Agendabundel
Tekst van het document
2024-2026
Contact met de gemeente is prettig, open en duidelijk. We denken in oplossingen en vragen inwoners met ons mee te denken. We verplaatsen ons in de inwoner door ‘klantreizen’ te maken. In een klantreis interviewen we inwoners over hoe zij de contactmomenten met de gemeente hebben ervaren. We gebruiken de ervaringen van inwoners om onze werkprocessen klantgerichter in te richten. 0.3 Optimaliseren van bestuurlijk ambtelijk samenspel 0.3.1 Wij werken aan verbetering van de (organisatie)cultuur Doorlopend Het verbeteren van de bestuurlijke en ambtelijke werk- en omgangsvormen richt zich op verschillende dimensies. In de eerste plaats raakt dit het functioneren van de raad zelf. Daarnaast gaat het om de betrekkingen tussen het college en de raad. Verder is er het samenspel tussen het bestuur en de ambtelijke organisatie en tenslotte het samenspel met de samenleving. Van belang is dat men op een respectvolle manier met elkaar omgaat met ruimte voor eenieders mening en standpunt. Het debat wordt op een goede en toegankelijke manier gevoerd, het besluitvormingsproces is helder en duidelijk en men gunt elkaar een succes. Raad en college moeten vanuit een duidelijke taakverdeling werken met een heldere rolverdeling in termen van opdrachtgever- en opdrachtnemersrol. Het college ondersteunt de raad bij het nemen van uitvoerbare besluiten en voert deze besluiten uit.
Rolzuiverheid, verantwoording, evalueren en leren moeten structureel onderdeel zijn van het samenspel tussen raad en college. De ambtelijke organisatie ondersteunt het college (en de raad) vanuit een integrale werkwijze en fungeert als antennefunctie voor het bestuur. Zij informeert het bestuur over belangrijke opgaven en urgente ontwikkelingen in de samenleving. In de doorontwikkeling van de ambtelijke organisatie hebben we de uitdaging om onze organisatie hierop nog beter in te richten en onze medewerkers daarvoor de goede uitrusting te geven. Voor een goed samenspel met de samenleving is het van belang om samen op te trekken en zuiver te zijn over rolverdeling, taken en verantwoordelijkheden. Rond concrete maatschappelijke opgaven organiseren we samenwerking en bundelen we de krachten. Participatie vormt een rode draad in de aanpak van de ambities uit dit collegeprogramma. Het verbeteren van de bestuurlijke en ambtelijke werk- en omgangsvormen is een proces van lange adem. Een allesomvattende aanpak is er eigenlijk niet. De bereidheid om te willen veranderen en het inzicht in de mogelijkheden en kansen om elkaar te versterken en te helpen, zijn de eerste stappen naar een verbeterde samenwerking. In de raadagenda wordt de verdere aanpak uitgewerkt. 19
0.4 Verbeteren van de bedrijfsvoering (betere sturing en beheersing van processen) als ondersteuning aan het realiseren van taken en doelen van de gemeente 0.4.1 Wij verbeteren onze interne beheersing
Doorlopend
Een goede interne beheersing is de basis voor een transparante en betrouwbare gemeente, die zijn doelstelling weet te realiseren en verantwoord omgaat met de middelen die zij beheert. We willen een (digitaal) toegankelijke, betrouwbare organisatie zijn waarbij veiligheid en zorg voor onze inwoners voorop staat. Om dit te kunnen realiseren moet de interne beheersing van onze bedrijfsvoeringsprocessen op orde zijn. Wij zijn verantwoordelijk voor het in kaart brengen van de risico’s en moeten daar adequate maatregelen voor inrichten. Hiervoor is concernbreed aandacht, ook waar het gaat om de beschikbare capaciteit om de uitvoering van de bestuurlijke ambities te realiseren vanuit alle domeinen (fysiek, sociaal en bedrijfsvoering). Dit is een belangrijke randvoorwaarde voor het behalen van de doelen in het coalitieakkoord en dit collegeprogramma. Wij leggen verantwoording af aan de raad over de kwaliteit van de interne beheersing in de paragraaf bedrijfsvoering van de documenten uit de planning- en controlcyclus. Daar gaan we in op de kwaliteit van de interne beheersing met specifieke aandacht voor onderwerpen als rechtmatigheid, privacy en informatieveiligheid. Met name ook de verwachte toename van het aantal cyberincidenten de komende jaren, vereist dat cybersecurity integraal onderdeel moet zijn binnen onze processen.
We blijven dan ook investeren in het veilig inrichten van onze bedrijfsvoeringsprocessen en zorgen voor bewustwording bij onze medewerkers. Ter ondersteuning hiervan starten we met de doorontwikkeling van meetlatten en (beleids)indicatoren om de effectiviteit van beleid beter te kunnen meten. 0.4.3 Wij groeien verder als aantrekkelijke werkgever
2022-2026
Er is sprake van een aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt. We willen ook nu in staat blijven om (nieuwe) medewerkers aan te trekken, te boeien, te binden en te behouden. We vinden het belangrijk dat alle medewerkers volledig zichzelf kunnen zijn, dat iedereen erbij hoort en dat iedereen dat ook zo voelt. Daarin geven we zelf het goede voorbeeld. Wij nemen maatregelen die zijn gericht op het faciliteren van groei in de professionele en persoonlijke ontwikkeling van onze medewerkers. Daarnaast richten we ons op het kunnen bieden van moderne marktconforme arbeidsvoorwaardelijke ontwikkelingen en aandacht voor diversiteit en inclusiviteit. Deze maatregelen vragen om een meer centrale aanpak. We investeren in centrale regievoering op werving en selectie, het opleiden en begeleiden van medewerkers en de aanpassing van de arbeidsvoorwaarden. Dit heeft een tweeledig doel. Allereerst richten we ons op ontwikkeling en behoud van onze huidige medewerkers. Daarnaast willen we ook een gezonde instroom in ons personeelsbestand. We zien landelijk dat medewerkers steeds meer betekenisvol werk zoeken. Als gemeente kunnen we dit gezien onze maatschappelijke taak zeker bieden. Door de krapte op de arbeidsmarkt is het aantrekken van ervaren medewerkers steeds uitdagender.
We willen door het inzetten van traineeships, stages en ontwikkelfuncties als werkgever aantrekkelijker worden voor de jongere generatie. We investeren daarbij in opleiding en begeleiding van deze doelgroep naar ervaren medewerkers. 0.4.6 Wij verbeteren onze datahuishouding en datagedreven werken in Zevenaar 2022-2026 Het tempo van de digitale transitie is ook binnen onze organisatie de laatste tijd versneld. We willen daarmee meer en beter inspelen op digitale ontwikkelingen in de maatschappij en economie. Als meest nabije overheid hebben we de zorg voor inwoners die zich minder of niet redden in dit digitale tijdperk. Daarnaast zijn we scherp op privacy en informatieveiligheid. Dit is het fundament voor onze kijk op het gebied van digitalisering. 20
We willen de veranderkracht van digitalisering verder te benutten. Het ontwikkelen van een datastrategie is een prioriteit. In deze strategie worden onder andere datamanagement, governance, beveiliging en bewustwording (bijvoorbeeld rondom het werken met algoritmen) aangestipt. We werken toe naar het kunnen analyseren van trends met data om vooruit te kunnen kijken. Daarvoor moet eerst de basis op orde zijn. Die basis wordt gelegd in deze collegeperiode. We voeren diverse experimenten uit. Bij succesvolle resultaten rollen we deze verder uit. Aan het einde van de collegeperiode is het goed kunnen analyseren van data ter beoordeling van beleid steeds vaker een dagelijkse gang van zaken. Het verbreedt onze kennis uit en over onze omgeving. We halen data uit onze systemen en tonen deze in verschillende dashboards. Bijvoorbeeld op het gebied van bereikbaarheid, wachttijden en doorlooptijden van onze dienstverlening. Het dashboard maakt zichtbaar waar we met de dienstverlening staan en waar verbeterkansen liggen. Op basis hiervan stellen we doelen voor verdere verbetering. 0.4.9 Wij voeren de Wet open overheid (Woo) uit
2022-2027
Een open cultuur vinden wij belangrijk, we willen duidelijk zijn in wat we doen en waarom. De invoering van de Wet open overheid faciliteert dit: • We voeren een analyse uit om te bepalen wat de impact is van de Woo op de gehele organisatie. • We stellen een strategie op voor het uitvoeren van de Woo, waarin onder andere ambitieniveau, communicatiewijze (intern en extern) en participatie aan bod komen. • Wij voeren actieve openbaarmaking in (het online publiceren van minstens de 11 aangewezen informatiecategorieën: wet- en regelgeving, organisatiegegevens, raadsstukken, bestuursstukken, stukken van adviescolleges, convenanten, jaarplannen en -verslagen, Wob/Woo-verzoeken, onderzoeken, beschikkingen, klachten). Hierbij houden we de landelijke planning aan. De aanpak richt zich daarnaast op de gemeentelijke systemen (o.a. aanschaf van software), cultuur (o.a. trainen medewerkers) en het op orde brengen van de informatiehuishouding (o.a. vastleggen van metagegevens bij te bewaren documenten). 0.4.10 Wij herijken het Integraal Accommodatiebeleid 2020-2040
2025-2026
De raad heeft eind 2020 het Integraal Accommodatieplan (IAP) voor gemeentelijk vastgoed vastgesteld. Dit is een strategisch plan dat aangeeft welke gemeentelijke accommodaties wij willen behouden en welke wij op termijn willen afstoten. Ook geeft het plan aan voor welke maatschappelijke doelgroepen wij in principe huisvesting aanbieden en voor welke functies. De beleidskaders worden elke vier jaar opnieuw onder de loep genomen om rekeningen te kunnen houden met actuele ontwikkelingen en inzichten. Specifieke aandachtspunten bij de herijking van het IAP zijn verduurzaming en het beoordelen of leegstaande gemeentelijke panden een nieuwe functie kunnen krijgen in de buurt, wijk of het dorp bij voorkeur in combinatie met wonen. 0.5 Zorgen voor een betrouwbare en een houdbare financiële huishouding 0.5.1 Wij voeren de planning- en controlcyclus uit
2022-2026
In ons financieel beleid is het uitgangspunt: een structureel en reëel sluitende (meerjaren)begroting en voldoende weerstandsvermogen. Wij geven uitvoering aan de planning- en controlcyclus (P&C-cyclus) door het opstellen van een kadernota, begroting, voortgangsrapportages en jaarstukken. De beschikbare middelen zijn integraal afgewogen bij de kadernota en de begroting. We blijven de P&C-cyclus doorontwikkelen.
21
WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Baten Primitieve begroting 2025-2028
124.048
118.361
118.969
119.166
119.091
1e voortgangsrapportage 2025
448
2.031
2.283
2.481
3.540
0
407
407
407
407
612
5.807
5.534
1.793
2.329
0
623
480
480
480
125.109
127.229
127.672
124.326
125.846
1. Autonome ontwikkelingen
0
-10
-24
-28
-32
Actualisatie budget afschrijvingen
0
-14
-26
-26
-26
Actualisatie budget rentelasten
0
4
2
-2
-6
2. Actualisatie bestaand beleid
0
2.148
0
0
0
Inzet algemene reserve
0
2.148
0
0
0
6. Financieel gezonde toekomst
0
535
310
510
510
BA17 en BA08 Zevenaar Doet
0
225
0
0
0
IV03 Parkeerbelasting
0
300
300
500
500
IV04 Huwelijken
0
10
10
10
10
Totaal gemuteerde baten
0
2.673
286
482
478
125.109
127.543
127.984
124.835
126.351
28.787 1.181 0 -1.384 0
28.644 482 -2.883 1.434 -2.473
28.895 494 -4.558 1.360 -3.615
27.896 324 -5.923 1.285 -2.597
28.074 124 -6.713 1.285 -2.358
28.584
25.204
22.575
20.984
20.411
1. Autonome ontwikkelingen
0
240
1.376
352
191
Actualisatie budget afschrijvingen
0
-2
-2
-2
-38
Actualisatie budget rentelasten
0
453
1.532
453
247
Actualisatie budget salarissen en overhead grondexploitaties
0
-160
-103
-48
33
Kadernota 2026 2e voortgangsrapportage 2025 Wijziging tot de begroting 2026-2029 Totale baten tot de begroting
Mutaties in deze begroting (baten)
Totale baten in deze begroting
Lasten Primitieve begroting 2025-2028 1e voortgangsrapportage 2025 Kadernota 2026 2e voortgangsrapportage 2025 Wijzigingen tot de begroting 20262029 Totale lasten tot de begroting Mutaties in deze begroting (lasten)
22
Actualisatie salarissen ambtelijke organisatie 2026 Budgetmutaties lasten/baten sportbedrijf 2. Actualisatie bestaand beleid
0
0
0
0
0
0
-51
-51
-51
-51
0
-355
-394
-394
-394
Actualisatie budget loon- en prijsontwikkeling (Indexering) Actualisatie budgetten afval (RDL) en mutatie afvalstoffenheffing 2026 Actualisatie investering wegen revitalisering index Budgetmutatie zorgkosten Wmo en jeugd Investering duurzame vervanging dakbedekking en zonnepanelen Turmac Cultuurfabriek 5. Mutaties < € 100.000
0
663
803
803
803
0
39
39
39
39
0
0
-140
-140
-140
0
-1.118
-1.118
-1.118
-1.118
0
61
22
22
22
0
201
76
76
76
Actualisatie budget openbare werken in verband leasekosten Actualisatie budget salarissen college B&W Actualisatie budget vastgoed Raadhuisplein 1D Actualisatie budget vergoedingen raadsleden Bijdrage aan het fonds VNG / GGU / gezamenlijke gemeentelijke activiteiten Budgetmutatie bestuurlijke kosten gemeenteraadsverkiezingen en nieuwe raadsperiode Budgetmutatie doorontwikkeling Turmac Cultuurfabriek Budgetmutatie gemeenteraadsverkiezingen Contributie Vereniging Nederlandse Riviergemeenten en Vereniging van Gelderse Gemeenten 6. Financieel gezonde toekomst
0
3
6
6
6
0
0
0
0
0
0
0
20
20
20
0
0
0
0
0
0
45
45
45
45
0
28
0
0
0
0
60
0
0
0
0
60
0
0
0
0
5
5
5
5
0
2.850
4.305
5.670
6.460
BA0 Beleidsmatige aanpassingen
0
675
1.725
2.635
3.170
BA01 Taakstelling ambtelijk apparaat
0
-100
-100
-100
-100
BA11 en BA16 Jeugdhulp met verblijf
0
150
150
150
150
FT0 Financieel technische maatregelen
0
1.632
1.932
1.932
1.932
FT01 Brandverzekeringen
0
0
-150
-150
-150
FT02 Onvoorzien verlagen
0
-25
-25
-25
-25
FT04 Afschrijvingstermijn van gebouwen aanpassen FT12 Invoeren projectfinanciering
0
-85
-85
-85
-85
0
-225
-225
-225
-225
IV0 Inkomstenverhogende maatregelen
0
828
1.083
1.538
1.793
23
IV03 Parkeerbelasting
0
0
0
0
0
IV04 Huwelijken
0
0
0
0
0
Totaal gemuteerde lasten
0
2.936
5.363
5.704
6.333
Totale lasten in deze begroting
28.584
28.140
27.938
26.688
26.744
Resultaat voor bestemming
96.525
99.404
100.046
98.146
99.607
Onttrekkingen Primitieve begroting 2025-2028
451
462
450
358
348
1e voortgangsrapportage 2025
262
-26
-14
-95
-85
0
0
0
0
0
4.938
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
2.359
-26
-26
-26
5.651
2.795
410
236
236
Toevoegingen Primitieve begroting 2025-2028
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Kadernota 2026
0
0
0
0
0
4.918
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
4.918
0
0
0
0
733
2.795
410
236
236
97.258
102.198
100.456
98.382
99.843
Kadernota 2026 2e voortgangsrapportage 2025 Wijzigingen tot de begroting 20262029 Meerjarenbegroting 2026-2029 Totaal onttrekkingen reserves
2e voortgangsrapportage 2025 Wijzigingen tot de begroting 20262029 Meerjarenbegroting 2026-2029 Totaal toevoegingen reserves Saldo reserve mutaties Resultaat na bestemming
24
Toelichting financiële ontwikkelingen Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van mutaties in de exploitatie die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 2029 1. Autonome ontwikkelingen Actualisatie budget afschrijvingen
2
2
2
38
Jaarlijks actualiseren we de afschrijvingslasten. Tevens aanpassing van benodigde bedrag in reserve afschrijvingslasten en bijbehorende jaarlijkse vrijval als gevolg van afwijkingen in het werkelijk geïnvesteerde bedrag en faseringen. Dit werkt door in meerdere programma's. Actualisatie budget rentelasten
-449
-1.531
-455
-253
Jaarlijks actualiseren wij de rentelasten. De volgende zaken hebben invloed op de hoogte van de rentelast: 1. Het faseren van investeringen; 2. De hoogte van de boekwaarden van de grondexploitaties; 3. Het toepassen van projectrente voor grondexploitatie vanaf 2026; 4. Aflopen van huidige langlopende leningen met lage rentes. 1. Doordat investeringen worden verschoven, verschuift ook de bijbehorende rentelast. 2. De boekwaarden van de grondexploitaties Zevenaar-Oost bedrijven, Mercurion en Businesspark 7Poort II zijn in 2025 weer aangepast op basis van de herziene grondexploitaties per 1 januari 2025 zoals vastgesteld in de raadsvergadering van 25 juni 2025. De boekwaarden van de grondexploitaties in de komende jaren zijn lager dan eerder geraamd. Dit veroorzaakt een lagere financieringsbehoefte en dus een lagere rentelast. Dienstjaar 2027 is een uitzondering. Bij de begroting 2025-2028 werd een lagere boekwaarde verwacht. Door de herziening is de boekwaarde flink gestegen. Hierdoor ontstaat in 2027 een hogere financieringsbehoefte dan eerder geraamd en dus ook een hogere rentelast. 3. Vanaf 2026 passen we projectfinanciering toe voor GREX Businesspark 7Poort II. Dit zorgt voor een hogere doorbelasting naar deze grondexploitatie en dus een lagere rente in de algemene dienst. Dit effect is zichtbaar in het journaal 'FT12 Invoeren projectfinanciering'. 4.
In de komende jaren lossen we ca. 25 miljoen af op huidige langlopende leningen. Het rentepercentage van deze leningen is gemiddeld een stuk lager dan de huidige rente waartegen we nieuwe leningen aan moeten trekken om aan onze financieringsbehoefte te voldoen.
Actualisatie budget salarissen en overhead grondexploitaties
160
103
48
-33
In 2025 is grondexploitatie Vestersbos geopend. Dit zorgt ervoor dat aan deze grondexploitatie salaris- en overheadkosten kunnen worden toegerekend. Dit heeft een positief effect op de meerjarenbegroting. Daarnaast is voor diverse grondexploitaties langer inzet nodig dan in de begroting 2025-2028 verwacht. Per saldo een voordeel in 2026 tot en met 2028 aflopend van € 168.000 naar € 57.000. Per saldo een nadeel vanaf 2029 oplopend naar structureel € 63.000. Actualisatie salarissen ambtelijke organisatie 2026
0
0
0
De huidige ramingen van de salarisramingen verhogen we met 3,6%. Dit is de verwachte loonontwikkeling in 2026 volgens de prognose van het CPB (Centraal Planbureau). We brengen het extra benodigde bedrag ten laste van de stelpost voor loon- en prijsindexatie.
25
0
Budgetmutaties lasten/baten sportbedrijf
51
51
51
51
In de raming houden we rekening met kostenverhogende btw en de compensatie die we hiervoor ontvangen van het Rijk. De raming is gebaseerd op de in de afgelopen jaren ontvangen/aangevraagde bedragen 'Specifieke uitkering stimulering sport' (SPUK, voor compensatie van kostenverhogende btw) en de correctie op indexering voor 2026. De door het Rijk beschikbaar gestelde compensatie is voldoende om de kostenverhogende btw te compenseren. We brengen het extra benodigde bedrag voor de correctie van de indexering ten laste van de stelpost voor loon- en prijsindexatie. Deze mutaties zijn budgettair neutraal en hebben geen gevolgen voor het resultaat. 2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie budget loon- en prijsontwikkeling -663 -803 -803 -803 (Indexering) In de septembercirculaire 2024 en in de meicirculaire 2025 is rekening gehouden met compensatie voor loonen prijsontwikkeling. Alle begrotingsposten zijn doorgenomen en daar waar nodig is de noodzakelijke indexatie opgenomen. Hierbij is ook rekening gehouden met de hogere indexatie op de zorgkosten waarmee in de begroting 2025-2028 rekening is gehouden. Per saldo een structureel nadeel op de indexatie vanaf 2026 oplopend van € 663.000 naar 803.000 vanaf 2027.
Actualisatie budgetten afval (RDL) en mutatie -39 -39 -39 -39 afvalstoffenheffing 2026 In 2026 hebben we te maken met diverse kostenstijgingen en -dalingen binnen de gemeente en de RDL. Binnen de gemeente zijn met name de loonkosten gestegen die voor een deel worden doorbelast aan de RDL. Binnen de RDL zijn per saldo de kosten voor afvalinzameling hoger en hiermee ook onze bijdrage aan de RDL. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door een stijging van personele kosten en hogere verwerkingskosten van het afval op de aanbiedstations. Anderzijds is er een daling van de materiële kosten als gevolg van bijvoorbeeld lagere brandstofkosten. Per saldo stijgen de kosten voor de gemeente Zevenaar als gevolg van de hierboven genoemde wijzigingen structureel vanaf 2026 met € 48.000 ten opzichte van 2025. Dit verrekenen wij binnen de afvalstoffenheffing en is daarmee budgettair neutraal. Door bovengenoemde kostenstijging stijgt het tarief van de afvalstoffenheffing.
Actualisatie investering wegen revitalisering index
0
140
140
140
Als gevolg van de prijsstijgingen binnen de grond weg- en waterbouw vanaf 2022 tot en met 2024, zijn er tekorten ontstaan bij de revitaliseringsprojecten. Deze prijsstijgingen zijn het gevolg van de verstoring in toeleveringsketens, waardoor schaarste aan grondstoffen en materialen is ontstaan na de pandemie. Daarnaast zijn de afgelopen 2 jaar de loonkosten fors gestegen. Voor de revitaliseringsprojecten Angerlo, Kop van Tolkamer en Pannerden is er sprake van prijsstijging. Voor het project Bloemenkamp hebben we de prijsstijging grotendeels opgevangen door het aanvragen van aanvullende subsidies. Echter voor de revitaliseringsprojecten Lobith-Noord, Lobith-Zuid en Schrijvershoek lopen, de in 2022 geraamde beschikbare investeringsbudgetten en de werkelijke uitvoeringskosten, te ver uiteen om de prijsstijging van 20% (prijsindex grond-, weg- en waterbouw) op te vangen. Op grond hiervan worden de investeringsbudgetten van de revitaliseringsprojecten totaal met € 4.102.000 verhoogd. Het totale investeringsbedrag voor Lobith-Noord komt hiermee op € 14.569.000, voor Lobith-Zuid op € 3.589.000 en Schrijvershoek € 7.123.000. Daarnaast wordt het investeringsbudget straatmeubilair verhoogd met € 30.000. Het totale investeringsbudget van straatmeubilair komt hiermee op € 342.000.
We brengen de extra kapitaallasten (€ 140.000) structureel ten laste van de stelpost voor loon- en prijsindexatie. Dit betreft een budgettair neutrale wijziging. 26
Budgetmutatie zorgkosten Wmo en jeugd
1.118
1.118
1.118
1.118
Bij het opstellen van de begroting 2025-2028 is voor de zorgkosten WMO en jeugd een percentage toegepast van 1,2%. Dit in afwachting van compensatie van het Rijk. Bij de meicirculaire 2025 heeft het Rijk compensatie gegeven. Wij stellen voor om de zorgkosten vanaf 2025 te compenseren met 3,21% (4,41% minus 1,20%). Dit betekent een structurele verhoging van afgerond € 1.118.000. In de 2e voortgangsrapportage is het effect voor 2025 opgenomen. We brengen het extra benodigde bedrag ten laste van de stelpost voor loon- en prijsindexatie. Investering duurzame vervanging dakbedekking en zonnepanelen Turmac Cultuurfabriek
-61
-22
-22
-22
De dakbedekking en de zonnepanelen van de Turmac Cultuurfabriek zijn aan vervanging toe. Na de oplevering van de Turmac Cultuurfabriek is in 2020 een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) opgesteld voor het groot onderhoud van het gemeentehuis en de TCF. In dat MJOP is geadviseerd om de dakbedekking in 2026 voor een deel te overlagen. In de afgelopen jaren zijn diverse (grote) lekkages geweest, met name als in korte tijd veel regen valt. Hierdoor is een deel van de isolatie onder de dakbedekking verzadigd met regenwater. Na diverse noodreparaties, inspecties en insnijdingen door de dakspecialist is de conclusie in 2022 getrokken dat het gehele dakpakket vervangen moet worden. In het MJOP is in 2022 de overlaging van de dakbedekking gewijzigd naar volledige vervanging in 2025 op basis van de lekkages en het specialistisch onderzoek van de dakadviseur. Het benodigde bedrag in het MJOP is toen nog niet bijgesteld doordat de bijbehorende kosten moeilijk in te schatten waren. Daarnaast zijn de zonnepanelen op het dak afgekeurd op basis van verzekeringseisen. Medio 2023 is DUMAVA-subsidie aangevraagd om direct het dak beter te isoleren. Om de dakbedekking te vervangen en om tegelijkertijd duurzame isolatiemaatregelen en nieuwe zonnepanelen te kunnen plaatsen is een totaal bedrag nodig van € 2.000.000.
Hiervan wordt € 98.000 gedekt uit het MJOP en € 65.000 is een eenmalige afschrijving in verband met het verwijderen van de huidige zonnepanelen. Resteert een benodigd investeringsbedrag van € 1.837.000 waarvan € 342.000 gedekt wordt uit de DUMAVA-subsidie. Dit heeft een structurele afschrijvingslast tot gevolg van € 50.000. Hiervan kan jaarlijks € 25.000 worden gedekt door € 500.000 uit de bestemmingsreserve Duurzaamheid om te zetten naar een kapitaallastenreserve van € 500.000. Per saldo levert bovenstaande een nadeel op in 2026 van € 61.000 en vanaf 2027 een structureel nadeel van € 22.000. 6. Financieel gezonde toekomst BA0 Beleidsmatige aanpassingen
-675
-1.725
-2.635
-3.170
Deze wijziging betreft de tegenboeking van het totaalbedrag opgenomen in de kadernota 2026. In deze begroting ramen wij elke maatregel afzonderlijk. BA01 Taakstelling ambtelijk apparaat
100
100
100
100
Binnen de bedrijfsvoering is een taakstelling opgelegd op de personeelskosten van structureel € 100.000.
BA11 en BA16 Jeugdhulp met verblijf
-150
-150
-150
-150
Door een andere werkwijze waarin preventie en vroegsignalering centraal staat, vermindert de gemeente niet alleen de directe kosten voor jeugdzorg en uithuisplaatsingen, maar werkt zij ook aan het voorkomen van maatschappelijke problemen die op de lange termijn veel geld en maatschappelijke schade kunnen veroorzaken. Hoewel de eerste fase van de aanpak een omschakeling vereist, zal dit op termijn leiden tot een meer efficiënte besteding van middelen en een gezondere, veiligere samenleving. Naast een oplopend bedrag aan besparing (tot € 2.150.000 in 2029), wordt jaarlijks een bedrag van € 150.000 aan extra formatie opgenomen voor gezinscoaches.
27
FT0 Financieel technische maatregelen
-1.632
-1.932
-1.932
-1.932
Deze wijziging betreft de tegenboeking van het totaalbedrag opgenomen in de kadernota 2026. In deze begroting ramen wij elke maatregel afzonderlijk. FT01 Brandverzekeringen
0
150
150
150
Betreft een nieuw initiatief van de VNG om een collectieve brandverzekering aan te gaan. Via een deelname aan het risicobeheerfonds leggen gemeenten hun premie in een aparte entiteit in. Vanuit deze entiteit worden brandschades vergoed en afgehandeld. Met ingang van 2027 is de besparing € 150.000. FT02 Onvoorzien verlagen
25
25
25
25
Wij verlagen de post onvoorzien van € 25.000 naar € 1. In de gemeentewet en onze financiële verordening 2025 staat dat een post onvoorzien is opgenomen in de begroting. In de wetgeving is de hoogte niet vastgelegd. Daarom ramen wij slechts nog € 1. Daarmee voldoen we aan de wetgeving en onze eigen verordening.
FT04 Afschrijvingstermijn van gebouwen 85 85 85 85 aanpassen Wij passen de afschrijvingstermijn van bedrijfsgebouwen aan van 40 jaar naar 50 jaar met ingang van begrotingsjaar 2026. Op dit moment is de afschrijvingstermijn van bedrijfsgebouwen 40 jaar. We zien in de praktijk dat gebouwen langer meegaan dan deze termijn. De economische levensduur is dus langer. We verlengen daarom de afschrijvingstermijn van gebouwen naar 50 jaar en sluiten hierdoor meer aan bij de levensduur. Het voordeel van € 550.000 is nu op hoofdlijnen geboekt. Deze zullen bij de 2e VGR 2026 nader uitgesplitst worden. FT12 Invoeren projectfinanciering
225
225
225
225
Voor nieuw vast te stellen grexen/voorbereidings- of grondaankoopbudgetten wegen wij per keer af of er projectfinanciering toegepast wordt. In deze begroting kunnen we alleen projectfinanciering toepassen bij grondexploitatie Businesspark 7PoortII. IV0 Inkomstenverhogende maatregelen
-828
-1.083
-1.538
-1.793
Deze wijziging betreft de tegenboeking van het totaalbedrag opgenomen in de kadernota 2026. In deze begroting ramen wij elke maatregel afzonderlijk. IV03 Parkeerbelasting
300
300
500
500
In de besluitvorming van de 'financieel gezonde toekomst' is besloten de opbrengsten van de parkeertarieven en -vergunningen te verhogen. De parkeertarieven worden in twee stappen verhoogd; In 2026 structureel met € 0,20 en in 2028 structureel met € 0,20. De opbrengst per € 0,20 tariefsverhoging bedraagt € 200.000. De tarieven voor parkeervergunningen worden verhoogd; De 1e bewonersvergunning met € 30,00 en de 2e bewonersvergunning met € 59,65. De opbrengst hiervan bedraagt € 100.000. De totale extra opbrengst in programma 0 bedraagt met ingang van 2026 structureel € 300.000 en vanaf 2028 aanvullend € 200.000. Bij de parkeerverordening 2026 ontvangt u een gedetailleerd voorstel over de nieuwe tarieven.
28
IV04 Huwelijken
10
10
10
10
Bij de Financieel Gezonde Toekomst is gekeken naar de leges van de huwelijken. In vergelijking met de buurgemeenten blijkt de gemeente Zevenaar voor de kosten van een huwelijk een lager tarief in rekening te brengen. Daarom is besloten om het tarief voor een huwelijk te verhogen. Dit levert jaarlijks een extra opbrengst van € 10.400 op.
Totaal mutaties
-2.421
-4.975
-5.120
-5.752
Toelichting reserve mutaties Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van reservemutaties die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Reservemutaties (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 2029 1. Autonome ontwikkelingen Actualisatie budget afschrijvingen
-14
-26
-26
-26
Jaarlijks actualiseren we de afschrijvingslasten. Tevens aanpassing van benodigde bedrag in reserve afschrijvingslasten en bijbehorende jaarlijkse vrijval als gevolg van afwijkingen in het werkelijk geïnvesteerde bedrag en faseringen. Dit werkt door in meerdere programma's. 2. Actualisatie bestaand beleid Inzet algemene reserve
2.148
0
0
0
Bij de kadernota heeft de raad als uitgangspunt vanuit de Financieel Gezonde Toekomst besloten dat 2026 en 2029 structureel en reëel sluitend moeten zijn. In 2026 lossen wij het ontstane financiële tekort eenmalig op met een onttrekking aan de algemene reserve. Conform de regelgeving kunnen we het vrije deel in de algemene reserve inzetten voor het dekken van structurele lasten. Wij doen dit in 2026 voor een bedrag van € 2.148.000 om de begroting in 2026 sluitend te maken. 6. Financieel gezonde toekomst BA17 en BA08 Zevenaar Doet
225
0
0
0
Het budget voor Zevenaar Doet wordt gehalveerd naar een actie die één keer per jaar plaats vindt in plaats van twee keer. Daarnaast wordt Zevenaar Doet beëindigd in 2028. Om de kosten voor de jaren 2026-2028 te dekken stellen wij een bestemmingsreserve in die wordt gevoed door een bijdrage uit de algemene reserve met een bedrag van € 225.000 (3 jaar x € 75.000).
Totaal reservemutaties
2.359
29
-26
-26
-26
Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Rekening Begroting Begroting 2024 2025 2026
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Baten 0.1 0.2 0.3
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Totaal Baten
3 973 906
0 1.110 926
0 1.264 943
0 1.354 943
0 624 943
0 549 1.203
2.406 1.096 8.862 6.041 1.238 227 98.926
575 699 9.009 6.019 1.289 309 105.157
158 712 9.340 6.187 1.587 310 107.025
15 709 9.340 6.187 1.587 310 107.523
15 705 9.340 6.187 1.787 310 104.907
15 701 9.340 6.187 1.787 310 106.242
94 120.773
16 125.109
16 127.543
16 127.984
16 124.835
16 126.351
2.930 1.523 2.430
2.444 1.853 2.620
2.614 1.976 2.729
2.596 1.954 2.620
2.596 1.626 2.618
2.596 1.511 2.596
20.798 576 1.143 28 1 274 300 146
19.436 632 1.136 30 2 251 179 0
18.518 813 1.162 31 2 275 20 0
18.273 1.005 1.162 31 2 275 20 0
17.870 489 1.162 31 2 275 20 0
17.964 587 1.162 31 2 275 20 0
30.148
28.584
28.140
27.938
26.688
26.744
-2.927 -549 -1.524
-2.444 -743 -1.694
-2.614 -712 -1.786
-2.596 -600 -1.678
-2.596 -1.002 -1.675
-2.596 -962 -1.393
521 -18.392 7.719 6.014 1.237 -47 98.926
67 -18.861 7.873 5.989 1.287 58 105.157
-101 -18.360 8.178 6.156 1.585 35 107.025
-296 -18.258 8.178 6.156 1.585 35 107.523
216 -17.855 8.178 6.156 1.785 35 104.907
114 -17.949 8.178 6.156 1.785 35 106.242
-205
-164
-4
-4
-4
-4
Lasten 0.1 0.2 0.3
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal Lasten Saldo 0.1 0.2 0.3 0.5 0.4 0.61 0.62 0.63 0.64 0.7
0.8
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Treasury Overhead OZB woningen OZB niet-woningen Parkeerbelasting Belastingen overig Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds Overige baten en lasten
30
0.9
Vennootschapsbelasting (VpB) Begrotingsresultaat voor bestemming
-146
0
0
0
0
0
90.625
96.525
99.404
100.046
98.146
99.607
3.352 2.584 768
5.651 4.918 733
2.795 0 2.795
410 0 410
236 0 236
236 0 236
91.393
97.258
102.198
100.456
98.382
99.843
0.10 Mutaties reserves Onttrekkingen Toevoegingen Totaal Mutaties reserves Begrotingsresultaat na bestemming
Overzicht van Incidentele baten en lasten
Bedragen x € 1.000 Onderwerp
Omschrijving
2026
2027
2028
2029
0
0
0
260
15
0
0
0
15
0
0
260
Programma 0. Bestuur en ondersteuning Baten Opbrengst verkoop Verkoop van vastgoed levert incidenteel vastgoed. een voordeel op. Mutatie reserves Onttrekking uit de algemene reserve en bestemmingsreserves
Totaal programma 0
In het hoofdstuk 'Financiën' wordt in het 'overzicht incidentele baten en lasten' een nadere toelichting gegeven met betrekking tot de incidentele lasten.
Reserves Algemene reserve Algemene reserve (stand per 1 januari) Nummer 9000
(Bedragen x € 1.000)
Naam
2025
2026
2027
2028
2029
Algemene reserve
38.867
36.456
34.068
34.068
34.068
De algemene reserve is een buffer om onverwachte tegenvallers en fluctuaties in de exploitatie op te kunnen vangen. Daarnaast is de algemene reserve bedoeld als dekking voor risico's. Het gedeelte van de algemene reserve dat niet nodig is als bufferfunctie of voor het afdekken van risico's is vrij aanwendbaar voor bestuurlijke ambities. Toevoeging Er zijn geen stortingen geraamd in 2026 en verder.
31
Onttrekking
Het geraamde bedrag van de onttrekkingen in 2026 op basis van genomen raadsbesluiten bedraagt € 268.000: Stoppen subsidie Kunstwerk! onderdeel Volksuniversiteit € 21.000 Huurderving vermindering spreekuren sociaal Raadsliedenwerk € 7.000 Ontwikkelen synergie voordelen Fashion Outlet Zevenaar € 15.000 Instellen bestemmingsreserve Zevenaar Doet € 225.000.
Totaal algemene reserve
38.867
36.456
34.068
34.068
34.068
Bestemmingsreserves Bestemmingsreserves (stand per 1 januari) Nummer 9047
(Bedragen x € 1.000)
Naam Onderhoud gebouwen
2025
2026
2027
2028
2029
66
0
0
0
0
In 2017 is het restant van de voorziening onderhoud gebouwen Rijnwaarden overgeboekt naar de bestemmingsreserve onderhoud gemeentegebouwen, omdat er voor groot onderhoud gebouwen geen actueel onderhoudsplan meer was. De reserve is bedoeld voor groot onderhoud van de gebouwen van de voormalige gemeente Rijnwaarden. Na vaststelling van een nieuw onderhoudsplan kan deze reserve vervallen.
Totaal bestemmingsreserves
66
0
0
0
0
Bestemmingsreserves afschrijvingslasten Bestemmingsreserves afschrijvingslasten (stand per 1 januari) Nummer Naam
(Bedragen x € 1.000) 2025
2026
2027
2028
2029
9007
Werkzaamheden gemeentehuis
492
480
467
455
442
9027
Balansverkorting
125
120
115
110
105
9040
Verbouw nieuwbouw gemeentehuis
936
856
775
695
614
9067
Vervanging hardware werkplekken
276
184
92
0
0
9068
Vervanging hardware werkplekken 2022
24
12
0
0
0
9069
Vervanging hardware werkplekken 2023
300
219
137
56
56
9070
Vervanging hardware werkplekken 2024
252
252
175
98
21
9071
Vervanging hardware werkplekken 2025
192
192
156
120
83
Totaal bestemmingsreserves afschrijvingslasten
2.598
2.314
1.917
1.532
1.321
32
Voorzieningen Voorzieningen (stand per 1 januari) Nummer 8002
(Bedragen x € 1.000)
Naam Pensioenen wethouders
2025
2026
2027
2028
2029
2.483
2.461
2.435
2.409
2.384
Voor de huidige en voormalige wethouders van de (voormalige) gemeente Zevenaar en de voormalige gemeente Rijnwaarden die nog niet de pensioengerechtigde leeftijd hebben bereikt, is een voorziening gevormd. Eén van de grondslagen die gehanteerd wordt bij de berekening van het benodigd doelvermogen van de pensioenvoorziening is de zogenaamde rekenrente, welke gebaseerd is op de marktrente.
8004
Onderhoud gebouwen
2.138
2.491
2.331
2.293
2.867
Deze voorziening is bedoeld voor de egalisatie van kosten van groot onderhoud aan gemeentelijke gebouwen conform het meerjarenonderhoudsplan. Toevoeging
Er wordt rekening gehouden met een jaarlijkse dotatie conform het meerjarenonderhoudsplan.
Onttrekking
Er wordt rekening gehouden met een jaarlijkse onttrekking conform het meerjarenonderhoudsplan.
8013
Wachtgelden wethouders
80
0
0
0
0
Na het aftreden van burgemeester en wethouders hebben bestuurders recht op een wachtgelduitkering. Hiertoe is bij de jaarrekening 2017 een voorziening gevormd. Om aan de verplichtingen te kunnen voldoen, wordt jaarlijks bij de 2e Voortgangsrapportage bekeken of een aanvulling nodig is in de voorziening. Toevoeging Er is geen storting benodigd omdat de wachtgeldverplichting van wethouders uit de bestuursperiode 2018-2022 is afgelopen. Bij de vorming van een nieuw college doen wij voor de niet-terugkerende wethouders een nieuwe storting in de voorziening. Onttrekking
8014
De kosten van wachtgeldverplichtingen van voormalig wethouders zijn in augustus 2025 beëindigd.
Verlofsparen
306
406
406
406
406
Medewerkers kunnen vanaf 1 januari 2022 bovenwettelijke vakantie-uren sparen. Met dit 'verlofsparen' kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke vakantie-uren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens- en carrièreplanning. De bovenwettelijke vakantie-uren verjaren niet. Dit kan gaan leiden tot verlofstuwmeren die bijvoorbeeld ingezet gaan worden om eerder met pensioen te gaan. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw kennen, vormen wij hier een voorziening voor. Toevoeging Op basis van het saldo van verlofsparen opgebouwd door medewerkers verwachten wij in 2025 € 100.000 aan de voorziening toe te voegen. Dit betreft de bovenwettelijke verlofuren. Onttrekking Het verlofspaarsaldo kan door medewerkers worden opgenomen waarna de voorziening wordt aangesproken.
33
8015
Voorziening regeling vervroegde uitkering 192 272 181 91 0 (RVU) Voorziening voor de regeling vervroegde uitkering (RVU). Van medewerkers waarmee een overeenkomst is afgesloten, wordt het benodigde bedrag in de voorziening gestort. Toevoeging Bij de RVU nemen medewerkers ontslag en volgt er een (maandelijkse) ontslagvergoeding die de ex-medewerker in staat stelt om te overbruggen tot aan de AOW-leeftijd. In 2024 en 2025 is met een aantal medewerkers een overeenkomst voor vervroegde uittreding afgesloten. Het benodigde bedrag voor de komende jaren is in de voorziening gestort.
Onttrekking
8016
In de CAO is opgenomen dat vanaf 2024 medewerkers een RVU uitkering kunnen ontvangen. De medewerker gaat uit dienst en ontvangt gedurende 2 jaren voorafgaand aan zijn AOW datum, een uitkering van de gemeente. De uit te keren bedragen brengen wij in het jaar van betaling ten laste van de voorziening.
Sociaal plan
125
85
45
45
45
Voorziening voor de kosten die betrekking hebben op het sociaal plan en de organisatieontwikkeling.
Totaal voorzieningen
5.324
34
5.714
5.399
5.244
5.701
Meerjareninvesteringsplan
Omschrijving
Separaat voorstel
Aanbrengen zonnepanelen brandweerkazerne Zevenaar Bouw toiletvoorziening Breuly Citroen Jumpy V-30-LLD (481) Heftruck Toyota Invullen gebouw Raadhuisplein 1 Iveco V-05-DRX (373) Iveco VZF-30-B (364) begraven Machinepark OW Mercedes Sprinter Pick-up Pand Dorpsstraat 33 Angerlo Raadzaal inrichting en installaties Rioolcombi (kolkenzuiger) Service auto VW transporter Tractor MF Verduurzaming brandweerkazerne Zevenaar Verduurzaming Musiater Vervangen Servicewagen 468 VJ-092-F vervangen VW Crafter bus (355) vervangen VW crafter/kipper (356) vervangen VW Crafter/kipper (357) Vervanging dak Turmac (TCF) Vervanging werkplekken hardware 2024 Vervanging werkplekken hardware 2025 Vervanging werkplekken hardware 2026 Vervanging werkplekken hardware 2027 Vervanging werkplekken hardware 2028 Vervanging zonnepanelen warmtep. gemeentewerf ZVN Vloeistoftank 32000 liter Vrachtauto 210 MAN TGL (30-BJP-5) Vrachtwagen DAF CF75 Werkplekken Turmac kantoorgebouw Totaal programma 0.
35
Investeringsbedrag (x € 1.000) 2025 2026 2027 2028 2029 38
0
0
0
0
26 45 25 175 15 55 32 63 74 100 400 102 75 3 638 34 61 88 88 0 32 144 0 0 0 58
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1.337 0 0 341 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 329 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 141 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
33 0 410 50 2.864
0 80 0 0 1.758
0 0 0 0 329
0 0 0 0 141
0 0 0 0 0
1. VEILIGHEID ALGEMEEN
Omschrijving Dit programma gaat over brandweerzorg, crisisbeheersing en integrale veiligheid. Wat willen we? We zetten ons in voor een veilige en leefbare samenleving. Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis, op straat, in het dorp of de stad én in het buitengebied. Ontwikkelingen Veiligheidsagenda De kaders vanuit Veiligheid zijn vastgelegd in de Integrale Veiligheidsagenda 2023-2026. Naast de reguliere werkzaamheden is er de aankomende jaren extra aandacht voor: - De aanpak van de georganiseerde criminaliteit - Zorg en veiligheid - Digitale veiligheid Georganiseerde criminaliteit Er is zorg over jongeren die ‘doorgroeien’ naar de georganiseerde (drugs-) criminaliteit, een zichtbare toename van straatdealers en er is onvoldoende zicht op zorgfraude waardoor mensen geen of onvoldoende kwaliteit van zorg krijgen. We blijven inzetten op integrale controles in buitengebieden, (kleine) bedrijventerreinen en recreatieparken. Ook hebben we extra aandacht voor de aanpak van zorgfraude en zorgcriminaliteit. In 2026 hebben we daar extra toezichtcapaciteit vanuit het regioprogramma Samen Weerbaar. Zorg en veiligheid In 2026 rollen we de PGA (persoonsgerichte aanpak) uit. Dankzij subsidie kan Zevenaar de organisatie van zorg en veiligheid verder versterken.
In de PGA worden complexe domeinoverstijgende casuïstiek, complexe (gezins-)situaties en casuïstiek die (naar verwachting) kan leiden tot crimineel en/of overlastgevend gedrag besproken. Met de PGA hebben we de samenwerking formeel georganiseerd tussen tal van in- en externe partners bij complexe casuïstiek die te veeleisend is voor het gebiedsteam. De nieuwe wet aanpak meervoudige problematiek sociaal domein (Wams) kan hierbij een belangrijk hulpmiddel zijn, echter ligt deze wet al sinds 2023 in de Tweede Kamer. Met het wetsvoorstel wordt beoogd knelpunten weg te nemen in relatie tot gegevensuitwisseling en privacy in het sociaal domein bij de aanpak van meervoudige problematiek. Digitale criminaliteit Het startpunt voor ons is het vergroten van de bewustwording en weerbaarheid van inwoners en ondernemers. Dit jaar willen we extra aandacht schenken aan de digitale bewustwording en weerbaarheid van ouderen in onze gemeente.
Beleidskaders • Integrale Veiligheidsagenda 2023-2026 • Beleidsregels drugshandel op straat gemeente Zevenaar 2024 • Handhavingsbeleid permanente bewoning recreatieverblijven (2023)
36
WAT WILLEN WE? 1. Veiligheid We zetten ons in voor een veilige en leefbare samenleving. Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis, op straat, in het dorp of de stad én in het buitengebied.
WAT DOEN WE? VERBONDEN PARTIJEN Bedragen x € 1.000
Naam
Openbaar belang en doel
Bijdrage 2026
Gemeenschappelijke regeling Veiligheids- en De VGGM behartigt de gemeenschappelijke belangen van de Gezondheidsregio deelnemende gemeenten op het gebied van brandweer, regionale Midden-Gelderland ambulancevoorziening en GGD voor de vijftien gemeenten in de (VGGM) regio Gelderland-Midden.
5.340
BELEIDSINDICATOREN (BBV) Beleidsindicatoren Naam Jaar meting Gelderland
Zevenaar
Begroting Begroting 2026 2029
Diefstal uit woningen (aantal per 1.000 inwoners) 2024 1,20 0,80 0,50 0,50 We zitten al behoorlijk laag in Zevenaar ten opzichte van het Gelders gemiddelde. Samen met de buurtwhatsappgroepen, politie en gezamenlijke acties proberen we inwoners te waarschuwen voor inbraken.
Drugsdelicten: drugsvervaardiging, -handel en -bezit (aantal per 10.000 inwoners) 2024 6,15 8,21 6,31 6,31 Dit is een KPI die aansluit bij de prioritering uit de Integrale Veiligheidsagenda (2023-2026). Het is geen verplichte BBV-indicator. Het vervaardigen, handelen en bezitten van drugs is strafbaar gesteld als misdrijf. Het aantal door de politie geregistreerde drugsdelicten in Zevenaar ligt iets boven het Gelders gemiddelde. Het streven is om naar het Gelders gemiddelde te dalen. We zetten met onze preventieve ondermijningsaanpak in op het voorkomen van (o.a.) drugsdelicten, maar in ons gebied is het zeker een probleem waar we mee te maken hebben.
Geweldsmisdrijven (aantal per 1.000 inwoners) 2024 3,50 2,30 2,20 2,00 Zevenaar scoort sterk onder het Gelders gemiddelde. We blijven sturen op een verdere daling van het aantal geweldmisdrijven.
Politieregistraties overlast door verward persoon (aantal per 10.000 inwoners) 2024 80,00 46,00 37
35,00
35,00
Dit is een KPI die aansluit bij de prioritering uit de Integrale Veiligheidsagenda (2023-2026). Het is geen verplichte BBV-indicator. Het aantal politieregistraties van overlast met verwarde personen is een nieuw opgenomen beleidsindicator. In 2024 kwam Zevenaar ver onder het Gelders gemiddelde uit met 46 politieregistraties. De overlast door personen met verward gedrag is hoog, toch zitten we onder het Gelders gemiddelde. Met onze aanpak hopen we uiteindelijk resultaten te zien en dat het cijfer gaat dalen.
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte) (aantal per 1.000 inwoners) 2024 4,90 4,00 3,30 3,00 In 2024 zijn we helaas zijn we iets gestegen ten opzichte van voorgaande jaren. Desondanks scoren we nog onder het Gelders gemiddelde en gaan we voor een afname.
Verwijzingen Halt (aantal per 10.000 jongeren) 2024 8,00 11,00 9,00 9,00 De verwijzingen naar Halt zijn hoger dan het Gelders gemiddelde. Meer Zevenaarse jongeren krijgen een doorverwijzing naar Halt. Mogelijk is dit een effect van de verbeterde samenwerking in het zorg- en veiligheidsdomein, zodat we jongeren eerder en beter in beeld krijgen.
Winkeldiefstallen (aantal per 1.000 inwoners) 2024 1,80 0,70 0,80 0,80 In 2024 zagen we een daling in de cijfer van winkeldiefstallen. We hopen dit lage cijfer de aankomende jaren vast te houden.
1.1 Bestrijden van ernstige overlast en criminaliteit 1.1.1 Wij voorkomen dat jongeren overlast op straat veroorzaken en treden op tegen van 2022-2026 overlast gevende en/of criminele jeugdgroepen We zetten in op preventief jongerenwerk buiten de organisatie (outreachend) in Zevenaar. Dit jongerenwerk houdt in dat de jongerenwerkers ondersteuning bieden binnen de leefwereld van de jongeren. In 2022 start een pilot jongerenwerk op straat. Dit wordt in 2023 geëvalueerd. Bij preventief beleid kijken we ook naar maatregelen om te voorkomen dat jongeren overlast veroorzaken. Voldoende speel- en sportvoorzieningen en locaties voor het organiseren van activiteiten voor jongeren kunnen preventief werken en overlast elders beperken of voorkomen. Voor de aanpak van overlast veroorzakende en/of criminele jeugdgroepen werken we samen met betrokken partijen op basis van het in 2022 afgesproken convenant. Gezien de ontwikkeling van de problematiek met overlast veroorzaakt door jeugdigen in onze gemeente willen we, naast het outreachend jongerenwerk, de inzet van jeugdboa's onderzoeken. Een jeugdboa richt zich specifiek op jeugdigen en de daarbij horende overlast. De inzet van een jeugdboa gaat een stap verder dan het jongerenwerk en kan een repressief karakter aannemen. De jeugdboa kan handhavend optreden. In 2023 start een pilot met de inzet van jeugdboa’s.
Belangrijk hierbij is dat we deze problematiek vanuit inhoud en bestuurlijk-ambtelijke inzet integraal benaderen vanuit beide prevalente belangen: zorg voor onze jongeren en zorg voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid. 1.1.3 Wij vergroten en bewaken de veiligheid en leefbaarheid in alle kernen
38
2022-e.v.
Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis en op straat, in het dorp en de stad én in het buitengebied. We werken hiervoor samen met partners vanuit het werkveld, zoals de politie en partners vanuit het RIEC-verband. Het RIEC is het Regionale Informatie- en Expertise Centrum dat zich richt op bestrijding van ondermijnende criminaliteit. We zorgen voor een veilige en prettig leefbare gemeente. Hierbij hebben we een aantal speerpunten: • De inzet van cameratoezicht zien we als laatste inzetmiddel, we willen dit dus zo min mogelijk inzetten. Tijdelijke inzet van camera’s kan een overweging zijn. • We continueren de inzet van het kernteam ondermijning. We zetten in op kleinschalige controles met interne collega’s, waar nodig aangevuld met onze partners uit het RIEC-verband. • We geven uitvoering aan Uitvoeringsplan Ondermijning 2022-2023. • We geven opvolging aan de aanbevelingen uit Weerbaarheidsscan (2022) van het RIEC. Regionaal, vanuit het RIEC, maar ook door de Provincie Gelderland wordt geïnvesteerd in de aanpak van ondermijning op verschillende vlakken. Willen we hiervan profiteren dan is nu het moment om hieraan deel te nemen. Zo zijn we gestart met Ariadne (aanpak vakantieparken).
Er is een Districtelijk ondermijningsteam ingesteld dat kan ondersteunen bij integrale controles en is er een platform veilig ondernemen actief, dat zich specifiek richt op het buitengebied.
WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Baten Primitieve begroting 2025-2028
133
133
133
133
133
1e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Kadernota 2026
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2025
44
0
0
0
0
Wijziging tot de begroting 2026-2029
0
2
2
2
2
177
135
135
135
135
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
177
135
135
135
135
4.841 65 0 91 0
4.841 15 88 12 208
4.833 15 87 20 215
4.839 15 94 20 209
4.831 23 94 20 208
4.998
5.165
5.170
5.177
5.176
Totale baten tot de begroting
Mutaties in deze begroting (baten)
Totaal gemuteerde baten Totale baten in deze begroting
Lasten Primitieve begroting 2025-2028 1e voortgangsrapportage 2025 Kadernota 2026 2e voortgangsrapportage 2025 Wijzigingen tot de begroting 20262029 Totale lasten tot de begroting
39
Mutaties in deze begroting (lasten) 0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Totale lasten in deze begroting
4.998
5.165
5.170
5.177
5.176
Resultaat voor bestemming
-4.821
-5.030
-5.036
-5.042
-5.041
Onttrekkingen Primitieve begroting 2025-2028
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Kadernota 2026
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Wijzigingen tot de begroting 20262029 Meerjarenbegroting 2026-2029
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Toevoegingen Primitieve begroting 2025-2028
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Kadernota 2026
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2025
0
0
0
0
0
Wijzigingen tot de begroting 20262029 Meerjarenbegroting 2026-2029
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
-4.821
-5.030
-5.036
-5.042
-5.041
Totaal gemuteerde lasten
Totaal onttrekkingen reserves
Totaal toevoegingen reserves Saldo reserve mutaties Resultaat na bestemming
40
Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Rekening Begroting Begroting 2024 2025 2026
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Baten 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Baten
73
72
72
72
72
72
97 171
105 177
62 135
62 135
62 135
62 135
3.401
3.450
3.530
3.521
3.520
3.519
1.479 4.880
1.548 4.998
1.634 5.165
1.650 5.170
1.657 5.177
1.657 5.176
-3.327
-3.378
-3.458
-3.448
-3.448
-3.447
-1.381 -4.709
-1.443 -4.821
-1.572 -5.030
-1.587 -5.036
-1.594 -5.042
-1.594 -5.041
-4.709
-4.821
-5.030
-5.036
-5.042
-5.041
Lasten 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Lasten Saldo 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Begrotingsresultaat voor bestemming
Onttrekkingen Toevoegingen Totaal Mutaties reserves Begrotingsresultaat na bestemming
41
2. VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT ALGEMEEN
Omschrijving Dit programma gaat over verkeer en vervoer (wegen, openbare verlichting e.d.), parkeren en openbaar vervoer. Wat willen we? Wij willen dat de gemeente Zevenaar voor elke inwoner en bezoeker goed bereikbaar is. Of je nu wandelt of jezelf met de fiets, auto of het openbaar vervoer verplaatst. Dit moet voor iedereen comfortabel en veilig zijn. Hierbij hebben we oog voor verkeersgedrag, de inrichting van de infrastructuur en het verkeersveiligheidsgevoel van inwoners. Ontwikkelingen Mobiliteitsprogramma Op 29 oktober 2025 is het mobiliteitsplan Zevenaar (inclusief uitvoeringsplan) aan de raad aangeboden. Hierin is als hoofddoelstelling verwoord: “Een veilig mobiliteitssysteem dat de leefbaarheid versterkt en de bereikbaarheid waarborgt voor de huidige en toekomstige inwoners en bezoekers van de gemeente Zevenaar”. Deze hoofddoelstelling is vervolgens uitgewerkt in drie subdoelstellingen: - Leefbaarder Zevenaar; - Verkeersveiliger Zevenaar - Betere multimodale bereikbaarheid Project ViA15: doortrekken A15 en verbreden A12 De Raad van State heeft op woensdag 2 oktober 2024 het Tracébesluit ViA15 onherroepelijk verklaard. Inmiddels is het aanvullend budget beschikbaar gesteld en op 3 juli 2025 is het contract tussen RWS en GelreGroen (consortium) getekend. Hiermee is de doorgang van het project ViA15 een feit.
In 2026 start de uitvoering, waarbij men begint bij de verbreding van de A12 en de nieuwe op- en afrit Zevenaar Oost. De verbredingen van de A15 en A12 zijn in 2029 gereed. Het hele project is eind 2031 gereed. De definitieve doorgang betekent dat we de projectorganisatie voor de eigen organisatie moeten gaan activeren. Daarvoor zijn middelen gereserveerd. Project ongelijkvloerse overwegen De vier gelijkvloerse spoorkruisingen worden naar de toekomst toe een steeds grotere belemmering voor de leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbaarheid van Zevenaar. De ontwikkelingen op het spoor leiden tot hogere frequenties en mogelijk hogere snelheden van treinen. Een aanpak voor de gelijkvloerse kruisingen binnen de Liemers (Duiven en Zevenaar) is noodzakelijk voor de plannen rondom het spoor. De eerste verkenningen zijn afgerond. Gezien de barrière die het spoor veroorzaakt is het voor Zevenaar een vereiste om spoorkruisingen te behouden. Indien niet gelijkvloers, zullen we kijken naar mogelijkheden voor ongelijkvloers. De complexiteit en hoge kosten maakt dit tot een project dat nadrukkelijk vanuit de regio, in samenspraak met hogere overheden en ProRail, opgepakt moet worden. Voor Zevenaar vormen de aanwezigheid van de tunnelbak van de Betuweroute en de beperkte ruimte rondom overgangen hierbij extra uitdagingen.
Dit maakt dat strategisch omgegaan moet worden met de beschikbare ruimte en naar de toekomst toe ook alternatieven mogelijk gehouden moeten worden. De integrale visie op de spoorzone Zevenaar is opgenomen in de recent vastgestelde Omgevingsvisie Zevenaar 2040. De verkenningen zijn ook opgenomen in het mobiliteitsprogramma Zevenaar. Ontwikkelingen stedelijke zone In de Omgevingsvisie zijn in de zogenaamde “stedelijke zone” diverse ontwikkelingen aangegeven zoals "Zevenaar Verder Oost" (uitbreiding van bedrijventerrein 7Poort en woningbouw (uitbreiding Groot Holthuizen) en de daarbij behorende infrastructuur, waaronder doortrekken Witte Kruis. Andere ontwikkelingen zijn de woningbouwlocatie Reisenakker en de transformatie van de bedrijventerreinen Mercurion, deels Tatelaar en Zuidspoor. Deze ontwikkelingen hebben ook gevolgen voor de capaciteit van het bestaande wegennet en ook voor de nieuwe nog aan te leggen op- en afrit Zevenaar Oost op de A12. Van 42
belang is deze ontwikkelingen in relatie met elkaar te zien evenals de financiële investeringen die hiervoor gedaan moeten worden. Daartoe gaan wij in 2026 een investeringsagenda opstellen waarbij de ontwikkelingen tegen elkaar worden afgewogen en prioriteiten gesteld. Beleidskaders • Omgevingsvisie 2025 • Integraal beleidsplan openbare ruimte 2022-2032 (2022) • Gemeentelijke verkeers- en vervoersplan 2020 • Beheerplan openbare verlichting (2022) • Beheerplan straatmeubilair (2022) • Beheerplan verkeersregelinstallaties (2022) • Beheerplan wegen en civiele kunstwerken (2022)
WAT WILLEN WE? 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wij willen dat de gemeente Zevenaar voor elke inwoner en bezoeker goed bereikbaar is. Of je nu wandelt of jezelf met de fiets, auto of het openbaar vervoer verplaatst. Dit moet voor iedereen comfortabel en veilig zijn. Hierbij hebben we oog voor verkeersgedrag, de inrichting van de infrastructuur en het verkeersveiligheidsgevoel van inwoners.
WAT DOEN WE? 2.1 Optimaliseren van de bereikbaarheid via verkeersveilig infrastructuur 2.1.1 Wij anticiperen op het doortrekken van de A15 en het verbreden van de A12
2024-2028
Een doorgetrokken A15 en verbreding van de A12 met daarbij de aanleg van deze twee nieuwe aansluitingen heeft gevolgen voor het verkeer op ons onderliggend wegennet. Wij zetten ons in om hinder (o.a. sluipverkeer) tijdens de uitvoering van de werkzaamheden zoveel mogelijk te beperken. Ondertussen werken wij aan een alternatief plan, indien onverhoopt het project A15/A12 niet doorgaat als gevolg van de uitspraak van de Raad van State. 2.1.3 Wij beschermen en geven voorrang aan fietsers, voetgangers en mensen met een 2022-2030 beperking in het verkeer Bij onderhoud of het opnieuw inrichten van wegen houden we rekening met de bescherming van fietsers, voetgangers en mensen met een beperking. Wij streven naar een optimale toegankelijkheid en een optimaal gebruik van de openbare ruimte, wegen, en fietspaden. We stimuleren het fietsen door goede en veilige fietsroutes en zorgen voor voldoende ruimte om fietsen te kunnen parkeren. Binnen ons Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan, dat onderdeel uit gaat maken van een nieuw op te stellen mobiliteitsvisie, geven wij prioriteit aan de thema’s fietsverkeer, voetgangers en openbaar vervoer. 2.1.5 Wij inventariseren verkeersonveilige situaties en ondersteunen lokale initiatieven
2022-2026
Vooruitlopend op de brede mobiliteitsvisie inventariseren wij in hoeverre de meest kwetsbare verkeersdeelnemers zich veilig voelen in het verkeer. We brengen in kaart welke plekken niet verkeersveilig zijn in onze gemeente. We kijken dan niet alleen naar de cijfers zoals het aantal ongevallen, maar ook naar hoe (on)veilig inwoners zich voelen op de weg. Wij ondersteunen en maken daarbij gebruik van lokale initiatieven die werken aan verkeersveiligheid. We werken samen met instanties zoals Veilig Verkeer Nederland en ouderenbonden en maken gebruik van het nog op te richten participatieplatform. Verder houden wij een enquête specifiek gericht op het inventariseren van ervaren verkeersonveilige situaties. De input verwerken we in de plannen ter uitvoering van het GVVP. 43
2.1.6 Wij nemen regie op de verbetering van de verkeerssituatie Witte Kruis en stimuleren 2022-2030 RWS en de provincie om het wegennet rondom Babberich en Zevenaar te verbeteren en hierop te anticiperen Wij benutten elke gelegenheid om de gewenste aanpassingen aan het wegennet in en rondom Babberich en Zevenaar (Witte Kruis) onder de aandacht te brengen bij de provincie en Rijkswaterstaat. Wij zetten in op het stimuleren van verbeteringen en anticiperen hierop. Dit doen we zowel ambtelijk als bestuurlijk. De hiervoor reeds gedane inspanningen in de afgelopen jaren zetten wij voortvarend voort in deze collegeperiode. Daarbij zetten wij ons in om de gebiedsoplossing samen met de provincie gerealiseerd te krijgen. Het doortrekken van de Witte Kruis maakt onderdeel uit van de gebiedsoplossing Babberich. Zo nodig en mogelijk treffen wij kleinschalige maatregelen voor wegen waar de gemeente wegbeheerder van is. 2.1.8 Wij richten de Edisonstraat opnieuw in
2024-2028
Het opnieuw inrichten van de Edisonstraat is nodig om een goede aansluiting van de diverse bedrijventerreinen (vooral Mercurion) op de nieuwe aansluiting op de A12 bij Zevenaar Oost te realiseren. De Edisonstraat wordt hiervoor aangepast. 2.2 Verbeteren van de bereikbaar van de kernen via openbaar vervoer 2.2.1 Wij spannen ons in voor de komst van hub Zevenaar Oost
2023-2030
Er zijn en worden veel woningen gebouwd op Groot Holthuizen. Eveneens staat de realisatie van de Fashion Outlet op de planning en worden steeds meer bedrijven op 7Poort gerealiseerd. Goede bereikbaarheid, ook met het openbaar vervoer vinden we van groot belang. We blijven ons inzetten voor een station Zevenaar Oost. De Groene Metropoolregio (GMR) heeft onlangs een verkenning opgestart om de potentie van een mobiliteitshub Zevenaar Oost te onderzoeken. Een hub is een vervoersknooppunt waar je kunt overstappen van het ene naar het andere vervoersmiddel. Na de zomer van 2022 wordt het rapport door de GMR opgeleverd aan de gemeente Zevenaar. Het doel zoals opgenomen in het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan 2020 – 2030 blijft vooralsnog dat Zevenaar Oost in 2030 fungeert als mobiliteitshub. 2.2.2 Wij behouden de buurtbus
2022-2030
De buurtbus vervult een belangrijke rol om de kleine kernen van onze gemeente bereikbaar te houden. Om de buurtbus te behouden gaan wij de vrijwilligers meer ondersteunen. Als eerste actie overleggen wij met de organisatie en de vrijwilligers om de knelpunten die zij ervaren in kaart te brengen. 2.2.3 Wij zetten in op het voorkomen van de realisatie van de Noordtak