RV26.038 260701 Memo van raadsrapporteurs aan de raad over de (ontwerp)programmabegroting 2027 ODU

Beste collega-raadsleden, Als raadsrapporteurs informeren wij u als gemeenteraad, via deze notitie, graag over: 1) De opstart van het Raadsplatform Omgevingsdienst Utrecht (ODU); 2) De (Ontwerp) Programmabegroting ODU 2027 en het bijbehorende raadsvoorstel dat voorligt voor besluitvorming, (RV26.038). 1) Opstart Raadsplatform 

Op 6 mei hebben wij, als raadsrapporteurs namens de gemeenteraad van Zeist, de introductiebijeenkomst van het Raadsplatform ODU bijgewoond. Daarin is uitleg gegeven over de rol en werkwijze van de ODU, het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en het Raadsplatform. Daarmee kregen wij een eerste goed beeld van de werkwijze en organisatiestructuur van de ODU.



Omdat de raadsbrede informatiebijeenkomst voor nieuwe raadsrapporteurs later plaatsvindt, was het in het begin nog zoeken naar onze rol, mede omdat er al een raadsvoorstel over de ontwerpbegroting lag. Op ons verzoek heeft de griffie ons in contact gebracht met de ambtelijk betrokkenen vanuit de gemeente Zeist. Dit leidde tot een prettige informatie-uitwisseling, waarin wij meer inzicht kregen in de ODU, de ontwerp-programmabegroting en de reeds opgestelde reactie vanuit Zeist.



Aanvullend is er op 1 juli jl. nog een verdere uitwisseling georganiseerd met onze portefeuillehouder, wethouder Wassink, ons als raadsrapporteurs en de betrokken ambtenaren. Hierin zijn op prettige wijze afspraken gemaakt over de rolverdeling en samenwerking de komende vier jaar. Verder kunnen we mededelen dat er in het najaar een nadere kennismaking komt bij de ODU met collega’s van de ODU, ons als raadsrapporteurs en de betrokken ambtenaren. Daarnaast hebben wij begrepen dat er wordt verkend hoe de gemeenteraad kan kennismaken met de verschillende verbonden partijen, waaronder de ODU.

2) Ontwerp Programmabegroting ODU 2027 Als raadsrapporteurs geven wij de volgende inhoudelijke overwegingen mee aan de gemeenteraad van Zeist bij het nemen van een besluit over het raadsvoorstel bij de ontwerpprogrammabegroting van de ODU: 

Op 3 juni vond de tweede (online) ODU-bijeenkomst plaats. Daarin werden conceptzienswijzen en standpunten vanuit de 26 gemeenten en provincie Utrecht gedeeld op de ontwerpbegroting 2027. Daar werden ook vier amendementen gedeeld die in de Gemeenteraden van IJsselstein en van Utrecht zijn aangenomen (zie bijlagen).



Op 5 februari 2026 is vanuit de deelnemende gemeenten (waaronder Zeist) en de provincie Utrecht richting de ODU het verzoek meegegeven om de kostenontwikkeling te beperken en te streven naar een besparing van 2,5%. In de voorliggende Ontwerp-Programmabegroting 2027 verwacht de ODU een kostenverhoging van 2.9%.



Tegelijkertijd constateren wij dat de ODU in de Ontwerp-Programmabegroting 2027 wel een kostenbesparing van € 750.000 heeft verwerkt. Dit gebeurt in een periode waarin twee organisaties worden samengevoegd (de samenvoeging van de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) en de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD), nu dus ODU). Voor de raad is daarbij vooral van belang dat inzichtelijk blijft hoe deze besparing tot stand komt en welke gevolgen dit heeft voor de uitvoering van wettelijke taken. Na het analyseren van de financiële stukken hadden wij als raadsrapporteurs vragen over de onzekerheden en uitgaven van de ODU. Hoewel de ODU-stukken niet op alle punten volledige duidelijkheid boden, zijn vrijwel al onze vragen uitgebreid beantwoord door de betrokken Zeister ambtenaren. Ook kregen wij de informatie mee dat er, door de samenvoeging, in de begroting 2026 al een besparing is gerealiseerd van € 950.000. Mede door hun deskundigheid, de goede samenwerking met de ODU en het betrekken van de ODU bij de beantwoording, is het voor ons verduidelijkt. Wij spreken daarvoor onze waardering uit richting de betrokken ambtenaren van Zeist.



Wij zien dat de colleges van het merendeel van de 26 gemeenten hun raad voorstellen een zienswijze in te dienen bij de ontwerpbegroting. De discussie tijdens het raadsplatform met de aangesloten gemeenten liet zien dat er breder behoefte bestaat aan meer inzicht op de kostenontwikkeling en transparantie over besparingen. Specifiek kijkend naar de ontvangen amendementen: Het amendement van IJsselstein gaat mogelijk wat ver in hun verzoek voor kostenbesparing. We hebben aan de Zeister ambtenaren gevraagd wat dit zou kunnen betekenen. Daarbij is ambtelijk aangegeven dat verdere kostenreductie zorgvuldig moet worden afgewogen tegen de uitvoeringskracht van de ODU en de continuïteit van haar wettelijke taken.



De amendementen van de gemeente Utrecht sluiten inhoudelijk aan bij twee aandachtspunten: meer efficiëntie in de uitvoering door samenwerking met gemeentelijke organisaties, en meer inzicht in de financiële koers van de ODU. Deze aandachtspunten zijn herkenbaar. Tegelijkertijd is besproken dat een apart amendement vanuit Zeist mogelijk niet het meest passende instrument is. In overleg met wethouder Wassink is daarom geconcludeerd dat het effectiever kan zijn om deze punten via de portefeuillehouder in het Algemeen Bestuur van de ODU onder de aandacht te brengen. Alles meewegend, geven wij dan ook ter overweging mee om als Gemeenteraad van Zeist in te stemmen met de concept Programmabegroting en dus in te stemmen met het Raadsvoorstel. Tegelijkertijd is het essentieel in tijden van bezuinigingen en onzekerheden om de financiële koers van de ODU op de voet te volgen; wij zetten ons daar als raadsrapporteurs graag voor in. We zetten in op een constructieve samenwerking met de organisatie en de wethouder en we willen de nabijheid ten opzichte van ODU vasthouden zoals die ook in het verleden was met de ODRU.



Ter afsluiting wensen wij de ODU veel succes bij de verdere implementatie van de samenvoeging, en de continuering van de degelijke uitvoer van haar taken.

Indra te Ronde Idwer de Vries ODU Raadsrapporteurs namens de Gemeenteraad van Zeist 1 juli 2026