CConstaterende datZevenaar
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1. 1311300 - Herindelingsontwerp

Commissie 15 oktober 2026, gemeente ZevenaarBij agendapunt: Z/26/519683 Herindelingsontwerp De Liemers20.305 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Zo organiseren we nabijheid ook vanuit de kracht van onze steden, dorpen en wijken zelf. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners krijgen daarnaast ruimte om mee te denken en mee te doen. We betrekken hen vroeg bij plannen die hun leefomgeving raken. Vooraf maken we duidelijk waarover zij kunnen meedenken en hoeveel ruimte er is voor invloed. Participatie betekent ruimte geven én duidelijk zijn. Het gemeentebestuur weegt belangen en maakt uiteindelijk keuzes. We laten zien wat we met de inbreng doen en leggen uit waarom we een bepaalde keuze maken. Ook de ambtelijke organisatie moet de kracht van de grotere schaal verbinden met kennis van wat lokaal speelt. We willen meer strategische denkkracht, specialistische kennis en uitvoeringskracht opbouwen. 26. | Herindelingsontwerp 27. | Herindelingsontwerp 2.4 STERKE VOORZIENINGEN & KANSEN VOOR IEDEREEN De Liemers is een gemeente waar inwoners op elkaar kunnen rekenen en waar iedereen mee kan doen. Zorg, ondersteuning en voorzieningen dragen bij aan een hoge kwaliteit van leven en maken het mogelijk dat inwoners, ongeacht leeftijd, achtergrond of ondersteuningsvraag, zo lang mogelijk zelfstandig, gezond en actief kunnen deelnemen aan de samenleving. De Liemers is een gemeente waar toegankelijkheid, nabijheid, kwaliteit en gelijke kansen centraal staan.

De nieuwe gemeente benut de voordelen van schaal om de kwaliteit van zorg en ondersteuning verder te versterken. Door kennis, expertise en uitvoeringskracht te bundelen ontstaat meer ruimte voor specialistische ondersteuning, innovatie en een gezamenlijke aanpak van maatschappelijke opgaven. De gemeente wil wachttijden terugdringen, inwoners sneller helpen en de ondersteuning voor kwetsbare inwoners verbeteren. Daarbij wordt ingezet op een goede samenwerking tussen de gemeente, zorgaanbieders, onderwijsinstellingen, maatschappelijke organisaties, vrijwilligers en andere partners. De grotere schaal biedt daarnaast meer mogelijkheden om de zorg en ondersteuning strategisch te organiseren en duurzaam samen te werken met zorgaanbieders. Tegelijkertijd mag schaalgrootte niet leiden tot een grotere afstand. De kracht van de nieuwe gemeente ligt juist in het combineren van professionele ondersteuning en nabijheid: de menselijke maat blijft leidend. Inwoners moeten weten waar zij terecht kunnen en snel de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben. Niet iedere voorziening hoeft in iedere stad, dorp of wijk aanwezig te zijn, maar iedere inwoner moet erop kunnen vertrouwen dat passende ondersteuning dichtbij beschikbaar is en voorzieningen goed bereikbaar zijn. De nieuwe gemeente investeert in preventie en vroegsignalering.

Waar mogelijk worden problemen voorkomen in plaats van opgelost wanneer zij al zijn ontstaan. Dat vraagt om een goede samenwerking tussen zorg, welzijn, onderwijs, sport, cultuur, maatschappelijke organisaties en de gemeente. Vrijwilligers, mantelzorgers en maatschappelijke organisaties vervullen daarbij een onmisbare rol. De nieuwe gemeente waardeert hun inzet en ondersteunt hen waar dat nodig is, zodat inwoners zoveel mogelijk kunnen rekenen op de kracht van hun eigen omgeving. Voorzieningen vormen het hart van sterke en leefbare gemeenschappen. Scholen, sportverenigingen, bibliotheken, culturele voorzieningen, buurthuizen, dorpshuizen, ontmoetingsplekken en maatschappelijke organisaties brengen mensen samen, stimuleren ontmoeting, ontwikkeling en ontspanning en dragen bij aan de vitaliteit van steden, dorpen en wijken. De nieuwe gemeente zet zich daarom in voor een toekomstbestendig, kwalitatief goed en goed bereikbaar voorzieningenniveau. We kijken daarbij naar De Liemers als geheel en maken bewuste keuzes over welke voorzieningen dichtbij nodig zijn en welke voorzieningen we centraal of op een beperkt aantal plekken organiseren. Bijzondere aandacht gaat uit naar jongeren en de toekomst van De Liemers. De nieuwe gemeente wil een omgeving creëren waarin jongeren kunnen opgroeien, leren, wonen, werken en zich ontwikkelen.

Dat vraagt niet alleen om goede zorg en ondersteuning, maar ook om passend onderwijs, betaalbare woningen, aantrekkelijke sport- en cultuurvoorzieningen, een levendig verenigingsleven en een goede bereikbaarheid. Door deze opgaven in samenhang te benaderen wil De Liemers jongeren aan de gemeente binden en investeren in een sterke, gezonde en toekomstbestendige samenleving. 2.3 RUIMTE OM TE WONEN & RUIMTE OM TE KIEZEN De Liemers wil een gemeente zijn waar inwoners in alle fasen van hun leven prettig kunnen wonen, werken en leven. Daarvoor moeten we bouwen. De bijdrage van woningbouw aan sterke en levendige gemeenschappen staat daarbij centraal. Als jongeren en starters een plek kunnen vinden, gezinnen kunnen doorgroeien en ouderen passend kunnen wonen, blijven ook verenigingen, voorzieningen en ontmoetingsplekken vitaal. We bouwen daarom betaalbaar, divers en met kwaliteit. Iedere stad, ieder dorp en iedere wijk vraagt om een eigen aanpak. Op de ene plek kan extra woningbouw helpen om jongeren te behouden, voorzieningen op peil te houden of een gebied een nieuwe impuls te geven. Op een andere plek ligt de behoefte bij doorstroming, levensloopbestendige woningen of combinaties van wonen en zorg. Ook nieuwe woonvormen, zoals coöperatief bouwen en groepswonen, krijgen ruimte waar zij iets toevoegen.

Op andere plekken stellen landschap, ruimte en het bestaande karakter grenzen aan wat mogelijk en wenselijk is. Dat vraagt om keuzes. Waar willen en kunnen we groeien? Waar kan woningbouw een stad, dorp of wijk sterker maken? En waar kiezen we voor behoud van ruimte, groen en karakter? Over deze keuzes gaan we met inwoners in gesprek. De beschikbare ruimte vraagt om scherpe afwegingen tussen verschillende belangen. We maken duidelijk welke afwegingen voorliggen en geven inwoners ruimte om daarover mee te denken. Als één gemeente kunnen we deze keuzes beter in samenhang maken. We kijken vanuit de kracht van De Liemers als geheel en bepalen samen welke ontwikkeling op welke plek het beste past. Daarbij kijken we ook waar woning- bouw en ruimtelijke ontwikkeling het meeste kunnen betekenen voor de vitaliteit van een gebied. Ontwikkelingen zoals de Spoorzone, bestaande bouwlocaties en toekomstige uitbreidingsgebieden benaderen we als onder- deel van één samenhangende ruimtelijke ontwikkeling van De Liemers. We brengen kennis, mensen en middelen bij elkaar. Zo kunnen we gerichter investeren, verschillende gebieden elkaar laten versterken en plannen sneller van de grond krijgen. Goed wonen betekent ook goed verbonden zijn. Werk, school, zorg, voorzieningen en sociale contacten moeten bereikbaar zijn. Daarom investeren we in goede verbindingen tussen onze steden, dorpen en wijken.

We zetten in op openbaar vervoer, veilige fietsverbindingen, verkeersveiligheid en goede ontsluitingen voor de auto. Voorzieningen kunnen op verschillende plekken centraal worden georganiseerd, zolang ze voor inwoners goed bereikbaar zijn. Waar regulier openbaar vervoer onvoldoende aansluit, geven we ruimte aan buurtbussen, deelmobiliteit en andere vormen van vervoer op maat. Voor goede bereikbaarheid hebben we ook andere overheden nodig. Met ongeveer 95.000 inwoners, één visie en één bestuurlijke stem staan we sterker aan tafel bij provincie, Rijk en andere partners. We zetten die positie in voor betere openbaarvervoerverbindingen en investeringen in infrastructuur. Ook binnen onze eigen organisatie maken we ruimte om actief op zoek te gaan naar kansen, samen te werken met andere overheden en extra middelen en subsidies voor De Liemers binnen te halen. We kiezen dus voor woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling die De Liemers sterker maken. Per gebied durven we verschillende keuzes te maken. We betrekken inwoners bij die afwegingen en kijken steeds naar wat een ontwikkeling oplevert voor de plek én voor De Liemers als geheel. 28. | Herindelingsontwerp 29. | Herindelingsontwerp recreatieve bestemming.

Door de kwaliteiten van de vier gemeenten te bundelen ontstaat één sterk profiel, waarin de verschillende landschappen, de Rijn en de IJssel, historische binnensteden, karakteristieke dorpen, natuurgebieden, recreatieve voorzieningen en evenementen elkaar versterken. Tegelijkertijd blijft ruimte bestaan voor de eigen identiteit en aantrekkingskracht van iedere stad, ieder dorp en iedere wijk. Juist deze verscheidenheid maakt De Liemers aantrekkelijk voor inwoners én bezoekers. De gemeente De Liemers heeft een krachtig toeristisch-recreatief profiel, met een veelheid aan mogelijkheden, zoals de Hanzestad Doesburg, recreatiemogelijkheden op en rond het Rhederlaag, prachtige natuurgebieden in het rivierklimaatpark en het rijnstrangengebied. Daarnaast zijn er mogelijkheden om een toeristisch bezoek te combineren met inkopen in de centra van Doesburg, Duiven, Zevenaar of Westervoort en ook in de grootschalige winkellocaties in Duiven en in de toekomst in of het toekomstige fashionoutletcentrum in Zevenaar. Toerisme en recreatie zijn nauw verbonden met de kwaliteit van de leefomgeving. De nieuwe gemeente kiest voor duurzame recreatie waarin natuur, landschap, cultuurhistorie en wonen elkaar versterken. Ontwikkelingen moeten bijdragen aan de kwaliteit van het gebied en aan het welzijn van inwoners.

De gemeente zet in op een samenhangend netwerk van wandel-, fiets- en vaarroutes dat de steden, dorpen, het buitengebied en de landschappen langs de Rijn en de IJssel met elkaar verbindt. Daarbij wordt voortgebouwd op bestaande kwaliteiten en initiatieven, met ruimte voor watergebonden recreatie, natuurbeleving en verblijfsrecreatie. De geschiedenis en cultuur van De Liemers vormen een belangrijk onderdeel van de identiteit van de gemeente. Erfgoed, tradities, evenementen en cultuurhistorische locaties, zoals de Hanzestad de gemeente Doesburg, vertellen samen het verhaal van De Liemers en versterken de verbondenheid van inwoners met hun leefomgeving. De nieuwe gemeente investeert daarom niet alleen in recreatieve voorzieningen, maar ook in het zichtbaar en beleefbaar maken van het culturele en historische karakter van de verschillende verschillende steden, dorpen en wijken. Daarnaast dragen toerisme en recreatie bij aan de economische vitaliteit van het gebied. Een aantrekkelijk recreatief aanbod ondersteunt lokale ondernemers, horeca, detailhandel en culturele voorzieningen. De nieuwe gemeente wil kansen benutten om recreatie, economie, natuur en leefbaarheid sterker met elkaar te verbinden.

Daarbij werkt zij samen met ondernemers, maatschappelijke partners, de provincie en regionale samenwerkings- verbanden om investeringen en initiatieven mogelijk te maken die bijdragen aan een aantrekkelijk en toekomstbestendige gemeente. 2.7 STERK FINANCIEEL FUNDAMENT & ECONOMISCHE KANSEN Een gezonde financiële positie en een sterke economie vormen de basis voor een toekomstbestendige gemeente. Zij maken het mogelijk om te investeren in voorzieningen, leefbaarheid, duurzaamheid en maatschappelijke opgaven, zonder de financiële verantwoordelijkheid uit het oog te verliezen. De nieuwe gemeente benut de kansen van de samenvoeging om financieel robuuster te worden en de economische kracht van De Liemers verder te versterken. De nieuwe gemeente start vanuit financiële zorgvuldigheid, transparantie en gelijkwaardig- heid. Financiële keuzes worden gezamenlijk afgewogen, met oog voor de verschillen tussen de huidige gemeenten en respect voor bestaande afspraken, investeringen en ambities. Er wordt gewerkt vanuit één solide financieel fundament dat ruimte biedt om te investeren in de toekomst én zorgt voor een verantwoord lastenniveau voor inwoners en ondernemers. Een gezonde financiële positie maakt de gemeente wendbaar en weerbaar, ook wanneer economische of maatschappelijke omstandigheden veranderen.

2.5 DIENSTVERLENING TOEGANKELIJK & NABIJ Dienstverlening is hét gezicht van de gemeente. Juist in het contact met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties wordt zichtbaar wat voor gemeente De Liemers wil zijn. We kiezen voor dienstverlening die persoonlijk, toegankelijk, begrijpelijk, betrouwbaar en nabij is. Iedereen moet de gemeente gemakkelijk kunnen vinden en geholpen worden op een manier die past bij de vraag en de situatie. De vorming van één gemeente geeft ons de kans om de dienstverlening verder te professionaliseren. We bundelen kennis, expertise en capaciteit en bouwen voort op wat in de huidige organisaties goed werkt. Dat maakt ons minder kwetsbaar en geeft ons meer mogelijkheden om specialistische kennis te organiseren en vragen goed en snel op te pakken. We willen bovendien een aantrekkelijke werkgever zijn die vakmanschap ontwikkelt en medewerkers weet te binden. Zo investeren we in de kwaliteit en continuïteit van onze dienstverlening. Goede dienstverlening organiseren we in nabijheid van onze inwoners, in alle steden, dorpen en wijken van De Liemers. We kiezen voor een gebiedsgerichte manier van werken. Medewerkers kennen het gebied, weten wat er speelt en onderhouden contact met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Deze manier van werken vraagt tijd om goed op te bouwen.

We benutten de lokale kennis en korte lijnen die er nu al zijn en ontwikkelen die stap voor stap verder. Medewerkers krijgen de ruimte om gebieden goed te leren kennen en verbindingen op te bouwen. Zo groeit een organisatie die de schaal en professionaliteit van De Liemers combineert met een herkenbare en nabije aanwezigheid in de samenleving. Ook bestuurlijke nabijheid krijgt hierin een plek. Dat kan bijvoorbeeld door te werken met dorps-, wijk- of stadswethouders die een herkenbaar aanspreekpunt vormen voor een gebied. De precieze manier waarop deze bestuurlijke nabijheid wordt georganiseerd, is aan het toekomstige gemeentebestuur. De menselijke maat staat centraal in de manier waarop we inwoners helpen. We maken procedures waar mogelijk eenvoudiger, zorgen dat informatie gemakkelijk te vinden en te begrijpen is en bieden duidelijke aanspreekpunten. Vragen pakken we zoveel mogelijk integraal op, zodat inwoners zelf niet hoeven uit te zoeken welk onderdeel van de organisatie verantwoordelijk is. De gemeente denkt mee, faciliteert en neemt verantwoordelijkheid voor een goede afhandeling van vragen en verzoeken. Digitalisering helpt ons om dienstverlening sneller en gemakkelijker te maken. We investeren daarom in goede digitale dienstverlening en benutten nieuwe mogelijkheden waar die inwoners en ondernemers daadwerkelijk helpen. Persoonlijk contact blijft daarbij belangrijk.

Inwoners die behoefte hebben aan persoonlijk contact of ondersteuning moeten daarop kunnen rekenen. Digitale en persoonlijke dienstverlening vullen elkaar aan, zodat iedereen op een passende en toegankelijke manier bij de gemeente terechtkan. 2.6 TOERISTISCHE & RECREATIEVE TREKPLEISTER De nieuwe gemeente ziet toerisme en recreatie als belangrijk onderdeel van de leefkwaliteit, identiteit en economische ontwikkeling van het gebied. De unieke combinatie van rivieren, uiterwaarden, natuur, cultuurhistorie, levendige kernen en een aantrekkelijk buitengebied vormen een sterke basis voor recreatie en toerisme. De nieuwe gemeente kiest daarbij voor een ontwikkeling die past bij de schaal, het karakter en de leefbaarheid van De Liemers. De nieuwe gemeente bouwt aan een herkenbare positionering van De Liemers als 30. | Herindelingsontwerp 31. | Herindelingsontwerp aan bij de kenmerken van bodem, water en landschap en dragen bij aan een gezonde, aantrekkelijke en toekomstbestendige leefomgeving. De ligging tussen de Rijn en de IJssel geeft De Liemers een bijzondere positie. Water is niet alleen een opgave als gevolg van klimaatverandering, maar ook een kwaliteit die bijdraagt aan natuur, recreatie, veiligheid en de identiteit van het gebied. De nieuwe gemeente zet daarom in op klimaatadaptatie en werkt aan een leefomgeving die beter bestand is tegen hitte, droogte en wateroverlast.

Vergroening, het versterken van natuurwaarden en het benutten van de kansen die water biedt vormen daarbij belangrijke uitgangspunten. Samen met de waterschappen, de provincie en andere partners werkt De Liemers aan een toekomstbestendige inrichting van de leefomgeving. De energietransitie biedt kansen om De Liemers duurzamer én economisch sterker te maken. De nieuwe gemeente biedt ruimte aan ondernemers en initiatieven die bijdragen aan innovatieve en duurzame energieoplossingen, mits deze passen bij het landschap, de leefomgeving en de ruimtelijke kwaliteit van het gebied. Ook de landbouw blijft een belangrijke drager van het landschap en de lokale economie. De gemeente werkt samen met agrariërs aan een toekomstbestendige landbouwsector waarin ruimte is voor ondernemerschap, innovatie en verduurzaming. Daarbij wordt nadrukkelijk gezocht naar verbinding tussen landbouw, natuur, waterbeheer en landschapskwaliteit. Duurzaamheid wordt steeds in samenhang benaderd met andere maatschappelijke opgaven. Woningbouw, bereikbaarheid, economie en leefbaarheid worden integraal afgewogen, zodat ontwikkelingen elkaar versterken en bijdragen aan de kwaliteit van de leefomgeving.

Zo ontwikkelt De Liemers zich tot een gemeente die zorgvuldig omgaat met haar landschap, de kansen van haar ligging tussen de Rijn en de IJssel benut en duurzame ontwikkeling verbindt aan leefbaarheid, ruimtelijke kwaliteit en de behoeften van huidige en toekomstige generaties. 2.9 VISIE & AMBITIES VERTALEN IN BELEID & IN INVESTERINGSAGENDA De visie en ambities zoals voorgaand verwoord bevatten denkrichtingen en contouren voor onze nieuwe gemeente. Ongeacht politieke kleuring van toekomstige gemeentebesturen van De Liemers biedt het daarmee richting en houvast. De politiek geeft daarbinnen nadere en meer concrete invulling. Dat zal zich in de jaren na herindeling vertalen in beleidsregels voor het gebied als geheel. Naast het nieuw te vormen beleid voor De Liemers komen de huidige vier gemeente- besturen in samenspraak met mede-overheden, zoals de provincie Gelderland, tot een Liemerse Investeringsagenda. Deze agenda bevat sociaal-maatschappelijke en ruimtelijke- economische investeringslijnen en daartoe behorende middelen, die de komende jaren een impuls moeten geven aan de leefbaarheid en kwaliteiten van het gebied De Liemers. De uitwerking en concretisering van deze Investeringsagenda zal gelijklopen aan de vormgeving van de nieuwe gemeente De Liemers.

Door de krachten te bundelen ontstaat een gemeente die sterker kan sturen op maat- schappelijke en economische ontwikkelingen. De nieuwe gemeente is beter in staat om investeringen aan te trekken, subsidiemogelijk- heden te benutten en als één krachtige gesprekspartner op te treden richting provincie, Rijk, Europa en regionale partners. De grotere schaal biedt bovendien ruimte om binnen de organisatie specialistische capaciteit vrij te maken voor strategische lobby, subsidieverwer- ving en regionale samenwerking. Daardoor kan de gemeente actief deelnemen aan bestuurlijke overlegtafels, kansen vroegtijdig signaleren en beschikbare middelen beter benutten voor de opgaven van De Liemers. Deze positie wordt ingezet om te investeren in bereikbaarheid, woningbouw, duurzaamheid, voorzieningen en een sterke regionale economie. De economie van De Liemers bouwt voort op een sterke basis van ondernemerschap, bedrijvigheid en werkgelegenheid. De strategische ligging tussen Arnhem, Nijmegen, de Achterhoek en Duitsland biedt kansen voor logistiek, high-tech maakindustrie, innovatie en grensoverschrijdende samenwerking. De nieuwe gemeente zet in op een aantrekkelijk ondernemersklimaat waarin ruimte is voor zowel grote als kleine bedrijven, levendige stads- en dorpscentra en nieuwe economische ontwikkelingen die passen bij het karakter van De Liemers.

De gemeente De Liemers positioneert zich samen met ondernemers en onderwijs als een krachtig economisch cluster in de Regio Arnhem Nijmegen (Lifeport). Deze regio ontwikkelt zich als dé innovatieregio voor de transities van vandaag en morgen. Bedrijven, kennisinstellingen en overheid werken hier samen aan een duurzame wereld. Met schone energie, toekomstbestendige zorg en de bijbehorende high tech, zoals chiptechnologie. Financiën en economie zijn daarmee geen doel op zichzelf, maar een middel om brede welvaart te versterken. De nieuwe gemeente investeert in een economie die ruimte biedt aan onder- nemerschap, innovatie en werkgelegenheid en tegelijkertijd bijdraagt aan een aantrekkelijke leefomgeving, sterke voorzieningen en een hoge kwaliteit van leven. Zo bouwt De Liemers aan een financieel gezonde, economisch krachtige en toekomstbestendige gemeente. 2.8 LEEFOMGEVING MET OOG VOOR NATUUR, KLIMAAT & DUURZAAMHEID Het landschap van De Liemers vormt de basis voor de kwaliteit van wonen, werken en leven. De ligging tussen de Rijn en de IJssel, de uiterwaarden, het buitengebied en de groene ruimtes tussen de steden, dorpen en wijken bepalen het karakter van de gemeente. De nieuwe gemeente koestert deze kwaliteiten en ziet natuur, klimaat en duurzaamheid niet als afzonderlijke opgaven, maar als onlosmakelijk onderdeel van een toekomstbestendige leefomgeving.

Ontwikkelingen op het gebied van wonen, economie, recreatie en energie vinden plaats met respect voor het landschap en de identiteit van De Liemers. De nieuwe gemeente ontwikkelt een gezamenlijke visie op natuur, klimaat en duurzaamheid, met bijzondere aandacht voor het buitengebied. Het buitengebied vervult verschillende functies tegelijkertijd: het biedt ruimte aan natuur, landbouw, recreatie, toerisme, wonen en economische ontwikkeling. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen sluiten 32. | Herindelingsontwerp 33. | Herindelingsontwerp 3 | KAART, GRENZEN & NAAM NIEUWE GEMEENTE In dit hoofdstuk worden de grenzen en de naam van de nieuwe gemeente toegelicht. Eerst wordt ingegaan op de geografische ligging en de begrenzing van de nieuwe gemeente. Vervolgens wordt beschreven hoe de naam van de nieuwe gemeente tot stand is gekomen, welke stappen daarbij zijn doorlopen. Tot slot wordt de afweging toegelicht die heeft geleid tot het voorstel om de nieuwe gemeente de naam De Liemers te geven. De gemeentenaam staat los van de namen van de huidige steden, dorpen en wijken. Deze behouden hun eigen naam. Inwoners blijven bijvoorbeeld wonen in de gemeente Doesburg, Babberich, Groessen, Westervoort of Zevenaar. De nieuwe naam is de naam van de gemeente en niet van de woonplaatsen.

De vier gemeenteraden hebben uitgesproken gezamenlijk te willen komen tot een nieuwe gemeentenaam die recht doet aan alle gemeenten en hun steden, dorpen en wijken. Een naam die de gezamenlijke identiteit van 3.1 DE NIEUWE GEMEENTE OP DE KAART | 3.2 NAAM VAN DE NIEUWE | het gebied weerspiegelt, herkenbaar is voor GEMEENTE: DE LIEMERS | inwoners en organisaties en toekomstbestendig De nieuwe gemeente heeft een oppervlakte | is voor de nieuwe gemeente. van 7.682 hectare, waarvan 7.319 hectare land | De herindeling van de gemeenten de gemeente en 363 hectare water. Met ongeveer 95.000 | Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar | De naam De Liemers wordt voorgesteld als inwoners is de gemeente de vijfde grootste | vindt plaats op basis van een zogenoemde | naam van de nieuwe gemeente en door de vier gemeente van de provincie Gelderland. | reguliere samenvoeging. Op grond van de Wet | gemeenteraden bekrachtigd bij de vaststelling algemene regels herindeling (Wet arhi) moet | van het herindelingsontwerp. Bij de vaststelling De nieuwe gemeente grenst aan de gemeenten | de naam van de nieuw te vormen gemeente | van het herindelingsadvies in maart 2027 wordt Arnhem, Berg en Dal, Bronckhorst, Doetinchem, | uiterlijk in het herindelingsadvies worden | deze keuze opnieuw bekrachtigd. Daarna Lingewaard, Montferland, en Rheden, en aan de | opgenomen.

Indien de betrokken gemeenten | wordt de naam opgenomen in het wetsvoorstel Duitse grens. Onderstaande kaart geeft de ge- | geen gezamenlijke naam voorstellen, bepaalt | tot herindeling. Het doorlopen proces en meentegrenzen van de nieuwe gemeente aan. | de wet dat de naam van de grootste gemeente | de afweging die ten grondslag liggen aan de (qua inwoneraantal) de naam van de nieuwe | voorgestelde naam zijn opgenomen in bijlage C. gemeente wordt. 34. | Herindelingsontwerp | 35. | Herindelingsontwerp CONCLUSIES | jaarrekening 2024 met een tekort van € 2,5 4 | GEZONDE FINANCIËLE | miljoen. Financiële positie op basis van begroting 2026 UITGANGSPOSITIE | en jaarrekeningen 2021-2024 | • Met betrekking tot de rechtmatigheid van • De begrotingen 2026 van de gemeenten | de jaarrekeningen is er nog wel verbetering Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar | mogelijk bij de gemeenten Doesburg, voldoen alle vier aan de voorwaarden van | Westervoort en Zevenaar. Alleen bij Als onderdeel van een gemeentelijke herindeling laat de Provincie Gelderland een financiële | repressief toezicht (toezicht achteraf door | gemeente Duiven was dit in de periode herindelingsscan opstellen. Deze scan biedt inzicht in de financiële uitgangspositie van de nieuw | de provincie). | 2021-2024 allemaal in orde.

te vormen gemeente en brengt de belangrijkste financiële effecten en aandachtspunten van de herindeling in beeld. De herindelingsscan ondersteunt de gemeentebesturen bij de beoordeling | • Bij alle vier de gemeenten is het eerste jaar | Vermogen en schulden van de financiële haalbaarheid van de voorgenomen herindeling en vormt een belangrijke | 2026 sluitend, de gemeente Westervoort | • De ontwikkeling van het eigen vermogen bouwsteen voor het herindelingsadvies. | heeft nog een structureel en reëel tekort | laat over de periode 2021-2024 een groei in 2027 en de gemeenten Doesburg | zien bij de gemeente Doesburg (€ 26,6 en Zevenaar hebben nog een reëel en | miljoen JR 2021; € 29,3 miljoen JR 2024), de structureel tekort in 2028. Het laatste jaar | gemeente Duiven (€ 36,4 miljoen JR 2021; De herindelingsscan voor de nieuwe gemeente | hersteld en beschikt inmiddels eveneens over | van de meerjarenraming 2029 sluit bij alle | € 41.2 miljoen JR 2024) en de gemeente De Liemers is uitgevoerd in opdracht van | een voldoende uitgangspositie. Tegelijkertijd | vier de gemeenten. | Westervoort (€ 3,5 miljoen JR 2021; € 9,4 de Provincie Gelderland en gebaseerd op | wijst de scan erop dat de nieuwe gemeente, | miljoen JR 2024).

Bij de gemeente Zevenaar de meerjarenbegrotingen 2026-2029 en | net als alle Nederlandse gemeenten, rekening | • Na consolidatie (samenvoeging) van alle | is in die periode eerst een toename in 2022 de jaarrekeningen 2021-2024 van de vier | moet houden met toekomstige financiële | vier de begrotingen ontstaan cijfers die | en 2023 en een afname in 2024 (€ 61,1 gemeenten. Naar aanleiding van de beschikbaar | ontwikkelingen, zoals de Hervormingsagenda | zeer positief afsteken tegen het Gelders | miljoen JR 2021; € 60,1 miljoen JR 2024). gekomen jaarrekeningen 2025 is vervolgens een | Jeugd, de voorgenomen bezuinigingen op de | gemiddelde en tezamen is de optelsom van afzonderlijke financiële actualisatie opgesteld, | huishoudelijke hulp en de herverdeling van het | de vier gemeenten in alle vier de begrotings- | • De ontwikkeling van de boekwaarde van zodat de gemeenteraden ook over de meest | Gemeentefonds. | jaren (2026, 2027, 2028 en 2029) reëel en | de vaste activa laat een groei zien bij de recente financiële inzichten kunnen beschikken. | structureel sluitend.

| gemeente Doesburg (€ 27,9 miljoen JR 2021; In de volgende paragrafen worden de belang- | € 36,4 miljoen JR 2024), de gemeente Duiven De belangrijkste conclusie uit de herindelings- | rijkste conclusies en aanbevelingen uit de | • De tijdigheid van aanlevering van de | (€ 62,1 miljoen JR 2021; € 79,1 miljoen JR scan is dat nieuwe gemeente De Liemers | herindelingsscan en de financiële actualisatie | jaarrekening aan Gedeputeerde Staten | 2024) en de gemeente Westervoort (€ 30,2 kan starten vanuit een gezonde financiële | nader toegelicht. De volledige herindelingsscan | van Gelderland vraagt eveneens aandacht. | miljoen JR 2021; € 33,0 miljoen JR 2024). uitgangspositie. De drie gemeenten Doesburg, | is opgenomen in bijlage B en de financiële | De jaarrekening 2022 van de gemeente | De stijging is het snelst bij Duiven. Bij de Duiven en Zevenaar beschikken over een | actualisatie in bijlage B1. Daarnaast is separaat | Doesburg was te laat aangeleverd en de | gemeente Zevenaar (€ 161,1 miljoen JR goede financiële positie. De gemeente | onderzoek uitgevoerd naar de actuele stand van | jaarrekening van de gemeente Westervoort | 2021; € 160,1 miljoen JR 2024) is het beeld Westervoort heeft zich na het preventief | zaken van de kapitaalgoederen. De resultaten | 2024 ook. | wisselender.

Van 2021 op 2022 een afname, toezicht in 2021 aantoonbaar financieel | hiervan zijn opgenomen in bijlage B2. | dan vervolgens een toename en daarna • Er ligt echter wel een fors risico bij alle vier | weer een afname. de gemeenten en dus ook bij de nieuwe gemeente: “De lasten in het sociaal domein | • De ontwikkeling van de nettoschuld is bij de lopen sterk op”, een beeld overigens wat | gemeente Duiven (€ 32,2 miljoen JR 2021; in lijn is met de landelijke ontwikkelingen. | € 25,8 miljoen JR 2024) en de gemeente Maatregelen om dit af te remmen bevelen | Westervoort (€ 30,8 miljoen JR 2021; € 33,6 wij aan, anders komen andere uitgaven op | miljoen JR 2024) vrij stabiel. De gemeente andere beleidsterreinen van de gemeenten | Doesburg laat hier een flinke toename in de verdrukking. De middelen kunnen | zien (€ 0,7 miljoen JR 2021; € 11,4 miljoen immers maar één keer uitgegeven worden. | JR 2024). Bij de gemeente Zevenaar is het beeld wat wisselender (€ 125,1 miljoen • De jaarrekeningen 2021 tot en met 2024 | JR 2021; 107,6 miljoen JR 2022; € 103,7 laten bij alle vier de gemeenten overwegend | miljoen JR 2023; € 127,0 miljoen JR 2024). Dit positieve resultaten zien. Enige uitzondering | hangt samen met de ontwikkeling van de hierop is de gemeente Zevenaar bij de | grondportefeuille. 36. | Herindelingsontwerp | 37.

| Herindelingsontwerp Weerstandsvermogen | over vijf jaar betaald aan de vier individuele | (€ 1.029 per inwoner in 2024) en de | achterstallig onderhoud aan gebouwen • Het weerstandsvermogen is bij de gemeente | gemeenten (zie ook 3.3). | gemeente Duiven (€ 1.034 per inwoner) | volledig uitgevoerd en ook het achterstallig Westervoort ruim voldoende met een ratio | zitten onder het Gelderse gemiddelde, de | onderhoud aan de wegen is eind 2026/begin van 1,7 bij de begroting 2026. | Financiële uitgangspositie nieuw te vormen | gemeente Westervoort (€ 2.195 per inwoner) | 2027 volledig ingelopen. gemeente en geplande grote investeringen | en de gemeente Zevenaar (€ 2.821 per • De andere drie gemeenten Doesburg | • Het gemiddelde eigen vermogen per | inwoner) zitten erboven. | Gemeentelijke belastingen en heffingen (ratio: 3,9), Duiven (ratio: 3,4) en Zevenaar | inwoner van de vier gemeenten is in 2024 | • De belastingdruk in de vier gemeenten loopt (ratio: 4,6) hebben een uitstekend | € 1.453 per inwoner, dit is iets hoger dan | • De hoogte van de nettoschuld per inwoner | uiteen. De totale aanslag gemeentelijke weerstandsvermogen en scoren hoger dan | het Gelderse gemiddelde van € 1.411 per | is niet zorgelijk. Het wijkt niet sterk af | belastingen ligt het hoogst in de gemeente het Gelderse gemiddelde (ratio: 2,7). | inwoner, maar wijkt daar niet sterk vanaf.

| van het Gelderse gemiddelde en de | Doesburg en is ruim 26% hoger dan in de Een dergelijke eigen vermogen positie is | nettoschuldquote bij alle vier de gemeenten | gemeente Zevenaar, waar de totale aanslag • Alle vier de gemeenten zitten in de | als gezond te benoemen en zorgt voor een | scoort onder de 90% (risicocategorie A = | het laagst is. minst risicovolle categorie A voor het | financieel gezonde en levensvatbare nieuwe | minst risicovol). weerstandsvermogen. | gemeente. | • | De rioolheffing loopt uiteen van € 244 in de • De gemeenten hebben alle vier de komende | gemeente Duiven tot € 450 in de gemeente • Volgens de beoordeling van de provincie | • De gemiddelde algemene reserve per | jaren tot aan de herindeling en daarna nog | Doesburg en heeft daarnaast geen uniforme zijn alle vier de gemeenten dus meer dan | inwoner van de vier gemeenten samen | de nodige investeringen op de planning | grondslag in de vier gemeenten. voldoende in staat om via de vrij algemeen | is in 2024 € 848 euro per inwoner, dat | staan, voor de gemeente Doesburg zijn het beschikbare middelen de geïnventariseerde | is beduidend hoger dan het Gelderse | vier projecten, voor de gemeente Duiven | • | De afvalstoffenheffing loopt uiteen van risico’s te kunnen opvangen.

| gemiddelde in dat jaar van € 531 per | negen, voor de gemeente Westervoort vier | € 243 in de gemeente Zevenaar tot € 350 in inwoner. De algemene reserve positie | en voor de gemeente Zevenaar zeven. Het | de gemeente Duiven. Directe financiële effecten | van de nieuw te vormen gemeente is | betreft bijvoorbeeld sportaccommodaties, • Bij een gemeentelijke herindeling kunnen de | daarmee als gezond te beoordelen en | nieuwe scholen en een nieuwe | • | De OZB voor inwoners bedraagt gemiddeld financiële consequenties, zowel in positieve | maakt de gemeente daarmee financieel | parkeergarage. | in de gemeente Duiven € 500 en in de als in negatieve zin worden beïnvloed door | levensvatbaar. | gemeente Westervoort € 643. Voor de keuzes van de nieuwe raad. Een aantal | Onderhoud kapitaalgoederen | bedrijfspanden lopen de OZB-lasten zaken zijn niet beïnvloedbaar, maar treden | • De boekwaarde van de vaste activa van de | • Bij twee (Duiven en Westervoort) van de vier | eveneens uiteen. De OZB-lasten voor op als gevolg van een herindeling; | vier gemeenten samen zit in de periode | de gemeenten zijn de beheerplannen voor | een eigenaar van een niet-woning lopen 2021-2024 tussen de € 2.997 per inwoner | gebouwen, groen, kunstwerken, riolering | uiteen van € 980 in Doesburg tot € 1.749 • De algemene uitkering daalt structureel met | en € 3.870 per inwoner.

De boekwaarde | en water, wegen en verlichting allemaal | in Westervoort. Voor de gebruiker van € 1.048.839 (o.b.v. decembercirculaire 2025) | van de vaste activa per inwoner is bij | actueel. Enige uitzonderingen hierop zijn | een niet-woning lopen de OZB-lasten per jaar, dit is 0,5 % (o.b.v. het totaal van alle | Westervoort met zo rond de € 2.000 per | de gemeente Doesburg met betrekking tot | uiteen van € 634 in Doesburg tot € 1.337 vier begrotingen 2026). | inwoner het laagste en beduidend lager | het beheerplan verlichting en de gemeente | in Westervoort. De totale OZB-lasten lopen dan bij de andere drie gemeenten. Als | Zevenaar met betrekking tot het beheerplan | daarmee uiteen van € 1.613 in Doesburg tot • Verlaging van de kosten van bestuur. | nieuwe investeringen zijn doorgang gaan | gebouwen, deze zijn niet actueel en gaan in | € 3.086 in Westervoort. Daarbij gaat het om de bezoldiging van | vinden bij de gemeente Westervoort, zoals | 2026 geactualiseerd worden. burgemeester en wethouders en de | het integraal huisvestingsplan scholen en | • Bovenstaande verschillen tonen aan dat vergoeding van raadsleden. Deze verlaging | de herbestemming van het gemeentehuis | • Bij de gemeenten Duiven en Westervoort | bij de vaststelling van de tarieven in de bedraagt ca € 1,6 miljoen.

De kosten | kan de boekwaarde van de vaste activa per | was er in 2025 sprake van achterstallig | nieuwe gemeente behoorlijke effecten bedragen in de oude situatie bij de vier | inwoner gaan stijgen. | onderhoud. Bij de gemeente Duiven op | voor individuele huishoudens kunnen gemeenten in totaal ca € 3,5 miljoen. | het terrein van speelgelegenheden, bij | ontstaan. Bij toepassing van de hoogste • Gemiddeld schommelt de nettoschuld van | de gemeente Westervoort op het terrein | OZB-tarieven (van de vier gemeenten) • Voor frictiekosten (eenmalige kosten | de vier gemeenten samen per inwoner | van gemeentelijke gebouwen en wegen. | bedraagt de meeropbrengst € 7,6 miljoen en die ontstaan door het samenvoegen | tussen de € 1.997 (2021) en € 2.053 (2024) | Uit de actualisatie (Bijlage C E) blijkt vanaf | bij toepassing van de laagste OZB-tarieven van de gemeenten, zoals personele | per inwoner. Het Gelderse gemiddelde was | december 2025 de onveilige toestellen in de | daalt de opbrengst met € 6,2 miljoen. kosten, harmonisatie van ICT-systemen, | in 2024 € 1.776 per inwoner. | gemeente Duiven verwijderd zijn. In de loop harmonisatie van processen en de integratie | van 2026 is er gestart met de vervanging en | • Ook bij de overige belastingen zal van huisvesting) ontvangen de gemeenten | • Het gemiddelde van de vier gemeenten | wegwerken van achterstallig onderhoud.

| harmonisatie voor verschillen gaan tezamen een incidentele bijdrage van in | samen is dus iets hoger dan het Gelderse | Dit wordt de komende 3 jaar uitgevoerd. | zorgen. Zo heffen de gemeenten Doesburg totaal ca. € 17.587.743. Deze wordt verdeeld | gemiddelde in 2024. De gemeente Doesburg | In de gemeente Westervoort is in 2026 het | en Westervoort hondenbelasting. 38. | Herindelingsontwerp | 39. | Herindelingsontwerp in samenhang. Het gemiddelde eigen vermogen per inwoner, de gemiddelde algemene reserve per inwoner, de gemid- delde boekwaarde van de vaste activa per inwoner en de gemiddelde nettoschuld per inwoner van de vier gemeenten samen geven een beeld van een financieel gezonde gemeente. De scores zijn veelal beter dan het Gelderse gemiddelde. • Stem nieuwe investeringen in goede harmonie met elkaar af. Voorkom eventuele dubbelingen. • De financiële uitwerking is bij de nieuwe projecten nog niet overal even helder, omdat het projecten zijn die zich nog in de planfase bevinden. Wel is het goed om van elkaar daar bewust van te zijn, zodat duidelijk is waar later nog besluitvorming over zal gaan komen binnen de huidige gemeenten of dat het op het bordje kan gaan komen van de nieuw te vormen gemeente. Onderhoud kapitaalgoederen • Zorg in de periode tot aan herindeling voor een heldere en éénduidige systematiek rondom het onderhoud van de kapitaalgoederen.

Actualiseer daartoe zo nodig de vigerende beheerplannen en bepaal gezamenlijk de grenzen van onderhoud en vervanging/reconstructie. • De gemeente Doesburg wordt geadviseerd om het beleidskader en het beheerplan verlichting te gaan actualiseren. • De gemeente Zevenaar wordt geadviseerd om het beheerplan gebouwen te gaan actualiseren. • De gemeente Duiven wordt geadviseerd om het achterstallig onderhoud speelgelegenheden te gaan inhalen. Uit de actualisatie op deze herindelingsscan, waarin naar de jaarrekening 2025 is gekeken (bijlage B1) blijkt dat dit is gebeurd. • De gemeente Westervoort wordt geadviseerd om het achterstallig onderhoud voor gemeentelijke gebouwen en wegen te gaan inhalen. Uit de actualisatie op deze herindelingsscan, waarin naar de jaarrekening 2025 is gekeken (bijlage B1) blijkt dat het achterstallig onderhoud aan gebouwen inmiddels volledig is uitgevoerd en ook het achterstallig onderhoud aan de wegen is eind 2026/begin 2027 volledig ingelopen. • Zet met het oog op de fusie de voorgenomen investeringen voor het onderhoud van kapitaalgoederen per gemeente goed op een rij. Ook voor investeringen die nog niet zijn opgenomen in de begroting, maar waar mogelijkerwijs al wel plannen voor zijn. Het is gewenst dat tijdens Arhi-toezicht de vier gemeenten onderling streven naar overeenstemming over de voorgenomen investeringen van de individuele gemeente(n).

Gemeentelijke belastingen en heffingen • Breng in kaart waar de verschillen zitten in de gemeentelijke belastingen en heffingen en welke oplossingsmogelijkheden hier zijn om tot uniformering te komen. De uniformering hiervan is uiteindelijk een taak van de nieuwe gemeenteraad. Grondexploitatie • Blijf de ontwikkeling van de grondexploitatie goed volgen tijdens de planning en control cyclus; • Stem bredere regionale grondexploitatieplannen nader met elkaar af en in samenhang met de provinciale woningbouwversnellingsopgave. De gemeenten Duiven en Zevenaar kennen deze belasting niet. Ook de toeristenbelasting en parkeerbelasting wordt niet in alle gemeenten toegepast. Grondexploitatie • De huidige grondexploitaties van alle vier de gemeenten kennen op dit moment geen onoverkomelijke risico’s. De te verwachten verliezen zijn reeds afgedekt met voorzieningen in de balans. Daarmee zijn de verwachte eindresultaten sluitend bij alle vier de gemeenten. AANBEVELINGEN Op basis van bovenstaande conclusies komt de Provincie Gelderland tot de volgende aanbevelingen: Vermogen en schulden • Behoud de gezonde reservepositie. Het eigen vermogen en de algemene reserve van de nieuw te vormen gemeente zijn als gezond te beoordelen. Dit is mede het doel van het Arhi-toezicht, dat van toepassing wordt na vaststelling van het herindelingsontwerp.

• Werk als nieuwe gemeente toe naar een toereikend voorzieningenniveau met een evenwichtige spreiding binnen het grondgebied van de nieuwe gemeente. Er zit een aanmerkelijk verschil tussen de boekwaarde van de vaste activa per inwoner van de gemeente Westervoort (ongeveer rond de € 2.000 per inwoner) en de andere drie gemeenten (tussen de € 3.000 en € 4.000 per inwoner). Bij de gemeente Westervoort staan nog een paar belangrijke vervangingsinvesteringen op de planning, zoals het Integraal Huisvestingsplan Scholen en de herbestemming van het gemeentehuis. Deze investeringen zullen – net als die van de andere gemeenten - getoetst gaan worden op de vier O’s, te weten, onvoorzien, onuitstelbaar, onontkoombaar, overeenstemming tussen gemeenten en dat de financiële dekking is verzekerd. Indien deze investeringen doorgang vinden zal de boekwaarde van de vaste activa per inwoner gaan toenemen. • Bereken bijnieuwe investeringen de impact op de nettoschuld van de gemeente en de nettoschuld per inwoner. Hierdoor kan gemonitord worden hoe de schuldontwikkeling is bij nieuwe investeringen. De nettoschuld per inwoner is gemiddeld gezien en ook per individuele gemeente niet zorgelijk. Sociaal domein • Onderzoek de mogelijkheden en neem de maatregelen om de curve van toenemende lasten van het Sociaal Domein af te buigen. Doe dit zoveel mogelijk gezamenlijk.

Weerstandsvermogen, weerstandscapaciteit en risico-inventarisatie • Stem de systemen voor het bepalen van het weerstandsvermogen, zowel voor wat betreft de bepaling van de risico’s als de weerstandscapaciteit op elkaar af. In de periode tot aan herindeling kan dan beter en objectiever worden gemonitord of het weerstandsvermogen voor de nieuwe gemeente (ruim) voldoende blijft. • Voor de nieuw te vormen Liemerse gemeente is het van belang om een nieuwe risico-inventarisatie te gaan uitvoeren voor de berekening van het weerstandsvermogen. Verder bevelen wij aan om de opgave van de weerstandscapaciteit te gaan harmoniseren. De gemeente Duiven neemt de onbenutte belastingcapaciteit mee in de opgave van de weerstandscapaciteit, de andere drie gemeente doen dat niet. De gemeente Doesburg neemt een post onvoorzien mee, de andere gemeente doen dat niet. Stem dit zoveel mogelijk met elkaar af. Financiële uitgangspositie nieuw te vormen gemeente en geplande grote investeringen • Houdt deze gezamenlijke financiële sterke positie intact en doe dit zoveel als mogelijk 40. | Herindelingsontwerp 41. | Herindelingsontwerp In dit hoofdstuk worden de richtinggevende uitgangspunten voor medewerkers, de personele waarborgen en de inrichting van de nieuwe ambtelijke organisatie beschreven. Bij die ontwikkeling zijn onze medewerkers onmisbaar.

Zij kennen het gebied, de inwoners en de opgaven en brengen de kennis en ervaring mee waarop de nieuwe organisatie kan voortbouwen. Hun kennis, ervaring en betrokkenheid zijn onmisbaar om samen de nieuwe gemeente De Liemers te bouwen en tot een succes te maken. 5.1 PERSONELE WAARBORGEN CENTRAAL TIJDENS HERINDELING De gemeentebesturen ondersteunen het belang van heldere waarborgen voor het personeel van de vier op te heffen gemeenten. Ook zetten zij zich in voor duidelijke waarborgen voor het personeel van de gemeenschappelijke regelingen waarvan uitsluitend de te herindelen gemeenten eigenaar zijn en die van rechtswege komen te vervallen bij de vorming van de nieuwe gemeente. Het streven is deze personele waarborgen vast te stellen voorafgaand aan de feitelijke start van het fusie- en veranderproces in het tweede kwartaal van 2027. Daarmee weten medewerkers tijdig waar zij aan toe zijn en kunnen zij zich met vertrouwen voorbereiden op de overgang naar de nieuwe gemeente. 5.2 DRIE UITGANGSPUNTEN VOOR MEDEWERKERS Bij het opstellen van de personele waarborgen worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: 1. Behoud van werkgelegenheid: alle medewerkers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd of voor bepaalde tijd met een looptijd voorbij de fusiedatum, gaan mee naar de nieuwe gemeente.

Het uitgangspunt is dat niemand zijn of haar dienstverband verliest als direct gevolg van de herindeling. 2. Ruimte voor kansen en kwaliteit: natuurlijk verloop in beide organisaties wordt tot aan fusiedatum gezamenlijk bezien door alle directies/ managementteams. De afweging wordt voortdurend gezamenlijk gemaakt om vrijkomende functies structureel of incidenteel in te vullen. Zo wordt ruimte geboden aan kansen voor medewerkers en op nieuwe (kwaliteits)impulsen binnen de nieuw te vormen gemeente. 3. Ontwikkeling medewerkers: medewerkers behouden de mogelijkheid om zich te ontwikkelen ten behoeve van de overgang van de organisaties 1Stroom, de gemeente Doesburg en Zevenaar naar de nieuwe gemeentelijke organisatie. De vorming van gemeente De Liemers betekent meer dan het samenvoegen van drie organisaties. Het is een omvangrijk veranderproces waarin medewerkers, organisatie en bestuur gezamenlijk toegroeien naar één nieuwe gemeente. Een goede overgang voor medewerkers en een toekomstbestendige inrichting van de ambtelijke organisatie zijn daarbij belangrijke voorwaarden voor een succesvolle herindeling. Dat vraagt om meer dan het ontwerpen van een nieuwe organisatiestructuur: het vraagt om een samenhangende veranderaanpak, waarin aandacht is voor mensen, cultuur, werkwijzen en de ontwikkeling van de nieuwe organisatie.

5 | STERKE ORGANISATIE MET ÁLLE MEDEWERKERS 5.3 PERSONELE WAARBORGEN Op basis van de drie hiervoor beschreven uitgangspunten wordt een sociaal statuut/ sociaal plan opgesteld. Dit vormt de basis voor de personele waarborgen voor alle betrokken medewerkers. Bij de uitwerking wordt aangesloten bij de geldende wet- en regelgeving, waaronder de Wet arhi, het Burgerlijk Wetboek en de cao’s voor gemeenten en samenwerkende gemeentelijke organisaties. De nadere invulling van het sociaal statuut/sociaal plan vindt plaats in afstemming met de vakbonden. Hieronder zijn de wettelijke bepalingen benoemd die in een sociaal statuut/sociaal plan worden uitgewerkt opgenomen. 1. Anti-ontslaggarantie Er wordt een periode na fusiedatum afgesproken waarin geen gedwongen ontslagen plaatsvinden als direct gevolg van de herindeling. 2. Overgang van rechten en plichten Bij de herindeling gaan de rechten en plichten van werknemers van rechtswege over op de nieuwe werkgever, in overeenstemming met de regels van overgang van onderneming. Arbeidsvoorwaarden blijven dus in beginsel behouden. 3. Plaatsingsbeleid Er worden duidelijke afspraken gemaakt over het plaatsen van medewerkers binnen de nieuwe organisatie. 4. Scholing en begeleiding We bieden ondersteuning bij plaatsing door middel van scholing en begeleiding. 5.

Gezamenlijke vacaturebank De bestaande interne vacaturebank voor gemeente Zevenaar, 1Stroom en Samenwerking de Liemers wordt uitgebreid met de gemeente Doesburg. Gemeenschappelijke regelingen Ook voor de medewerkers van de gemeenschappelijke regelingen die uitsluitend door de huidige gemeenten worden gevormd, worden passende personele afspraken gemaakt. Dit betreft onder meer medewerkers van 1Stroom, Samenwerking De Liemers en het Streekarchief Liemers-Doesburg. Op grond van artikel 41 van de wet Arhi vervallen deze gemeenschappelijke regelingen van rechtswege wanneer uitsluitend gemeenten deelnemen waarvan het grondgebied volledig opgaat in de nieuwe gemeente. Met het vervallen van deze regelingen gaan de taken en verantwoordelijkheden over naar de nieuwe gemeente. Artikel 61 van de wet Arhi regelt de personele gevolgen hiervan. Medewerkers van een gemeenschappelijke regeling die als gevolg van de herindeling van rechtswege vervalt, gaan van rechtswege over naar de nieuwe gemeente. Daarbij blijven hun arbeidsovereenkomsten in stand en gaan de bijbehorende rechten en verplichtingen over op de nieuwe werkgever. De nadere uitwerking van de overgang van deze medewerkers en hun plaatsing binnen de nieuwe organisatie vindt plaats tijdens de fusie- en veranderfase.

Daarbij worden zij betrokken bij de personele afspraken en waarborgen die voor de vorming van de nieuwe gemeentelijke organisatie worden uitgewerkt. 5.4 RECHTSPOSITIE VAN BIJZONDERE FUNCTIONARISSEN Op basis van artikel 59 van de wet Arhi worden de gemeentesecretaris en griffier (hieronder niet vervat de griffiemedewerkers) van de op te heffen gemeenten eervol uit hun ambt ontslagen. Het betreft een ontslag van rechtswege met ingang van de datum van herindeling. De betreffende gemeentesecretarissen en griffiers kunnen aan Gedeputeerde Staten verzoeken hen voorlopig te plaatsen in een andere functie in dienst van de nieuwe gemeente. 42. | Herindelingsontwerp 43. | Herindelingsontwerp incidentele oplossingen. Daarbij onderkent het gemeentebestuur dat in de periode na fusiedatum ook opstartperikelen kunnen spelen en dat culturen en werkwijzen nog naar elkaar toe moeten groeien. V Een aantrekkelijk werkgever De gemeente De Liemers wil medewerkers binden, boeien en ontwikkelen. Dat vraagt om aantrekkelijk werkgeverschap, ruimte voor professionele ontwikkeling, duidelijke aansturing en een werkomgeving waarin sociale veiligheid, waardering, verbinding, samenwerking, vakmanschap en verantwoordelijkheid centraal staan.

VI Heldere sturing en passende inrichting De nieuwe organisatie vraagt om een overzichtelijke en begrijpelijke hoofdstructuur, duidelijke rollen en verantwoordelijkheden en een manier van werken die integraal, wendbaar, klant- en resultaatgericht is. De precieze inrichting van de hoofd- en detailstructuur wordt in de fusie- en veranderfase (tussen maart 2027 en einde 2028) verder uitgewerkt en ingericht. VII Samenwerking waar dat meerwaarde heeft De gemeente De Liemers kiest voor een eigenstandige organisatie. Samenwerking met andere overheden en partners is nodig. De nieuwe gemeente kiest daarbij bewust de lijn van ‘zelf doen’ en voor samenwerking op die onderdelen waar dit de kwaliteit, doelmatigheid en/ of slagkracht versterkt. 5.7. GROEI NAAR ÉÉN ORGANISATIE IN EEN REALISTISCH TEMPO Vanaf 1 januari 2029 hebben wij een nieuwe ambtelijke organisatie. De vorming van de ambtelijke organisatie is een ingrijpend veranderproces. Daarom worden keuzes gefaseerd en zorgvuldig gemaakt, met oog voor continuïteit van de dagelijkse dienstverlening én voor de opbouw van de nieuwe organisatie. Voornoemde uitgangspunten vormen het kader voor de verdere uitwerking van de toekomstige organisatie-inrichting van De Liemers. In de fusie- en veranderfase worden deze uitgangspunten vertaald naar concrete keuzes over structuur, sturing, leiderschap, huisvesting, systemen en werkprocessen.

De vorming van één nieuwe organisatie vraagt daarbij niet alleen om een formeel organisatieontwerp, maar ook om een samenhangende veranderaanpak met aandacht voor medewerkersbetrokkenheid, communicatie, leiderschap, cultuurontwikkeling, teamvorming en het stapsgewijs op elkaar afstemmen van werkwijzen, processen en systemen. Daarbij blijft het uitgangspunt dat de nieuwe gemeente per herindelingsdatum kan beschikken over een organisatie die bestuurlijk ondersteunend, maatschappelijk verbonden en organisatorisch stevig is. De burgemeesters van de op te heffen gemeenten worden op basis van artikel 44 van het Rechtspositiebesluit burgemeesters met ingang van de datum van herindeling eervol uit hun ambt ontslagen. 5.5 INRICHTING VAN DE AMBTELIJKE ORGANISATIE De nieuwe gemeente De Liemers vraagt om de vorming van één krachtige, toekomstbestendige ambtelijke organisatie. Deze organisatie moet het nieuwe gemeentebestuur in staat stellen om zijn maatschappelijke opgaven, bestuurlijke ambities en wettelijke taken goed te vervullen, binnen de eigen gemeentegrenzen en daarbuiten. Ook regionaal, provinciaal en landelijk wil gemeente De Liemers een rol van betekenis spelen, wat eisen stelt aan capaciteit en kwaliteiten binnen de nieuwe ambtelijke organisatie.

Tegelijkertijd moet de gemeente De Liemers en daarmee de ambtelijke organisatie nabij inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties staan, oog houden voor de eigenheid van haar steden, dorpen en wijken en een aantrekkelijke werkgever zijn voor huidige en toekomstige medewerkers. De uitwerking van de ambtelijke organisatie in termen van organisatievisie, hoofd- en detailstructuur en sturingsconcept is onderdeel van het fusie- en veranderproces dat in werking treedt vanaf vaststelling van het herindelingsadvies door de vier gemeenteraden, beoogd in maart 2027. 5.6 UITGANGSPUNTEN VOOR DE AMBTELIJKE ORGANISATIE De volgende zeven uitgangspunten geven richting aan de opbouw en werking van de ambtelijke organisatie van gemeente De Liemers. I Eén eigenstandige ambtelijke organisatie voor De Liemers De nieuwe gemeente beschikt vanaf 1 januari 2029 over één ambtelijke organisatie die werkt voor één gemeentebestuur (gemeenteraad en college van B&W) en integraal verantwoordelijk is voor de uitvoering van de gemeentelijke taken. Daarmee ontstaat eenheid en eenvoud in sturing, duidelijkheid in verantwoordelijkheden en samenhang in de ondersteuning van het gemeentebestuur en de samenleving.

II Goede dienstverlening als basis De organisatie wordt zo ingericht dat inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners kunnen rekenen op toegankelijke, betrouwbare en kwalitatief goede dienstverlening. De dienst- verlening is nabij waar dat nodig is en digitaal waar dat kan. III Nabijheid tot kernen De schaalvergroting door herindeling mag niet leiden tot afstandelijkheid. De ambtelijke organisatie werkt gebiedsgericht, kent de steden, dorpen en wijken en sluit aan bij wat lokaal speelt. Zij ondersteunt het gemeentebestuur in het behouden en versterken van de verbinding met de gemeenschappen. IV Voldoende kwaliteit, continuïteit en slagkracht Door de herindeling ontstaat een robuuste organisatie met mogelijkheden voor specialistische kennis, kwetsbaarheden in bezetting te beperken en bestuurlijke ambities en maatschappelijke opgaven voortvarend op te pakken. Dit vergroot de uitvoeringskracht en vermindert de afhankelijkheid van 44. | Herindelingsontwerp 45. | Herindelingsontwerp Het lokaal bestuurlijk draagvlak kent een | in formele besluitvorming, maar ook in de 6 | TOETSING AAN BELEIDSKADER | langere aanloop. In het najaar van 2025 vormde | gezamenlijke inhoudelijke voorbereiding op de het rapport Nu? Of nooit! een belangrijke | nieuwe gemeente. inhoudelijke basis voor de bestuurlijke gesprekken over de toekomst van De Liemers.

| Regionaal draagvlak De Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland en in navolging daarvan het Kabinet | Daarin zijn de urgentie, kansen en aandachts- | Een herindeling heeft invloed op de positie van toetsen een voorstel tot reguliere samenvoeging van gemeenten aan vier toetsingscriteria. Deze | punten van één Liemerse gemeente in | omliggende en naburige gemeenten en op de vier criteria zijn opgenomen in het Beleidskader gemeentelijke herindeling. | samenhang beschreven. Het rapport heeft | bestuurlijke verhoudingen binnen de regio en daarmee bijgedragen aan een gedeeld beeld | daarbinnen bestaande samenwerkingsverbanden. In dit hoofdstuk is een verantwoording opgenomen op welke wijze en in welke mate de | van de opgaven waarvoor de vier gemeenten herindeling van de gemeenten Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar voldoet aan ieder | staan en van de mogelijke meerwaarde van | Het Kabinet verzoekt gemeenten om bij een toetsingscriterium. Dit is gebaseerd op de mening van de vier gemeenteraden. | bestuurlijke schaalvergroting. Het rapport Nu? | herindeling de omliggende of anderszins betrokken Of nooit! is opgenomen in bijlage E. | gemeenten te vragen een zienswijze in te dienen.

Als gemeenten besluiten een negatieve zienswijze Na de principebesluiten was de voorgenomen | van een omliggende gemeente niet over te nemen, 6.1 VIER CRITERIA ZIJN LEIDEND | 6.2 DRAAGVLAK | herindeling in alle vier de gemeenten onderdeel | vraagt het Kabinet om een onderbouwing waarom van de gemeenteraadsverkiezingen van maart | hiervoor gekozen is. Om tot een goede onderbouwing van de vier | In deze paragraaf wordt afzonderlijk | 2026 en daarmee van het lokale democratische criteria voor de nieuwe gemeente De Liemers | gereflecteerd op de drie elementen uit | debat. De nieuw gekozen gemeenteraden | Ook regionaal is er draagvlak voor de te komen worden deze eerst kort toegelicht. De | het toetsingscriterium draagvlak: lokaal | hebben het proces vervolgens voortgezet en zijn | voorgenomen herindeling. Gedurende de criteria, als omschreven door het Kabinet, zijn | bestuurlijk draagvlak, regionaal draagvlak | actief betrokken bij de verdere voorbereiding | periode van 27 mei tot en met 16 juli zijn met de als volgt: | en maatschappelijk draagvlak. Daarbij staat | van de nieuwe gemeente. Daarmee heeft de | directe buurgemeenten van de vier gemeenten centraal op welke manier de vier betrokken | ontwikkeling naar één gemeente zowel vóór als | gesprekken gevoerd over de ontwikkeling naar 1.

| Draagvlak: op welke manier én hoe is | gemeenten hebben geïnvesteerd in draagvlak | na de verkiezingen een plek gehad in de lokale | één Liemerse gemeente. Er is gesproken met aandacht besteed aan én geïnvesteerd | voor de voorgenomen herindeling en hoe dit | democratische besluitvorming. | de gemeenten Rheden, Arnhem, Montferland, in lokaal bestuurlijk, regionaal en | draagvlak in het proces zichtbaar is geworden. | Doetinchem, Lingewaard, Bronckhorst en maatschappelijk draagvlak? | De bestuurders van de vier gemeenten elkaar | Emmerich am Rhein in de combinatie van 2. | Bestuurskracht: is de nieuwe gemeente in | Lokaal bestuurlijk draagvlak | inmiddels regelmatig in elkaars gemeenten op | burgemeester en gemeentesecretaris. staat om haar maatschappelijke opgaven op | Bij lokaal bestuurlijk draagvlak gaat het | formele en informele momenten. Ook tijdens te pakken? | om draagvlak voor de herindeling, onder | de participatieavonden waren bestuurders | Tijdens de gesprekken is stilgestaan bij de 3. | Interne samenhang en nabijheid van | gemeenteraden en colleges van B&W van de | aanwezig. Daarmee hebben zij zichtbaar | visie van de betreffende gemeente op de bestuur: kent de nieuwe gemeente | betrokken gemeenten.

| betrokkenheid getoond bij het proces en bij | voorgenomen herindeling van de gemeenten voldoende interne samenhang en wat is | de gesprekken met inwoners, ondernemers | Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar. de plek van steden, dorpen en/ of wijken | Er is sprake van lokaal bestuurlijk draagvlak | en maatschappelijke partners over de | Daarbij is gesproken over de mate waarin de binnen de nieuwe bestuurlijke eenheid? | voor de vorming van de nieuwe gemeente | voorgenomen herindeling. Deze aanwezigheid | gemeente de voorgenomen herindeling kan 4. | Regionale samenhang: welke positie heeft | De Liemers. De gemeenteraden van de | draagt bij aan bestuurlijke nabijheid in het | ondersteunen, de kansen die zij ziet voor de de nieuwe gemeente in de regio en welke | gemeenten Doesburg, Duiven, Westervoort | proces en maakt duidelijk dat de herindeling | regio en de onderlinge samenwerking, de gevolgen heeft de voorgenomen herindeling | en Zevenaar hebben eind 2025/ begin 2026 | niet alleen een bestuurlijk-juridische stap is, | mogelijke meerwaarde voor verschillende voor omliggende gemeenten? | alle vier een principebesluit genomen over | maar ook een gezamenlijke beweging met de | beleidsterreinen en maatschappelijke opgaven, de voorgenomen herindeling. In alle vier de | samenleving.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://zevenaar.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/cbf04dd0-2f2d-4358-8c58-b39db1bb0a9d?agendaItemId=cfa37d62-5e99-4700-8036-08c5c23c10bd