RV26.044 WA-Hoeve NZOV Toelichting Bijlage 5 Onderzoek verkeer en parkeren

HaskoningDHV Nederland B.V. Mobility & Infrastructure

Notitie Aan: Van: Datum: Kopie: Ons kenmerk: Classificatie: Goedgekeurd door:

BPD ontwikkeling M.S. (Royal HaskoningDHV) 22 november 2021 R.v.K. (Royal HaskoningDHV) BG9319_M&I_NT_2111221402 Projectgerelateerd J.v.D. (Royal HaskoningDHV)

Onderwerp:

Onderzoek Verkeer en parkeren Willem Arntsz-Hoeve Den Dolder

1

Inleiding

BPD Ontwikkeling BV heeft het voornemen om de Willem Arntsz Hoeve in Den Dolder te ontwikkelen tot woon-, werk- en beleefgebied. Het gebied zal gefaseerd ontwikkeld gaan worden en is opgedeeld in 3 gebieden: de Historische middenas (HMA), het Noordelijk ontwikkelveld (NOV) en het Zuidelijk ontwikkelveld (ZOV). Voor de langere termijn (na 2027) is ook nog de mogelijkheid om de locatie Altrecht (tussen het noordelijk en het zuidelijk deel) te ontwikkelen. Vooralsnog wordt er rekening gehouden met de ontwikkeling van de HMA en het NOV en ZOV. Voor de ontwikkeling van de Willem Arntsz Hoeve dient onderzoek uitgevoerd te worden ten behoeve van het bestemmingsplan en de civieltechnische (plan)uitwerking. Royal HaskoningDHV heeft de opdracht van BPD Ontwikkeling BV gekregen om dit uit te voeren. Het uitvoeren van een onderzoek naar de parkeerbehoefte en de verkeersgeneratie van dit gebied is een van deze onderzoeken.

2

Parkeren

Voor de wijziging in het bestemmingsplan is het belangrijk om te toetsen of de geplande parkeervoorzieningen voldoen aan de gestelde parkeernormen van de gemeente Zeist. Dit om na ontwikkeling parkeerproblematiek en overlast te voorkomen. BPD Ontwikkeling BV is voornemens om de Willem Arntsz Hoeve in Den Dolder te ontwikkelen met daarin woningen, kantoren, horeca en zorgfuncties. Om dit mogelijk te maken is een onderbouwing van de parkeervraag noodzakelijk. Een functieverandering of nieuwbouw kan immers leiden tot een toename van de parkeervraag. Om de parkeervraag te bepalen heeft de gemeente Zeist parkeernormen opgenomen in haar Parkeerbeleidsnota. Voor het bepalen van de normatieve parkeerbehoefte worden de parkeernormen zoals opgenomen in de 'Parkeerbeleidsnota Zeist' (d.d. 3 mei 2004) gehanteerd. Deze normen zijn vrij gedateerd en wijken iets af van de huidige parkeerkengetallen zoals deze zijn opgenomen door het CROW1 in Publicatie 381 van december 2018. De normen zoals deze zijn opgenomen in de 'Parkeerbeleidsnota Zeist' (d.d. 3 mei 2004) zijn weergegeven in de tabel 1. Het plangebied van de Willem Arntsz Hoeve bevindt zich volgens de Nota in het restgebied en daarom zullen deze normen worden gehanteerd. Aanvullend hierop zijn er afspraken gemaakt tussen BPD en de gemeente Zeist om voor de sociale huurwoningen een parkeernorm van 1 te hanteren.

Deze zijn daarom ook als dusdanig opgenomen in de berekening.

1

CROW afficheert zich als kennisinstituut voor infrastructuur, openbare ruimte, verkeer en vervoer, en werk en veiligheid

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

1/14

Tabel 1. Parkeernormen Gemeente Zeist

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

2/14

Op basis van het geplande aantal woningen en publieke functies dat is opgenomen in het programma voor het bestemmingsplan en daarbij horende parkeernormen van de gemeente Zeist (Tabel 1) is de parkeervraag berekend. In de parkeernormen van de gemeente Zeist wordt, in tegenstelling tot het CROW geen onderscheid gemaakt tussen appartementen en woningen. Daarom is voor de appartementen de categorie ‘woning midden’ gehanteerd. Uit de berekening, weergegeven in Tabel 2, blijkt dat op basis van de geldende parkeernormen 589 parkeerplaatsen nodig zijn om aan de normatieve parkeerbehoefte te voldoen volgens de parkeernormen van de gemeente Zeist. Tabel 2. Berekening parkeerbehoefte ontwikkeling Willem Arntsz Hoeve

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

3/14

Aangezien er een mix van verschillende functies in het gebied aanwezig is, kan er van dezelfde parkeerplaats door verschillende gebruikers gebruik worden gemaakt. Door te rekenen met de aanwezigheidspercentages voor gecombineerd gebruik van het CROW2, kan de parkeervraag per periode bepaald worden. De aanwezigheidspercentages voor de verschillende periodes van de dag/week zijn weergegeven in tabel 3. Tabel 3. Aanwezigheidspercentages per periode bezettingsgraad in % Functie parkeernormen Gemeente Zeist Woningen evenementenhal/beursgebouw/congresgebouw Kantoren zonder balifunctie Horeca (gemiddelde tussen restaurant en café/bar/discotheek/cafetaria) arts/maatschap/kruisgebouw/ therapeut

werkdag ochtend

werkdag middag

werkdag avond

koop avond

werkdag nacht

zaterdag middag

zaterdag avond

zondag middag

50% 50% 100% 5% 100%

50% 50% 100% 25% 75%

90% 100% 5% 90% 10%

80% 90% 5% 90% 10%

100% 0% 0% 0% 0%

60% 100% 0% 100% 10%

80% 100% 0% 100% 10%

70% 75% 0% 100% 0%

Wanneer de normatieve parkeerbehoefte wordt afgezet tegen de aanwezigheidspercentages komt hier de volgende parkeerbehoefte uit zoals deze is weergegeven in tabel 4. Tabel 4. Parkeerbehoefte na correctie aanwezigheidspercentages

2

Ruimte, mobiliteit, stedenbouw en verkeer\Toekomstbestendig parkeren - Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie, gepubliceerd op 01-12-2018: Voor horeca zijn geen aanwezigheidspercentages beschikbaar bij het CROW. Hiervoor zijn de aanwezigheidspercentages van bioscoop/theater/podium/enzovoort waarbij de percentages voor zaterdag- en zondag middag zijn aangepast o.b.v. de aard van de horeca op de locatie.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

4/14

Het maatgevende moment is werkdagavond waarbij een parkeerbehoefte van 531 parkeerplaatsen wordt berekend. Hierbij is de parkeerbehoefte 250 voor de Historische Middenas, 61 voor het Noordelijk ontwikkelveld en 220 voor het Zuidelijk ontwikkelveld. Gezien de locatie van de ontwikkeling is het aannemelijk dat er minder parkeerplaatsen gerealiseerd moeten worden door de ontwikkeling langs station Den Dolder vanwege een optimale OV-bereikbaarheid. Daarnaast zien we dat door de opkomst van deelmobiliteit in de toekomst de daadwerkelijke parkeerdruk lager zal zijn dan volgens bovenstaande berekening. Echter bieden de parkeernormen van de gemeente Zeist hier geen ruimte voor, waardoor er wordt geadviseerd te voldoen aan de berekende parkeerbehoefte zoals resulteert uit de 'Parkeerbeleidsnota Zeist' (d.d. 3 mei 2004) en 531 parkeerplaatsen te realiseren voor de bewoners en bezoekers in het gebied.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

5/14

3

Verkeersgeneratie

In het kader van de ontwikkeling van de Willem Arntsz Hoeve is het noodzakelijk vast te stellen wat het verkeersgenererend effect van de toekomstige functies zal zijn. Voor het berekenen van deze verkeersgeneratie van het autoverkeer wordt uitgegaan van de kengetallen van het CROW. Voor de bepaling van de stedelijkheidsgraad zijn de cijfers van het CBS gehanteerd. Hierbij wordt de gemeente Zeist, waar de Willem-Arntsz Hoeve onder valt, omschreven als sterk stedelijk met 1575 adressen per km2. Naast de mate van stedelijkheid is de verkeersgeneratie ook afhankelijk van de locatie in het stedelijk gebied. De locatie van deze ontwikkeling valt in het buitengebied van de gemeente Zeist. Voor de berekening van de verkeersgeneratie, worden, zoals hierboven vermeld, de kengetallen van verkeersgeneratie gehanteerd van het CROW3. Voor horeca en evenementenhal/beursgebouw/congresgebouw heeft het CROW geen (standaard) kengetallen beschikbaar om de verkeersgeneratie te bepalen. Daarom is hiervoor de verkeersgeneratie berekend op basis van de parkeernorm en de turnover van deze functie. Voor horeca wordt in de literatuur een minimale turnover van 2 en een maximale turnover van 3 gehanteerd per parkeerplaats. Dit komt neer op 4 tot 6 verkeersbewegingen per etmaal per parkeerplaats.

Voor de parkeernormen is het gemiddelde gehanteerd tussen Café/Bar/Cafetaria (5,0 en 7,0 parkeerplaatsen per 100 m2 BVO (rest bebouwde kom, sterk stedelijk) en Restaurant (12,0 en 14,0 parkeerplaatsen per 100 m2 BVO (rest bebouwde kom, sterk stedelijk)) aangezien het nog niet duidelijk is in welke vorm de horeca wordt ingericht. De parkeerkencijfers zijn gehanteerd van de locatie ‘rest bebouwde kom’ omdat er van de locatie ‘buitengebied’ geen kencijfers beschikbaar zijn. Dit resulteert in een verkeersgeneratie van minimaal 34- en maximaal 63 verkeersbewegingen per etmaal per 100 m2 BVO. Voor Evenementenhal/beursgebouw/congresgebouw geldt dat bezoekers van een conferentieoord doorgaans één keer aankomen, op de locatie verblijven (en niet tussentijds weg gaan) en vervolgens na afloop weer vertrekken. Om deze reden wordt hierbij gerekend met een turnover van 1, wat dus resulteert in 2 verkeersbewegingen per etmaal per parkeerplaats. Ook hiervoor is de parkeernorm van de locatie ‘rest bebouwde kom’ gehanteerd omdat hiervoor voor het buitengebied geen cijfers beschikbaar zijn. Met een minimale parkeernorm van 5- en een maximale parkeernorm van 10 parkeerplaatsen per 100 m2 BVO resulteert dit in een verkeersgeneratie van minimaal 10- en maximaal 20 verkeersbewegingen per etmaal per 100 m2 BVO.

Bij de berekening van de verkeersgeneratie van de Willem Arntsz Hoeve wordt er uitgegaan van de maximale verkeersgeneratie zoals die is opgenomen in kengetallen van het CROW. Hierbij worden weekdagintensiteiten gehanteerd. Doordat we met de maximale verkeersgeneratie rekenen, de aanwezigheid van verschillende functies en de locatie gelegen is langs het station is het aannemelijk dat dit een realistische verkeersgeneratie is voor het gebied.

3 Ruimte, mobiliteit, stedenbouw en verkeer\Toekomstbestendig parkeren - Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie,

gepubliceerd op 01-12-2018

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

6/14

Tabel 5. Berekening verkeersgeneratie ontwikkeling Willem Arntsz Hoeve

De bestaande functies van de Willem Arntsz Hoeve zijn al enige jaren niet meer in gebruik en het is de verwachting dat het verkeer hiervan en -naar de afgelopen jaren minimaal was. Daarom zal er niet worden gesaldeerd met de bestaande functies in het gebied en is de totale verkeersgeneratie van het gebied 2819 motorvoertuigen per etmaal. Het gebied kent twee aansluitingen voor gemotoriseerd verkeer op de N238 zoals dit is weergegeven in figuur 1.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

7/14

Figuur 1. Ligging WA-Hoeve

Gezien de verdeling van de ontwikkeling binnen het gebied wordt er aangenomen dat het verkeer dat gegenereerd wordt door de Historische Middenas de noordelijke aansluiting neemt en het andere verkeer de zuidelijke aansluiting neemt. Door middel van het verkeersmodel van de Regio Utrecht, VRU3.4 is berekend hoe dit extra gegenereerde verkeer als gevolg van de ontwikkeling van de Willem Arntsz Hoeve in Den Dolder zich zal verdelen over de omliggende wegen in de referentiesituatie in 2030. Hierbij is de aanname gedaan dat er 1000 verkeersbewegingen op de noordelijke aansluitingen zitten van reeds bestaande functies die ook via de Vijverhof worden ontsloten aan de N238 o.b.v. een inschatting van de gemeente Zeist. Het verkeer van de noordelijke aansluiting verdeelt zich over de N238 in beide richtingen en het verkeer van de zuidelijke aansluiting verdeelt zich over de Pleineslaan en de N238 in beide richtingen. In onderstaande afbeeldingen is de referentie situatie opgenomen voor 2030 zoals deze is opgenomen in het verkeersmodel en de modelvariant voor 2030 inclusief de ontwikkeling van de WA-Hoeve met de daarbij behorende verkeersgeneratie. In beide gevallen is de autonome groei van het verkeer meegenomen.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

8/14

Figuur 2. Verkeersverdeling in 2030 o.b.v. het VRU3.4 (MVT/etmaal)

Noordelijke aansluiting

Zuidelijke aansluiting

Figuur 3. Verkeersverdeling in 2030 o.b.v. het VRU3.4 inclusief de ontwikkeling van de WA-Hoeve (MVT/etmaal)4

Voor de N238 zal dit betekenen dat er in 2030 na ontwikkeling van de WA-Hoeve per etmaal tussen de 10.000 en 12.400 motorvoertuigen rijden, afhankelijk van het wegvak (zie figuur 3). Het grootste deel van het verkeer zal zich verder over het netwerk verdelen via de N234 en N237. De exacte verdeling van dit verkeer is opgenomen in de bijlage van dit rapport. Hieruit blijkt dat de intensiteit op de N238 in de avondspits zal toenemen tot maximaal 1178 mvt/uur en in de ochtendspits tot maximaal 1032 mvt/uur.

4

Bij de noordelijke aansluiting lijkt of er 25 mvt/etmaal minder zijn meegenomen dan dat er zijn berekend bij de verkeersgeneratie. Dit is niet het geval, maar is te verklaren door de onderlinge herkomsten en bestemmingen in het gebied. Dit is een minimaal verschil dat verwaarloosbaar is.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

9/14

3.1

Verkeersafwikkeling aansluitingen N238

Op basis van bovenstaande verkeersintensiteiten wordt geadviseerd om beide aansluitingen op de N238 opnieuw in te richten. Zuidelijke aansluiting Voor de zuidelijke aansluiting worden momenteel nieuwe plannen ontwikkeld. Hierover is nog niet voldoende informatie beschikbaar, maar de inrichting van deze aansluiting is onderdeel van het project Nieuwe Verbindingen. Noordelijke aansluiting Voor de noordelijke aansluiting, de aansluiting met de Vijverhof en de N238, is een kruispuntberekening gemaakt met het softwareprogramma Capacito. De intensiteiten op het kruispunt zijn gebaseerd op het verkeersmodel zoals deze in bovenstaande berekening is toegelicht. De personenauto- en vrachtautointensiteiten zijn omgerekend naar personenauto-equivalenten (pae) voor de kruispuntberekening. Hiervoor geldt: aantal personenauto’s + het aantal vrachtauto’s maal twee is gelijk aan de pae. De vracht- en personenauto-intensiteiten op dit kruispunt zijn weergegeven in onderstaande afbeelding.

Figuur 3. Personenauto's in de avondspits per 2 uur

Figuur 4. Vrachtauto's in de avondspits per 2 uur

Deze intensiteiten zijn gebruikt voor een kruispuntberekening in Capacito. De uitgangspunten voor de analyse in Capacito zijn hieronder aangegeven. Hierbij is de parallelweg die is aangesloten op de Vijverhof buiten beschouwing gelaten. De lage intensiteiten die de parallelweg oprijden kunnen binnen deze berekening verwaarloosd worden.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

10/14

N238

De wachttijden en restcapaciteiten uit Capacito zijn indicatoren voor de afwikkeling op het kruispunt met de gegeven verkeersstromen. - Een wachttijd van 0-15 seconden betekent een goede afwikkeling; - Een wachttijd van 15-20 seconden betekent dat er op de betreffende richting een matige wachttijd ontstaat; - Een wachttijd groter dan 20 seconden met een restcapaciteit van circa 100 pae/uur betekent dat er op de richting een lange wachttijd en matige afwikkeling is; - Een wachttijd groter dan 20 seconden met een restcapaciteit tussen de 0 en 100 pae/uur geeft een erg lange wachttijd en slechte afwikkeling; - Een wachttijd groter dan 20 seconden en een negatieve restcapaciteit geldt als overbelasting van het kruispunt.

Vijverhof

Figuur 5. Resultaten Capacito berekening Noordelijke aansluiting

Zoals in bovenstaande afbeelding te zien is, kan het kruispunt de nieuwe verkeersintensiteiten niet verwerken. Een ongeregeld kruispunt met de doorgaande richting (N238) in de voorrang levert onacceptabele wachttijden op voor het verkeer dat vanaf de Vijverhof de N238 op wil rijden in beide richtingen. Er is voor zowel de noordelijke als zuidelijke richting vanaf de Vijverhof op de N238 een restcapaciteit van 72 pae/uur waardoor er een erg lange wachttijd en slechte afwikkeling ontstaat voor deze rijrichtingen. Daarom wordt geadviseerd om het kruispunt opnieuw in te richten. Naast de ontwikkeling van de WA-Hoeve wordt ook het complex van de brandweer verder uitgebreid, welke zit aangesloten op dit kruispunt. Vanuit de brandweer is ook de wens gekomen om het kruispunt opnieuw in te richten.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

11/14

4

Ontsluiting langzaam verkeer

Door de locatie in de natuur en nabij het station van Den Dolder is het de verwachting dat ook veel bewoners en bezoekers van het gebied zullen fietsen of wandelen. Het station is immers op 1.5 km afstand, wat zowel te voet als per fiets goed bereikbaar is. Ook de voorzieningen in Den Dolder zijn goed bereikbaar voor voetgangers en fietsers. Daarnaast is het centrum van Bilthoven op 4.5 km afstand goed te bereiken met de fiets. Het gebied wordt voor het langzaam verkeer op vier locaties ontsloten, welke zijn weergegeven op onderstaande kaart: 1. Vernieuwing van de bestaande aansluiting N238 aan de noordzijde van het gebied. Het is nog niet bekend hoe deze aansluiting eruit zal komen te zien, maar hierbij zal rekening gehouden worden met de verkeersveiligheid, comfort en directheid van de fietsers en voetgangers. Het doorlopende fiets- en voetpad ligt aan de westzijde van de N238, waardoor fietsers altijd eerst de provinciale weg over moeten steken. De ventweg tussen de Vijverhof en het Boerderijlaantje dient voornamelijk voor het langzame verkeer dat richting het noorden gaat. Het is de verwachting dat verkeer dat richting het zuiden, Den Dolder of Bilthoven gaat, via de zuidelijkere verbindingen het gebied zal verlaten. 2. Nieuwe aansluiting N238 aan de zuidzijde van het gebied.

Voor de ontwikkeling van het gebied wordt er aan de zuidzijde een nieuwe ontsluiting gemaakt aan de N238 aansluitend op de Pleineslaan. Het is nog niet bekend hoe deze aansluiting eruit zal komen te zien, maar ook hierbij zal rekening gehouden worden met de verkeersveiligheid, comfort en directheid van de fietsers en voetgangers fietsverkeer. Ook hiervoor geldt dat het fietspad aan de westzijde van de N238 ligt, waardoor fietsers altijd eerst de provinciale weg over moeten steken. Deze aansluiting is belangrijk voor verkeer dat richting Den Dolder of Bilthoven gaat, waarvan de kernen de sterkste relatie hebben met het gebied. Het is dan ook de verwachting dat de meeste fietsers en voetgangers van deze aansluiting gebruik zullen maken, met name omdat het de kortste en meest directe verbinding is van het gebied naar de voorzieningen in Den Dolder. Een goed ingerichte aansluiting is hiervoor noodzakelijk. Om advies te geven over het type aansluiting is aanvullend onderzoek naar de intensiteiten en oplossingsmogelijkheden noodzakelijk. 3. De provinciale brug over de N238, Willem Coxlaan. Deze brug wordt nu gebruikt door fietsers en voetgangers. De brug functioneert op dit moment naar behoren maar is relatief smal en kan daardoor nog slechts beperkt een hogere intensiteit aan fietsers en/of voetgangers aan.

Wanneer deze brug aanvullend is naast de andere ontsluitingen kan deze mogelijk alleen gebruikt worden als voetgangersbrug. Hiervoor is aanvullend onderzoek nodig. 4. Momenteel is er een voetgangersverbinding naar het Station langs de parkeerplaats bij het spoor, het zogenaamde ‘Willem Arntszpad’. Deze verbinding is ideaal voor voetgangers of fietsers die vanuit het gebied naar het station gaan. Echter is deze verbinding momenteel niet ingericht voor fietsers én voetgangers. Deze verbinding leent zich goed om indien dit nodig blijkt, opgewaardeerd te worden als volwaardige fiets- en voetgangersverbinding naar het station en centrum van Den Dolder. 5. Ecoduct ‘Op Hees’. Via het ecoduct kan langzaam verkeer geheel autovrij over het spoor en de N238 van de WA-Hoeve tot het station en het centrum van Den Dolder verplaatsen. Dit is echter wel een korte omweg t.o.v. de hierboven benoemde ontsluitingen. Wat er dan nog ontbreekt is de aansluiting richting het oosten (bijv. Klaarwater). Deze fietsers kunnen gebruik maken van de bestaande fietsinfrastructuur door Bosgebied Den Dolder.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

12/14

Kortom, er zijn verschillende mogelijkheden aanwezig om het langzaam verkeer, fietsers en voetgangers, op een goede manier te ontsluiten. Hiervoor zullen echter wel aanpassingen in de openbare ruimte gedaan moeten worden om de verbindingen en verkeersaansluitingen te optimaliseren of te verbeteren. Hiervoor zal aanvullend onderzoek uitgevoerd gaan worden.

Figuur 6. Ontsluiting langzaam verkeer

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

13/14

5

Conclusie

Het is niet de verwachting dat de ontwikkeling van de Willem Arntsz Hoeve in Den Dolder verkeerskundige problemen met zich mee zal brengen, wanneer er voldoende parkeervoorzieningen worden gerealiseerd binnen het gebied en de verschillende aansluitingen op de N238 en Den Dolder op een goede manier worden ingericht. Met betrekking tot parkeren dienen er 531 parkeerplaatsen gerealiseerd te worden in het gebied. Wanneer deze gerealiseerd worden, zal er voldaan zijn aan de gemeentelijke norm en is het dan ook realistisch dat er geen parkeerprobleem zal ontstaan. Ook de verkeersafwikkeling op de N238 zal geen probleem zijn, wanneer de noordelijke en zuidelijke aansluiting van de Willem Arntsz Hoeve wordt ingericht op basis van het nieuwe verkeersaanbod. De intensiteiten zullen toenemen, maar blijven onder de beschikbare capaciteit van de provinciale weg.

22 november 2021

BG9319_M&I_NT_2111221402

14/14