44. RIB 2021-005 Stand van zaken toekomst NME

RAADSINFORMATIEBRIEF – Nr. 2021-005 Aan de leden van de gemeenteraad

Datum 19 januari 2021 Zaaknummer Z/20/379843 Onderwerp stand van zaken toekomst NME Portefeuillehouder Carla Koers Contactpersoon E-mail Telefoon

Liesbeth van de Weerdhof L.vandeWeerdhof@zevenaar.nl 0316-595228

Geachte leden van de gemeenteraad,

Inleiding Met de bezuinigingen van 2019 ligt de vraag voor of de gemeente Zevenaar natuur- en milieueducatie in de toekomst blijft organiseren. Om meer inzicht te krijgen in de verschillende mogelijkheden om tot deze bezuiniging te komen heeft u NME Liemers opdracht gegeven een ontwikkelvisie op te stellen waarin minimaal drie scenario’s worden uitgewerkt. Deze wordt in maart 2021 voorgelegd aan de gemeenteraad. Met deze raadsinformatiebrief informeert het college u over de voortgang van de toekomstvisie. Kernboodschap Per 1 januari 2022 is het bezuinigingsvoorstel om het totale budget van NME Liemers €150.000,- te bezuinigen. Om tot een uitgewerkte toekomstvisie te komen zijn diverse interne en externe gesprekken gevoerd, is literatuurstudie verricht, zijn andere NME centra in Nederland (fysiek en digitaal) bezocht, is er overleg gevoerd met de andere deelnemende gemeenten, zijn nieuwe partnerschappen verkend en zijn scholen en inwoners gevraagd naar hun mening over de toekomst van NME Liemers. Met al deze gegevens zal in maart 2021 een toekomstvisie aan de gemeenteraad worden voorgelegd waarin 3 scenario’s zijn uitgewerkt variërend van opheffen, op andere manier behouden of privatiseren. Op basis hiervan kan de raad een besluit nemen over de toekomst van NME Liemers.

Context ☐ ☐ ☐ x

Actueel maatschappelijk onderwerp/probleem Collegeprogramma Motie/amendement/toezegging Anders, namelijk uitvoering van de bezuinigingsopgave van 2019

Inhoudelijke boodschap In het afgelopen jaar zijn de volgende activiteiten uitgevoerd om tot een ontwikkelvisie te komen: Interne afstemming beleidsthema’s gemeente NME Liemers richt zich in de huidige situatie met name op educatie van basisschoolleerlingen in de Liemers rondom de thema’s natuur en milieu. Voor het NME Liemers is het goed om te kijken of zij nog meer kan bijdragen aan beleidsthema’s die voor de gemeente van belang zijn. Zo zijn er verkenningen geweest op het gebied van vrijetijdseconomie, kunst & cultuur, sport, openbare ruimte, vastgoed, duurzaamheid en klimaatadaptatie. Duidelijk werd dat er met name een groot raakvlak is met duurzaamheid en klimaat. Op dit moment worden plannen uitgewerkt om NME Liemers meer taken te geven bij bijvoorbeeld projecten rondom klimaatadaptatie (bijvoorbeeld herinrichting Angerlo, maar ook alle volgende revitaliseringen de komende jaren). Daarnaast dienen we vanuit duurzaamheid een subsidieverzoek in bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) in voor het werven en opleiden van energiecoaches die via NME Liemers aangestuurd kunnen worden. Zo ontstaat een verbreding van het werkveld voor NME Liemers waardoor ook andere middelen ingezet kunnen worden. De afgelopen jaren heeft NME Liemers hier al ervaring mee opgedaan door bijvoorbeeld de aansturing van de aanpak van zwerfafval op zich te nemen.

Externe gesprekken Als NME Liemers in de toekomst behouden blijft is het belangrijk om op zoek te gaan naar partners. Er zijn diverse gesprekken gevoerd met mogelijke samenwerkingspartners zoals IVN, LTO, Waterschap Rijn en IJssel, Scalabor, Liemers Trots, Landgoed Huis Sevenaer, Centrum 4.0, Kinderboerderij Rosorum, Caleidoz, Stichting Landschapsbeheer Gelderland (SLG), Geldersch Landschap en Kasteelen (GLK), Humankind, Staatsbosbeheer, Technoplaza, Liemerse gemeenten en zorgpartijen. Daarbij zijn mogelijkheden verkend voor: • Afname van diensten • Samen optrekken bij projecten en daarmee financiën binnenhalen • Mogelijkheden voor fusie Daarnaast zijn gesprekken gevoerd met de omliggende gemeenten die participeren in NME Liemers. De gemeente Westervoort heeft aangegeven ondanks de forse bezuinigingen waar zij voor staan NME Liemers te willen blijven steunen. Zij hebben echter het budget gehalveerd. De gemeente Doesburg heeft na inspraak van basisscholen op het voornemen om NME Liemers geheel weg te bezuinigen een nieuw besluit genomen. Zij hebben samen met de basisscholen besloten de steun aan NME Liemers te continueren en de kosten hiervoor te verdelen. Duiven participeert niet in NME Liemers, maar heeft wel aangegeven ook in de toekomst betaalde activiteiten te blijven afnemen en de interesse uitgesproken naar de toekomstplannen van NME Liemers.

Op dit moment worden gesprekken gevoerd met de schooldirecteuren van de Zevenaarse basisscholen om te verkennen of ook zij een financiële bijdrage willen leveren aan NME Liemers. Literatuuronderzoek en bezoek aan andere centra Er zijn diverse rapporten van ministeries, provincie, natuurorganisaties en wetenschappers bestudeerd om onderbouwing te geven aan het nut en de noodzaak van natuuronderwijs. Daarbij is ook gekeken naar andere vormen dan een NME zoals wij dit nu kennen. Daarnaast is het goed om ook andere voorbeelden te bekijken en te onderzoeken hoe andere NME-centra werken en een inspiratie kunnen zijn voor Zevenaar. Vanwege Corona bleek het helaas niet mogelijk centra fysiek te bezoeken, maar ook digitaal hebben we

zaaknummer

pagina 2 van 3

rondleidingen gehad bij diverse NME-centra. De bevindingen van zowel de literatuur als de bezoeken worden meegenomen in de toekomstvisie. Inwonerspanel en enquête voor scholen In de maand november 2020 is middels het inwonerspanel Zevenaar Verbindt aan inwoners gevraagd wat zij het belang vinden van NME Liemers en natuur en duurzaamheid in het algemeen. De deelnemers van het inwonerspanel konden hierop reageren, maar daarnaast konden ook mensen via een zogenaamde open link eenmalig deelnemen aan het onderzoek. In totaal hebben 518 mensen meegedaan. NME Liemers krijgt een gemiddeld rapportcijfer van 8,3, waarbij 81% van de mensen aangeeft dat zij het zeer belangrijk vinden om NME Liemers te behouden. Tevens zijn de scholen benaderd middels een vragenlijst om aan te geven wat zij waardevolle onderdelen vinden van NME Liemers en wat zij belangrijk vinden voor de toekomst. De resultaten van beide onderzoeken worden meegenomen in de toekomstvisie. Toekomstvisie In de toekomstvisie werken we 3 scenario’s uit: 1. NME stopt. We brengen de consequenties hiervan in beeld. 2. NME gaat door als onderdeel van de gemeente. We bekijken daarbij of er mogelijkheden om tot andere financiële dekkingsmiddelen te komen, bijvoorbeeld door verbreding van de doelgroep (0100 jaar), het toevoegen van nieuwe taken/activiteiten efficiënter werken, etc. 3. NME privatiseren/verzelfstandigen.

Hiermee wordt gekeken naar samenwerking met andere partijen of het zelfstandig oprichten van een stichting. Daarbij geven we per scenario criteria aan waarmee de haalbaarheid wordt getoetst, zoals financiële consequenties, personele gevolgen, bijdrage aan gemeentelijke doelstellingen (maatschappelijke impact), draagvlak en tijdspad. Communicatie en vervolgproces Communicatie naar buiten :Gedurende het proces zijn we zo transparant mogelijk over het gehele proces. Immers bij NME Liemers zijn veel vrijwilligers betrokken, maar ook andere gemeenten en scholen zijn belangrijke partners. De hoofdlijnen van het proces zijn openbaar gedeeld, zodat iedereen op de hoogte is van besluitvorming in de raad in maart 2021. De inhoud van de toekomstvisie zal openbaar gedeeld worden na besluitvorming in het college. Vervolgproces: Maart 2021 – toekomstvisie NME Liemers in de raad

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Zevenaar,

Danielle Jansen secretaris

Lucien van Riswijk burgemeester

Bijlagen nvt zaaknummer

pagina 3 van 3