1157691 Raadsvoorstel en besluit Kadernota 2024-2027

*Z075544C3DF*

Raadsvoorstel onderwerp zaaknummer documentnummer portefeuillehouder portefeuille behandelend ambtenaar/afdeling telefoon email

Raadsvoorstel kadernota 2024-2027 Z/23/447495 INT/23/1157691 A. Boone Financiën Marlou Schurink (financiën) 06 13 88 34 92 m.schurink@zevenaar.nl

1. Samenvatting Wij bieden u de kadernota 2024-2027 ter vaststelling aan. De kadernota laat een financieel meerjarenbeeld zien dat niet in alle jaren structureel sluitend is. Op basis van de toezichtvoorschriften van de provincie moet óf het jaar 2024 óf het laatste jaar 2027 structureel en reëel sluitend zijn. Wij concluderen dat de nu voorliggende kadernota hier niet aan voldoet. Hierbij moeten we wel aantekenen dat de effecten van de meicirculaire (Algemene Uitkering uit het gemeentefonds) niet zijn opgenomen, aangezien de meicirculaire later uitkomt. Dit geeft de nodige onzekerheid over de te verwachten inkomsten vanuit het Rijk. Het saldo in de primitieve begroting 2023-2026 was € 3.709.000 positief. Na de begroting 2023-2026 is ook de 1e voortgangsrapportage 2023 vastgesteld met een negatief effect van € 1.630.000. De mutaties die volgen uit de kadernota 2024-2027 komen in 2024 uit op een nadeel van € 3.916.000. Dit leidt tot een nieuw negatief begrotingssaldo voor 2024 van € 1.837.000. De jaren daarna loopt het negatieve saldo verder op, naar € 7.416.000 in 2027. 2. Raadsvoorstel Wij stellen u voor om: 1. in te stemmen met de inhoud en de voorstellen zoals deze zijn opgenomen in de kadernota 20242027; 2. de kadernota 2024-2027 vast te stellen. 3. Waarom naar de raad Op grond van artikel 189 van de Gemeentewet heeft de raad het budgetrecht.

Daarnaast is in onze financiële verordening opgenomen dat het college de raad jaarlijks een kadernota aanbiedt. In de kadernota staan voorstellen voor nieuw beleid, de financiële kaders voor het volgende jaar en de meerjarenraming. 4. Doelstelling en beoogd resultaat Met de kadernota brengen we het beleid en de daaruit voortvloeiende financiële effecten in beeld. Hiermee schetsen we de kaders voor de meerjarenbegroting 2024 en volgende jaren. 5. Argumenten en alternatieven Argumenten

1.1 De 1e voortgangsrapportage 2023 vormt het vertrekpunt voor de kadernota De kadernota gaat uit van de financiële saldi van de 1e voortgangsrapportage 2023. 2.1 Integraal afwegingsmoment In de kadernota staan alle beleidsmatige en financiële kaders in onderlinge samenhang. Dat maakt een integrale afweging mogelijk. De kadernota bevat naast autonome ontwikkelingen en actualisatie van bestaand beleid ook voorstellen voor nieuw beleid. In hoeverre we de voorstellen van met name actualisatie bestaand beleid en nieuw beleid kunnen honoreren is sterk afhankelijk van de onzekere ontwikkeling van de Algemene Uitkering van het Rijk. 2.2 De nu voorliggende kadernota 2024-2027 laat een financieel meerjarenbeeld zien dat niet in alle jaren structureel sluitend is. Op basis van de toezichtvoorschriften van de provincie moet óf het jaar 2024 óf het laatste jaar 2027 structureel en reëel sluitend zijn. Wij concluderen dat de nu voorliggende kadernota hier niet aan voldoet. Hierbij moeten we wel aantekenen dat de effecten van de meicirculaire (Algemene Uitkering uit het gemeentefonds) niet zijn opgenomen, aangezien de meicirculaire later uitkomt. Zodra de uitkomsten van de meicirculaire bekend zijn, delen wij de uitkomsten hiervan via een raadsinformatiebrief. Veel mutaties hebben betrekking op loon- en prijsstijgingen.

Daarnaast hebben ook de ontwikkelingen van de zorgkosten bij jeugd en Wmo, zoals opgenomen in de 1e voortgangsrapportage 2023, een grote impact. Deze werkt door in het meerjarenperspectief in deze kadernota. Op het moment van schrijven is het nog onzeker hoeveel compensatie wij in de meicirculaire van het Rijk krijgen voor de gestegen kosten. Landelijk is de inschatting dat het rijksbudget voor de gemeenten tot en met 2025 toereikend is. In de jaren daarna verwachten wij echter geen volledige compensatie van het Rijk en daarmee hebben de gestegen lasten een negatieve impact op de ontwikkeling van het begrotingssaldo. 2.3 Onzekerheden vanuit het rijk en externe invloeden op gemeentelijke begroting De verschillende onzekerheden en onduidelijkheden vanuit het Rijk zijn in de voorjaarsnota nog steeds niet opgehelderd. Onder meer de ontwikkeling van een nieuwe financieringssystematiek van de Algemene Uitkering (pas vanaf 2027) en de ontwikkelingen in het Gemeentefonds (zoals de opschalingskorting) spelen hierin een rol. De VNG heeft aangekondigd op korte termijn in overleg te willen gaan met het kabinet over de gevolgen van de voorjaarsnota. Meer en meer krijgen we als organisatie te maken met externe ontwikkelingen. Denk hierbij aan het aanhoudende grondstoffentekort, de krapte op de arbeidsmarkt en de schaarste op de huizenmarkt.

Op zichzelf losstaande ontwikkelingen, maar die beïnvloeden en/of versterken elkaar wel, waardoor wij als gemeente of in de uitvoering problemen gaan ondervinden (duurdere grondstoffen en duurdere arbeid) of onze dienstverlening niet op niveau kunnen houden vanwege het niet beschikbaar hebben van personeel. Dit alles kunnen we niet altijd beïnvloeden, maar alert zijn op deze ontwikkelingen kunnen we wel. 2.4 In de meerjarenbegroting 2024-2027 stellen wij maatregelen voor om tot een reëel en structureel sluitende meerjarenbegroting te komen Gezien de onzekerheid omtrent de meicirculaire is het aan te bevelen dat we nu naar mogelijkheden zoeken om minimaal 2024 sluitend te krijgen, zodat we in november een reëel en structureel sluitende meerjarenbegroting kunnen presenteren. We stellen u in de meerjarenbegroting maatregelen voor om hier invulling aan te geven. Hierin focussen we in eerste instantie op de korte termijn (2024 en 2025), maar

zaaknummer Z/23/447495

pagina 2 van 5

hebben ook oog voor de jaren 2026 en 2027. Mede door de opschalingskorting en de nieuwe financieringssystematiek ontstaat er in deze laatste jaren een ravijnjaar. Wij achten het van belang om met u de komende jaren al wel te anticiperen en voor te sorteren op de financiële situatie vanaf 2026. De opstelling van het Rijk (en de financiering richting de gemeenten) is hierin medebepalend. 2.5 De financiële uitgangspunten voor de meerjarenbegroting 2024-2027 Om de komende meerjarenbegroting op te kunnen stellen, zijn kaders en (technische) uitgangspunten nodig. Dit zijn bijvoorbeeld uitgangspunten voor de trendmatige aanpassing, het rentepercentage voor investeringen en de loonontwikkeling. Alternatieven N.v.t. 6. Hoe gaan we dat bereiken en is evaluatie nodig? De kadernota is het eerste document in de planning & control-cyclus. De kadernota is bedoeld voor de integrale afweging en borduurt voort op de 1e voortgangsrapportage die u op 31 mei heeft behandeld. De keuzes in deze kadernota worden verwerkt in de begroting 2022-2025. Bij de begroting kijken we of aanpassing noodzakelijk is. Daarna monitoren we de uitvoering via de documenten in de P&C-cyclus en stellen deze waar nodig bij. 7. Klimaat en duurzaamheid N.v.t. 8. Communicatie De kadernota 2024-2027 wordt digitaal ter beschikking gesteld via de portal / website: https://zevenaar.pcportal.nl/.

Onze tool voor de planning & control documenten is webbased. Dit heeft als beperking dat in de PDF-versie teksten bij herhaling voor kunnen komen. 9. Kosten, baten en dekking Hieronder brengen wij het bijgestelde begrotingsresultaat 2024-2027 in beeld. Het verloop van het saldo is als volgt: Exploitatie (bedragen x € 1.000)

Begroting 2024 3.709 -1.630 2.079

Begroting 2025 5.508 -1.502 4.006

Begroting 2026 -1.948 382 -1.566

Begroting 2027 -2.185 -1.915 -4.100

1. Autonome ontwikkelingen

-1.901

-2.112

-2.127

-2.155

2. Actualisatie bestaand beleid

-1.543

-1.374

-1.108

-1.038

-472

-306

-124

-124

Totaal mutaties kadernota

-3.916

-3.791

-3.359

-3.317

Saldo na kadernota

-1.837

215

-4.925

-7.416

Waarvan incidenteel

-327

435

67

7

-2.164

650

-4.858

-7.409

Primitieve begroting 2023-2026 1e Voortgangsrapportage 2023 Stand tot de kadernota

3. Nieuw beleid

Structureel begrotingssaldo na kadernota

zaaknummer Z/23/447495

pagina 3 van 5

Het saldo in de primitieve begroting 2023-2026 was € 3.709.000 positief. Na de begroting 2023-2026 is ook de 1e voortgangsrapportage 2023 vastgesteld met een negatief effect van € 1.630.000. De mutaties die volgen uit de kadernota 2024-2027 komen in 2024 uit op een nadeel van € 3.916.000. Dit leidt tot een nieuw negatief begrotingssaldo voor 2024 van € 1.837.000. De jaren daarna loopt het negatieve saldo verder op, naar € 7.416.000 in 2027. De kadernota laat een financieel meerjarenbeeld zien dat niet in alle jaren structureel sluitend is. Op basis van de toezichtvoorschriften van de provincie moet óf het jaar 2024 óf het laatste jaar 2027 structureel en reëel sluitend zijn. Wij concluderen dat de nu voorliggende kadernota hier niet aan voldoet en zien een zorgelijk meerjarenbeeld. Gezien de onzekerheid omtrent de meicirculaire is het aan te bevelen dat we nu zoeken naar mogelijkheden om minimaal 2024 sluitend te krijgen, zodat we in november een reëel sluitende meerjarenbegroting kunnen aanbieden. In het meerjarensaldo in deze kadernota zitten zowel incidentele als structurele baten en lasten. Het structurele begrotingssaldo presenteren we in de meerjarenbegroting 2024-2027, die u later ontvangt.

Als we daar de uitsplitsing maken tussen de incidentele- en structurele baten en lasten heeft dat in de meerjarenbegroting vanaf 2025 een positief effect op het (structurele) meerjarensaldo. In 2024 geldt het tegenovergestelde. In het hoofdstuk ‘Financiële hoofdlijnen’ in de kadernota geven wij op hoofdlijnen inzicht in het verloop van de begroting en de actuele financiële ontwikkelingen. Voor een totaaloverzicht van alle voorgestelde financiële mutaties verwijzen wij u graag naar het hoofdstuk ‘Financieel meerjarenbeeld’. 10. Bijlagen De volgende bijlagen horen bij dit voorstel: Volgorde 1.

Documentnummer INT/23/1163558

Naam kadernota 2024-2027

Burgemeester en wethouders van Zevenaar De secretaris Danielle Jansen

zaaknummer Z/23/447495

De burgemeester Lucien van Riswijk

pagina 4 van 5

Raadsbesluit onderwerp zaaknummer documentnummer

Raadsvoorstel kadernota 2024-2027 Z/23/447495 INT/23/1157691

De raad van de gemeente Zevenaar; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Zevenaar: Gelet op artikel 189 van de Gemeentewet; besluit: 1. in te stemmen met de inhoud en de voorstellen zoals deze zijn opgenomen in de kadernota 2024-2027; 2. de kadernota 2024-2027 vast te stellen. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zevenaar, gehouden op 5 juli 2023. De griffier M. van Bergen

zaaknummer Z/23/447495

De burgemeester drs. L.J.E.M. van Riswijk

pagina 5 van 5