Agendabundel
Tekst van het document
Bundel van de Commissie Middelen 2018-2022 van 14 oktober 2021
Agenda bijlagen Agenda_Commissie_Middelen_14_oktober_2021 1 2
3
Opening en vaststellen agenda Inspraak Gelegenheid voor inwoners om zich tot de commissie te richten over geagendeerde en niet-geagendeerde onderwerpen die tot de competentie van de commissie behoren. Z/21/397592 Vaststelling Meerjarenbegroting 2022-2025 De raad wordt voorgesteld de meerjarenbegroting 2022 – 2025 vast te stellen overeenkomstig het aangeboden ontwerp. Portefeuillehouder: Nanne van Dellen Dossier 2609 voorblad 1049222 Raadsvoorstel en -besluit vaststelling Meerjarenprogrammabegroting 2022-2025 1050821 Meerjarenbegroting 2022-2025 Behandelschema Meerjarenbegroting 2020-2023 RIB 2021-083 Septembercirculaire 2021 21-583 211014 Beantwoording TV 211012 LB vragen meerjarenbegroting 2022-2025
4 5
Rondvraag De leden van de commissie kunnen vragen stellen aan de portefeuillehouders. Sluiting Zevenaar, Namens de Agendacommissie, Roelien Heemsbergen , commissiegriffier
Agenda bijlagen 1 Agenda_Commissie_Middelen_14_oktober_2021
Agenda Commissie Middelen 14 oktober 2021 Tijd
19:30 uur
Locatie
Raadzaal
Voorzitter
A.H.M. Albers
1
Opening en vaststellen agenda
2
Inspraak Gelegenheid voor inwoners om zich tot de commissie te richten over geagendeerde en niet-geagendeerde onderwerpen die tot de competentie van de commissie behoren.
3
Z/21/397592 Vaststelling Meerjarenbegroting 2022-2025 De raad wordt voorgesteld de meerjarenbegroting 2022 – 2025 vast te stellen overeenkomstig het aangeboden ontwerp. Portefeuillehouder: Nanne van Dellen
4
Rondvraag De leden van de commissie kunnen vragen stellen aan de portefeuillehouders.
5
Sluiting
Zevenaar, 5 oktober 2021 Namens de Agendacommissie, Roelien Heemsbergen, commissiegriffier
Pagina 1
3 Z/21/397592 Vaststelling Meerjarenbegroting 2022-2025 1 Dossier 2609 voorblad.pdf
Commissie Middelen 2018-2022 Dossiernummer
2609
Vertrouwelijk
Nee
Vergaderdatum
14 oktober 2021
Agendapunt
3
Omschrijving
Z/21/397592 Vaststelling Meerjarenbegroting 20222025
Geagendeerd
Vergaderdatum
Commissie Middelen 2018-2022
14 oktober 2021
Toelichting T.b.v. de raadsvergadering van 3 november 2021.
1 1049222 Raadsvoorstel en -besluit vaststelling Meerjarenprogrammabegroting 2022-2025
*Z052822E311*
Raadsvoorstel Onderwerp Zaaknummer Documentnummer Portefeuillehouder Portefeuille Behandelend ambtenaar/afdeling Telefoon E-mail
Vaststelling meerjarenbegroting 2022-2025 Z/21/397592 INT/21/1049222 Nanne van Dellen Financiën Astrid Peters, Financiën 0316-595349 a.peters@zevenaar.nl
1. Samenvatting Wij bieden u de meerjarenbegroting 2022-2025 ter vaststelling aan. Deze meerjarenbegroting is in meerjarig perspectief structureel sluitend. Het is de laatste begroting van de huidige bestuursperiode, die in het voorjaar van 2022 afloopt. Daarmee eindigt de eerste bestuursperiode van de nieuwe gemeente Zevenaar, per 1 januari 2018 ontstaan na een herindeling met de gemeente Rijnwaarden. 2. Raadsvoorstel 1. De meerjarenbegroting 2022 – 2025 vast te stellen overeenkomstig het aangeboden ontwerp. 3. Waarom naar de raad De artikelen 189 tot en met 195 van de Gemeentewet regelen de bevoegdheid van de gemeenteraad tot het jaarlijks vaststellen van de begroting van de gemeente. De raad ziet erop toe dat de begroting structureel en reëel in evenwicht is of dat dit evenwicht binnen de looptijd van de meerjarenbegroting tot stand zal worden gebracht. 4. Doelstelling en beoogd resultaat Bij ieder programma in de meerjarenbegroting wordt aangegeven wat de doelstellingen zijn en wat het beoogd effect van de inhoudelijke programmadoelstelling is. 5. Argumenten en alternatieven Argumenten 1.1. De nu voorliggende meerjarenbegroting 2022-2025 is reëel en structureel sluitend. In voorgaande begrotingsjaren was een dekkingsplan en bezuinigingstaakstelling noodzakelijk om tot een sluitende begroting te komen.
We zijn verheugd dat wij u nu direct een begroting kunnen presenteren met in alle jaren een structureel positief resultaat. Een gezonde financiële huishouding van de gemeente heeft immers onze hoogste prioriteit. De begroting moet structureel en reëel sluitend zijn en de risico’s die de
gemeente loopt, dienen op verantwoorde wijze in de begroting te zijn afgedekt. Het sturen op een gezond en gedegen financieel beleid heeft hieraan bijgedragen en de in 2019 noodzakelijke doorgevoerde bezuinigingsmaatregelen werpen hun vruchten af. De verwachte groei van de economie en het hernieuwde vertrouwen dragen bij aan een verstevigd financieel perspectief. Daarbij leiden de extra middelen in de algemene uitkering voor de gestegen kosten van jeugdzorg tot een verbetering in het meerjarenbeeld. Overigens staat de compensatie voor 2022 vast, maar voor de volgende jaren is deze in lijn met de gemaakte afspraak met de Provinciaal toezichthouder geraamd op 75% van de bedragen die de Arbitragecommissie heeft benoemd. Dit om te voorkomen dat gemeenten worden gedwongen tot onomkeerbare bezuinigingen. De provincie raadt af om de middelen in te zetten voor nieuw beleid. 1.2 De meerjarenbegroting biedt ruimte voor een financiële impuls in een programma voor duurzaamheid. In het collegeprogramma 2018-2022 zijn ambitieuze doelstellingen opgenomen als het gaat om te komen tot een energie- en CO2-neutrale gemeentelijke organisatie in 2025 en samenleving in 2040. Als gevolg van de noodzakelijke bezuinigingen heeft de voortgang van deze opgave een pas op de plaats moeten maken en zijn de structurele middelen geschrapt.
De discussies in de raad naar aanleiding van de ingediende, maar nog aangehouden, motie Duurzaamheid (motie van 6 juli 2021), maar ook de verhoogde urgentie, zoals blijkt uit het alarmerende IPCC rapport Climate Change 2021 – the Physical Science Basis, sterken ons in de overtuiging dat langer uitstel van maatregelen om de klimaatdoelen te halen onverantwoord is. Onze financiële positie in deze meerjarenbegroting biedt nu ruimte voor een stevige eenmalige financiële impuls om tot uitvoering van een pakket van maatregelen te komen. Wij hebben daarvoor een plan van aanpak in voorbereiding met inbegrip van een uitvoeringsprogramma annex menukaart als doorkijk naar de acties voor de komende jaren, maar ook voor het direct oppakken van een aantal projecten. Voor de uitvoering willen wij bestemmingsreserve vormen van maximaal € 1,5 miljoen. Dat willen we binnenkort voor besluitvorming aan u voorleggen. Alternatieven N.v.t. 6. Hoe gaan we dat bereiken en is evaluatie nodig? De meerjarenbegroting is onderdeel van de Planning en Control-cyclus. Door middel van tussentijdse voortgangsrapportages en de jaarrekening wordt verantwoording afgelegd over het gevoerde beleid, de mate waarin doelen zijn behaald, de bereikte resultaten en financiële overschotten en tekorten. 7.
Klimaat en duurzaamheid Voor zover van toepassing gaan we hier op de diverse programma’s en paragrafen afzonderlijk op in. Zie ook argument 1.2 van dit raadsvoorstel. 8. Communicatie De digitale meerjarenbegroting wordt op de portal van de gemeente Zevenaar https://zevenaar.pcportal.nl gepresenteerd. Bij dit raadsvoorstel treft u de begroting in pdf-formaat aan, zodat u ook op deze wijze kennis kunt nemen van de inhoud. In dit format treft u op meerdere plaatsen een herhaling van teksten aan. Dat is een technisch gevolg van het werken met een website.
zaaknummer Z/21/397592
pagina 2 van 5
9. Kosten, baten en dekking Het actuele financieel meerjarenbeeld is als volgt: Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2021 -4.379 -504 -251 0 3.034 -2.100
Begroting 2022 -1.901 -139 265 -2.284 4.087 28
Begroting 2023 -926 304 254 -2.983 3.193 -158
Begroting 2024 169 218 246 -1.254 842 221
Begroting 2025 2 218 130 -1.270 1.348 429
1. Autonome ontwikkelingen
0
153
122
343
196
2. Actualisatie bestaand beleid
0
-190
-158
-180
-198
Totaal mutaties begroting
0
-38
-36
163
-1
-2.100
-9
-194
385
427
Primitieve begroting 2021-2024 2e Voortgangsrapportage 2020 1e Voortgangsrapportage 2021 Kadernota 2022 2e Voortgangsrapportage 2021 Stand tot de begroting
Saldo meerjarenbegroting 2022-2025
In 2021 en volgende jaren zien we dat de positieve effecten van de 2e Voortgangsrapportage het begrotingssaldo verbeteren. De mutaties die volgen uit deze meerjarenbegroting zijn cijfermatig relatief beperkt. Er doen zich enkele autonome ontwikkelingen voor, met name voordelen in de kapitaallasten door uitgestelde investeringen. De actualisatie van bestaand beleid betreft vooral de bijstelling van de begroting van de RID (Regionale ICT Dienst). De begroting is een uitwerking van de Kadernota; er is daarom geen nieuw beleid opgenomen. De 2e Voortgangsrapportage (VGR) wordt dit jaar in de raadsvergadering van oktober behandeld. Dit betekent dat de 2e VGR qua tijdsvolgorde van vaststelling vóór de begroting ligt. Structurele mutaties die opgenomen en toegelicht zijn in de 2e VGR, zijn tevens financieel verwerkt in het meerjarenbeeld van deze begroting, maar hierin niet meer nader toegelicht. Zoals bovenstaande tabel laat zien, is het nieuwe saldo van de meerjarenbegroting in 2022 en 2023 nog negatief, in 2024 en 2025 zien we een ombuiging naar positieve saldi. In onderstaande tabel maken wij inzichtelijk of sprake is van een structureel begrotingsevenwicht. Incidentele lasten en baten beïnvloeden het structurele begrotingssaldo. In 2022 en 2023 zijn de incidentele lasten hoger dan de incidentele baten.
Elimineren we deze incidentele lasten en baten, dan heeft dit per saldo een positief effect op het structurele meerjarenbeeld in 2022 en 2023. Presentatie structureel begrotingssaldo (bedragen x € 1.000)
2022
2023
2024
2025
Saldo meerjarenbegroting 2022-2025 Eliminatie incidentele baten en lasten (- = lasten)
-9 -968
-194 -435
385 0
427 0
Structureel begrotingssaldo
959
241
385
427
Het structurele meerjarige begrotingssaldo is daarmee in alle begrotingsjaren positief. De stand van de algemene reserve en daarmee de ontwikkeling van het weerstandsvermogen zijn ruimschoots voldoende en ontwikkelen zich zeer positief. De eindconclusie is een structureel en reëel sluitende begroting in alle jaren in combinatie met een uitstekend weerstandsvermogen. zaaknummer Z/21/397592
pagina 3 van 5
10. Bijlagen De volgende bijlagen horen bij dit voorstel: Volgorde 1.
Documentnummer 1050821
Naam Meerjarenbegroting 2022-2025
Burgemeester en wethouders van Zevenaar De secretaris Danielle Jansen
zaaknummer Z/21/397592
De burgemeester Lucien van Riswijk
pagina 4 van 5
Raadsbesluit Onderwerp Zaaknummer Documentnummer
Vaststelling meerjarenbegroting 2022-2025 Z/21/397592 INT/21/1049222
De raad van de gemeente Zevenaar; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Zevenaar; gelet op artikel 189 van de Gemeentewet; besluit: 1. De meerjarenbegroting 2022 – 2025 vast te stellen overeenkomstig het aangeboden ontwerp. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zevenaar, gehouden op 3 november 2021.
De griffier W.M. van der Vlies
zaaknummer Z/21/397592
De burgemeester L.J.E.M. van Riswijk
pagina 5 van 5
1 1050821 Meerjarenbegroting 2022-2025
Meerjarenbegroting 2022-2025
Versie Raad 16-09-2021
1
INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave .................................................................................................................................... 2 Algemeen............................................................................................................................................ 3 Voorwoord .................................................................................................................................................. 4 Hoofdlijnen ................................................................................................................................................. 5 Leeswijzer ................................................................................................................................................... 9 Programma's ..................................................................................................................................... 12 0. Bestuur en ondersteuning ...................................................................................................................... 13 1. Veiligheid .............................................................................................................................................. 29 2.
Verkeer, vervoer en waterstaat ..............................................................................................................35 3. Economie .............................................................................................................................................. 43 4. Onderwijs .............................................................................................................................................. 50 5. Sport, cultuur en recreatie ...................................................................................................................... 57 6. Sociaal domein .......................................................................................................................................67 7. Volksgezondheid en duurzaamheid ....................................................................................................... 84 8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing ......................................................... 93 Paragrafen ......................................................................................................................................
101 Lokale heffingen ......................................................................................................................................102 Weerstandsvermogen .............................................................................................................................. 114 Onderhoud kapitaalgoederen ..................................................................................................................122 Financiering ............................................................................................................................................. 130 Bedrijfsvoering......................................................................................................................................... 137 Verbonden partijen .................................................................................................................................. 141 Grondbeleid ............................................................................................................................................. 157 Financiën.........................................................................................................................................
163 Inleiding ...................................................................................................................................................164 Autorisatie ............................................................................................................................................... 165 Kaders en uitgangspunten ...................................................................................................................... 169 Financieel meerjarenbeeld ....................................................................................................................... 171 Overzicht van baten en lasten .................................................................................................................. 178 Overzicht baten en lasten op taakveld ..................................................................................................... 179 Overzicht algemene dekkingsmiddelen, vennootschapsbelasting en onvoorzien .....................................
187 Overzicht van incidentele baten en lasten ................................................................................................188 Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves ................................................................192 Geprognosticeerde balans ....................................................................................................................... 193 EMU-saldo ...............................................................................................................................................194 Arbeidskosten gerelateerde verplichtingen .............................................................................................. 195 Bijlagen ........................................................................................................................................... 196 Overzicht mutaties Meerjarenbegroting 2022-2025 ................................................................................ 196 Meerjareninvesteringsplan ...................................................................................................................... 199 Reserves en voorzieningen ......................................................................................................................
202 Overzicht beleidsindicatoren .................................................................................................................. 204
2
ALGEMEEN
3
VOORWOORD Inleiding Hierbij presenteren wij u de Meerjarenbegroting 2022-2025 van Zevenaar. Deze meerjarenbegroting bouwt verder voort op de uitgangspunten van de Kadernota 2022, zoals deze is vastgesteld door de gemeenteraad op 7 juli 2021. De begroting laat zich het beste lezen in de online versie. In de digitale begroting is alles snel en makkelijk terug te vinden, bijvoorbeeld op programma of onderwerp. Door te klikken, bepaalt u zelf of u diep inzoomt op een onderwerp of de programmabegroting liever op hoofdlijnen leest. Op uw verzoek is er echter ook weer een aantal fysieke exemplaren van de begroting per fractie beschikbaar. Voor de behandeling van de begroting is het volgende proces uitgezet: • Inloopavond voor raads- en commissieleden: • Commissievergaderingen • Raadsvergadering
4 oktober 12, 13 en 14 oktober 3 november
Wij wensen u veel leesplezier en hopen op een constructief inhoudelijk debat, waarin we met elkaar de begroting behandelen en vaststellen. Wij bieden u deze Meerjarenbegroting 2022-2025 ter besluitvorming aan.
Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Zevenaar, De secretaris Daniëlle Jansen
De burgemeester Lucien van Riswijk
4
HOOFDLIJNEN BESTUURLIJKE HOOFDLIJNEN De meerjarenbegroting 2022-2025 is de laatste begroting van deze bestuursperiode, die in het voorjaar van 2022 afloopt. Daarmee eindigt de eerste bestuursperiode van de nieuwe gemeente Zevenaar, per 1 januari 2018 ontstaan na een herindeling met de gemeente Rijnwaarden. De prioriteit na de herindeling lag en ligt nog steeds bij de basis op orde krijgen. De gemeente staat voor grote uitdagingen, zoals de decentralisaties in het sociaal domein, de uitvoering van het bezuinigingsprogramma, het organiseren van gemeentelijke samenwerking en het moderniseren van de dienstverlening. Daarin kunnen we alleen slagen als de basis op orde is, zowel voor wat de financiële huishouding betreft als de organisatie van de uitvoering en de ICT- en informatievoorziening. Er zijn flinke stappen gemaakt, ook in het toegroeien naar een vitale en financieel gezonde gemeente, maar dat werk is nog niet gedaan. Voor het komende begrotingsjaar blijft dat onze inzet bepalen. We prijzen ons gelukkig dat we een financieel sluitende begroting kunnen voorleggen. In alle begrotingsjaren 2022-2025 presenteren we een structureel positief begrotingssaldo, dat in het laatste jaar op loopt naar € 0,4 miljoen.
De in 2019 doorgevoerde noodzakelijke bezuinigingsmaatregelen werpen hun vruchten af, en met de met het Rijk afgesproken compensatie voor gestegen kosten van de jeugdzorg zorgt dat voor een beter financieel perspectief. Het nieuwe kabinet moet overigens nog wel besluiten over de definitieve compensatie voor de tekorten in de jeugdzorg vanaf 2023. Ook de herverdeling van het Gemeentefonds per 2023 zorgt, als de voortekenen juist zijn, voor ruimere budgetten voor Zevenaar. In de meest recente voorstellen van het rijk over de herijking is Zevenaar voordeelgemeente met een bedrag dat oploopt naar € 1 miljoen. Na besluitvorming van het rijk kan het definitieve effect van de herijking in de begroting verwerkt worden. Dat betekent dat we de volgende bestuursperiode kunnen starten met betere vooruitzichten. Het risicoprofiel van onze gemeente is gedaald, onder meer als gevolg van de duidelijkheid over de compensatie van de jeugdgelden. Dit maakt dat de ratio van ons weerstandsvermogen is gestegen tot de uitstekende waarde van 6,26. Voor het eerste gedeelte van 2022, waarvoor de huidige gemeenteraad en college nog verantwoordelijk zijn tot aan de gemeenteraadsverkiezingen in maart, richten we ons vooral op het afmaken van het collegeprogramma 2018-2022, de uitvoering van het corona herstelplan en het tot een succes maken van de regionale samenwerking in de Groene Metropoolregio.
Met de uitvoering van het corona herstelplan ondersteunen wij onze samenleving en economie om sterker uit de crisis te komen. Wij zijn terughoudend in het oppakken van nieuwe beleidsambities. Dat laten we over aan de nieuw verkozen raad en het daarna gevormde nieuwe college.
5
FINANCIËLE HOOFDLIJNEN Inleiding Bij de totstandkoming van de meerjarenbegroting van vorig jaar zaten we nog volledig in de coronacrisis. Bij het opstellen van de begroting 2022-2025 lijkt het einde van de coronacrisis in zicht. Het economisch perspectief ziet er beter uit en het vertrouwen komt weer terug. In de begroting zijn nog steeds ramingen opgenomen die direct te relateren zijn aan corona. Bij de 2e voortgangsrapportage 2021 zijn de coronaramingen geactualiseerd en waar nodig aangepast. Tegelijkertijd is er voor gemeenten onzekerheid. Rondom de invoering van de Omgevingswet staan vraagtekens. Daarnaast noemen we de onduidelijkheid over het regeringsbeleid. In deze begroting is de algemene uitkering gebaseerd op de meicirculaire 2021. Den Haag moet nog besluiten nemen over herijking van de algemene uitkering, de opschalingskorting en compensatie voor de aanzuigende werking bij de WMO. De compensatie voor de tekorten bij de gedecentraliseerde kosten van de jeugdzorg is deels bekend maar formeel nog niet zeker. Wij realiseren ons dat deze meerjarenbegroting de laatste is van het huidige college. Wij zetten ons nog steeds volledig in voor het realiseren van het collegeprogramma, maar ook de regionale samenwerking en het herstelplan.
U heeft in dit herstelplan "Sociaal economische injectie Zevenaar" € 3 miljoen aan middelen beschikbaar gesteld voor het stimuleren van de regionale en lokale economie en voor herstelmaatregelen op sociaalcultureel gebied. Het gepresenteerde financiële meerjarenbeeld is in alle begrotingsjaren structureel en reëel sluitend.
Financieel meerjarenbeeld Het actuele financieel meerjarenbeeld ziet er als volgt uit: Exploitatie (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting 2021 2022 Primitieve begroting 2021-2024 -4.379 -1.901 2e Voortgangsrapportage 2020 -504 -139 1e Voortgangsrapportage 2021 -251 265 Kadernota 2022 0 -2.284 2e Voortgangsrapportage 2021 3.034 4.087 Wijzigingen tot de begroting 20220 0 2025 Stand tot de begroting -2.100 28
Begroting 2023 -926 304 254 -2.983 3.193 0
Begroting 2024 169 218 246 -1.254 842 0
Begroting 2025 2 218 130 -1.270 1.348 0
-158
221
429
1. Autonome ontwikkelingen
0
153
122
343
196
2. Actualisatie bestaand beleid
0
-190
-158
-180
-198
4. Administratieve wijzigingen
0
0
0
0
0
Totaal mutaties begroting
0
-38
-36
163
-1
-2.100
-9
-194
385
427
Saldo meerjarenbegroting 2022-2025
6
Structureel en reëel evenwicht Op grond van de voorschriften (BBV) dienen wij inzichtelijk te maken of er in de begroting en meerjarenraming sprake is van een structureel evenwicht. Hiervoor is inzicht in de incidentele baten en lasten nodig. Incidentele lasten beïnvloeden het structurele begrotingssaldo positief en incidentele baten negatief. Door het saldo van de incidentele baten en lasten te betrekken bij het financieel meerjarenbeeld ontstaat een beter inzicht in het structurele evenwicht van onze begroting.
Presentatie structureel begrotingssaldo (bedragen x € 1.000)
2022
2023
2024
2025
Saldo meerjarenbegroting 2022-2025 na bestemming Eliminatie incidentele baten en lasten (- = lasten )
-9 - 968
-194 -435
385 0
427 0
Structureel begrotingssaldo
959
241
385
427
Bij het onderdeel financiën presenteren wij het 'Overzicht van incidentele baten en lasten'. Per saldo zijn de incidentele lasten in 2022 en 2023 hoger dan de incidentele baten. Elimineren we deze dan heeft dit een positief effect op het structurele meerjarenbeeld in 2022 en 2023. Op basis van de toezichtvoorschriften van de provincie moet óf het jaar 2022 óf minimaal de laatste drie jaren (2023-2025) structureel en reëel sluitend zijn. Wij concluderen dat de nu voorliggende meerjarenbegroting hieraan voldoet en dus structureel en reëel sluitend is.
Toelichting financiële ontwikkelingen
Mutatie omschrijving
Bedragen x € 1.000 Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025
Overzicht van de mutaties >= € 100.000 1. Autonome ontwikkelingen
250
217
441
298
Actualisatie kapitaallasten MJB 2022-2025
524 V
222 V
576 V
597 V
Aanpassing doorbelasting salarissen en overhead aan grondexploitaties Aanpassing rente grondexploitaties
38 V
38 V
38 V
-116 N
-312 N
-43 N
-173 N
-183 N
2. Actualisatie bestaand beleid
-120
-120
-120
-120
Bijdrage GR SDL, onderdeel RID
-120 N
-120 N
-120 N
-120 N
(V = Voordeel; N = Nadeel)
Een toelichting op de bovenstaande posten kunt u terugvinden op de afzonderlijke programma's en in het onderdeel 'Financieel meerjarenbeeld'. In de bijlagen is een totaaloverzicht van de mutaties opgenomen.
7
Weerstandsvermogen Op basis van de recente actualisatie geeft de ratio de volgende uitkomst:
Ratio weerstandsvermogen =
Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit
=
30.500.000
=
4.873.000
Het weerstandsvermogen van onze gemeente kan als uitstekend worden gekenmerkt. De ratio moet minimaal 1,0 zijn. Dit betekent dat de financiële risico’s ruimschoots zijn afgedekt.
8
6,26
LEESWIJZER Inleiding De meerjarenbegroting is het hulpmiddel om uw kaderstellende en controlerende rol uit te voeren en te kunnen sturen op hoofdlijnen. De begroting hebben wij ingericht op basis van de voorschriften (Besluit Begroting en Verantwoording; BBV) en de wensen van de provincie. Uiteraard hebben wij ook nadrukkelijk gekeken naar de informatieve waarde voor u en voor de inwoners van onze gemeente. De meerjarenbegroting bestaat uit een beleidsbegroting en een financiële begroting. De beleidsbegroting is opgebouwd uit de verschillende programma's en de paragrafen. In de programma's presenteren wij ons gemeentelijke beleid op hoofdlijnen. De paragrafen richten zich op het beleid van relevante beheersaspecten, zoals de bedrijfsvoering, het weerstandsvermogen, onze kapitaalgoederen en de lokale heffingen. De financiële begroting gaat - naast een aantal samenvattende overzichten - vooral in op het financieel meerjarenbeeld van onze gemeente. U ontvangt deze meerjarenbegroting op basis van het papierarm vergaderen weer digitaal. Door de mogelijkheden van het internet kunnen wij meer informatie op een eenvoudigere manier beschikbaar stellen. Via de menustructuur kiest u welke informatie u tot u neemt en hoeft u niet eerst het boekwerk door te bladeren. Ook kunt u indien gewenst aantekeningen maken, die u bovendien altijd digitaal beschikbaar heeft.
Programma's Bij de programma's komen de zogenaamde 3 W-vragen terug: Wat willen we? Wat doen we? en Wat kost het? Op programmaniveau hebben wij ook de vastgestelde beleidskaders opgenomen. U kunt deze digitaal direct openen. Hiermee hebt u per programma het meest relevante vastgestelde beleid direct beschikbaar. Per programma maken wij onze doelstellingen (Wat willen we?) inzichtelijk. Hierbij presenteren wij u ook de verplichte beleidsindicatoren vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording. Aanvullende eigen indicatoren ontwikkelen wij de komende jaren. Bij het onderdeel 'Wat doen we?' staan de activiteiten opgesomd die wij de komende jaren in het kader van autonome ontwikkelingen, actualisatie van bestaand beleid en nieuw beleid uitvoeren. Over onze reguliere taken informeren wij u alleen indien hier aanleiding voor is. Bij de voortgangsrapportages en de jaarstukken leggen wij hier (tussentijds) verantwoording over af. In dit onderdeel presenteren wij ook op hoofdlijnen informatie over de verbonden partijen die een bijdrage leveren aan de uitvoering van ons beleid. Uitvoerige informatie over de verbonden partijen is opgenomen in de betreffende paragraaf. Per programma presenteren wij ook financiële informatie (Wat kost het?). Hier geven we de ontwikkelingen aan en de toelichting op deze ontwikkelingen.
Op grond van de voorschriften (BBV) presenteren wij de financiële informatie ook op taakvelden. Indien van toepassing bieden wij u ook inzicht in de incidentele baten en lasten, de reserves en voorzieningen, en het meerjareninvesteringsplan. Beleidsindicatoren Bij het onderdeel 'Wat willen we?' zijn (verplichte) beleidsindicatoren opgenomen. Om te zorgen dat wij onze doelstellingen realiseren hebben wij waar mogelijk een koppeling gemaakt tussen de doelstellingen van het huidige beleid en deze indicatoren. Bij nieuw beleid geven wij aandacht aan het meetbaar maken van de doelstellingen en een goede koppeling tussen ambitie, doelstelling, resultaten en indicator. Dit zien wij als een groeiproces. Zorgvuldigheid, duurzaamheid en eenvoud zijn de uitgangspunten bij het opstellen van de indicatoren. De komende jaren vullen wij deze (beleids)indicatoren verder aan, nadat deze zijn vastgesteld als onderdeel van beleidsnota’s. We gaan hierbij uit van het principe dat deze een hele cyclus mee moeten lopen. 9
Bij de ontwikkeling passen wij de onderstaande indeling toe: 1. Verplichte beleidsindicatoren - op basis van het Besluit Begroting en Verantwoording dienen wij een verplichte set beleidsindicatoren op te nemen. De provincie Gelderland is als referentiewaarde opgenomen. Er zijn geen normen bepaald ten aanzien van de beleidsindicatoren, deze volgen uit de doelstellingen die door de gemeenten worden bepaald. Bij de indicatoren is een link naar 'Waarstaatjegemeente?' opgenomen. Hier kunt u de (grafische) informatie vergelijken met andere gemeenten in Nederland. 2. Eigen beleidsindicatoren - een beperkte set van onze eigen beleidsindicatoren. Het uitgangspunt is dat deze duurzaam zijn en waar mogelijk wordt aangesloten bij indicatoren die al via openbare bronnen worden ontsloten. 3. Kengetallen - deze geven informatie over de activiteiten. 4. Effectindicatoren - deze geven aan welk effect wij willen bereiken. Bij de indicatoren staat het jaar van realisatie. De tussenliggende stappen zijn aangeduid als streefwaarden. Deze tussenstappen of streefwaarden moeten er voor zorgen dat het eindelijke doel wordt gerealiseerd. Paragrafen Het BBV schrijft voor dat in de paragrafen de beleidslijnen worden vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten en de lokale heffingen.
De begroting bevat de volgende paragrafen: • Lokale heffingen In deze paragraaf geven wij de ontwikkelingen met betrekking tot ons belastinggebied weer. Per heffing geven wij aan wat het beleid is en op welke wijze het tarief tot stand is gekomen. Ook geven wij inzicht in de (geraamde) opbrengsten. • Weerstandsvermogen In deze paragraaf brengen wij onze risico’s in beeld. Het weerstandsvermogen geeft inzicht in de financiële gezondheid van onze gemeente. Het geeft aan in welke mate wij in staat zijn om financiële risico’s op te vangen. Ook presenteren wij hier de financiële kengetallen. • Onderhoud kapitaalgoederen Deze paragraaf geeft inzicht in onze kapitaalgoederen. De kosten van het onderhoud van onze wegen, openbare verlichting, riolering en water, groen en gebouwen vormen een substantieel deel van de begroting. • Financiering In de financieringsparagraaf bespreken wij de uitvoering van het beleid en de specifieke beleidsvoornemens op het gebied van treasury. • Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering betreft de processen binnen onze gemeentelijke organisatie om de beleidsdoelstellingen te kunnen realiseren, sturen en beheersen. Bedrijfsvoering bestaat uit de onderdelen personeel en organisatie, informatievoorziening en automatisering, planning en control, communicatie, inkoop en aanbesteding en juridische zaken.
• Verbonden partijen Een gemeente werkt vaak samen met andere gemeenten of externe partijen om bepaalde doelen te bereiken. Als deze samenwerking in een bestuurlijke en financiële vorm wordt gegoten, spreken we van een verbonden partij. In deze paragraaf lichten wij deze verbonden partijen, hun beleidsdoelstellingen en activiteiten en de hiermee gemoeid zijnde gemeentelijke bijdragen nader toe. • Grondbeleid Het grondbeleid heeft een grote invloed op en samenhang met de realisatie van doelstellingen op het gebied van ruimtelijke ordening en volkshuisvesting, verkeer en vervoer, cultuur, sport en recreatie en economische zaken. Het gaat om grote belangen in diverse disciplines. Daarnaast heeft het grondbeleid 10
een grote financiële impact. De resultaten op grondexploitaties zijn dan ook van groot belang voor de financiële positie van onze gemeente. Financiën In dit hoofdstuk schetsen wij de autorisatie, kaders en uitgangspunten, financiële ontwikkelingen en het financieel meerjarenbeeld voor de komende jaren. Ook hebben wij hier de verplichte onderdelen als het overzicht van baten en lasten naar taakvelden, het overzicht van algemene dekkingsmiddelen, het overzicht van incidentele baten en lasten, de balans en de berekening van het EMU-saldo opgenomen. Tot slot presenteren wij een aantal bijlagen.
11
PROGRAMMA'S
12
0. BESTUUR EN ONDERSTEUNING ALGEMEEN
Omschrijving
Dit programma gaat over de beleidsvelden bestuur, gemeentelijke organisatie, dienstverlening en belastingen. Wat willen we? We willen een faciliterende netwerkgemeente zijn. Hierbij staan we open voor initiatieven van onze inwoners, organisaties en bedrijven. We richten ons op digitale dienstverlening en persoonlijke contacten. Onze inwoners ervaren onze dienstverlening als goed en betrouwbaar. Onze gemeenteraad en college richten zich op integer, democratisch bestuur, waarbij het ons doel is transparant en een open bestuur te zijn.
Ontwikkelingen Gemeenteraadsverkiezingen Op 16 maart 2022 worden de gemeenteraadsverkiezingen gehouden. Dit betekent de start van een nieuwe bestuurstermijn voor een nieuwe gemeenteraad, met een nieuw coalitieakkoord en collegeprogramma. Raadsverkiezingen zorgen voor nieuwe bestuurlijke verhoudingen, waarin we op zoek moeten naar een nieuwe balans in het bestuurlijk samenspel en in de samenwerking met de ambtelijke organisatie. Naast de organisatie van de verkiezingen, brengen de gemeenteraadsverkiezingen ook andere activiteiten met zich mee, zoals het afscheid van vertrekkende wethouders en raadsleden, ondersteuning van het formatieproces en het herformuleren van de speerpunten van beleid in onze planning- en controlcyclus. Organisatieontwikkeling De inrichting van onze organisatie stamt uit 2018, opgezet na de herindeling. In de tussentijd zien we meerdere ontwikkelingen, zowel intern als extern. Nu we bijna 4 jaar verder zijn, is het tijd om de inrichting en organisatie (op onderdelen) met elkaar te evalueren. We willen duidelijkheid krijgen hoe we als ambtelijke organisatie sturing, governance en control willen organiseren.
Denk daarbij aan verbetering van de overheidsen inwonerparticipatie, sterker inzetten op regionale samenwerking, doorontwikkeling controlfunctie en risicomanagement, digitalisering en datasturing, integraal en procesgericht werken en strategische personeelsplanning. Ook op het gebied van procesmatig werken gaan we onszelf verder ontwikkelen. Gezien de komst van de rechtmatigheidsverantwoording en de wil om als organisatie continu te verbeteren, gaan wij dit projectmatig een impuls geven. Ontwikkelen naar een aantrekkelijker werkgever De gemeentelijke organisatie is een kennisorganisatie die vooral afhankelijk is van het aantrekken en behouden van denkkracht om aan de opgaven, waar de gemeente voor staat, invulling te geven. Ten aanzien van aantrekkelijk werkgeverschap loopt de gemeente Zevenaar, evenals in de regio, aan tegen krapte op de arbeidsmarkt. Gelet op de verdere decentralisatie van overheidstaken zal deze krapte zich de komende jaren blijven manifesteren. Dit dwingt ons er niet alleen toe om na te denken over hoe wij ons als aantrekkelijke werkgever willen presenteren, maar daar ook op korte termijn concreet invulling aan te geven. In het licht van de organisatieontwikkeling faciliteren we onze medewerkers optimaal in hun ontwikkeling waardoor zij duurzaam en professioneel inzetbaar blijven.
Te denken valt aan vitaliteit (fysiek) , competentiemanagement, opleiding en ontwikkeling (mentaal). Ook willen we een aantrekkelijker werkgever zijn ten aanzien van onze arbeidsvoorwaarden. Niet alleen ten behoeve van het behoud maar ook ten aanzien van het aantrekken van nieuw personeel. Daarnaast zal het functiehuis worden herijkt en zullen ook de secundaire arbeidsvoorwaarden onder de loep worden genomen, zoals: reiskostenvergoeding woon- werkverkeer en uitbreiding lokale doelen in het Individueel Keuze Budget (IKB), beter benutten van de Werkkostenregeling etc. Rechtmatigheidsverantwoording De invoering van de rechtmatigheidsverantwoording voor gemeenten is met één jaar uitgesteld. In de huidige situatie geeft de accountant in de controleverklaring een oordeel over de rechtmatigheid van 13
het handelen van de gemeente. In de toekomstige situatie leggen B&W rechtstreeks verantwoording af over de (financiële) rechtmatigheid van het gevoerde bestuur, aan de hand van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. De accountant controleert vervolgens de rechtmatigheidsverantwoording op getrouwheid. De accountant kijkt dus of hetgeen het college meldt in de rechtmatigheidsverantwoording, juist en volledig is. De aanvankelijke invoering vanaf het verslagjaar 2021 is uitgesteld naar het verslagjaar 2022. De wijzigingen in de regelgeving (Besluit begroting en verantwoording (BBV) en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO)) zijn nog niet doorgevoerd en daarnaast vindt de minister dat door de corona pandemie de verantwoording en controle voor 2021 al complex genoeg. Daarom is dit niet het juiste moment om deze wijziging in de rechtmatigheidsverantwoording door te voeren. Overigens is in Zevenaar in overleg met de auditcommissie besloten in 2021 wel door te werken aan de voorbereidingen en ook al “proef te draaien” met de wijziging in de rechtmatigheidsverantwoording. Invoering Wet Open Overheid De nieuwe Wet heeft als doel overheden transparanter te maken om zo het belang van openbaarheid van publieke informatie voor de democratische rechtsstaat, de burger, het bestuur en economische ontwikkeling beter te dienen.
De WOO verplicht overheden zo veel mogelijk informatie in een vroegtijdig stadium actief openbaar te maken en te publiceren. Inmiddels is bekend welke compensatie gemeenten incidenteel en structureel krijgen voor de extra kosten die gemaakt gaan worden als de Wet wordt ingevoerd. Dit is verwerkt in deze meerjarenbegroting. Behandeling van het wetsvoorstel in de Eerste Kamer zal naar verwachting eind september 2021 zijn. Dan is ook zicht op de invoeringsdatum. Op een systematische manier gaan wij dan over tot het actief openbaar maken van diverse categorieën stukken zoals plannen, verslagen en bestuursstukken. Versterking regionale samenwerking regio Arnhem Nijmegen De gemeenteraad van Zevenaar heeft in het najaar van 2020 ingestemd met de versterking van deze samenwerking en het daarvoor voorgestelde nieuwe samenwerkingsverband van de Groene Metropoolregio. Tevens is ingestemd met een voortzetting van de financiële ondersteuning van The Economic Board. Het gemeenschappelijke orgaan Regio Arnhem Nijmegen is per 1 januari 2021 opgeheven. De liquidatie is in 2020 financieel afgewikkeld. De regionale agenda wordt in de vorm van vijf regionale opgaven verder uitgewerkt. In de Kadernota 2022 is voor 2022 incidenteel geld beschikbaar gesteld voor de vijf opgaven en de budgetten zijn in deze begroting gekoppeld op de verschillende programma's.
Beleidskaders • Besturingsfilosofie • Dienstverleningsvisie • Inkoop- en aanbestedingsbeleid 2017 Liemerse gemeenten en SDL • Coalitieakkoord 2018-2022 (2018) • Collegeprogramma 2018-2022 (2018) • Financiële verordening Zevenaar 2018 (2018) • Nota Verbonden partijen • Nota reserves en voorzieningen 2018 • Nota activerings- en afschrijvingsbeleid 2019
14
WAT WILLEN WE? 0.1 Goed bestuur Inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers voelen zich optimaal betrokken bij de totstandkoming van ons beleid en zijn tevreden over de kwaliteit van ons bestuur. We willen dat voor inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers inzichtelijk is wat we als bestuur doen en waar we het gemeenschapsgeld voor inzetten. Betrokkenheid en betrouwbaarheid zijn kenmerkend voor onze gemeenteraad en college. Beleidsindicatoren (verplicht) Naam
Jaar meting Gelderland
Zevenaar
Begroting Begroting 2022 2025
Apparaatskosten (in € per inwoner) Toelichting
6,40 6,40 De beleidsindicatoren van dit programma (apparaatskosten, bezetting, externe inhuur, formatie en overhead zijn niet opgenomen op waarstaatjegemeente.nl. Daarom zijn niet alle waardes gevuld. De apparaatskosten zijn becijferd door een totaaltelling van salarissen, inhuur, P&O, Huisvesting, Intern Beheer en I&A. Wordt uitgedrukt in € per inwoner.
Bezetting (aantal Fte per 1.000 inwoners) Toelichting
6,50 6,50 De bezetting op 31-12-2020 bedraagt 282 fte, uitgedrukt per 1.000 inwoners. De bezetting blijft naar verwachting stabiel, door uitstroom en een aantal moeilijk in te vullen vacatures.
Externe inhuur (kosten in % totale loonsom en inhuur externen) Toelichting
23,50 22,00 Het gaat hier om de totale inhuur als % van de loonsom; landelijk komt deze indicator in onze gemeentegrootteklasse uit op ± 19%. De externe inhuur is als gevolg van inhuur op projecten en vacatures in de reguliere formatie hoger dan het landelijk gemiddelde. In verband met het tijdelijke karakter van projecten zetten wij tijdelijke capaciteit (lees: inhuur derden) in op projecten.
Formatie (aantal Fte per 1.000 inwoners) Toelichting
7,38 7,38 De vastgestelde formatie per 31-12-2020 is 324 fte. In deze indicator wordt de formatie uitgerekend per 1.000 inwoners. Afhankelijk van veranderingen en ontwikkelingen in het takenpakket van gemeenten in de nabije toekomst kan deze indicator wijzigen.
Overhead (in % van totale lasten) Toelichting
9,00 9,00 Het totaal van de loonkosten, kosten van ICT, P&O, facilitaire zaken, huisvesting en overige overhead wordt uitgedrukt in een % van de totale lasten. De berekening van overhead sluit aan bij het taakveld 0.4 overhead. Door een gerichte doorbelasting van kosten vanuit het taakveld overhead naar de andere taakvelden, krijgen we het werkelijke volume van de overhead steeds beter in beeld.
15
0.2 Dienstverlening en gemeentelijke organisatie We willen een optimale dienstverlening realiseren door ons te richten op de drie focuspunten ‘Service op Maat, Verbindend en Gastvrij’ uit onze dienstverleningsvisie ‘Samen Sterker’. We maken dit concreet door meetbare doelstellingen te bepalen en willen onze dienstverlening aan de hand hiervan meten en verbeteren. Het is ons doel onze dienstverlening de komende jaren verder vorm te geven en te versterken. Wij willen onze gemeentelijke organisatie op orde hebben, moderniseren en vernieuwen.
0.3 Financieel beleid We willen een gezonde en solide financiële positie en huishouding. Dit betekent een begroting die structureel en reëel sluitend is en waarbij risico’s zijn afgedekt.
WAT DOEN WE? 0.1 Goed bestuur 0.1.1 Verbeteren bestuurscultuur
2022
We verbeteren de bestuurscultuur en samenwerking om er zo optimaal mogelijk te kunnen zijn voor onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Daarbij streven we naar een meer open en transparante samenwerking tussen raad, college en ambtelijke organisatie. We werken als eenheid met duidelijkheid over eigen rollen. 0.1.2 Groeien naar een verbindende gemeente
2022
We staan voor een gemeente die weet wat er leeft in de samenleving en in de verschillende kernen van de gemeente. We zetten in op nabijheid. Dit betekent korte lijnen met onze inwoners, verenigingen, dorps- en wijkraden, ondernemers en maatschappelijke organisaties. We ontwikkelen nieuwe vormen van participatie waarbij initiatief vanuit inwoners centraal staat. Vanuit het programma 'Zevenaar Verbindt' zetten wij in op het verder versterken van de verbinding met de inwoner, de verbinding tussen bestuur en organisatie en de verbinding binnen de organisatie. We werken vanuit de focuspunten: gastvrij, verbindend en service op maat. Daarbij hebben we een ja, mits....houding. ·Nieuw beleid ontwikkelen we samen met inwoners. We betrekken hen in een vroeg stadium. ·Bij nieuwe (ruimtelijke) ontwikkelingen worden initiatiefnemers verantwoordelijk om in een vroeg stadium met de omgeving te overleggen. We faciliteren waar nodig. ·We delen goede voorbeelden van participatie met elkaar en met onze samenleving. 0.1.3 Invullen bestuurlijke rol als samenwerkingspartner
2022
Voor de uitvoering van een aantal taken werken we samen in verbonden partijen. Meer dan voorheen gaan wij ons als samenwerkingspartner inzetten om binnen de samenwerkingsverbanden de gezamenlijk bepaalde doelstellingen te halen. Dat kan door posities in te vullen binnen het dagelijks bestuur of door een trekkersrol binnen een portefeuilleoverleg of bestuurscommissie te vervullen. Dit vraagt de inzet van meer ambtelijke en bestuurlijke capaciteit. De nota Verbonden partijen, vastgesteld in 2019, is een afwegingskader voor over het aangaan van samenwerkingsverbanden. Ook geven we aan hoe we de positie van de gemeenteraad ten aanzien van die verbonden partijen kunnen versterken. 0.1.4 Corona herstelplan
2023
Als gemeente hebben wij middelen (€ 3.000.000) beschikbaar gesteld voor het stimuleren van de regionale en lokale economie en voor herstelmaatregelen op sociaal-cultureel gebied.
16
0.2 Dienstverlening en gemeentelijke organisatie 0.2.1 Afronden lopende projecten voor start nieuwe projecten
2022
We willen de basis op orde hebben. Dit betekent dat we lopende projecten afronden, voordat we met nieuwe projecten beginnen. We willen 'in control' zijn. Deze gedachte past binnen de professionalisering van het planmatig werken, dat een onderdeel is van het programma organisatieontwikkeling. Binnen dit programma worden de komende jaren vele activiteiten en projecten opgezet en uitgevoerd. Eén daarvan is de genoemde professionalisering. Dit traject draagt bij aan de verbetering en groei van onze kernwaarden: Resultaatgericht, Klantgericht en Samenwerkingsgericht.
0.2.2 Data gedreven sturen als vernieuwende sturingspraktijk
2023
Datagedreven sturing is het vermogen om op basis van het verzamelen en analyseren van data tot sturing op de gemeentelijke thema’s te komen. Wij gaan systematisch deze nieuwe werkwijze in het primaire proces opnemen. Dit brengt met zich mee dat we een aantal organisatorische en technische condities planmatig verbeteren. Te denken valt aan competentieontwikkeling, het werken met een datastrategie en de ontwikkeling van open data. Daarbij hebben we nadrukkelijk oog voor de risico’s en ethische vraagstukken die deze ontwikkeling met zich meebrengt. 0.2.4 Ontwikkelen naar een moderne en professionele organisatie
2023
We zijn een aantrekkelijke en professionele werkgever en mensen werken graag bij ons in Zevenaar. Vanuit ons HR-beleid zetten we in op duurzame inzetbaarheid, aantrekkelijk werkgeverschap en een professionele organisatie. Medewerkers zijn toegerust om in steeds veranderende contexten hun werk te doen. Ze zijn goed opgeleid, flexibel in hun gedrag en communicatie. We zijn in staat het werk af te stemmen op de nieuwe uitdagingen die de samenleving met zich mee brengt. We nemen medewerkers mee in veranderingen en toekomstige ontwikkelingen. Zij zijn zelf actief in hun eigen loopbaanontwikkeling. We volgen de resultaten van ons HR-beleid. Er is een veilig werkklimaat waarin we transparant en open zijn. Onze processen en werkafspraken ondersteunen dit.
0.2.5 Verbeteren dienstverlening aan inwoners en ondernemers
2022
We onderzoeken manieren om onze inwoners en ondernemers beter van dienst te zijn en hiervoor passende middelen te ontwikkelen. De drie focuspunten uit de Dienstverleningsvisie 2018-2022 ‘Samen Sterker’ – 1. service op maat, 2. verbindend en 3. gastvrij - zijn hiervoor de basis. Met de Monitor Dienstverlening meten we onze dienstverlening en brengen we ambities, doelstellingen en resultaten in beeld, waardoor we onze dienstverlening gericht kunnen verbeteren. 1. Service op maat We zorgen voor een optimale bereikbaarheid door extra capaciteit in te zetten op piekmomenten aan de telefoon en aan onze balies. In 2022 willen we dat 80% van de telefonische oproepen in het klantcontact centrum opgenomen wordt binnen 20 seconden en dat 80% van de contactverzoeken binnen 2 werkdagen worden afgehandeld. We werken digitaal waar het kan en persoonlijk waar het nodig is. We verhogen onze digitale volwassenheid door aan te sluiten op landelijke voorzieningen en door steeds meer formulieren digitaal en met DigiD beschikbaar te maken. Door uitvoering te geven aan plan ‘Doorontwikkeling Digitale Dienstverlening’ kunnen we in 2021 op het landelijk gemiddelde van digitale volwassenheid zitten. 2. Verbindend We vragen inwoners hun ervaring met ons te delen in de (spreekwoordelijke) reis die ze maken tijdens de oriëntatie, aanschaf en het gebruik van een product of dienst bij de gemeente.
Dit noemen we een klantreis. Verbeteracties die hieruit voortkomen, pakken we direct op. Zo onderzoeken we hoe we de tevredenheid van inwoners verder kunnen verbeteren. In 2022 voeren we de inwonerpeiling van waarstaatjegemeente opnieuw uit en willen we dat onze inwoners onze dienstverlening met minimaal met een 7 beoordelen. 17
3. Gastvrij We willen dat er aandacht is en blijft voor het verbeteren van de vaardigheid om klantgericht en gastvrij te werken. Hiervoor bieden we onze medewerkers trainingen aan in de Zevenaar Academie.
0.2.7 Invoeren Wet Open Overheid
2022
Het is nog niet exact bekend wanneer de Wet Open Overheid in werking zal treden. De Eerste Kamer heeft de behandeling opgeschort om ruimte te geven voor nader onderzoek naar de impact van de wet voor overheden. Inhoudelijk treffen wij voorbereidingen om de digitale informatiehuishouding voor onze inwoners, bedrijven en instellingen conform de filosofie van de Wet tijdig klaar te hebben. Dat door onder andere (in Liemers verband) na te gaan of mogelijke vernieuwing van architectuur voor informatie- en archiefbeheer noodzakelijk is en ervoor te zorgen dat de huidige archieven digitaal op orde en duurzaam toegankelijk zijn om aan de nieuwe wetgeving te voldoen. 0.3 Financieel beleid 0.3.1 Uitvoeren Planning & Control cyclus
2022
Wij geven uitvoering aan de planning- en controlcyclus door het opstellen van een kadernota, begroting, voortgangsrapportages en jaarstukken. Beschikbare middelen zijn integraal afgewogen bij de kadernota en de begroting. In 2022 blijven wij investeren in de doorontwikkeling van de P&C-cyclus. 0.3.2 Rechtmatigheidsverantwoording
2023
Vanaf 1-1-2022 is de gemeente verantwoordelijk voor het opstellen en opnemen van een rechtmatigheidsverantwoording in de jaarstukken. Doelstelling van de wetswijziging is het versterken van de interne beheersing en een nadrukkelijke rol van het college in de verantwoording omtrent het rechtmatig handelen. De rol van de accountant verschuift van het controleren van de rechtmatigheid naar het controleren in hoeverre de verantwoording door het college getrouw is. De verantwoording bestaat uit een interne analyse over het rechtmatig handelen, met een onafhankelijke verbijzonderde interne controle en de vorming van een integraal beeld over de beheersmaatregelen in de verschillende (materiële) processen.
VERBONDEN PARTIJEN Bedragen x € 1.000
Naam
Openbaar belang en doel
Bijdrage 2022
Euregio Rijn-Waal 12 Samenwerking De Liemers Samenwerking De Liemers is een samenwerkingsverband van Liemerse gemeenten op gebied van ICT, inkoop en werk en inkomen.
5.557
Streekarchivariaat de Liemers en Doesburg Het Streekarchivariaat heeft als doel het beheren van de archiefbescheiden van de deelnemende gemeenten conform de Archiefwet 1995.
137
Alliander N.V.
18
De primaire taak van Alliander is het onderhouden en beheren van de elektriciteits- en gas(distributie)netten in het verzorgingsgebied. Deze taken zijn wettelijk bepaald omdat de maatschappij sterk afhankelijk is van een betrouwbare aanvoer van (duurzame) energie.
0
Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) De B.N.G. is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank financiert sinds 1914 de publieke sector. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Vitens N.V. Waarborgen van de kwaliteit en levering van drinkwater.
0
0
Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen is de opvolger van de regio Arnhem-Nijmegen en is op 1 januari 2021 van start gegaan. De regio staat voor de uitdaging hoe om te gaan met groei van wonen, werken en mobiliteit, zodat wij een balans kunnen vinden tussen levendige stedelijkheid en ontspannen leefkwaliteit.
305
WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Baten Primitieve begroting 2021-2024
92.961
91.618
90.807
91.345
91.172
2e Voortgangsrapportage 2020
-278
-147
285
199
199
1e Voortgangsrapportage 2021
1.271
372
372
372
372
2e Voortgangsrapportage 2021
1.891
4.423
1.965
1.431
1.877
0
237
237
237
237
95.845
97.688
94.851
94.770
95.043
1. Autonome ontwikkelingen
0
-58
-58
-57
-58
Actualisatie kapitaallasten MJB 20222025 2. Actualisatie bestaand beleid
0
-58
-58
-57
-58
0
-10
-10
-10
-10
Reclamebelasting
0
-10
-10
-10
-10
Totaal gemuteerde baten
0
-68
-68
-67
-68
Totale baten in deze begroting
0
0
0
0
0
23.610 151 1.070 -1.747
22.654 -29 348 -849
21.760 -29 318 -919
22.018 -29 318 -809
22.020 -29 318 -822
Wijziging tot de begroting 2022-2025 Totale baten tot de begroting
Mutaties in deze begroting (baten)
Lasten Primitieve begroting 2021-2024 2e Voortgangsrapportage 2020 1e Voortgangsrapportage 2021 1e Voortgangsrapportage 2021
19
Wijzigingen tot de begroting 20222025 Totale lasten tot de begroting
0
664
592
592
598
23.085
23.880
22.663
22.763
22.759
1. Autonome ontwikkelingen
0
121
106
-235
-209
Salarissen ambtelijke organisatie 2022
0
50
50
50
50
Vakbond FNV
0
6
6
6
6
Actualisatie kapitaallasten MJB 20222025 Aanpassing doorbelasting salarissen en overhead aan grondexploitaties Aanpassing rente grondexploitaties
0
-232
21
-449
-506
0
-40
-40
-40
32
0
312
43
173
183
Contributie VNG
0
5
5
5
5
Salarissen Burgemeester & wethouders
0
21
21
21
21
2. Actualisatie bestaand beleid
0
164
164
187
204
Mutaties afvalstoffenheffing 2022
0
17
17
17
17
Aanschaf voertuig
0
0
5
5
5
Taxatie vastgoed
0
20
0
0
0
Bijdrage GR SDL, onderdeel RID
0
120
120
120
120
Vrijval indexatie 2022
0
-40
-40
-40
-40
Bestuurlijke kosten verkiezingen gemeenteraad 2022 Vervanging werkplekken hardware 2022-2025 Software boa's
0
25
0
0
0
0
13
53
75
93
0
10
10
10
10
4. Administratieve wijzigingen
0
22
-44
-44
-44
Heffing en invordering belastingen
0
-22
-22
-22
-22
Doorbelasting materieel
0
-21
-21
-21
-21
Overboeken reserve onderhoud gebouwen naar voorziening onderhoud gebouwen Totaal gemuteerde lasten
0
66
0
0
0
0
307
226
-91
-49
Totale lasten tot de begroting
23.085
24.187
22.890
22.672
22.710
Resultaat voor bestemming
72.760
73.433
71.894
72.031
72.265
Onttrekkingen Primitieve begroting 2021-2024
689
729
111
111
111
1e Voortgangsrapportage 2021
0
0
0
0
0
1e Voortgangsrapportage 2021
1.234
30
0
0
0
2e Voortgangsrapportage 2021
5.442
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Mutaties in deze begroting (lasten)
Wijzigingen tot de begroting 2022-
20
2025 Meerjarenbegroting 2022-2025
0
66
0
0
0
Totaal onttrekkingen reserves
7.364
825
111
111
111
Toevoegingen Primitieve begroting 2021-2024
0
0
0
0
0
2e Voortgangsrapportage 2020
0
0
0
0
0
1e Voortgangsrapportage 2021
0
0
0
0
0
1e Voortgangsrapportage 2021
5.350
0
0
0
0
0
-358
-358
-358
-358
0
0
0
0
0
Totaal toevoegingen reserves
6.957
0
0
0
0
Saldo reserve mutaties
408
825
111
111
111
Resultaat na bestemming
73.167
74.258
72.005
72.143
72.376
Wijzigingen tot de begroting 20222025 Meerjarenbegroting 2022-2025
Toelichting financiële ontwikkelingen 1. Autonome ontwikkelingen Salarissen ambtelijke organisatie 2022 We ramen de salarissen volgens de actuele loonkosten per afdeling voor 2022. We hanteren de loonkostenstijging zoals die is ingeschat door het CPB van 1,2%. Daar bovenop verwacht het ABP een stijging van de premie van het ouderdoms- en nabestaandenpensioen. Voor beide ontwikkelingen zetten wij de stelpost voor inflatie in. Verder is een aantal personele aanpassingen doorvertaald, zoals functieherwaardering en plaatsing in de uitloopschaal. Vakbond FNV Sinds de invoering van de Wet Normalisering Rechtspositie voor Ambtenaren (WNRA) draagt de gemeente vakbondscontributie af. Actualisatie kapitaallasten MJB 2022-2025 Er is een actualisatie gemaakt van de kapitaallasten. De effecten hiervan zijn verwerkt in de begroting. Aanpassing doorbelasting salarissen en overhead aan grondexploitaties De gewijzigde doorbelasting van salaris- en overheadkosten aan grondexploitaties heeft een effect op de meerjarenbegroting. Vanaf 2025 is deze negatief omdat de doorbelasting aan Zevenaar Oost Bedrijven achterwege blijft door het afsluiten van deze grondexploitatie. De verwachting is echter dat in de nabije toekomst een nieuwe grondexploitatie zal worden geopend, te weten 7PoortII.
Dit zal naar verwachting opnieuw leiden tot een doorbelasting van salarissen en overhead wat dan een positief gevolg heeft voor het meerjarenbeeld. Het is echter nu nog te vroeg om daar rekening mee te houden. Aanpassing rente grondexploitaties Aanpassing doorbelasting rente grondexploitaties als gevolg van de herziening van de grex per 01-01-2021 en de gewijzigde rekenrente. Door een gunstiger meerjarenverloop van de boekwaarde en een lager rentepercentage wordt minder rente toegerekend aan de grondexploitaties wat een nadeel betekent voor het begrotingssaldo. Binnen het onderdeel rente en afschrijving is echter ook sprake van voordelen. Contributie VNG De Algemene Leden Vergadering heeft besloten de contributie voor 2022 met 1,7% te verhogen. Daarnaast worden de ramingen geactualiseerd voor de contributie van de onderafdelingen. 21
Salarissen Burgemeester & wethouders We ramen de actuele salarisverwachting van 4 wethouders en de burgemeester. 2. Actualisatie bestaand beleid Reclamebelasting Uit de cijfers van de afgelopen jaren blijkt dat de raming structureel € 10.000 te hoog is. Er zijn 15 minder belastingplichtigen. Mutaties afvalstoffenheffing 2022 Het werkelijke resultaat van de RDL over 2020, waarin de kosten al hoger waren, heeft laten zien dat de begroting niet meer actueel was. De RDL heeft daar in de begroting 2022 rekening mee gehouden. Daarnaast zijn ook enkele nieuwe werkzaamheden begroot, zoals beheerkosten als gevolg van ondergrondse containers. Voor het jaar 2022 leidt dat tot een nadeel van € 189.000. Deze extra kosten worden gedeeltelijk gecompenseerd doordat we rekening houden met een hogere papieropbrengst. Op basis van de huidige papierprijs is de prognose verhoogd van € 40 naar € 80 per ton. Dit is een voordeel van € 88.000. Het resterende nadeel verrekenen wij binnen de afvalstoffenheffing. De financiële effecten zijn verdeeld over de programma’s 0, 2, 3 en 7. Aanschaf voertuig Opgenomen bedrag is voor vervanging van de bestaande dienstauto van de afdeling BOR. Deze auto wordt door de afdeling BOR gebruikt om locatiebezoeken te doen in het beheergebied. Taxatie vastgoed Volgend jaar besteden wij de brandverzekering Europees aan.
De huidige verzekering loopt tot 01-01-2022, maar kan verlengd worden met 1 jaar. Vanaf 01-01-2023 moet er een nieuwe verzekering/polis afgesloten worden. In dit kader dienen de panden en inventarissen opnieuw getaxeerd te worden. De kosten hiervoor schatten wij op € 20.000. Bijdrage GR SDL, onderdeel RID De begroting voor 2022 en verder voor de RID is in het Algemeen Bestuur van 22 juni jl. vastgesteld. De hieruit volgende bijdrage voor Zevenaar hebben wij vertaald in onze Kadernota. Uit de 1e Bestuursrapportage van SDL blijkt echter een verhoging van lasten (boven op de begroting) welke voor ons uit komt op € 120.000 structureel. De gestegen kosten betreffen in het bijzonder informatieveiligheid en noodzakelijke onderhoudskosten van applicaties om de ICT-omgeving draaiende te houden. (stabiliteit en performance systemen) Vrijval indexatie 2022 Bij de Kadernota 2022 is een stelpost opgenomen voor indexatie. Deze stelpost is ingezet bij de relevante budgetten. Een deel van de stelpost blijkt niet nodig. Dit komt met name door enkele budgetten waarvoor separaat een indexatie is toegekend, maar waarbij de stelpost niet is gebruikt als dekking. De vrijval van de stelpost wordt nu ten gunste gebracht van het resultaat. Bestuurlijke kosten verkiezingen gemeenteraad 2022 We ramen kosten voor de organisatie van de gemeenteraadsverkiezingen.