Bijlage 1 - Eindverslag inwonersparticipatie Positieve gezondheid in het huishouden

Eindverslag inwonersparticipatie Positieve Gezondheid & het huishouden Juni-Juli 2024

1

Inhoud Inleiding .................................................................................................................................3 Huishoudelijke Ondersteuning ................................................................................................4 Participatievoorstel ................................................................................................................5 Doel van de participatie .......................................................................................................5 Het niveau van de participatie ..........................................................................................5 Participatieproces ..................................................................................................................6 De resultaten van het participatietraject ..................................................................................8 Inwoners ............................................................................................................................8 Digitaal via platform Doe MEE ........................................................................................13 Bijlage 1: Doe Mee verslag Huishoudelijke ondersteuning .......................................................15

2

Inleiding Dit eindverslag participatie (samenspraak) beschrijft het proces, de reacties en de beantwoording daarop van het in juni en juli 2024 gevoerde participatieproces van de huishoudelijke ondersteuning. In dit document leest u eerst de uitgangspunten voor de vernieuwde visie huishoudelijke ondersteuning en het uitgevoerde participatieproces. Met daarbij de bijbehorende terugkoppeling en resultaten van de buurtbijeenkomsten en organisaties middels een ‘roadtour’. Ten slotte volgt de beantwoording van gemeente op de vragen en reacties die gedurende het proces zijn gesteld via verschillende kanalen (tijdens de bijeenkomsten, gesprekken en Doe Mee). Als bijlagen bij dit verslag vindt u een verslag van de digitale enquête Doe Mee.

3

Huishoudelijke Ondersteuning De voorziening Huishoudelijke ondersteuning vanuit de wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) is bedoeld voor inwoners die vanwege een beperking moeite hebben om zelf hun huishouden te doen. Op dit moment ontvangen inwoners vanuit de Wmo een ondersteuner die huishoudelijke taken overneemt. Zo blijft hun huis schoon en leefbaar waardoor zij zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. De gemeente is verantwoordelijk om huishoudelijke ondersteuning te regelen. Hoe is het nu? De vraag naar huishoudelijke hulp is afgelopen jaren flink toegenomen. Dit komt door de vergrijzing en het abonnementstarief in de Wmo. Huishoudelijke hulp vanuit de Wmo biedt een voordelig alternatief voor particuliere hulp. Daarnaast is het steeds uitdagender om personeel te vinden voor dit werk. De gemeente en aanbieders hebben daarom moeite om iedereen te ondersteunen. Waar willen we naartoe? De vraag naar huishoudelijke ondersteuning zal in de toekomst toenemen. Huishoudelijke ondersteuning willen we veranderen om inwoners die het nodig hebben te kunnen blijven ondersteunen. Dit maakt dat de Gemeente beter gaat kijken naar wat inwoners zelf nog kunnen als zij om ondersteuning vragen. De nieuwe ondersteuning zal zich richten op zelfstandigheid, in plaats van de taken altijd over te nemen.

Door het huishouden zelfstandiger te doen blijven mensen langer vitaal door de beweging die dit met zich meebrengt. Vitaliteit is ook belangrijk om te kunnen blijven genieten van de leuke dingen in het leven. Deze verandering is vooral belangrijk om huishoudelijke ondersteuning beschikbaar te houden voor de mensen die echt niet zonder kunnen. De bedoeling is om deze visie te verwerken in de inkoopprocedure voor nieuwe huishoudelijke ondersteuning die voor 1 november 2025 afgerond moet zijn. Hiervoor zal eerst een nieuw beleidskader worden vastgesteld.

4

Participatievoorstel Op 13 mei 2024 heeft commissie samenleving het participatievoorstel voor de inwonersparticipatie vastgesteld. De participatie is uitgevoerd in de maanden juni en juli 2024 binnen Zoetermeer.

Doel van de participatie •

•

•

Draagvlak verkennen: Om de Wmo toegankelijk te houden zal de huishoudelijke ondersteuning anders moeten inrichten. Dit heeft gevolgen voor de inwoners van Zoetermeer en de dienstverlening die ze van de gemeente kunnen verwachten. De Gemeente zal inwoners hier vroegtijdig over informeren om hen voor te bereiden en draagvlak te verkennen voor het nieuwe gedachtegoed. Kwaliteit van het beleid en plannen vergroten: Ideeën vanuit de samenleving kunnen gebruikt worden om de kwaliteit van het beleid rondom de huishoudelijke ondersteuning te vergroten. Om de uitvoerbaarheid van de plannen te waarborgen, zullen ook aanbieders van huishoudelijke ondersteuning in dit gesprek worden betrokken. Bewustwording creëren en creativiteit uit de stad aanboren om een zo goed mogelijke inhoud te krijgen bij het vormen van beleid: De gemeente presenteert niet ‘de’ oplossing voor de uitdagingen die er zijn binnen de huishoudelijke ondersteuning. Hierdoor ontstaat er ruimte en eigenaarschap bij de inwoners om over de uitdagingen na te denken en ook op de eigen verantwoordelijkheid te reflecteren. Zo kan er bewustwording worden gecreëerd. En kunnen er vanuit de inwoners creatieve ideeën komen die mee kunnen worden genomen in de verdere uitwerking van het beleid.

Het niveau van de participatie Gekozen wordt voor de volgende twee niveaus van participatie: 1. Informeren Informeren van inwoners en partners over de beleidsvoornemens op het gebied van huishoudelijke ondersteuning om inwoners voor te bereiden en draagvlak te verkennen. Informeren van inwoners en partners over de doelen die we als gemeente nastreven. 2. Consulteren (om advies vragen) Het beleid naderen invulling te geven door: Consulteren (ophalen) hoe inwoners aankijken tegen de uitdagingen binnen de Wmo. En hoe zij straks aankijken tegen hun eigen huishouden als ze ouder worden en misschien met beperkingen te maken krijgen. Goede ideeën, wensen en zorgen ophalen die inwoners hebben.

5

Participatieproces Het participatieproces is op een nieuwe manier vormgeven. Middels een ‘roadtour’ en een film zijn er gesprekken met inwoners gevoerd in verschillende buurten. Via de film worden de inwoners meegenomen met een uitdagingen die niet alleen door de gemeente kan worden opgelost. Als sleutel tot een goede oplossing zijn we als maatschappij samen verantwoordelijk. Als eerste stap hierin is een gezamenlijk gesprek van belang. Via de korte film worden de uitdagingen weergeven, die momenteel ervaren worden in de huishoudelijke ondersteuning. Door verschillende inwoners wordt op deze uitdagingen gereflecteerd in de film, zodat meerdere uitgangspunten belicht worden. De film sluit af met de vraag: Hoe wilt u krachtig oud worden en hoe kan de Gemeente u daarbij ondersteunen? Aan de hand van deze vragen heeft er een groepsgesprek en ideeënuitwisseling plaats gevonden. Tijdens de ‘roadtour’ zijn de volgende inwoners en organisaties bevraagd, zoals beschreven in het participatievoorstel: 1. Groepen inwoners a. Via de ‘live’ bijeenkomst middels de ‘roadtour’ b. Online platform Doe MEE 2. Aanbieders huishoudelijke ondersteuning 3. Maatschappelijke partners 4. Ouderen en clientorganisaties 5. Adviesraad Sociaal Domein 6. Vereniging Gezondheidsregio Zoetermeer (SamenZoeterMeerGezond) Locaties van de ‘Roadtour’ 1. 11 Juni 2024 – Vonkje Buytenwegh 2.

13 Juni 2024 – Vonkje Meerzicht 3. 24 Juni 2024 – Perron Oosterheem 4. 1 Juli 2024 – inZet Centrum 5. 30 juli 2024 – inZet Rokkeveen Het programma van de buurt- en organisatiebijeenkomsten 1. Opening inclusief voorstelronde en toelichting op participatieproces en afspraken 2. Vertrekpunt vanuit het gezamenlijk bekijken van een korte film: Een schoon huis voor iedereen #hoedan? Hierin werden de uitdagingen van de Wmo belicht en interviews van drie inwoners en een huishoudelijk ondersteuning uit Zoetermeer. 3. Gesprek met de deelnemers na het bekijken van de film. Dit m.b.t. wat de film oproept bij deelnemers en daarover in gesprek gegaan. De onderstaande vragen zijn besproken in de bijeenkomst. 1. Denkt u weleens na over uw ‘oude dag’? 2. Hoe wilt u uw huishouden doen als dat door ziekte of ouderdom moeilijk voor u wordt? 3. Voor wie is huishoudelijke ondersteuning volgens u het meest nodig? 6

4. In de toekomst gaat de gemeente inwoners ook ondersteunen om hun huishoudelijke taken weer zelf te kunnen, als dat binnen de mogelijkheden ligt. Wat vindt u daarvan 5. Heeft u andere ideeën, wensen of zorgen die u nog aan de gemeente wil meegeven? 4. Toelichting van de vernieuwde visie op huishoudelijke ondersteuning. 5. Toelichting vooruitblik participatie, communicatie en vervolg. a. De deelnemers hebben binnen twee weken een verslag ontvangen van de betreffende bijeenkomsten. b. Deze reacties en suggesties zijn als bijlage toegevoegd bij dit Eindverslag, zie hiervoor bijlage. 6. Afsluiting Deelnemers en belanghebbenden hebben de mogelijkheid gehad om te reageren op de visie tijdens de bijeenkomsten. Of inwoners konden suggesties doen via het platform Doe Mee.

7

De resultaten van het participatietraject De resultaten zijn op hoofdlijnen beschreven en opgedeeld in drie groepen. Dit zijn de inwoners, de aanbieders van de huishoudelijke ondersteuning en maatschappelijke partners of instanties in de stad. Deze zijn allen in het participatieproces middels een persoonlijk gesprek bevraagd. Hieronder staan de resultaten op hoofdlijnen beschreven.

Inwoners Inwonersparticipatie ‘live’ bijeenkomsten via de ‘roadtour’ In de maanden juni en juli van 2024 zijn er vijf buurtbijeenkomsten georganiseerd in verschillende wijken van Zoetermeer. Hierbij waren in totaal 77 inwoners bij aanwezig. Terugkoppeling van de deelnemers tijdens de bijeenkomsten: Reacties deelnemers Duidelijke communicatie vanuit de Gemeente o.a. over wijzigingen van ondersteuning, het proces bij wachttijden en afhandeling van meldingen.

Reactie college Het college neemt deze reacties van inwoners ter harte. Om de communicatie vanuit de Gemeente richting inwoners te verbeteren, heeft het college een toegangsteam Wmo ingesteld. Dit toegangsteam kan Wmo-meldingen screenen en zo nodig eerder afhandelen. Bij onduidelijkheden in de melding neemt de gemeente actief contact op met de inwoner. Dit helpt de Gemeente de meldingen beter en efficiënter te behandelen. Dit heeft als positief effect dat inwoners waar kan sneller geholpen kunnen worden. Daarnaast wordt er een communicatielijn opgezet met als doel de inwoners tijdig en concreet te informeren over de veranderingen in de huishoudelijke ondersteuning. Waarin o.a. een infograpic wordt ontwikkeld voor inwoners. Hierin staat wat zij kunnen verwachten als zij een melding doen voor huishoudelijk ondersteuning vanaf 1 november 2025.

Inwoners roepen op dat de Gemeente stimuleren om te gaan bewegen.

De visie van het voorstel hangt inhoudelijk samenhang met de nota Lokaal Preventief Gezondheidsbeleid die in april 2024 door de raad is vastgesteld. Een van de drie hoofddoelen uit deze nota is het werken aan sterke en energieke ouderen. Onder andere door te bewegen, vallen te voorkomen, gezond te eten en eenzaamheid te voorkomen. Het voorstel voor de nieuwe inrichting van huishoudelijke ondersteuning kan hieraan bijdragen. Het college zet daarop in via o.a. deze lijnen: • •

Combinatiefunctionaris ouderen en de fittest Verschillende sociale activiteiten voor ouderen, georganiseerd vanuit de sociale basis en door 8

• •

• Doorstroming op de woningmarkt vergemakkelijken voor ouderen. Voor veel ouderen is doorstromen naar een kleinere woning niet betaalbaar of uitvoerbaar (door beperkte eigenkracht). Hierdoor is men genoodzaakt in een grote woning te blijven.

maatschappelijke partners, waaronder het programma Brede Activiteiten Voor Ouderen (BRAVO) Programma Een tegen Eenzaamheid SamenZoeterMeerGezond, waarin gemeente en zorgorganisaties samenwerken om zorg en ondersteuning bereikbaar te houden Het uitvoeringprogramma voor GALA

Het college attendeert inwoners op de aanwezigheid van ondersteuning bij een verhuiswens. Binnen Zoetermeer zijn er seniorenmakelaren actief. Deze ondersteunen inwoners van 55 jaar of ouder die in een woning van een corporatie wonen bij een verhuiswens. Op de website van de Gemeente is informatie hierover beschikbaar: Ouderenwoningen | Gemeente Zoetermeer Er is een seniorenmakelaar actief voor de huurders van Vidomes, Stedelink en de GoedeWoning. Senioren die van een eengezinswoning of groot appartement willen verhuizen naar een gelijkvloerse woning of seniorenwoning kunnen gebruik maken van de seniorenmakelaar. Ouderen die graag willen verhuizen naar een geschikte, gelijkvloerse koopwoning kunnen terecht bij de makelaars in Zoetermeer. In ontwikkeling is het nieuwbouwplan Karakter, waar 100 koop(garant)woningen en 50 huurwoningen voor senioren worden gebouwd (karakterzoetermeer.nl Home). Hiermee draagt de gemeente actief bij aan een aantrekkelijk wooninitiatief voor senioren. In de toekomst zullen meerdere initiatieven volgen.

Vraagverlegenheid onder ouderen. Dit uit zich met name in het vragen van ondersteuning aan hun netwerk. Echter zijn hier wil verschillen in, in de diverse culturen binnen Zoetermeer.

Het college ontvangt de signalen van inwoners m.b.t. de vraagverlegenheid. Hiervoor is o.a. in samenwerking met SamenZoetermeerGezond en het medisch domein wordt er in kaart gebracht hoe we inwoners hierbij kunnen faciliteren. Binnen deze samenwerking wordt in kaart gebracht via welke ingangen een inwoner ondersteuning zoekt. Om inzicht te verkrijgen waar de kans ligt de inwoner beter te faciliteren in ondersteuning. Het college begrijpt dat het voor ouderen lastig kan zijn om hulp te vragen binnen het eigen netwerk. Maar het is wel heel belangrijk dat ouderen dit gesprek kunnen en durven te voeren. Het college wil in samenwerking met SamenZoetermeerGezond de 9

samenleving faciliteren om in gesprek te gaan over gezondheid en elkaar helpen. Binnen deze samenwerking wordt in kaart gebracht via welke ingangen een inwoner ondersteuning zoekt. Om inzicht te verkrijgen waar de kans ligt de inwoner beter te faciliteren in ondersteuning. SamenZoetermeerGezond wil daarbij ook aandacht besteden aan culturele verschillen in Zoetermeer. Digitalisering wordt door sommige inwoners als een belemmering ervaren.

Het college is er zich van bewust dat digitalisering voor sommige ouderen lastig is. Er wordt daarom ook gezorgd voor niet-digitale communicatie. Als inwoners hulp nodig hebben bij het maken van een Wmo-melding, kunnen zij een fysieke afspraak maken bij het Wmo-loket. Dit kan ook telefonisch via 14-079.

Eenzaamheid is een probleem onder ouderen, een netwerk om je heen is belangrijk om zelfstandig te kunnen blijven.

Het college ziet eenzaamheid als een breed maatschappelijk probleem. Om de samenleving hiervan bewust te maken en concreet aandacht te schenken aan groepen die grotere kans lopen te vereenzamen, is de community Een tegen Eenzaamheid actief. Vanuit deze community wordt veel georganiseerd om eenzaamheid onder o.a. ouderen te verminderen. Daarnaast wordt met de aanbieders van huishoudelijk ondersteuning gesproken over signalering bij inwoners thuis. Als aanbieders eenzaamheid signaleren, kunnen zij inwoners attenderen op de mogelijkheden om hierover in gesprek te gaan met bijvoorbeeld een ouderenadviseur van inZet.

Deelnemers roepen op tot menselijkheid, voer een ‘goed gesprek’ met inwoners en kijk wat de vraag achter de vraag is. Baseer op basis daarvan de ondersteuning.

Het college adviseert de inwoner alvorens een huisbezoek van de Wmo, iemand vanuit hun netwerk (familie of buren) aanwezig te laten zijn bij het huisbezoek. Het college vindt het belangrijk om goed te kijken naar wat het individu nodig heeft, en daarop aan te sluiten. De ene inwoner kan namelijk snel op weg geholpen worden, terwijl voor de andere inwoner een uitgebreid gesprek met de gemeente nodig is. Met het nieuwe beleid kunnen we beter aansluiten op de persoonlijke behoeften van inwoners en daardoor beter het ‘goede gesprek’ voeren dat past bij de persoon.

10

Er wordt opgeroepen dat er meer samenlevingsvorming moet komen. Deelnemers vinden dat de samenleving te individualistisch is geworden, waardoor kwetsbare groepen in het geding komen. Er wordt daardoor veel eenzaamheid ervaren. Om die trend om te buigen, zal er een maatschappelijke beweging op gang moeten komen waarin van iedereen wat gevraagd wordt. Van de overheid, het bedrijfsleven, het maatschappelijk middenveld en van burgers zelf.

Dit is een (maatschappelijke) gezamenlijke opdracht voor het college om het sociaal domein en medische domein in samenwerking met de inwoners te verbinden. Binnen SamenZoeterMeerGezond wordt hier o.a. vorm aan gegeven. Er zijn er al initiatieven, als structurele gesprekken met diverse inwoners. Dit om samen te zoeken hoe we inwoners kunnen ondersteunen. Een voorbeeld hiervan zijn de dialoog sessie Samen Goud Dialoogsessie 23 oktober – Samen Gezond (samenzoetermeergezond.nl) Het college ziet dat de samenleving verandert en het daardoor lastiger wordt voor kwetsbare ouderen. En het college deelt de opvatting dat de hele samenleving verantwoordelijk is om voor kwetsbare groepen te zorgen, en niet alleen overheden. Vanuit de gemeente wordt goed samenleven op verschillende manieren gestimuleerd, bijvoorbeeld door het werken aan een sterke sociale basis. Het opbouwwerk versterkt de cohesie in buurten en straten. Ook vanuit het bedrijfsleven en het maatschappelijke middenveld wordt regelmatig bijgedragen om kwetsbare groepen een steuntje in de rug te geven. Tevens zijn we in gesprek met inwoners over deze thematiek, bijvoorbeeld in de Samen Goud Dialoogsessie 23 oktober – Samen Gezond (samenzoetermeergezond.nl).

Een aantal deelnemers geven terug tevreden zijn over met het reguliere beweegaanbod wat wordt aangeboden door de gemeente. Hier maken zij graag gebruik van.

Het college onderschrijft de reacties van inwoners. Het is belangrijk om krachtig oud te worden. Als focuspunt heeft het college dat ouderen aandacht blijven houden voor een gezonde leefstijl, onder andere om de kans op vroegtijdige kwetsbaarheid te verlagen. Het college zet daarop in via o.a. deze lijnen: -

-

Combinatiefunctionaris ouderen en de fittest Verschillende sociale activiteiten voor ouderen, georganiseerd vanuit de sociale basis en door maatschappelijke partners, waaronder het programma Brede Activiteiten Voor Ouderen (BRAVO) Programma Een tegen Eenzaamheid SamenZoeterMeerGezond, waarin gemeente en zorgorganisaties samenwerken om zorg bereikbaar te houden Het uitvoeringprogramma voor GALA

11

Meerdere deelnemers hebben een positieve ervaring met ouderenadviseurs van inZet.

Het college is content de reacties van inwoners en dat zij de weg weten te vinden naar passende ondersteuning.

Grotendeels van de deelnemers geven aan herinvoering van inkomenstoets op de eigen bijdrage belangrijk vinden.

Het college deelt de opvatting dat de herinvoering van de inkomensafhankelijke bijdrage in de Wmo kan zorgen voor een betere verdeling van ondersteuning onder inwoners. De hoogte van de eigen bijdrage in de Wmo wordt bepaald door het ministerie van VWS en daarop heeft de het college geen directe invloed. De gemeente mag op dit moment het inkomen van een inwoner niet toetsen en iedereen betaalt nu 1 tarief van € 20,60 per maand voor een Wmo-voorziening. Het kabinet heeft in april 2023 besloten om vanaf 1 januari 2026 de eigen bijdrage voor de hele Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) aan te passen naar een eerlijkere eigen bijdrage waarbij meer rekening wordt gehouden met het inkomen en het vermogen.

Deelnemers roepen op tot een eenduidige communicatie van de aanbieders huishoudelijke ondersteuning. Dit met name m.b.t. vakantieplanning, zodat de inwoner weet wat hij/zij kan verwachten wanneer men ondersteuning ontvangt.

Het college onderschrijft dat aanbieders eenduidig moeten communiceren richting cliënten over wanneer ondersteund wordt, ook in de vakanties. In samenwerking met de aanbieders van de huishoudelijke ondersteuning is er een verwachtingsflyer ontworpen. Dit om samen duidelijke afspraken te maken met de inwoners. Deze wordt bij start van de huishoudelijke ondersteuning meegegeven. Daarnaast is het streven van de aanbieders van huishoudelijke ondersteuning zoveel mogelijk inwoners bij elkaar in de buurt te zoeken voor de medewerker die de ondersteuning komt geven. Echter blijft dit een uitdaging met personeelskrapte. Dit vraagt van inwoners flexibiliteit in tijden. Er komen ook goede ervaringen met Wmo ondersteuning naar voren, ondanks vele wisselingen in huishoudelijke ondersteuners bij de inwoners thuis. Indien het nodig kan er snel geschakeld kan worden door de Gemeente. Zoals dat er een indicatie met voorrang afgegeven wordt.

12

Digitaal via platform Doe MEE Digitaal zijn er 58 inwoners die hun mening hebben gegeven m.b.t. de huishoudelijk ondersteuning. In deze enquête komt duidelijk naar voren dat de deelnemers zich zorgen maken over de beschikbaarheid van ondersteuning in de toekomst.

Onderwerpen waar deelnemers m.b.t. hun oude dag over nadenken 5% 2% 7% 7% 2% 7% 9% 2% 28% 24% Vitaliteit behouden Zorgen over gezondheid in de toekomst Zorgen over beschikbaarheid ondersteuning Zorgen over zelfstandig wonen Welke voorzieningen/hulpmiddelen nodig zijn Zorgen over niet in aanmerking komen voor ondersteuning Betaalbaar wonen met ondersteuning Plan m.b.t. anders wonen

In de toekomst gaat de gemeente mensen ondersteunen om hun huishoudelijke taken weer zelf te kunnen, als dat mogelijk is. Wat vinden inwoners daarvan? 2% 2% 14% 29%

53%

Niet eens

Eens

Geen volledige oplossing

Niet nodig

Geen idee

Toelicht legenda van tabel 4:

•

Niet eens: deelnemers zijn het er niet mee eens

13

• • •

Eens: inwoners geven aan het wel van belang is te onderzoeken of de inwoners hiertoe in staat is. Geen volledige oplossing: deelnemers geven aan dat een specifieke training of fysiotherapie voor inwoners geen volledige oplossing is. Niet nodig: deelnemers geven aan de Gemeente voldoende inspanning levert met het huidige aanbod binnen de Wmo.

Het volledige verslag van de online enquête is te lezen in bijlage 1 en op de website van Doe Mee: De toekomst van huishoudelijke ondersteuning | Doe mee Zoetermeer Aanbieders huishoudelijke ondersteuning Er zijn 12 organisatie bevraagd over de huishoudelijk ondersteuning. Dit zijn met name organisatie welke gecontracteerde ondersteuning bieden in Zoetermeer. Of aanbieders welke mogelijk interesse hebben in Zoetermeer ondersteuning te gaan geven. Aanbieders geven gezamenlijk aan zich te kunnen vinden in de visie van de Gemeente Zoetermeer voor de huishoudelijke ondersteuning. Met name de ondersteuning die zij bieden voor inwoners beschikbaar te houden. De volledige publicatie en gespreksverslagen zijn na te lezen via tenderned m.b.t. Huishoudelijke ondersteuning 2025 en verder (tenderned.nl) Maatschappelijke partners, Ouderen en clientorganisaties Tijdens het participatietraject hebben er persoonlijke gesprekken met verschillende maatschappelijke partners of organisaties plaatsgevonden. Dit zijn organisatie welke o.a. inwoners vertegenwoordigen. De uitkomsten van deze gesprekken zijn verwerkt in de resultaten van de inwonersparticipatie.

14

Bijlage 1: Doe Mee verslag Huishoudelijke ondersteuning De Doe Mee enquête heeft online van tot 13 juni tot 30 juli 2024. Over deze periode hebben in totaal 58 deelnemers geparticipeerd en de vragen anoniem beantwoord. Het doel van de enquête: feedback en ideeën ophalen bij de inwoners ver de toekomst van huishoudelijke ondersteuning. De inwoners hebben de mogelijkheid gehad een film bekeken waarin een aantal inwoners uit Zoetermeer zijn geïnterviewd. Deze film geeft de uitdagingen binnen Zoetermeer weer. Daarnaast wordt de vraag gesteld hoe kijken inwoners van Zoetermeer naar ‘prettig’ ouder worden en huishoudelijke ondersteuning. Er zijn vijf vragen op Doe Mee gesteld waar deelnemers op hebben gereageerd. Dit zijn de onderstaande vragen: 1. Denk je weleens na over je oude dag? 2. Hoe wil je voor jouw huishouden zorgen als dat door ziekte of ouderdom moeilijk voor jou wordt? 3. En wat heb je daarvoor nodig? 4. Voor wie is huishoudelijke ondersteuning vanuit de Wmo volgens jou het meest nodig? 5. In de toekomst gaat de gemeente mensen ondersteunen om hun huishoudelijke taken weer zelf te kunnen, als dat mogelijk is. Wat vind je daarvan? Op hoofdlijnen kunt u de resultaten, antwoorden en suggesties vanuit de deelnemers op deze vragen in dit verslag lezen.

15

1. Denk je weleens na over je oude dag?

Tabel 1: Denk je weleens na over je oude dag? 7%

74%

Ja

Nee

Tabel 1: beantwoorden van vraag 1

Tabel 2: Onderwerpen waar inwoners m.b.t. hun oude dag over nadenken 7% 7% 2% 2%

5% 2% 7%

9%

24% 28%

Vitaliteit behouden Zorgen over gezondheid in de toekomst Zorgen over beschikbaarheid ondersteuning Zorgen over zelfstandig wonen Welke voorzieningen/hulpmiddelen nodig zijn Zorgen over niet in aanmerking komen voor ondersteuning Betaalbaar wonen met ondersteuning Plan m.b.t. anders wonen Plan hoe zelfstandigheid met ondersteuning te vergroten Geen concreten ideeen

Tabel 2: toelichting en motivatie van het antwoord op vraag 1.

De overige 7% welke aangaf niet na te denken over oude dag gaf de volgende motivatie: • • •

Wegens levensverwachting Jonge leeftijd Het leven laten leven

16

2. Hoe wil je voor jouw huishouden zorgen als dat door ziekte of ouderdom moeilijk voor jou wordt?

Tabel 3: Hoe wil je voor jouw huishouden zorgen als dat door ziekte of ouderdom moeilijk voor jou wordt? 10% 5% 16% 9% 3% 28% 19% 26% Eigen kracht Inzet sociaal netwerk, mantelzorg, particuliere hulp Ondersteuning via de Wmo Ondersteuning (willekeurig) Moderne leef- en woonvorm toekomst Aanschaf robotstofzuiger Geen financiele middelen Geen idee

Tabel 3: Hierbij kan de inwoner meerdere mogelijkheden hebben aangegeven. Tabel 3: ondersteuning (willekeurig) is er niet specifiek beschreven door de deelnemers wat voor ondersteuning.

3. En wat heb je daarvoor nodig? • Huishoudelijke ondersteuning (van de Gemeente) • Fit ouder worden, waar je invloed op kan hebben • Maatwerk • Oog voor hulpbehoevende van de samenleving • Aanpassingen in het huis • Betaalbare ondersteuning • Eigen beslissingbevoegdheid wat nodig is • Voorliggende voorzieningen in de stad (was- en srijkservice, maaltijden en boodschappen sevrice) • Beschikbare ondersteuning • Informatie over mogelijkheden en kosten • Andere woonvormen (zorgzame buurten) • Hulpmiddelen als robotstofzuiger, alarmering, traplift • Een sociaal netwerk • Een eerlijke verdeling voor het echt nodig heeft 4. Voor wie is huishoudelijke ondersteuning vanuit de Wmo volgens jou het meest nodig? • • • •

Kwestbare ouderen, (chronisch) zieken, gehandicapten en welke beperkt zijn Inwoners met een psychosociale of mentale beperking Bij vervuiling van het huis Inwoners met een structurele beperking 17

• • •

Inwoners met een laag inkomen of uitkering Inwoners zonder een netwerk of mantelzorg Ouderen die 75+ zijn

5. In de toekomst gaat de gemeente mensen ondersteunen om hun huishoudelijke taken weer zelf te kunnen, als dat mogelijk is. Wat vind je daarvan?

Tabel 4: In de toekomst gaat de gemeente mensen ondersteunen om hun huishoudelijke taken weer zelf te kunnen, als dat mogelijk is. Wat vind je daarvan? 2% 2% 14% 29%

53%

Niet eens

Eens

Geen volledige oplossing

Niet nodig

Geen idee

Toelicht legenda van tabel 4:

• • • •

Niet eens: deelnemers zijn het er niet mee eens Eens: inwoners geven aan het wel van belang is te onderzoeken of de inwoners hiertoe in staat is. Geen volledige oplossing: deelnemers geven aan dat een specifieke training of fysiotherapie voor inwoners geen volledige oplossing is. Niet nodig: deelnemers geven aan de Gemeente voldoende inspanning levert met het huidige aanbod binnen de Wmo.

Overige opmerkingen vanuit de enquête: • • • • • •

Een huisbezoek voor een indicatie is benodigd Flexibiliteit van elkaar vragen in wat een schoon huis is Wmo voorzieningen te gemakkelijk worden verkregen hierdoor mogelijk voor sommige een luxe voorziening wordt Ontwikkelen van een woon- en leefomgeving, waar wonen en verzorging samen komen Invoeren van een inkomenstoets voor vermogende inwoners Aanbieden in de stad van betaalbare sport en beweegactiviteiten voor 70+

18

Vervolg • • • • • •

De gemeente gaat een voorstel maken voor de huishoudelijke ondersteuning. Daarbij wordt de input gebruikt die de deelnemers hebben gegeven. De gemeenteraad beslist over het voorstel voor de huishoudelijke ondersteuning in kwartaal 4 van 2024. Als de gemeenteraad akkoord gaat, gaat het nieuwe beleid in vanaf 1 november 2025. Na het besluit van de gemeenteraad kunt u het volledige eindverslag van de participatie inzien via de website van de gemeenteraad. U kunt dit volgen via de website van de raad Home | Gemeenteraad Zoetermeer Wilt u persoonlijk op de hoogte worden gehouden van het mogelijke besluit van de Gemeente? Dan kunt u zich aanmelden via toekomstwmo@zoetermeer.nl

Vragen Als u nog vragen heeft kunt u dit mailen naar: toekomstwmo@zoetermeer.nl

19