Agendabundel

Begroting 2028

Baten Primitieve begroting 2025-2028

349

349

349

349

1e voortgangsrapportage 2025

200

200

200

200

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totale baten tot de 2e voortgangsrapportage

549

549

549

549

2. Actualisatie bestaand beleid

44

0

0

0

Budgetmutatie afval

44

0

0

0

Totaal gemuteerde baten

44

0

0

0

Totale baten in deze voortgangsrapportage

593

549

549

549

7.984 71 0 -78 7.977

8.361 250 -3 -20 8.588

8.114 200 -3 -20 8.291

8.549 198 -3 -20 8.724

2. Actualisatie bestaand beleid

-3

0

0

2

Actualisatie afschrijvingen

-3

0

0

0

Actualisatie investeringen duurzaamheidsmaatregelen eigen organisatie Budgetmutatie afval

0

0

0

2

0

0

0

0

5. Mutaties < € 100.000

35

0

0

0

Mutaties in deze voortgangsrapportage (baten)

Lasten Primitieve begroting 2025-2028 1e voortgangsrapportage 2025 Kadernota 2026 Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025 Totale lasten tot de 2e voortgangsrapportage Mutaties in deze begroting (lasten)

38

Budgetmutatie elektriciteit openbare verlichting

35

0

0

0

Totaal gemuteerde lasten

32

0

0

2

Totale lasten tot de voortgangsrapportage

8.009

8.588

8.291

8.726

Resultaat voor bestemming

-7.416

-8.039

-7.742

-8.177

Onttrekkingen Primitieve begroting 2025-2028

92

150

50

39

1e voortgangsrapportage 2025

38

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

-17

0

0

0

Totaal onttrekkingen reserves

113

150

50

39

Toevoegingen Primitieve begroting 2025-2028

0

0

0

0

1e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totaal toevoegingen reserves

0

0

0

0

Saldo reserve mutaties

113

150

50

39

Resultaat na bestemming

-7.303

-7.889

-7.693

-8.138

tableCell44 tableCell45 tableCell46 tableCell47

39

TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

tableCell39 tableCell40 tableCell41 tableCell42

Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

3

0

0

0

2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie afschrijvingen

Jaarlijks worden de afschrijvingslasten geactualiseerd. Voor 2025 geeft dit een voordeel van € 591.000. Dit voordeel wordt veroorzaakt door het faseren van investeringen. Hierdoor verschuift de start van de afschrijvingslast mee. Dit werkt door in diverse programma's. Actualisatie investeringen duurzaamheidsmaatregelen eigen organisatie

0

0

0

-2

Uit het investeringsbudget duurzaamheidsmaatregelen eigen organisatie kan budget worden overgeheveld naar andere investerings- of groot onderhoud budgetten. Wij hevelen voor de volgende onderdelen budget over naar: *het investeringsbudget revitalisatie wegen Schrijvershoek € 65.000 (het investeringsbudget wordt dan in totaal € 1.171.800) *het investeringsbudget Schrijvershoek: vernieuwen rioolstelsel etc € 54.000 (het investeringsbudget wordt dan in totaal € 4.479.200). *het vervangingsbudget machinepark openbare werken (bladblazers, bosmaaiers, etc worden vervangen voor elektrische machines). De meerkosten hebben een investeringsbedrag tot gevolg van € 32.000. *budget voor een duurzamere renovatie van het Musiater € 400.000. Rekening houdend met een DUMAVAsubsidie is het totale investeringsbedrag dan € 638.000. Per saldo levert dit in totaal in 2026 en 2027 een voordeel op van € 4.000 en vanaf 2028 een structureel voordeel van € 1.000. Dit is in programma 0 een structureel nadeel vanaf 2026 van € 6.000, in programma 2 een structureel voordeel vanaf 2028 van € 2.000 en in programma 7 een voordeel in 2026 en 2027 van € 10.000 en vanaf 2028 een structureel voordeel van € 9.000. Budgetmutatie afval

44

0

0

0

We hebben de budgetten afval nagelopen en een aantal bijgesteld. We verwachten bijvoorbeeld structureel vanaf 2025 een hogere inzamelvergoeding (€ 88.000) voor PMD. Dit als gevolg van een hogere tonnageprijs. Daarnaast verwachten we voor de afvalinzameling - papier en karton een hogere verwerkingsvergoeding van (€ 67.000). Dit als gevolg van het oplopen van de tonnageprijs voor oud papier. Per saldo een voordeel van € 148.000 in 2025 welke wij storten in de reserve afval. Het structuele voordeel vanaf 2026 van € 151.000 verwerken wij in de begroting 2026 en verrekenen wij met de afvalstoffenheffing. Dit betreft een budgettair neutrale wijziging en is programma overstijgend.

Totaal mutaties

47

40

0

0

-2

3. ECONOMIE ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over economische ontwikkeling, werklocaties, regelingen voor ondernemers en promotie van de gemeente. Ontwikkelingen In 2025 laat de Nederlandse economie een gematigde groei zien van circa 1,7%. Voor Zevenaar en de Liemers zijn met name de ontwikkelingen in de industrie, bouw en logistiek van belang. De industriële sector herstelt zich, wat kansen biedt voor de lokale maakindustrie. Ook de bouwsector groeit, mede door de toegenomen woningbouwactiviteit en lagere rente, wat aansluit bij de ambities van Zevenaar op het gebied van woningontwikkeling. Tegelijkertijd staat de landbouwsector onder druk door stikstofmaatregelen en stijgende kosten. Dit vraagt om aandacht voor het buitengebied en de agrarische ondernemers in onze gemeente. De arbeidsmarktkrapte blijft een structurele uitdaging, vooral in technische beroepen, wat de noodzaak onderstreept van samenwerking met onderwijs en bedrijfsleven. Zevenaar kan profiteren van regionale samenwerking binnen de Liemers en met omliggende regio’s zoals de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen en The Economic Board, met name op het gebied van duurzame economische ontwikkeling, logistiek en innovatie. Economische Monitor GMR (Groene Metropool Regio) De Groene Metropool Regio heeft een economische monitor ontwikkelt. Deze monitor is vrij toegankelijk voor iedereen.

Het biedt feiten en cijfers over onze economie, de arbeidsmarkt en de demografie. Deze informatie is te gebruiken voor beleid, strategie of gewoon omdat het interessant is om te lezen. Deze dashboard omgeving geeft inzicht in de ontwikkeling van de regio en de individuele gemeentes. En biedt ook de mogelijkheid om de ontwikkelingen ten opzicht van Nederland, of de gemeentes uit de GMR onderling te vergelijken. https://www.gmr.nl/projecten/economische-monitor/ Beleidskaders • Liemers Economische Visie LEV (2019) • Economische Agenda Zevenaar (2021) • Centrumvisie Zevenaar 2015 - 2025 (2015) • Regionaal Programma Werklocaties (RPW) 2025 - 2028 • Omgevingsvisie Gemeente Zevenaar 2040 (2025) WAT WILLEN WE? 3. Economie Economische ontwikkeling is een essentieel onderdeel van de brede welvaart. We willen ‘Onderneem het in Zevenaar!’ op de kaart zetten. Dit doen we om economisch groeien, vernieuwen en ondernemen in Zevenaar aantrekkelijker te maken. Daarvoor bieden we ruimte voor ondernemerschap op toekomstbestendige bedrijventerreinen, in een bruisend stadscentrum en in levendige dorpscentra. Ons buitengebied is aantrekkelijk en combineert agrarische en vrijetijdseconomie op duurzame wijze. We zorgen voor het juiste aanbod van kavels op nieuwe bedrijventerreinen en verbetering van de kwaliteit van bestaande.

Dat laatste kan als ondernemers zich per bedrijventerrein weten te organiseren rond het thema van ‘toekomstbestendige bedrijventerreinen’.

41

WAT DOEN WE? Naam resultaat

Status 1e Status 2e VGR VGR

3.1.1 Wij werken samen aan een toekomstbestendig centrum van Zevenaar 3.1.2 Wij zetten in op het herinrichten en aantrekkelijker maken van de pleinen in het centrum van Zevenaar 3.2.1 Wij blijven inzetten op de realisatie van de Fashion Outlet Zevenaar (FOZ) 3.2.2 Wij zetten in op het toekomstbestendig maken van het bedrijventerrein Tatelaar/Hengelder 3.3.1 Wij stimuleren partners om in te zetten op meer balans op de krappe arbeidsmarkt 3.3.2 Wij participeren in de Liemerse Ambassade

2022-2026

3.3.3 Wij nemen deel aan de Groene Metropoolregio: opgave Productieve Regio 3.3.4 Wij voeren de Economische Agenda Zevenaar uit

2021-2026 2022-2026

3.3.5 Wij voeren de Liemers Economische Visie uit

2023-2026

2022-2025 2017-2027 2021-2025 2023-2025 2023-2026

3.1 Realiseren van een aantrekkelijke binnenstad van Zevenaar voor inwoners en bezoekers 3.1.1 Wij werken samen aan een toekomstbestendig centrum van Zevenaar 2022-2026 Wij zetten in op het behoud van de leefbaarheid en de economische vitaliteit (als bovenlokaal winkelgebied) van het centrum van Zevenaar. Wij starten samen met centrumondernemers en vastgoedeigenaren met het toekomstbestendig maken van het centrum. Ieder vanuit zijn eigen rol. We zetten in op een eenduidige profilering en het compact maken van het kernwinkelgebied tot een centrumgebied. We voeren het Actieplan Centrum uit, met als doel het centrum te ontwikkelen tot een compleet, compact en comfortabel winkel-, woon-, werk- en uitgaansgebied. We faciliteren de aanstelling van een centrummanager en professionalisering van de samenwerking tussen ondernemers, vastgoed en gemeente. Daarnaast stellen we met de betrokken partners een marketingstrategie en activiteitenplan op en voeren deze uit. Ook starten we met het opstellen van een plan om het centrum compact te maken: een transformatieplan. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Vanaf januari 2025 is de BedrijvenInvesteringsZone (BIZ) Centrum Zevenaar een feit. Ook vastgoedeigenaren maken deel uit van het bestuur en werken samen aan een toekomstbestendig centrum. In september organiseert de BIZ een seminar voor vastgoedeigenaren. Onderwerp is transformatie met een spreker vanuit OHG fonds (OostNL). De transformatiemanager heeft inmiddels een goed beeld van bedreigingen en kansen in het aanbod van panden/winkels. Vanuit de BIZ plegen we actief acquisitie om nieuwe concepten te laten landen in Zevenaar. Ook zetten we in om pop-up winkels te openen. Daarnaast brengen we Zevenaar Centrum structureel onder de aandacht van het publiek en potentiële ondernemers. Dit gebeurt met name de via social mediakanalen onder de vlag van Zin in Zevenaar. Om een beeld te krijgen van de gewenste ontwikkelingen voor de horeca, stellen we een horecavisie op. Dit gebruiken we als bouwsteen voor het in 2026 op te stellen Omgevingsprogramma Economie.

42

3.1.2 Wij zetten in op het herinrichten en aantrekkelijker maken van de pleinen in het centrum van Zevenaar We voeren de volgende projecten uit:

2022-2025

• Herinrichting van het Raadhuisplein in Zevenaar In het najaar van 2022 starten we met de uitvoering van de herinrichting van het Raadhuisplein. Oplevering is voorzien in 2023. Dit plein behoudt de functie van evenemententerrein en krijgt een sfeervolle en functionele inrichting. Het ontwerp is in samenspraak met omwonenden en ondernemers gemaakt. • Herinrichting van de Markt in Zevenaar Een opwaardering van de openbare ruimte in het centrum biedt veiligheid, comfort en beleving voor de consument. Dit leidt tot meer bezoekers en uitgaven en dus omzet voor de ondernemers. Deze maatregel moet specifiek meer ruimte voor horecaondernemers bieden. De start van de herinrichting is gepland voor uiterlijk 2024. • Herinrichting van het Muldershof In 2022 starten we met het maken van een ontwerp voor het Muldershof, samen met omwonenden en ondernemers. We hebben specifiek aandacht voor de verblijfsfunctie van het plein en het toepassen van duurzaamheidsmaatregelen in het kader van hittestress en klimaatadaptatie. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Niet volgens Volgens plan plan De herinrichting van het Raadhuisplein en Markt is afgerond. De herinrichting van Muldershof bevindt zich in de nazorgfase.

3.2 Ruimte bieden voor groei- en ontwikkelkansen voor bedrijven 3.2.1 Wij blijven inzetten op de realisatie van de Fashion Outlet Zevenaar (FOZ)

2017-2027

We blijven inzetten op het realiseren van de Fashion Outlet Zevenaar. Deze ontwikkeling levert circa 500 directe arbeidsplaatsen op. We werken aan een positief effect voor de binnenstad. Daarnaast benutten we de FOZ om de regio te promoten. Dit heeft een economische spin-off. Samen met de Regionale Opleidingscentra (ROC’s) leidt de FOZ haar personeel op. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Niet volgens Volgens plan plan Op basis van de huidige inzichten is de verwachting dat de gronden dit jaar geleverd worden. De Fashion Outlet zal op basis van de huidige verwachtingen in 2027 gereed zijn. 3.2.2 Wij zetten in op het toekomstbestendig maken van het bedrijventerrein 2021-2025 Tatelaar/Hengelder Om de economische structuur en de positie van Zevenaar te versterken investeren we in toekomstbestendige werklocaties, waar duurzaamheid en mobiliteit onderdeel van uitmaken. Om Hengelder en Tatelaar toekomstbestendig te maken, is onderzocht wat de actuele knelpunten zijn. Alternatieve invullingen worden hierbij ook afgewogen. Denk aan de mogelijkheid van transformatie naar een woongebied. Samen met ondernemersvereniging Lindus voeren we gesprekken met ondernemers. De inzet is gericht op het vergroten van de organisatiegraad en het opstellen en uitvoeren van maatregelen. Voor de uitvoering van de maatregelen dienen we een subsidieaanvraag bij de provincie in.

43

Status 1e VGR

Status 2e VGR

Stand van zaken

Niet volgens Volgens plan plan De vers opgerichte vereniging is druk bezig om meer leden te werven. Het bestuur van de Vereniging is uitgebreid met nieuwe ondernemers. De Vereniging wordt komende maanden nog ondersteund door de parkmanager. De Vereniging heeft inmiddels een kennisbijeenkomst georganiseerd voor de ondernemers van Hengelder en Tatelaar. Ook heeft er een schouw plaats gevonden op beide terreinen.

3.3 Bevorderen van een beter ondernemingsklimaat 3.3.1 Wij stimuleren partners om in te zetten op meer balans op de krappe 2023-2025 arbeidsmarkt De arbeidsmarkt is uit balans. Er zijn voldoende vacatures, met name in de horeca, zorg, techniek en ICT. Geschikte en beschikbare werknemers zijn lastig te vinden. Vanuit onze rol als gemeente gaan wij in gesprek met partners zoals de Liemerse Ambassade, Groene Metropoolregio, ondernemersverenigingen, onderwijsen andere kennisinstellingen, Regionale Sociale Dienst de Liemers (RSD) en het werkgeversservicepunt (WSP). We stimuleren om personeel op te leiden, om te scholen en/of om geschikte opleidingen en werkervaringsplaatsen (stages) aan te bieden en inzet van arbeidsmigranten te faciliteren. We leggen hierbij de nadruk op techniek- en talentonderwijs en hebben oog voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en inclusief werkgeverschap. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Onze rol als lokale overheid is het verbinden van kennisinstellingen met ondernemers om te verkennen waar kansen liggen om potentieel talent en in de regio op te leiden en te behouden. Als deelnemer van de Groene Metropoolregio Arnhem en The Economic Board zijn wij betrokken bij de uitvoering van de Human Capital Agenda. Zo start de regio in 2025 met het Arbeidsmatchplatform (AMP). Om aan de vraag naar technisch talent te kunnen voldoen, speelt het AMP hierop in door werkzoekenden en werkgevers op basis van skills aan elkaar te koppelen, zonder dat diploma’s of traditionele werkervaring een drempel vormen. Daarnaast werken wij samen in de arbeidsmarktregio Gelderland Midden aan de oprichting van een regionaal werkcentrum dat op 1 januari 2026 start. Binnen dit centrum kunnen ondernemers en werkzoekenden terecht met vragen op het gebied van werk en inkomen. 3.3.2 Wij participeren in de Liemerse Ambassade

2023-2026

In 2020 is de Liemerse Ambassade opgericht. De Liemerse Ambassade is het knooppunt in het regionaal economisch netwerk. Deze netwerkorganisatie helpt projectideeën te realiseren van Liemerse inwoners en bedrijven. Dat doen ze door krachten van ondernemers, onderwijs- en kennisinstellingen, overheid en inwoners te verbinden, talenten te ontwikkelen, middelen te verwerven en de resultaten aan het hele land te laten zien. De meerwaarde van deelname is meer samenhang realiseren tussen verschillende gebieden en vergroten van de structurele samenwerking om de economische kracht in de Liemers te versterken. Met name op de arbeidsmarktproblematiek en uitvoering van de Liemers Economische Visie speelt de Liemerse Ambassade een rol. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan 44

Volgens plan

De belangrijkste projecten van de Liemerse Ambassade in 2025 zijn de uitvoering van de Liemerse Economische Visie (zie 3.3.5), het penvoerderschap van het LEADER-project en samen met de agrarische sector werken aan een Agrarische Agenda met de oprichting van een netwerkorganisatie. Binnen het LEADER-project nemen we bestuurlijk en ambtelijk deel aan de Locatie Actie Groep. Belangrijkste taak van deze groep is het beoordelen van de binnengekomen initiatieven of zij in aanmerking komen voor een financiële bijdrage. Naar verwachting krijgen er in 2025 vijf initiatieven uit de gemeente Zevenaar een positief advies om een subsidieaanvraag in te dienen. LEADER loopt nog t/m 2027. 3.3.3 Wij nemen deel aan de Groene Metropoolregio: opgave Productieve Regio

2021-2026

Regionale samenwerking is belangrijk om doelstellingen te behalen die wij niet op lokale schaal kunnen bereiken. Binnen het programma Productieve Regio stimuleren we het ondernemerschap in het MKB en versterken we de arbeidsmarkt door uitvoering van de Human Capital Agenda. Ook richten we ons op doorontwikkeling van de clusters Health & Hightech en Energy en zorgen we voor toekomstbestendige werklocaties. We zorgen er tenslotte voor dat de logistiek in onze regio kan verduurzamen, aangezien dit een belangrijke randvoorwaarde is voor een gezond economisch klimaat. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Gerealiseerd

In juli heeft de provincie het Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 vastgesteld. In regionaal verband maken we afspraken over de ontwikkeling van werklocaties en het behoud van ruimte voor economie. Daarnaast realiseren we een nieuwe AI-gedreven digitale portal (Regiolink) voor het MKB, waarin ondernemers terecht kunnen met allerlei vragen over regelgeving, vergunningverlening en bedrijfsvoering. Het digitale loket verwijst naar de juiste instantie. Vanuit o.a. het speerpunt logistiek ondertekenen we het convenant Schoon en Emissie loos Bouwen (SEB). Daarnaast zorgt de inzet van logistiek makelaars voor CO₂reductie en minder gereden kilometers door de hulp met expertise aan bedrijven. Wij nemen deel aan de regionale agenda 2025-2028 van de GMR. Deelname is een continue proces. Om die reden stellen wij voor dit resultaat af te sluiten. Voor zover aan de orde, worden binnen de GMR opgestelde beleidsdocumenten via de reguliere procedure ter besluitvorming aan u aangeboden. Voorstel raad Wij stellen voor om dit resultaat af te sluiten. 3.3.4 Wij voeren de Economische Agenda Zevenaar uit

2022-2026

We blijven werken aan de uitvoering van de Economische Agenda Zevenaar. We zetten in op meer werkgelegenheid, meer ruimte voor ondernemerschap en meer samenwerken als partners in business. Vermindering van regeldruk en verbetering van de dienstverlening aan ondernemers door de gemeentelijke organisatie zijn hiervoor belangrijke resultaten. We verbeteren onze dienstverlening onder meer door het inrichten van een speciaal ondernemersloket. Door uitvoering van een tweejaarlijkse ondernemerspeiling meten we het effect van de verbetering. In het kader van ruimte voor ondernemerschap gaan we aan de slag met het toekomstbestendig maken van bedrijventerrein in Lobith en/of Giesbeek, afhankelijk van de organisatiegraad op het terrein. Om de uitvoering van de Economische Agenda te bewaken, stellen we een Economische Monitor op. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Bedrijventerrein Halve Maan – Lobith Vanaf april 2025 zijn we op bedrijventerrein Halve Maan gestart met het inzetten op georganiseerd vermogen. Vanuit SPUK gelden (toegekend door provincie GLD en VNONCW) werkt een ervaren projectleider aan dit traject. Inmiddels hebben we de resultaten van de ondernemersbarometer. Deze presenteerden we in juni tijdens een kick-off bijeenkomst met de ondernemers van Halve Maan. 45

Ondernemers zijn bereid om met elkaar aan de slag te gaan om de samenwerking naar een hoger niveau te brengen. Na de zomer is er een tweede bijeenkomst waar de projectleider een plan presenteert om met elkaar zaken op te pakken die de werkgroep met ondernemers aangeven. Dag van de Ondernemer 2025 Dit jaar organiseren we dit na een positieve evaluatie van 2024, opnieuw samen met MKB Zevenaar. Het event vindt plaats op een donderdag avond 20 november. Monitor economie en toerisme In de 2025 uitgave belichten we een aantal interessante economische highlights. Tevens zetten we een aantal ondernemers uit onze gemeente in de schijnwerper. Op de dag van de ondernemer presenteren we de monitor. 3.3.5 Wij voeren de Liemers Economische Visie uit

2023-2026

In 2020 zijn we gestart met de uitvoering van de Liemers Economische Visie, samen met de gemeenten Doesburg, Duiven, Montferland en Westervoort. Speerpunten zijn maakindustrie, logistiek, vrijetijdseconomie en detailhandel. In 2022 ronden we de eerste fase af en stellen we een nieuw uitvoeringsprogramma 2023-2026 op. Deze voeren we samen met de Liemerse gemeenten, ondernemers en onderwijsinstellingen binnen de Liemerse Ambassade uit. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

De Liemerse Ambassade coördineert de uitvoering van de Liemerse Economische Visie 2024-2026. Voor het speerpunt logistiek sluiten we ons aan bij de activiteiten van Logistics Valley. Voor vrijetijdseconomie blijven we inzetten op de marketingcampagne "Kijk verder in de Liemers", maar met meer aandacht voor inzet van social media en de Duitse bezoeker dan voorheen. Voor versterking van de maakindustrie is een coördinator onderwijs en arbeidsmarkt aangesteld die voor meer aansluiting moet zorgen tussen onderwijs en ondernemers, met als doel dat er meer goed gekwalificeerde arbeiders beschikbaar komen. Ook kunnen ondernemers hier terecht met vragen over arbeidsgerelateerde zaken. WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Baten Primitieve begroting 2025-2028

23.773

485

9.261

10.000

1e voortgangsrapportage 2025

30

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

9.469

0

1.923

1.291

Totale baten tot de 2e voortgangsrapportage

33.273

485

11.185

11.292

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

33.273

485

11.185

11.292

Mutaties in deze voortgangsrapportage (baten)

Totaal gemuteerde baten Totale baten in deze voortgangsrapportage

46

Lasten Primitieve begroting 2025-2028 1e voortgangsrapportage 2025 Kadernota 2026 Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025 Totale lasten tot de 2e voortgangsrapportage

24.329 123 0 9.453 33.905

1.081 85 -1 0 1.165

9.858 68 -1 1.923 11.849

10.553 85 -1 1.291 11.928

2. Actualisatie bestaand beleid

-1

0

0

0

Actualisatie afschrijvingen

-1

0

0

0

5. Mutaties < € 100.000

0

0

0

0

Budgetmutatie rentelasten grondexploitaties bedrijventerreinen Totaal gemuteerde lasten

0

0

0

0

-1

0

0

0

Totale lasten tot de voortgangsrapportage

33.904

1.165

11.849

11.928

Resultaat voor bestemming

-632

-680

-664

-637

Onttrekkingen Primitieve begroting 2025-2028

0

15

17

17

1e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totaal onttrekkingen reserves

0

15

17

17

Toevoegingen Primitieve begroting 2025-2028

0

0

0

0

1e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totaal toevoegingen reserves

0

0

0

0

Saldo reserve mutaties

0

15

17

17

Resultaat na bestemming

-632

-665

-647

-620

Mutaties in deze begroting (lasten)

tableCell49 tableCell50 tableCell51 tableCell52 tableCell44 tableCell45 tableCell46 tableCell47

47

TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

tableCell39 tableCell40 tableCell41 tableCell42

Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

1

0

0

0

2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie afschrijvingen

Jaarlijks worden de afschrijvingslasten geactualiseerd. Voor 2025 geeft dit een voordeel van € 591.000. Dit voordeel wordt veroorzaakt door het faseren van investeringen. Hierdoor verschuift de start van de afschrijvingslast mee. Dit werkt door in diverse programma's.

Totaal mutaties

1

48

0

0

0

4. ONDERWIJS ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over alle onderwijszaken, zoals het openbaar onderwijs, huisvesting van scholen en leerlingzaken (leerlingenvervoer, kinderopvang, volwasseneneducatie, onderwijskansenbeleid). Ontwikkelingen Onderwijskansenbeleid In de afgelopen maanden hebben we in overleg met de schoolbesturen en andere partners uitvoering gegeven aan het onderwijskansenbeleid. Daar waar mogelijk zijn verbindingen gelegd met andere beleidsterreinen. In het kader van Kansrijke Start is er in Zevenaar een inloop voor kwetsbare ouders van jonge kinderen. Hier is ook aandacht voor opvoeding, gezondheid, spelend leren en voor het belang van deelname aan de peuteropvang en voorschoolse educatie. Met dit laatste zorgen we voor grotere deelname aan deze voorzieningen. En dat zorgt weer voor een betere start op de basisschool. Ook is er een Taalhuis voor ouders van jonge kinderen gestart binnen IKC de Carrousel. Hiermee wordt bijgedragen aan ondersteuning van de ouders bij lezen en schrijven en daarmee kunnen zij hun kinderen beter helpen. Leerlingenvervoer Het leerlingenvervoer maakt, naast jeugd- en Wmo vervoer, onderdeel uit van het zogenaamde doelgroepenvervoer. Op basis van het verbeterplan doelgroepenvervoer zijn ook voor het leerlingenvervoer allerlei verbeteringen doorgevoerd.

De aanvraagprocedure voor het schooljaar 2025-2026 is voor het eerst helemaal op basis van het in 2024 vastgestelde beleid uitgevoerd. De procedure is goed verlopen en heeft geleid tot zo'n 30 minder leerlingen in het vervoer via de BVO DRAN. In het 4e kwartaal 2025 ontvangt u in een evaluatie over het doelgroepenvervoer meer informatie over het leerlingenvervoer. Volwasseneneducatie Aan het nieuwe regioplan volwasseneneducatie Midden-Gelderland voor de periode 2025-2028 wordt in Zevenaar uitvoering gegeven door het Liemers Taalhuis. Voor het Liemers taalhuis wordt jaarlijks een nieuw jaarplan opgesteld. Monitoring gebeurt via de landelijke registratietool MATCH en middels de jaarlijkse impactmeting van professor Maurice de Greef. De Liemerse aanbieders hebben voor hun aanbod nieuwe WEB subsidies aan kunnen vragen bij de regio en deze ook toegekend gekregen om voor Zevenaar passend aanbod te kunnen voortzetten voor inwoners met een (digi)taalvraag. In september 2025 wordt vanuit de regionale WEB subsidies voor de tweede keer de training 'herkennen & doorverwijzen' aangeboden aan consulenten en medewerkers van de gemeente, zodat we als gemeente beter ingericht zijn als vindplaats voor inwoners met een (digi)taalvraag. Onderwijshuisvesting We zijn bezig met de definitiefase voor IKC De Wissel.

We verwachten in najaar 2025 een voorstel voor het beschikbaar stellen van het voorbereidingskrediet en het reserveren van het bouwkrediet aan de raad ter besluitvorming voor te leggen. Op de beoogde locatie voor IKC De Wissel is op dit moment de Taalschool gehuisvest. Binnen de regio van de Taalschool zijn afspraken gemaakt om gezamenlijk te onderzoeken waar de Taalschool, bij voorkeur vanaf schooljaar 2026/2027, gehuisvest kan worden voor een periode van 4 jaar. Door de zeer beperkte mogelijkheden binnen het maatschappelijk vastgoed wordt nu georiënteerd op locaties nabij bestaande basisscholen. Ook zal er worden gekeken voor een structurele oplossing. Hierbij gaat de voorkeur uit naar huisvesten bij/in een bestaande basisschool. Eind 2024 hebben wij de initiatieffase voor het project Heerenmäten/Zonegge kunnen afronden. In 2025 gaan we verder met de definitiefase voor het verder onderzoeken en uitwerken van de haalbaarheid. In maart 2025 heeft de gemeenteraad het benodigde budget hiervoor beschikbaar gesteld. Dit verwachten we in najaar/winter 2025 af te ronden. Bij positieve uitkomst zal er dan ook een raadsvoorstel worden voorgelegd ter besluitvorming. Het IHP primair onderwijs is in juni 2025 door de raad geamendeerd vastgesteld.

In juli 2025 is er binnen de gemeenschappelijke regeling huisvesting voortgezet onderwijs de Liemers (GRHVOL) een start gemaakt voor een regionaal IHP-VO (voortgezet onderwijs). Dit IHP-VO hopen wij eind 2025 af te ronden. 49

Ook dit IHP-VO zal ter besluitvorming worden voorgelegd aan de betreffende gemeenteraden en onderdeel worden van het vastgestelde IHP-PO. De kosten hiervoor worden door Zevenaar als vestigingsgemeente betaald maar in 2026 verrekend binnen de GRHVOL. WAT WILLEN WE? 4. Onderwijs We vinden het belangrijk dat kinderen zo dicht mogelijk bij huis naar school kunnen gaan. Hierdoor is de school een ontmoetingsplaats voor kinderen en ouders. Kinderen moeten lopend of met de fiets naar de basisschool kunnen. WAT DOEN WE? Naam resultaat

Status 1e Status 2e VGR VGR

4.1.1 Wij vernieuwen het Integraal Huisvestingsplan (IHP)

2023-2025

4.1 Voorzien in gezonde en duurzame leer- en ontwikkelomgeving voor kinderen 4.1.1 Wij vernieuwen het Integraal Huisvestingsplan (IHP)

2023-2025

We stellen samen met het onderwijs een nieuw Integraal Huisvestings Plan (IHP) 2024-2044 op. Hierbij gaan we onder meer uit van een goede spreiding van de schoollocaties, zo dicht mogelijk bij waar kinderen wonen. Het uitgangspunt bij (nieuwe) verzoeken voor onderwijshuisvesting is dat wij eerst nadrukkelijk kijken naar leegstaande lokalen en gebouwen en hoe deze weer geschikt te maken zijn voor moderne en adequate onderwijshuisvesting, voordat we over gaan tot (vervangende) nieuwbouw of uitbreiding. Tevens onderzoeken we manieren om verduurzaming van schoolgebouwen te stimuleren en verwerken de uitkomsten in het nieuwe IHP. Daarnaast hebben we aandacht voor groene en uitdagende buitenruimten en goede ventilatie van schoolgebouwen. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Gerealiseerd

Het Integraal Huisvestingsplan primair onderwijs 2025-2050 is op 25 juni 2025 geamendeerd aangenomen. Graag uw akkoord voor het afsluiten van dit resultaat. Voorstel raad Wij stellen voor om dit resultaat af te sluiten. WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Baten Primitieve begroting 2025-2028

1.174

1.174

1.174

1.174

1e voortgangsrapportage 2025

110

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

1.284

1.174

1.174

1.174

Totale baten tot de 2e voortgangsrapportage 50

Mutaties in deze voortgangsrapportage (baten) 0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

1.284

1.174

1.174

1.174

6.467 215 0 -30 6.653

6.789 -17 45 0 6.817

6.557 -17 48 0 6.588

7.219 -17 6 0 7.208

2. Actualisatie bestaand beleid

-138

-1

-1

-1

Actualisatie afschrijvingen

-138

-1

-1

-1

5. Mutaties < € 100.000

20

0

0

0

Budgetmutatie onderzoekskosten IHP VO

20

0

0

0

Totaal gemuteerde lasten

-118

-1

-1

-1

Totale lasten tot de voortgangsrapportage

6.535

6.816

6.587

7.207

Resultaat voor bestemming

-5.251

-5.642

-5.413

-6.033

Onttrekkingen Primitieve begroting 2025-2028

123

123

123

248

1e voortgangsrapportage 2025

-55

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totaal onttrekkingen reserves

68

123

123

248

Toevoegingen Primitieve begroting 2025-2028

0

0

0

0

1e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Kadernota 2026

0

0

0

0

Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

2e voortgangsrapportage 2025

0

0

0

0

Totaal toevoegingen reserves

0

0

0

0

Totaal gemuteerde baten Totale baten in deze voortgangsrapportage Lasten Primitieve begroting 2025-2028 1e voortgangsrapportage 2025 Kadernota 2026 Wijzigingen tot de 2e voortgangsrapportage 2025 Totale lasten tot de 2e voortgangsrapportage Mutaties in deze begroting (lasten)

51

Saldo reserve mutaties Resultaat na bestemming

TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

68

123

123

248

-5.183

-5.519

-5.290

-5.785

tableCell49 tableCell50 tableCell51 tableCell52 tableCell44 tableCell45 tableCell46 tableCell47 tableCell39 tableCell40 tableCell41 tableCell42

Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie afschrijvingen 138 1 1 Jaarlijks worden de afschrijvingslasten geactualiseerd. Voor 2025 geeft dit een voordeel van € 591.000. Dit voordeel wordt veroorzaakt door het faseren van investeringen. Hierdoor verschuift de start van de afschrijvingslast mee. Dit werkt door in diverse programma's. Totaal mutaties

138

52

1

1

1

1

5. SPORT, CULTUUR EN RECREATIE ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over de beleidsvelden sport, kunst en cultuur, erfgoed, media (bibliotheek), openbaar groen en vrijetijdseconomie. Ontwikkelingen Sport In het kader van de uitvoering van de beleidsnota Sport 2021–2028 is in 2025 verder gewerkt aan het stimuleren van een gezonde leefstijl en het versterken van de sportinfrastructuur in Zevenaar. Samen met uitvoeringspartner Ataro B.V. en hun team Sportservice is ingezet op het verbinden van sportaanbieders, onderwijs, kinderopvang en zorg- en welzijnspartijen. Daarbij is extra aandacht besteed aan het activeren van minder actieven, het versterken van het lokale Sportakkoord en het ondersteunen van sportverenigingen bij het realiseren van een inclusieve en toekomstbestendige sportomgeving. In het laatste kwartaal van 2025 wordt stilgestaan bij 10 jaar JOGG (Jongeren op Gezond Gewicht) in Zevenaar, met activiteiten gericht op gezonde voeding, beweging en mentale veerkracht onder jongeren. Ook het programma voor valpreventie, in samenwerking met zorgprofessionals en buurtsportcoaches verder versterkt. Een concreet voorbeeld hiervan is het Leefstijlloket Zevenaar, waar inwoners terechtkunnen voor advies, begeleiding en deelname aan beweegprogramma’s gericht op het voorkomen van vallen en het bevorderen van zelfredzaamheid.

Daarnaast is er een volgende stap gezet in het onderzoek naar de herinrichting van sportpark Hengelder. In samenwerking met stedenbouwkundig bureau CB5 zijn drie scenario’s ontwikkeld voor een toekomstbestendig en multifunctioneel sportpark. Deze zijn besproken met initiatiefnemers, inwoners en sportverenigingen op het huidige sportpark Hengelder. De input uit deze participatie en de nieuwe inzichten die uit onderzoek zijn opgedaan worden verwerkt in een raadsbesluit, dat aan het eind van dit jaar aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. De komende periode staat in het teken van verdiepend onderzoek over eigendomssituaties (juridische posities), de planeconomische invulling (bijdrage betrokken partijen) en de demarcaties van de sportverenigingen op Hengelder (wie is waarvoor verantwoordelijk) en de verdere uitvoering van het lokale sportbeleid. De herinrichting van Sportpark Hengelder zal in lijn liggen met dit lokale sport- en vastgoedbeleid binnen de gemeente Zevenaar. Hierbij is van belang dat dit voor iedere betrokken partij binnen de gemeente Zevenaar duidelijk en transparant is bij de uitvoering van dergelijke (sport)activiteiten. De komende periode moet duidelijk maken of en hoe dit realiseerbaar is.

Cultuur In het kader van herdenken en vieren van 80 jaar Vrijheid hebben er voorjaar 2025 diverse activiteiten plaatsgevonden, daarnaast loopt tot september 2025 het Liemers project over onderduik- en evacuatieverhalen in de Liemers o.a. in de vorm van de publicatie van podcast reeks 'Kind op de vlucht'. In juli 2025 is een aanvraag gedaan bij de provincie voor de nieuwe regeling Culturele infrastructuur en cultuur en erfgoedparticipatie (voorheen regeling cultuur- en erfgoedpacten). Het projectplan hiervoor is opgesteld met de gemeenten Duiven, Westervoort, Lingewaard, Overbetuwe en Zevenaar voor de jaren 2025 t/m 2027. Het pact is een belangrijk middel om Liemers brede initiatieven op het gebied van toerisme en recreatie, cultuur en cultureel erfgoed te kunnen ondersteunen, hierdoor zijn er al vele succesvolle projecten gerealiseerd in de Liemers. Samen met Kunstwerk! en de gemeenten Duiven, Westervoort wordt sinds september 2025 gewerkt aan het vernieuwen van het beleidskader Kunstwerk!, waarbij monitoring en prestatieafspraken verder worden doorontwikkeld. Aandachtsgebied hierbij is de bibliotheek. Vanaf juli 2026 hebben gemeenten een wettelijke zorgplicht voor bibliotheken. Zij moeten zorg dragen voor de uitvoering van de vijf bibliotheekfuncties zoals vastgelegd in de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (WSOB).

In januari 2025 is naast een cultuurcoach voor het PO ook een cultuurcoach gestart voor het VO om de verbinding te maken tussen de middelbare scholen en het lokale culturele aanbod. Zodat alle leerlingen in Zevenaar in aanraking kunnen komen met kunst en cultuur. Daarbij begeleidt zij o.a. project Kunstbende voor de Liemers, dit wordt gefinancierd door SPUK gelden (combinatiefunctionaris) en middelen vanuit een aanvraag bij de Groene Metropool Regio. 53

Op basis van de positieve evaluatie vanuit de culturele sector en de scholen wordt voor schooljaar 2025/2026 de inzet van de cultuurcoach doorgezet. Binnen de Groene Metropoolregio is in juni 2025 het nieuwe Regioplan 2025 t/m 2027 cultuurregio 025 vastgesteld, met de drie focusgebieden; cultuureducatie, amateurkunst & vrijwilligers en talentontwikkeling. Harmonisering subsidiebeleid Eind 2023 is er gestart met de harmonisering van het subsidiebeleid sport, cultuur en welzijn. Op verzoek van de raad vindt er een uitgebreid participatietraject plaats. Ruim 120 verenigingen en stichtingen nemen deel aan het participatietraject. Eind van dit jaar zal het subsidiebeleid aan u worden voorgelegd. WAT WILLEN WE? 5. Sport, cultuur en recreatie Wij vinden het belangrijk dat inwoners hun vrije tijd op een aangename en zinvolle wijze kunnen invullen. Een goed aanbod van sport, cultuur en recreatie is hiervoor essentieel en draagt bij aan de leefbaarheid, ontmoeting en verbinding. Sport is goed voor de gezondheid en brengt mensen samen. We willen een divers en kwalitatief sterk cultureel en educatief aanbod dat toegankelijk is voor alle inwoners. De gemeente Zevenaar is een mooie bestemming. We hebben diverse natuurgebieden, recreatiegebieden en landgoederen. Zowel inwoners als toeristen moeten zich kunnen ontspannen en vermaken in onze gemeente. WAT DOEN WE? Naam resultaat

Status 1e Status 2e VGR VGR

5.1.1 Wij benutten subsidies beter om onze beleidsdoelstellingen te bereiken 5.2.1 Wij verhogen de sport- en beweegdeelname

2022-2026

5.2.2 Wij promoten het sportaanbod

2023-2026

5.2.3 Wij maken sportpark Hengelder toekomstbestendig

2023-2026

5.2.4 Wij willen vitalere sportverenigingen en sportaanbieders

2023-2026

5.2.5 Wij stimuleren aangepast sporten

2023-2026

5.3.1 Wij stellen een Beleidsnotitie Erfgoed op en geven hier uitvoering aan 5.3.2 Wij stellen de herziene Archeologische Beleidskaart Zevenaar en een parapluplan Archeologie Zevenaar vast 5.3.4 Wij zetten in op doorontwikkeling van de Turmac Cultuurfabriek

2023-2026

2023e.v. 2023e.v. 2022-2026

5.3.5 Wij zetten in op doorontwikkeling van de prestatieafspraken met Kunstwerk! en Filmhuis Zevenaar 5.4.1 Wij voeren het Beleidskader vrijetijdseconomie Zevenaar 2030 uit

2022-2026

5.4.2 Wij nemen deel aan de Groene Metropoolregio: opgave Ontspannen Regio 5.6.1 Wij hebben meer aandacht voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte 5.6.2 Wij vergroten de biodiversiteit

2022-2026

5.6.3 Wij breiden het aantal bomen uit

2023-2026

5.6.4 Wij bestrijden schadelijke planten

2023-2026

5.6.5 Wij betrekken de samenleving bij de openbare ruimte

2023-2026

5.6.6 Wij verbeteren speel- en ontmoetingsplekken

2023-2025 54

2022-2030

2022-2032 2023-2026

5.6.7 Wij bevorderen de toegankelijkheid van de openbare ruimte

2023-2026

5.1 Werken aan een doelmatiger subsidiebeleid 5.1.1 Wij benutten subsidies beter om onze beleidsdoelstellingen te bereiken

2023-2026

Wij gaan subsidie gerichter inzetten om gemeentelijke beleidsdoelen te bereiken en sturen daarmee als gemeente op de gewenste maatschappelijke effecten. Daarnaast verbeteren we de vindbaarheid en rechtmatigheid van onze subsidies. Vanaf 2023 herzien wij daartoe stapsgewijs onze subsidiesystematiek als beleidsontwikkeling daar aanleiding toe geeft. Wij streven er naar dit proces in 2026 af te ronden. Met ingang van 2023 herzien wij de bezuinigingstaakstelling voor culturele festivals. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Niet volgens plan Met het herijken van het subsidieprogramma welzijn, sport en cultuur sluiten wij meer en beter aan op de beleidsdoelstellingen vanuit de Visie Sociaal domein 2024-2040. Het proces om te komen tot dit vernieuwde subsidieprogramma heeft vertraging opgelopen, o.a. door personele wisselingen en, vooral, door de complexiteit en participatiebehoefte. Wij gaan uit van besluitvorming in Q4 - 2025. Voorstel raad Kennis te nemen van de vertraging van het proces en de op handen zijnde voorstellen af te wachten. 5.2 Stimuleren van sport- en beweegdeelname voor verschillende doelgroepen 5.2.1 Wij verhogen de sport- en beweegdeelname

2022-2026

We voeren de onderdelen van de Beleidsnota Sport en Bewegen 2021-2028 uit. We stimuleren senioren en kwetsbare groepen om meer te bewegen en hun leefstijl gezonder te maken. Daarvoor zetten we onder meer de combinatiefunctionarissen in, middels de opdrachtverlening aan Ataro B.V.. We richten ons speciaal op die groep waarbij voldoende bewegen kan voorkomen dat zij intensievere zorg en ondersteuning nodig hebben in de toekomst. Ook stimuleren we de ontwikkeling en deelname aan programma’s die gericht zijn op een gezonde leefstijl. Hiervoor werken wij samen met zorgverleners, sport- en beweegaanbieders, dorps- en buurthuizen, verzorgingshuizen en belangenorganisaties. Tevens continueren we de inzet van de Gelrepas en de samenwerking met Stichting Leergeld De Liemers om financiële drempels om te gaan sporten zoveel mogelijk weg te nemen. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

In de Beleidsnota Sport en Bewegen streven we naar de stimulatie van sport- en beweegdeelname. Met sportbedrijf Ataro B.V. is een dienstverleningsovereenkomst (DVO) overeengekomen m.b.t. de inzet van de zogenaamde combinatiefunctionarissen ten behoeve van het stimuleren van sport- en beweegdeelname, en de uitvoering van het Valpreventie-project en Jongeren Op Gezond Gewicht. Zo is er aandacht voor bewegen en gezond leven voor jong en oud, en individuen en organisaties. Bij deze werkzaamheden ligt de focus op preventie, wat we op lokaal niveau vertalen naar de kwetsbare doelgroepen qua sportdeelname: ouderen, jonge kinderen, jongeren en inwoners met een lage sociaal economische status (SES).

55

Onze combinatiefunctionarissen voeren programma's uit gericht op deze doelgroepen om hen blijvend aan het sporten en bewegen te krijgen. De voorbereidingen op het kennismakingsproject Sjors Sportief zijn weer opgestart. Via dit project maken leerlingen in het primair onderwijs kennis met lokale sportverenigingen. 5.2.2 Wij promoten het sportaanbod

2023-2026

We leggen verbindingen tussen scholen en sportverenigingen en zorgen dat kinderen kennismaken met het lokaal sport- en beweegaanbod. Hier zetten we onder andere onze combinatiefunctionarissen voor in, middels de opdrachtverlening aan Ataro. Ook faciliteren we sportverenigingen bij het zichtbaar maken en promoten van kennismakingsactiviteiten voor kinderen. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Het contact met scholen, sportverenigingen, kinderopvang, welzijnsorganisaties en zorgaanbiedersteam verloopt grotendeels via Sportservice (combinatiefunctionarissen) van Ataro B.V. Ook zorgt Ataro B.V. voor vakantieactiviteiten, verenigingsondersteuning en brengen ze het al sportaanbod in de gemeente samen op hun website. Hierdoor ontstaat een centrale locatie, waar organisaties en inwoners terecht kunnen met al hun vragen over sport en bewegen. Om het sport en cultureel aanbod extra onder de aandacht van de basisschooljeugd te brengen wordt het project Sjors Sportief georganiseerd. 5.2.3 Wij maken sportpark Hengelder toekomstbestendig

2023-2026

Het initiatief van de verenigingen op Hengelder voor de vernieuwing van het sportpark ondersteunen wij. Wij faciliteren daartoe onder voorwaarden de procesbegeleiding op basis van nader te maken afspraken, zodat zij hun plannen verder kunnen uitwerken. In samenspraak met de verenigingen voeren wij tevens een locatieonderzoek uit waarbij wij meerdere opties voor een toekomstige plek voor de sportactiviteiten beoordelen. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

In het eerste kwartaal van 2025 is er een volgende stap gezet in het onderzoek naar de herinrichting van sportpark Hengelder. In samenwerking met stedenbouwkundig bureau CB5 zijn drie scenario’s ontwikkeld voor een toekomstbestendig en multifunctioneel sportpark. Deze zijn besproken met initiatiefnemers, inwoners en sportverenigingen op het huidige sportpark Hengelder. De input uit deze participatie en de nieuwe inzichten die uit onderzoek zijn opgedaan worden verwerkt in een raadsbesluit, dat aan het eind van dit jaar aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. het tweede deel van 2025 staat in het teken van verdiepend onderzoek over eigendomssituaties (juridische posities), de planeconomische invulling (bijdrage betrokken partijen) en de demarcaties van de sportverenigingen op Hengelder (wie is waarvoor verantwoordelijk) en de verdere uitvoering van het lokale sportbeleid. 5.2.4 Wij willen vitalere sportverenigingen en sportaanbieders

2023-2026

Sportverenigingen en sportaanbieders faciliteren wij bij vraagstukken rondom ontwikkelingen in de samenleving. De Rijksoverheid heeft gemeenten gevraagd een eigen lokaal sportakkoord op te stellen. Hierin stemmen lokale sportaanbieders, onderwijs- en zorginstellingen en de gemeente met elkaar af hoe er meer mensen een leven lang kunnen genieten van sport en bewegen. Wij geven uitvoering aan het in 2021 vastgestelde lokale sportakkoord. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

'Vitale sportverenigingen en sportaanbieders' is een pijler in het gemeentelijk sportbeleid waar uitvoering aan wordt gegeven via het Lokaal Sportakkoord Zevenaar. 56

In dit Sportakkoord zijn diverse organisaties en sectoren vertegenwoordigd, om een integrale aanpak en visie te garanderen. Daarnaast verzorgen Ataro, en indien gewenst partijen zoals de Gelderse Sport Federatie en NOC*NSF, ondersteuning aan verenigingen op specifieke vraagstukken. Voor het onderhoud van de natuurgrasvelden en de binnensportaccommodaties is een dienstverleningsovereenkomst met Ataro gesloten. Ataro is eveneens bezig met de afronding van de werkzaamheden aangaande de LED-verlichting en drainage op de gemeentelijke sportparken. Stichting Accommodatie en Support Hockeyvereniging Zevenaar heeft, in samenspraak met Stichting Waaarborgfonds Sport, een borgstelling aangevraagd voor de vervanging van haar hoofdveld. 5.2.5 Wij stimuleren aangepast sporten

2023-2026

We blijven Uniek Sporten ondersteunen. Wij onderzoeken of wij via ons subsidiebeleid en door verdere samenwerking met verenigingen, zorgaanbieders en het onderwijs, aangepast en inclusief sporten verder kunnen stimuleren. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Middels Uniek Sporten besteden we specifiek aandacht aan een groep die achterblijft in beweeggedrag en ondersteuning nodig heeft. Dat doen we door een structurele regionale samenwerking. Er wordt continu gekeken naar kansen en mogelijkheden op lokaal niveau als aanvulling op de regionale inzet van Uniek Sporten. 5.3 Stimuleren van het behoud van cultureel erfgoed en een goed aanbod van culturele voorzieningen 5.3.1 Wij stellen een Beleidsnotitie Erfgoed op en geven hier uitvoering aan

2023-e.v.

Bij het opstellen van een Beleidsnotitie Erfgoed betrekken wij actief onze inwoners, ondernemers en instellingen. Het doel van deze beleidsnotitie is behoud van het cultuurhistorisch erfgoed. In de notitie nemen wij een harmonisatie met het Gelders Eiland mee (inventariseren en aanwijzen van monumenten), we wijzen mogelijk Post’65 monumentale objecten aan, zetten in op het verduurzamen en herbestemmen van monumentaal erfgoed en we bepalen hoe we het erfgoed vermarkten. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

De besluitvorming over de beleidsnotitie staat gepland voor de raad van december 2025. 5.3.2 Wij stellen de herziene Archeologische Beleidskaart Zevenaar en een parapluplan 2023-e.v. Archeologie Zevenaar vast In 2022 hebben wij een herziene archeologische beleidskaart opgesteld. Deze kaart vervangt de verouderde kaarten van de voormalige gemeenten Zevenaar en Rijnwaarden. De conceptkaart is ter consultatie voorgelegd aan inwoners en ondernemers in Zevenaar. De reacties nemen we mee in het bestemmingsplan buitengebied Gelders Eiland. Voor het noordelijke deel van de gemeente en de kernen van het Gelders Eiland stellen we een parapluplan (omgevingsplan) Archeologie op. De beleidskaart Archeologie Zevenaar is een bouwsteen voor de Omgevingsvisie. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

In de tweede VGR 2024 is aangegeven dat het parapluplan Archeologie in december 2023 in procedure is gebracht en vanwege omissies in 2024 weer uit procedure is genomen. 57

In de pilot Omgevingsplan Angerlo (publicatie laatste kwartaal 2025 / eerste kwartaal 2026) worden de regels en de correcte beleidskaart voor Archeologie meegenomen. In het najaar van 2025 wordt besloten of Archeologie een thematische wijziging wordt van het Omgevingplan van de gehele gemeente Zevenaar. 5.3.4 Wij zetten in op doorontwikkeling van de Turmac Cultuurfabriek

2022-2026

Wij stimuleren activiteiten in de Turmac Cultuurfabriek, zowel van gebruikers als van derden. Het doel is een bruisende ontmoetingsplek met een collectief programma voor Zevenaar en de Liemers. We zetten in op een financieel zo gezond mogelijke exploitatie, waarbij we rekening houden met de valse start in de coronaperiode. Voor het beheer onderzoeken we nieuwe mogelijkheden. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

In januari 2025 heeft de raad de visie Turmac Cultuurfabriek 2030 vastgesteld. Aanvullend is er door de raad een marktverkenning gevraagd om de uitvoeringsplannen en vervolgstappen te staven, deze wordt uitgevoerd en uitkomsten worden in oktober aan de raad toegelicht. 5.3.5 Wij zetten in op doorontwikkeling van de prestatieafspraken met Kunstwerk! en 2022-2026 Filmhuis Zevenaar Met prestatieafspraken geven wij richting aan de rol die Kunstwerk! speelt bij het bevorderen van de gezondheid en het welzijn van onze inwoners. Wij hebben bijzondere aandacht voor activiteiten die bijdragen aan preventie en participatie. Ook stellen wij Kunstwerk! en Filmhuis Zevenaar in staat zich te blijven ontwikkelen. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

Met Kunstwerk! zijn aanvullende afspraken vastgelegd in de beschikking voor het borgen van volwasseneneducatie in hun aanbod en de inzet van de versterkingsgelden voor de bibliotheek. Samen met Kunstwerk! en de gemeenten Duiven, Westervoort wordt sinds september 2025 gewerkt aan het vernieuwen van het beleidskader Kunstwerk!, waarbij monitoring en prestatieafspraken verder worden doorontwikkeld. Aandachtsgebied hierbij is de bibliotheek. Vanaf juli 2026 hebben gemeenten zelf de zorgplicht voor bibliotheken, waarbij moet worden zorg gedragen voor de uitvoering van de 5 bibliotheekfuncties uit de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (WSOB). In februari heeft een collegebrede middag plaatsgevonden aangaande de toekomst van het Filmhuis, daarnaast is in januari de visie Turmac Cultuurfabriek vastgesteld. Hierbij is het verzoek gedaan voor een aanvullende marktverkenning. In het komende voorstel aan de raad over de Turmac Cultuurfabriek zal ook de toekomst van het FIlmhuis meegenomen worden.

5.4 Optimaliseren van het aanbod van toeristisch-recreatieve voorzieningen 5.4.1 Wij voeren het Beleidskader vrijetijdseconomie Zevenaar 2030 uit

2022-2030

Het Beleidskader vrijetijdseconomie Zevenaar 2030 vormt de basis van onze ambities, doelstellingen, resultaten en dus werkzaamheden op het gebied van recreatie en toerisme. Door in te zetten op vrijetijdseconomie willen wij een bijdrage leveren aan het aantrekkelijker maken van de gemeente Zevenaar als woon- en vestigingslocatie en meer werkgelegenheid in de sector. Om dit te bereiken, hebben wij doelstellingen geformuleerd. We willen meer tevreden inwoners over de mogelijkheden voor vrijetijdsbesteding, een toename van bestedingen door toeristen en recreanten en een groei van het aantal overnachtingen. Ook willen we meer tevredenheid over het ondernemersklimaat voor toeristisch-recreatieve ondernemers en een toename van het aantal dagtoeristen. Daarnaast vinden wij het van groot belang dat we goed omgaan met onze recreatiegebieden. 58

Om deze reden zijn we tegen nieuwe plannen voor zonneparken in deze gebieden. De resultaten behalen wij binnen de volgende taakvelden: 1. Toeristische infrastructuur (paden, routes, bewegwijzering): bijvoorbeeld het bereikbaar maken van onze recreatie- en belevingsgebieden, zoals de Rijnstrangen. 2. Ontwikkeling van aanbod voor dag- en verblijfsrecreatie: bijvoorbeeld het zichtbaar maken van cultuurhistorie, evenementenbeleid, accommodatiebeleid en thematische routes. 3. Samenwerking en kwalitatief & innovatief ondernemerschap: bijvoorbeeld het oprichten van een Toeristisch Platform voor de Liemers en het ondersteunen van ondernemers met goede toeristischrecreatieve plannen. 4. Marketing, informeren & inspireren: goed en toekomstgericht gastheerschap, zowel op Zevenaars als Liemers niveau, promoot ons gebied voor zowel eigen inwoners als bezoekers van buiten de regio. Wij monitoren het beleidskader vrijetijdseconomie in 2023. Jaarlijks stellen wij een uitvoeringsagenda op, waarin activiteiten op de bovenstaande taakvelden worden uitgevoerd. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Volgens plan

a. Toeristische infrastructuur (paden, routes, bewegwijzering): Het kinderklompenpad kids in Giesbeek is op 18 juni geopend. Dit was het laatste klompenpad in de gemeente en hiermee heeft bijna iedere kern een klompenpad in de nabije omgeving. De klompenpaden worden, zover mogelijk, geïntegreerd in het wandelnetwerk. Wij adviseren het routebureau vanuit de GMR met de uitvraag voor het beheer van fiets- en wandelnetwerk. In 2026 moet hier een nieuwe overeenkomst liggen die voor alle gemeentes binnen de GMR geldig is. b. Ontwikkeling van aanbod voor dag- en verblijfsrecreatie: Wij nemen deel in werkgroepen van de ontspannen regio. Op het gebied van Groenblauw raamwerk en Recreatie en Toerisme adviseren wij en stemmen wij af met bestuurders. Eind 2025 is het onderzoek naar Ruimte voor recreatie afgerond. Hierin wordt gekeken waar er ruimte is voor recreatie binnen groen en blauw in onze regio om de toenemende verstedelijking gelijk op te laten gaan met ruimte om te recreëren. In GMR-verband zitten wij in de begeleidings- en stuurgroep van het opgestelde Masterplan Romeins Verleden voor de regio Arnhem-Nijmegen (en deels rest van Gelderland); deze is tijdens het regiocongres in februari officieel gelanceerd.

In onze opdracht en met behulp van een breed maatschappelijk projectteam hebben kwartiermakers een uitvoeringsprogramma opgesteld om het Romeinse verleden in Zevenaar en de Liemers (waaronder Herwen-Hemeling) Zevenaar/Liemers beter zichtbaar en beleefbaar te maken. Het belevingsconcept voor het 3e waterverhaal van Nederland “De Rivier, je kunt er niet omheen” is mede door onze inzet als programmateamlid en voorzitter van de bestuurlijke kopgroep de fase van uitvoering ingegaan. Dit doen wij samen met de rest van de GMR, de Veluwe en een deel van Overijssel. Vanuit en met de GMR zijn we gestart met de ontwikkeling/het aanjagen van lokale subgebiedjes binnen het geheel van het 3e waterverhaal, waaronder twee van de drie in de Liemers. Als stuurgroeplid van het Cultuur- en Erfgoedpact leveren we een bijdrage aan de uitvoering ervan, waaronder het beoordelen van binnenkomende subsidieaanvragen. Daarnaast hebben we een bijdrage geleverd aan de nieuwe subsidieaanvraag voor het nieuwe CEP Liemers/Betuwse Waard. c. Samenwerking en kwalitatief & innovatief ondernemerschap: Namens de Liemerse gemeenten heeft Zevenaar zitting als adviseur Vrijetijdseconomie in de Lokale Actie Groep van de Leader de Liemers (zie ook 3.3.2). Vanuit Leader subsidie zijn er diverse projecten vanuit gemeente Zevenaar ingediend.Zie oa.

Jaarverslag https://leaderdeliemers.nl/wpcontent/uploads/Jaarverslag-LEADER-de-Liemers-2024.pdf. In 2025 zijn er vanuit de gemeente Zevenaar opnieuw projecten ingediend o.a. 2 in de toeristische sector. Er zijn in 2024 twee toeristische cafés georganiseerd. Voor 2025 is besloten om het concept van het toeristisch café door te zetten met de Liemerse ambassade. Dit om de sector breder in de Liemers te bereiken. Deze toeristische cafés vinden in 2025 plaats op 27 maart en 30 oktober.

59

Het portefeuillehoudersoverleg Vrijetijdseconomie de Liemers is voorbereid en ondersteund. Deelgenomen hebben we aan de opgave Ontspannen Regio binnen de GMR. d. Marketing, informeren & inspireren: Onder de vlag van Kijk verder in de Liemers is meer ingezet op actieve profilering van de Liemers via sociale media en een aantal publicaties. Onder regie van de GMR is verder gewerkt aan een herziening van de opdracht aan TVAN (Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen), als ook aan de nieuwe manier van samenwerken. e. Doeltreffend beleid: Begin 2025 hebben we de uitvoeringsagenda VTE 2025 vastgesteld. We zijn gestart met een doorkijk naar de toekomst van recreatie & toerisme in Zevenaar (met een doorkijkje naar de rest van de Liemers). Vanuit VTE hebben we een bijdrage geleverd aan de beleidsnotitie Erfgoed, die eind dit jaar gereed zal zijn. Het toetsingskader voor verblijfsaccommodatie is eind 2025 afgerond en publiek beschikbaar gemaakt voor ondernemers. 5.4.2 Wij nemen deel aan de Groene Metropoolregio: opgave Ontspannen Regio

2022-2026

Wij nemen deel aan regionale samenwerking om doelstellingen te behalen die wij niet op lokale schaal kunnen bereiken. Binnen het programma Ontspannen Regio van de Groene Metropoolregio werken we aan een goede balans tussen groei in verstedelijking, mobiliteit en economie, leefbaarheid, duurzaamheid en levendigheid. Als Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen zetten we in op een vitale sector voor recreatie en toerisme. Ook werken we aan complete voorzieningennetwerken in centra (project Bruisende Binnensteden Krachtige Kernen) en versterken we onze waardevolle natuur, landschap, cultureel erfgoed en culturele infrastructuur. Status Status 1e VGR 2e VGR Stand van zaken

Volgens plan

Gerealiseerd

Onder de ontspannen regio vallen het Groenblauw Raamwerk, Cultuur en Recreatie&Toerisme. Wij nemen deel aan alle werkgroepen hierin, waarmee wij zorgen dat Zevenaar goed vertegenwoordigd is. Wij nemen deel aan de regionale agenda 2025-2028 van de GMR. Deelname is een continue proces. Om die reden stellen wij voor dit resultaat af te sluiten. Voor zover aan de orde, worden binnen de GMR opgestelde beleidsdocumenten via de reguliere procedure ter besluitvorming aan u aangeboden. Voorstel raad Wij stellen voor om dit resultaat af te sluiten. 5.6 Bevorderen van de aantrekkelijkheid van de openbare ruimte 5.6.1 Wij hebben meer aandacht voor het beheer en onderhoud van de openbare 2022-2032 ruimte We vinden het belangrijk dat de openbare ruimte aantrekkelijk, schoon en van goede kwaliteit is. De gewenste kwaliteit willen we in een plan vastleggen. Dit geldt voor alle onderdelen van de openbare ruimte zoals bijvoorbeeld groen, wegen en openbare verlichting. Dit plan noemen we het Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte 2022-2032 (IBOR). Het plan geeft inzicht in de huidige omvang, opbouw en kwaliteit van de openbare ruimte en de visie en doelstellingen die de gemeente heeft voor het verbeteren en beheren hiervan. De uitgangspunten in het plan: • De basis voor een goed beheer is op orde en achterstanden lopen we in. • Het beheer draagt bij aan het vergroten van de biodiversiteit.

• De openbare ruimte is klimaatbestendig, aantrekkelijk en uitnodigend. • Het beheer is duurzaam en circulair. • We betrekken inwoners bij de inrichting van de openbare ruimte. Het IBOR vormt de basis voor de verdere uitwerking in beheerplannen per onderdeel.

60

Stand van zaken

Status 1e VGR