt de aantrekkelijkheid van het park vergroot, het geeft bezoekers een doel om naar toe te gaan. Het schiereiland is onderdeel van het park. De ruimte in het Van Tuyllpark wordt gebruikt voor functies die passen bij een park, zoals georganiseerde en ongeorganiseerd sport, leisure waaronder evenementen, (kleinschalige) horeca en natuur. Door voorzieningen als het al aanwezige SilverDome, het nieuwe zwembad, het Wellnescentrum, JJ Musichouse, amateurtheater en het toevoegen van een groen evenemententerrein voor grote evenementen, leisure en sport is woningbouw in het park zelf niet mogelijk. Door te kiezen voor verdere groei van de gebruikswaarde van het park wordt de ruimte in het park beter benut en blijft er voldoende recreatieruimte in de stad behouden (‘stad tussen de parken').

4.3.2 Noordelijke bedrijventerreinen Inleiding De Noordelijke bedrijventerreinen hebben een grote economische en maatschappelijke waarde voor de stad. Het aantal m2 voor de functie bedrijvigheid dient daarom minimaal behouden te blijven voor de stad. Stadsbreed dragen de terreinen bij aan een duurzamere stad, doordat ze voorzien in werkgelegenheid redelijk dichtbij de beroepsbevolking van de stad (met je fiets veilig naar het werk), meer arbeidsintensieve bedrijven, effectief benutten van de grond en ruimte bieden aan circulaire koplopers hoog op de R-ladder (hergebruik, reparatie en onderhoud, modulair bouwen, bijdrage aan de verduurzaming van de Zoetermeerse gebouwenvoorraad).

19

Het verder versnipperen van kavels tot meer adressen is niet gewenst, omdat deze bedrijfsverzamelgebouwen worden gevuld door bedrijven met een lage milieuhinder. Deze passen ook in woongebieden en hoeven dus niet op een bedrijventerrein gehuisvest te worden. Daarnaast heeft deze bouw een toename in verkeersbewegingen tot gevolg. De gemeente streeft ernaar dit type bedrijfsvoering op bedrijventerreinen te beperken. De gemeente streeft ernaar om te sturen op het juiste bedrijf op de juiste plek. Daarmee wordt specifiek op de bedrijventerreinen ruimte geboden aan bedrijven met milieuhinder (geur- en/of geluidcontour). Dergelijke bedrijven laten zich namelijk niet mengen in woongebieden elders in de stad. Daarnaast is het nodig om bedrijven die niet per se op een bedrijventerrein gevestigd hoeven te zijn ('gebiedsvreemde functies’) te weren/uit te faseren, zodat er ruimte op de bestaande bedrijventerreinen voor de juiste bedrijven beschikbaar komt. Dit heeft wel tot gevolg dat er elders in de stad voldoende en betaalbare ruimte beschikbaar gemaakt moet worden, waar die bedrijven zich kunnen vestigen. Ook is het niet wenselijk de percelen op de bedrijventerreinen nog verder te versnipperen tot meerdere adressen door bedrijfsverzamelgebouwen te realiseren. Ook dit soort bedrijven kan elders in de stad gevestigd worden.

Alle drie de Noordelijke bedrijventerreinen zijn in 2040 energieneutraal. Daarvoor werkt de gemeente samen met de ondernemers, en de ondernemersvereniging die op de terreinen actief is, de komende jaren aan de benodigde maatregelen voor een energie- en circulaire transitie. De bedrijventerreinen zijn verbeterd op de onderdelen: schoon, heel, veilig, en verduurzaming. Voor de Noordelijke bedrijventerreinen gold het Ruimtelijk Functioneel Plan uit 2009. Deze komt met de vaststelling van de visie Van Tuyllpark en de Noordelijke Bedrijventerreinen te vervallen. In bijlage 4 is van de belangrijkste punten uit het RFP (2009) aangegeven wat hierover in het omgevingsprogramma is opgenomen. De inrichtingsprincipes uit het RFP (2009) blijven wel van kracht, deze zijn als bijlage 5 bijgevoegd. In het kader van de nog op te stellen uitvoeringsagenda moet worden bekeken of deze inrichtingsprincipes aangepast dienen te worden. De opgaven voor de toekomstige ontwikkeling van alle drie de bedrijventerreinen zijn: revitaliseren, beter benutten (juiste bedrijf of de juiste plek, intensivering, meervoudig ruimtegebruik) en verduurzamen. Het vestigingsklimaat is vooral gemengd voor midden en klein bedrijf. Dit heeft tot doel de werkgelegenheidsfunctie voor de stad en regio te behouden en ook te versterken.

Bij verduurzaming gaat het om onder andere het dak- en geveloppervlak benutten voor opwekking van zonne-energie en realisatie van groene daken. Daarnaast wordt door de gemeente ingezet op een vergroening en klimaatadaptief maken van het openbare straatprofiel en in overleg met de eigenaren en ondernemers ook op privaat terrein (groen parkeren, groene gevels en daken). Per terrein wordt ingezet op de volgende ontwikkelrichting.

Rokkehage Dit bedrijventerrein biedt ruimte aan bedrijven in aanvulling op het naastgelegen Dutch Innovation Park. Het is een goed bereikbaar en duurzaam bedrijventerrein met optimale benutting van de ligging aan de A12. In 2040 zijn functies denkbaar, zoals: een regio-/stadslogistieke hub en energie-hub. In het zuidelijke deel van Rokkehage wordt de voormalige Penitentiaire Inrichting getransformeerd naar een werkgebied voor bijvoorbeeld: maakindustrie of stadslogistiek. Het terrein van de voormalige waterzuivering is onderdeel van het lint Rokkeveenseweg en wordt verder ontwikkeld tot creatieve broedplaats met ateliers en werkruimtes voor kleinschalige maakeconomie. Dit bedrijventerrein is gemengd en blijft geschikt voor de vestiging van een mix van MKB, die in hoofdzaak niet mengbaar zijn met andere functies. Het gebied heeft een ‘adres’ aan de Rokkeveenseweg. De locatie van de voormalige waterzuivering biedt ruimte voor een nieuw creatief werkmilieu.

Zoeterhage Het bedrijventerrein Zoeterhage is gemengd en blijft geschikt voor de vestiging van een mix van MKB, waarvoor geldt dat die qua milieubelasting niet mengbaar zijn met andere functies. Vanuit het oogpunt van behoud en betere benutting van het bedrijventerrein is kwadrant A nodig voor werkfuncties. Dit terrein ligt het nu grotendeels braak en biedt strategische schuifruimte om de juiste bedrijven op de juiste plek te huisvesten en biedt mogelijkheden voor beter benutten. Gezien de druk op

20

het vinden van ruimte voor werk wordt deze locatie niet langer beschouwd als versnellingslocatie voor woningbouw. De zone langs de Oostweg wordt benut voor werken met een aantal nieuwe kleine werklocaties en krijgt zo ‘een gezicht (adres) naar de weg’. Dit is in het Omgevingsplan al mogelijk gemaakt. Binnen de bedrijventerreinen Rokkehage en Zoeterhage liggen geen kansen voor woningbouw. Dit geldt niet voor de voormalige Miss Etamlocatie. Deze locatie, aan de andere zijde van de Oostweg, wordt inmiddels omringd door woningbouw, met de wijk Oosterheem en de realisatie van het woningbouwproject ‘Happy Days’ ten zuiden ervan. Hier worden kansen gezien om in de toekomst een ontwikkeling te faciliteren naar een werk-woonlocatie mogelijk in combinatie met een logistieke stadshub (verdeling van goederen van groot naar klein vervoer).

Hoornerhage Het gebied Hoornerhage, dat ligt tussen de Zegwaartseweg, de Bleiswijkseweg, de Oostweg en Van der Hagenstraat, vormt een belangrijke ruimtelijke schakel tussen het centrum van de stad en het Van Tuyllpark. Voor een goede ruimtelijke en functionele aanhaking van het park op de stad is een meer gemengd gebied gewenst dan het huidige monofunctionele gebied aan de Van der Hagenstraat. Het gericht toevoegen van woningen op Hoornerhage heeft tot doel de sociale en fysieke verbinding te versterken. Het huidige werkgebied heeft milieuzones 1 t/m 4. Momenteel is Hoornerhage een goed functionerend werkgebied dat van waarde is voor de werkgelegenheid in de stad. Die functie kan niet zomaar worden opgegeven. Dit vraagt om een integrale gebiedsontwikkeling met betere benutting, geleidelijke intensivering, verplaatsing en transformatie zonder dat ruimte voor netto werkterrein verloren gaat op de schaal van Zoetermeer. Het toekomstige beeld is een gebied met werkruimtes en handelsruimtes op straatniveau en daarboven meerlaags wonen en atelierwoningen voor diverse doelgroepen en in diverse typologieën. Langs de Van der Hagenstraat kan aansluiting gevonden worden bij de ontwikkeling van Edisonpark aan de overzijde, met bijvoorbeeld stadswoningen of atelierwoningen (4 laags) met grote ruimtes voor werken aan huis.

Langs de Zegwaartseweg is juist de kleinschalige ‘korrel’ met een herstel van het oorspronkelijke lint het uitgangspunt. Deze weg heeft een helder profiel volgens de principes uit het bestaande beeldkwaliteitsplan voor dit gebied dat verder versterkt kan worden. Zo kan Hoornerhage geleidelijk transformeren naar een milieu waarin duurzaam werken gecombineerd wordt met andere voorzieningen en functies, zoals wonen. Een aantrekkelijke verbinding tussen het Van Tuyllpark en de binnenstad wordt ondersteund door functiemenging op Hoornerhage, alleen met behoud van het oppervlak aan ruimte voor werk voor het bedrijventerrein of elders in de stad. Een optie is een gemengd woon-werk-milieu, een andere invulling van functiemenging is ook denkbaar. Zicht op hoe deze compensatie plaatsvindt is voorwaardelijk voordat er tot herontwikkeling of gedeeltelijke transformatie wordt overgegaan. Dit om te voorkomen dat bij gebrek aan compensatieruimte er alsnog m2 voor bedrijvigheid verloren gaan. Op een paar plekken langs de oude linten Zegwaartseweg (bij Hoornerhage, Zoeterhage), Rokkeveenseweg (AWZI) liggen kansen om al dan niet met aanvullende maatregelen een beperkt aantal woningen te ontwikkelen in aanvulling op de bestaande situatie en passend bij het karakter van het lint.

4.4 Verkeersstructuur en mobiliteit

21

4.4.1 Inleiding

Verkeer en mobiliteit

De hoofdverkeersstructuur bestaat uit de grote autowegen Australiëweg en Oostweg, Bleiswijkseweg, Van der Hagenstraat, en de oude linten van Zegwaartseweg en Rokkeveenseweg. De ruimtelijke kwaliteit van deze wegenstructuur wordt waar mogelijk verbeterd door een wegprofiel passend bij de functie, beplanting, oversteekbaarheid, vrij liggend fiets- en wandelpad. Nader onderzoek hiernaar is noodzakelijk. De twee grote verkeersstructuren (Australiëweg, Oostweg) verbinden het gebied in het stads-brede mobiliteitssysteem. Nader onderzoek is nodig of en hoe deze infrastructuur (in de toekomst) zich manifesteert in de stad, met het oog op een gezonder woon-en leefmilieu in de stad. De doorgaande wegen zijn vooralsnog niet oversteekbaar, kennen veel verkeer en vormen zodoende grote barrières. Een betere verbondenheid tussen park, de Noordelijke bedrijventerreinen en omliggende wijken is het streven. Een vraagstuk dat zich voor de gehele stad afspeelt en in het kader van de omgevingsvisie Zoetermeer 2040 (Ruimtelijke Strategie) beschouwd moet worden. Ruimte voor gemotoriseerd verkeer en parkeren bij bezoek aan het Van Tuyllpark wordt gevonden aan de rand van het park, waardoor een langzaam verkeersroute (lopen en fietsen) centraal in het park veilig alle ruimte kan krijgen.

Ten behoeve van de samenhang van het gebied wordt ingezet op een fijnmazig netwerk met fiets-, en wandelverbindingen tussen park, omliggende wijken en de Noordelijke bedrijventerreinen. De routes en oversteekbaarheid voor wandelen en fietsen worden verbeterd. Ontbrekende schakels in dit langzaamverkeer-netwerk worden gerealiseerd (zie kaart).