RV25.063 - Bijlage 4 Cultuur clusteren in Zeist, augustus 2022

CULTUUR CLUSTEREN IN ZEIST VISIE EN AMBITIE CULTUURGEBOUW KUNSTENHUIS IDEA AUGUSTUS 2022

KunstenHuis Idea

De binnenstad van Zeist krijgt een cultureel hart Dit is de visie en ambitie van KunstenHuis Idea voor een levendig, aansprekend cultuurgebouw in het centrum van Zeist, waar gemeentelijke plannen van Zeist, bewonersadviezen en de missie van KunstenHuis Idea in samenkomen.

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

3

Achtergrond Zeist wil een echte centrale plek maken waar cultuur, ontmoeting en ontspanning samenkomen.

I

n 2015 heeft de gemeenteraad een visie voor het centrum aangenomen. Gezond, Gastvrij en Gezellig werden hierin als belangrijke kernwaarden genoemd. Deze kernwaarden zijn vervolgens een belangrijk uitgangspunt geweest bij stedenbouwkundige verkenning uit 2019. In die verkenning is de voorkeur uitgesproken om de maatschappelijk culturele functies te clusteren in het centrum van Zeist. Destijds (2019) werd het leegstaande V&D pand als de meest wenselijke optie gezien voor een opvolger van De Klinker. Daar zou een echte centrale plek ontstaan waar cultuur, ontmoeting en ontspanning samenkomen. De decentrale locaties Egelinglaan en De Peppel op de Montaubanstraat gingen daarbij ook over naar het V&D pand. Dit traject is na verkennend onderzoek in 2020 afgebroken omdat uiteindelijk met de vastgoedeigenaren van het voormalige V&D pand niet tot overeenstemming kon worden gekomen.

4

ACHTERGROND

In 2021 zijn de oorspronkelijke plannen van de stedenbouwkundige verkenning weer opgepakt. Dit heeft geresulteerd in een raadsvoorstel (210920 Raadsvoorstel Kaders en Uitgangspunten Scenariostudie Emmaplein e.o.) waarin de raad werd gevraagd om in te stemmen met kaders en uitgangspunten, waaronder centrale huisvesting voor cultuur in het centrum. In het nieuwe centrumplan was een goed passend onderkomen voor de combinatie van IDEA en Het KunstenHuis – destijds nog twee aparte organisaties – een belangrijk gegeven, om daarmee de culturele functie voor de lange termijn te waarborgen. Dat zou ook bijdragen aan de gewenste levendigheid van het centrum van Zeist.

KunstenHuis Idea

Ontmoeten tegemoet Levendigheid, veiligheid, sociale cohesie in het centrum van Zeist: adviezen van de inwonersadviescommissie.

D

Combineer in het centrum van Zeist de functies van de bibliotheek, cultuur, winkelen en ontmoeten.

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

e inwoners van Zeist geven een duidelijk signaal af. In het rapport van de inwonersadviescommissie van Zeist (30 maart 2021) lezen we bij paragraaf 1.11 over het onderwerp Centrum en Ontmoeten: ‘Cultuurfaciliteiten, zoals de muziekschool en het Kunstenhuis, liggen nu ver van elkaar af en het zou mooi zijn om dit aan elkaar te koppelen in één gebouw’(p. 44). Verder geven de bewoners aan dat: ‘Het plan om het V&D gebouw te gebruiken als multifunctioneel gebouw en als spilfunctie van sociale levendigheid en beleving van het gezellige dorpscentrum / hart van Zeist vinden wij heel goed. Hierin een combinatie van verschillende activiteiten, zoals de bieb, muziekschool, tentoonstellingen, ateliers, flexwerkplekken, workshops/sociale bijeenkomsten, ontmoetingscentrum voor Zeist, horeca (bijv. restaurant Abrona zie Kerckebosch), café, shop in shop winkels etc. creëren’ (p. 45).

De inwonersadviescommissie heeft ook een duidelijk advies voor gemeente Zeist: ‘In het centrum van Zeist de functies van de bibliotheek, cultuur, winkelen en ontmoeten beter aan elkaar koppelen om een gezellig en levendig gebied te creëren’. Het rapport concludeert dan ook dat centraal moet komen te staan wat de maatschappelijke vraag is en hoe het aanbod (maatschappelijke vastgoedportefeuille) daarop aan kan sluiten. Maar hoe doe je dat dan op een maatschappelijk zo verantwoord mogelijke wijze? Hoe kom je tegemoet aan de wensen van de inwoners? Hoe geef je het centrum van Zeist de impuls die het verdient? Wat is dat, een centrum waar men graag vertoeft en elkaar wil ontmoeten?

PARTICIPATIE

5

Een duurzame investering in de kwaliteit van het centrum De relatie tussen de aanwezigheid van cultuur in de stad en de leefbaarheid van steden is in tal van onderzoeken aangetoond. De gemeente Zeist heeft een meerjarenbeleid geformuleerd waarin de cultuursector wordt gevraagd om krachtig bij te dragen aan de kwaliteit van leven, wonen, werken en uitgaan in de gemeente.

E

en aantrekkelijk, centraal gelegen cultuurcluster kan het vliegwiel voor deze ambitie: een aansprekend cultuurgebouw draagt bij aan een bruisend centrum. Daar wordt de Zeistenaar blij van!

 Een laagdrempelige ontmoetingsplek waar

Uitnodigen tot binnenlopen, ontmoeten en verblijven.

6

AMBITIE CULTUURCLUSTER

de inwoners graag vertoeven met culturele, educatieve en literaire activiteiten als basis.  Een plek voor ontmoeting, debat, educatie en persoonlijke ontwikkeling. Inspirerend voor alle inwoners en met verschillende accenten verdeeld over de ochtend, middag en avond.  Een uitnodigende plek die vaste bezoekers en toevallige passanten trekt.

Er is altijd wel een culturele activiteit die voor levendigheid zorgt.

De voordelen van een centraal, integraal cultuurcluster in Zeist op een rij:  E en aansprekend, aantrekkelijk pand met ruime openingstijden, een gastvrije, letterlijk en figuurlijk laagdrempelige entree met goede horeca verlevendigt de binnenstad, trekt de aandacht en nodigt uit tot binnenlopen, ontmoeten, verblijven en het opdoen van nieuwe inspiratie.

 H  et bundelen van verschillende culturele

functies en kunstdisciplines onder één dak maakt ook de sociaal-culturele infrastructuur in Zeist sterker: er zullen meer dwarsverbanden ontstaan tussen sociaal-maatschappelijke initiatieven en culturele ondernemers. Er zijn immers meer mogelijkheden tot kruisbestuiving, uitwisseling, samenwerking en versterking van elkaars kracht. Als voorbeeld van deze kracht is de win-win situatie die wij de cliënten van Reinaerde (mensen met afstand tot de arbeidsmarkt) bieden om bij een centrale locatie zinvolle ondersteunende werkzaamheden te verrichten.

KunstenHuis Idea

 Optimalisatie in ruimtegebruik en duurzaamheid: De Klinker zoals die nu is, is gebouwd naar de inzichten van ruim 40 jaar geleden. De actuele praktijk vraagt een ander soort ruimtes: multi-disciplinair inzetbaar, meer groepsactiviteiten, meer nadruk op ontmoeten en samen delen. Hierdoor zal de bezettingsgraad van de ruimtes toenemen.

 Een duurzaam gebouw, energie-neutraal

en met ecologisch verantwoorde materialen, versterkt het groene imago van Zeist. De Klinker is op deze punten hopeloos verouderd.  Laat het nieuwe gebouw integraal onderdeel zijn van een aantrekkelijke woonomgeving: een centrale locatie met de juiste mix van functies (sociaal en cultureel) vormt een impuls voor wonen, werken en leven in de binnenstad. Laat Zeist tot leven komen!  Eén centrale locatie met een goede bereikbaarheid voor alle wijken biedt grotere kansen voor meer inwoners en draagt bij aan de laagdrempelige functie van de culturele voorzieningen. Daarnaast biedt dit juist een uitstekende uitvalsbasis voor programma’s in wijken, kernen en op scholen, veelal maatwerk en in co-creatie.

 Het samenvoegen van de ondersteunende

functies (backoffce) maakt een efficiëntere bedrijfsvoering van de cultuurfunctie mogelijk.

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

Bijkomende voordelen voor de gebiedsontwikkeling en gebouwde omgeving:  Veiligheid: verhoogde activiteit in het centrum levert een groter gevoel van sociale controle en veiligheid. Doordeweeks is er van 09.00 tot 22.30 altijd wel een sociale of culturele activiteit in het centrum die voor levendigheid zorgt. Ook in het weekend is er van alles te doen, zoals workshops, concerten, activiteiten voor ouders en kinderen.  Economische impuls: rond de 400.000 bezoeken per jaar is een enorme economische impuls voor de middenstand en andere centrumvoorzieningen. Ook in de nieuwe retailvisie; ‘Centrum als de ontmoetingsplek van Zeist’ wordt in hoofdstuk 5.3 de nieuwe invulling met een kunstencentrum, poppodium en bibliotheek in het voormalige V&D pand als een belangrijke ontwikkeling gezien om te komen tot centrum als ‘een nieuwe bruisende plek met overdag en ’s avonds reuring’. Door stedenbouwkundig bureau SVP zijn er vier scenario’s uitgewerkt, waarbij in drie van de vier scenario’s (B, C en D) De Klinker (de huidige huisvesting van KunstenHuis Idea) wordt gesloopt en plaats maakt voor een nieuw gebouw waarin meer dan de huidige functies worden ondergebracht.

Bij scenario A (het enige scenario waarbij géén samenvoeging van alle functies van KunstenHuis Idea plaatsvindt) wordt opgemerkt dat ook dan aanzienlijke extra investeringen nodig zijn, omdat De Klinker immers sterk verouderd is.

Aandachtspunt Risico’s verbonden aan een centrale locatie dienen vooraf nauwkeurig in kaart te worden gebracht. Hierbij moet worden gedacht aan de verkeersstromen, met name extra fietsverkeer en extra geluidsoverlast. Als deze aspecten moeten in een voorfase nader worden onderzocht en meegenomen in de planvorming.

AMBITIE CULTUURCLUSTER

7

Culturele evenementen

Sociaal-maatschappelijke (kunst)projecten

Cultuurparticipatie

8

KunstenHuis Idea

Cultuureducatie

Bibliotheekservices

Voorstellingen

Concerten

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

9

One stop cultural shop Sinds 1 januari 2022 zijn KunstenHuis Zeist – De Bilt en RegioCultuurCentrum Idea gefuseerd tot één organisatie: KunstenHuis Idea.

D

e fusie was het logische en aantrekkelijke antwoord op inhoudelijke en praktische vraagstukken die voor beide organisaties golden: hoe zorgen we voor een kwalitatief goed aanbod van kennis, cultuur, educatie, ontspanning, ontmoeting en levendigheid, waarbij we zoveel mogelijk de krachten bundelen en een integraal aanbod bieden – een “one stop cultural shop” voor de inwoners van Zeist. Er is een solide, ambitieuze, professionele culturele organisatie ontstaan die de inwoners een aantrekkelijk pakket biedt van cultuureducatie (zowel na schools als onder schooltijd), cultuurparticipatie, bibliotheekservices, voorstellingen en concerten, culturele evenementen en sociaal-maatschappelijke (kunst)projecten. In Zeist zijn deze activiteiten nu nog verdeeld over verschillende locaties. KunstenHuis Idea wil graag alles onder één dak brengen: een

10

ONDER EEN DAK

aantrekkelijke, centrale plek, toegankelijk en uitnodigend, duurzaam en bruisend, ontworpen voor het huidige en toekomstige gebruik. Een plek waar de hele dag door iets te beleven valt, waar je wilt verblijven, waar je vindt wat je zoekt. Door alle disciplines en functies onder één dak te brengen worden combinaties mogelijk die een grote maatschappelijke meerwaarde hebben.

Workshops en kunstprojecten onder leiding van aanstormend talent.

Onze locaties Stand van zaken huidige gebouwen op de drie locaties van KunstenHuis Idea in Zeist.

H

et huidige onderkomen van KunstenHuis Idea aan de Markt De Klinker is verouderd: zowel functioneel als qua aanblik sluit het pand niet maar aan bij de verwachtingen van de klant. De kosten voor onderhoud zijn hoog en er zijn veel ‘dode punten’ in het gebouw. Een renovatie van De Klinker is onbegonnen werk; het gebouw zal door het ontwerp nooit voldoende geschikte ruimte kunnen bieden

om de ambitie voor de komende 20-30 jaar waar te maken. Popcentrum De Peppel voldoet niet meer aan de huidige eisen en veroorzaakt regelmatig overlast voor de omgeving door de gebrekkige toegang en ontsluiting. Ook hier ligt sowieso een opgave voor de gemeente, als gebouweigenaar, in de komende jaren.

KunstenHuis Idea

Centraal Culturele voorzieningen moeten voor iedereen bereikbaar zijn.

Een goede horecavoorziening is een absolute must.

De locatie van de ‘Oude Werkschuit’, gelegen in de dichterswijk aan de Egelinglaan zorgt door zijn groei aan activiteiten en bezoekers voor extra druk op de leefbaarheid in de wijk. Verplaatsing van deze activiteiten naar de centrale locatie biedt kansen voor herontwikkeling (woningverdichting) en verbetering van de wijk. Bijkomend voordeel is een mogelijkheid om een braakliggend stuk

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

grond, ingesloten achter het perceel van de Egelinglaan bij herontwikkeling te betrekken. Een afstemming met corporatie Woongoed Zeist (eigenaar van de grond) ligt hierbij voor de hand. Het gebouw is in beheer bij de stichting KunstenHuis Idea maar gebouwbeheer en onderhoud is geen kerntaak van een cultuurcentrum.

Aandachtspunt Een centrale locatie in het centrum van Zeist zal met een geschat aantal bezoeken van 400.000 per jaar effect hebben op de verkeersstromen in Zeist. De verkeers- en parkeeroverlast in de Dichterswijk zal afnemen maar het kanaliseren van fiets- en autoverkeersstromen naar het centrum zal bijzonder aandacht moeten krijgen.

N

u is KunstenHuis Idea nog verspreid over drie locaties in Zeist. Het onder een dak brengen van de drie onderdelen in een centraal gebouw waar ook de bibliotheek is gevestigd maakt kunst en cultuur voor alle inwoners van Zeist goed bereikbaar. Uit CBS cijfers blijkt dat in 2020 de gemiddelde afstand over de weg tot dichtstbijzijnde bibliotheekvestiging of -servicepunt (in km) in Nederland 2 km bedraagt en in de provincie Utrecht 2,2 km. Uit aanvullend onderzoek van het CBS blijkt dat er in bepaalde provincies en gemeenten grote verschillen zijn tussen de nabijheid van de dichtstbijzijnde (hoofd) vestiging of servicepunt van de bibliotheek en de dichtstbijzijnde bibliotheeklocatie (inclusief locaties als afhaalpunten en bibliobussen). In Zeist zal met een centrale cultuurcluster in het centrum de gemiddelde afstand tot de cultuurvoorziening gunstig afsteken ten opzichte van het provinciaal en landelijk gemiddelde.

ONDER EEN DAK

11

Cultuur clusteren

Plusvariant

Bij de realisatie van een cultuurcluster kan worden gekozen voor drie variaties: een basisvariant, een plusvariant en een maximale variant. Basisvariant De basisvariant is alleen gericht op het accommoderen van de basisfuncties van het kunstencentrum en de bibliotheek. Bij de basisvariant vinden de huidige functies van KunstenHuis Idea (cultuurcentrum, bibliotheek en poppodium) een onderdak, maar ontbreken functies die van toegevoegde waarde kunnen zijn.  Plek voor het presenteren van de boekencollectie en de informatie- en adviesfunctie van de bibliotheek.

 Leslokalen, ateliers en studio’s:

o voor muziek: beter toegerust voor groepsonderwijs o poplokalen ook inzetbaar als oefenruimte voor bandjes o vier studio’s voor dans-, theater- en musical lessen (multifunctioneel) o ateiliers voor lessen en cursussen beeldend, ook inzetbaar als open atelier o lokalen voor taalonderwijs en volksuniversiteit  Twee muziek/theaterzalen (waarvan een tevens kan dienst doen als poppodium).  Een leescafé.

12

VARIATIES CULTUURCLUSTER

 30 à 40 werk- en studieplekken, verspreid over het hele gebouw.

 Een medialab, tevens leslokaal voor media-educatie.

 Plek voor Slotstad RTV.  Kantoren.  Opslagruimte voor instrumenten (ook van muziekverenigingen).

 Wachtruimte voor ouders.  Een bar in het souterrain bij het poppodium.

In de plusvariant kunnen ook andere samenwerkingspartners bij het concept worden betrokken. We kunnen dan diverse nuttige toevoegingen plegen. Het uitgangspunt is en blijft: functiemenging en flexibel ruimtegebruik. De functies die toegevoegd kunnen worden bevinden zich wat ons betreft allemaal in de culturele hoek: denk aan Vrije Hogeschool, Stadslab, lokale verenigingen op zoek naar oefenruimte of ateliers en expositieruimte. Andere mogelijke partners zijn culturele organisaties uit Zeist die op zoek zijn naar samenwerking en/of functionele integratie, zoals bijvoorbeeld Stichting ’t Gilde, Het Zeister Historisch Genootschap (ZHG) en andere geïnteresseerde erfgoedorganisaties die expositieruimte en/of een presentatieplek zoeken.

Met een BVO van ca. 5.800 m² (incl. 230 m² BVO voor algemene ruimtes) kunnen in deze variant ruimten slim worden gecombineerd. Dit is 650 m² BVO lager dan het totaal van de afzonderlijke ruimtebehoefte van KunstenHuis Idea verspreid over drie locaties. Een goede horecavoorziening is een van de basisfuncties. Daarom is die is binnen dit aantal m² al opgenomen.

KunstenHuis Idea

Laat je ter plekke inspireren door de boeken in de bibliotheek.

Maximale variant

Een plek waar de hele dag door iets te beleven valt, waar je wilt verblijven, waar je vindt wat je zoekt

Een derde variant zou betekenen dat naast culturele functies een deel van het gebouw tot meer een cultureel-maatschappelijke hotspot in Zeist getransformeerd zou gaan worden. Behalve de partners en functies zoals genoemd bij de basisvariant en de plusvariant is er in de maximumvariant ook plek voor:  E en multifunctionele presentatiezaal voor congressen, symposia of presentaties.  L oketfuncties (shop-in-shop-achtig) voor maatschappelijke organisaties zoals de landelijke natuurverenigingen die in Zeist gevestigd zijn (Wereldnatuurfonds, Vogelbescherming).

 A  anvullende functies van dienstverlenende organisaties uit Zeist en flexibele werkplaatsen voor ZZP ondernemers (Seats-to-Meet) met een aanbod van vergaderruimten en werk- en studieplekken.  H  uiswerkbegeleidingsinstituut, fitnessclub. Voor de uitwerking van deze variant is een nadere marktverkenning noodzakelijk.

Functies combineren en efficient ruimtegebruik.

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

VARIATIES CULTUURCLUSTER

13

DOK Delft

Multifunctioneel bouwen Er zijn de laatste decennia overal in het land combinaties ontstaan van culturele functies die in een multifunctioneel gebouw hun plek hebben gevonden. Vaak vormen een kunstencentrum en een bibliotheek daarvan de kern.

H

et samenbrengen van verschillende functies onder één dak werkt. Soms zijn het aparte organisaties die de huisvesting delen, maar meestal worden losse organisaties ook tot een groter geheel gesmeed, met een veel betere afstemming over ruimtegebruik, uitstraling, cross-selling en geringere beheerskosten tot gevolg. Bij KunstenHuis Idea is dat intussen al geregeld, waardoor we vanuit één organisatie mee kunnen denken over nieuwe huisvesting. Sprekende voorbeelden zijn: het glaspaleis Schunck in Heerlen (tentoonstellingsruimte, architectuurcentrum, bibliotheek en muziekschool), HuB in Kerkrade (theater en bibliotheek, in een voormalig V&D-pand), DOK in Delft (bibliotheek en kunstencentrum), Rozet in Arnhem (bibliotheek, Volksuniversiteit, kunstencentrum, erfgoedcentrum en café-

14

BEST PRACTICES

restaurant Momento), De Nieuwe Veste in Breda (bibliotheek, kunstencentrum, concertpodium), Cultura in Ede (theater, centrum voor de kunsten, galerie, bibliotheek, stadswinkel en café), de Cultuurfabriek in Veenendaal (bibliotheek, kunstuitleen, museum en historische vereniging), De Klinker in Winschoten (bioscoop, theater, bibliotheek en centrum voor de kunsten) Coda in Apeldoorn, De Nieuwe Kolk in Assen, De Nieuwe Nobelaer in Etten-Leur, de Lindenbergh in Nijmegen, Hal12 in Zeist, De Stadkamer in Zwolle. Telkens weer blijkt dat het samenvoegen van functies pas echt gaat werken wanneer er vanuit één centrale locatie gewerkt kan worden die ook specifiek is ontworpen voor die samenvoeging (grondige renovatie of nieuwbouw).

Een voorbeeld van een open, uitnodigend en beeldbepalend gebouw, waarin taal, cultuur en techniek samenkomen. Innovatieve programma’s in een inspirerende omgeving. Het vele gebruik van glas laat goed zien wat er binnen gebeurt.

KunstenHuis Idea

Rozet Arnhem

DRU industriepark Ulft

Bibliotheek, cursus- en erfgoedcentrum, aansprekend, centraal gelegen cultuurhuis met gebruik van warme natuurlijke materialen, veel ruimte voor ontmoeting, uitstekende

(en goedlopende) horeca , ook veelvuldig in gebruik als locatie voor congressen en symposia.

Een mooi voorbeeld hoe je ook in een wat kleinere gemeen te (ca 13.000 inwoners) met

een heldere visie en ambitie een aansprekende cultuurlocatie kunt realiseren die d e gemeente als geheel een enorme boost geeft.

Samenvoegen van functies werkt, wanneer er vanuit één centrale locatie gewerkt kan worden, die specifiek is ontworpen

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

Nieuwe Veste Breda Kunst- en cultuurcursussen, bibliotheek, ateliers (makers), presentatiezalen, en ook hier weer: goede horeca en centraal gelegen, veel gebruik van kleur en markante interieur-elementen die de verschillende functies accentueren.

BEST PRACTICES

15

Doen, zien, beleven, meemaken Hier komen mensen samen. Om te bij te kletsen, samen te werken of te ontspannen, iets te leren, te studeren, van een concert of voorstelling te genieten. Dit is een plek waar je elkaar tegen het lijf loopt.

H

et gebouw nodigt uit door de lichtheid en de open structuur. Van buiten is goed te zien wat je er binnen allemaal kunt doen, zien, beleven, meemaken. Misschien heb je wel een specifiek doel om langs te komen, maar misschien ook niet. Ook dan staan de lekkere koffie, de mooie verhalen en de kunstexpo’s op je te wachten. Of je nou op zoek bent naar dat ene specifieke boek, twijfelt of die cursus 3-D printontwerpen wel iets voor jou is, of wilt weten welke voorstelling je écht niet mag missen, de medewerkers van KunstenHuis Idea staan voor je klaar.

Een cultuurgebouw met een podium voor iedereen.

Voor alle leeftijden is er iets inspirerends te doen.

16

IMPRESSIE VAN EEN DAG- EN WEEKPROGRAMMERING

 De centrale plek in het gebouw is het cultuurcafé. Je geniet er van eersteklas koffie, broodjes, lichte maaltijden of een biologisch speciaalbiertje. Uiteraard is er overal gratis razendsnelle WiFi, tot en met buiten op het zonnige terras. Op de videomuur in het café krijg je een actueel overzicht van de cursussen, workshops, bibliotheek activiteiten, literaire lezingen, concerten en uitvoeringen die er in het gebouw plaatsvinden. Daarnaast een verwijzing naar overige culturele activiteiten: Uit in Zeist.

 Het gebouw verrast je met doorkijkjes en

slimme vondsten: de boekenkasten van de bibliotheek zijn makkelijk verrijdbaar, waardoor er buiten de openingstijden van de bibliotheek plaats gemaakt kan worden voor een koor of een lezing.  Het gebouw heeft verschillende gezichten en sferen: er zijn bruisende plekken én ruimtes waar je geconcentreerd kunt werken.  Popcentrum De Peppel, met oefenruimtes voor bandjes en een mid-size podiumzaal, heeft een eigen ingang aan de achterzijde.

Ochtend In het atrium verzamelen zich ’s ochtends schoolkinderen voor een muziektheatervoorstelling met aansluitend workshops in de verschillende studio’s op de eerste verdieping. Een groep ouderen praat in het café eerst even bij voordat ze in de bibliotheek naar de cursus ‘omgaan met digitale media’ gaan, waar ze ondersteund worden om hun zaken met de overheid te regelen of digitaal vaardiger te worden. Ze kruisen de ouders die met hun jonge kind meedoen aan peuterdans of het voorlees-kwartiertje. Een nieuwe groep senioren komt na hun wekelijkse dansles even in het leescafe op adem en praat daar wat na over de les. De beeldende lessen starten om 10.00 met pottenbakken en de basiscursus olieverven. Bezoekers voor de studie-werkruimte komen een rustig plekje te zoeken om te gaan studeren.

Middag In de middag zie je volwassenen op weg naar de ‘schildercursus model en portret’. Jongeren bezetten de studeercabines die zich op allerlei plekken in het gebouw bevinden. Statuhouders verzamelen zich in een lokaal voor Nederlandse les. Een schoolklas komt binnen onder leiding van de leerkracht. Ze gaan naar een interactieve workshop van de Utrechtse kinderboekenschrijfster Anna Woltz in de theaterzaal. Na afloop wordt een animatiefilm vertoond, gebaseerd op een boek van de schrijfster.

KunstenHuis Idea

Avond

30 à 40 werken studieplekken, verspreid over het hele gebouw.

Later op de avond nog naar De Peppel voor een Open Podium avond van lokale popbandjes ‘s Ochtends verzamelen schoolkinderen voor een muziektheatervoorstelling met aansluitend workshops in de verschillende studio’s.

Daarna mogen de kinderen het gebouw in om te speuren naar boeken en objecten die met het thema te maken hebben. Ze gaan naar huis met een stapel spannende boeken en een glimlach op het gezicht. In het Open Media Atelier zit een groepje middelbare scholieren te experimenteren in het ZeisterGameLab, dat in de wijde omtrek bekend is vanwege de innovatieve techni-

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

sche mogelijkheden. Het is gesponsord door bedrijven. Onderweg naar zijn dansles ziet de docent een groep vrolijke cursisten uit een theaterstudio komen en heeft even een snel een-tweetje met zijn collega theaterdocent. Kinderen komen voor muziekles, soms gebracht door hun ouders die dan even een uurtje voor zichzelf meepakken in het café.

De dag duurt lang in het cultuurgebouw. Om 21:00 uur sharp start de live-uitzending van Slotstad-radio vanuit de theaterzaal, dit keer over het idee om een lokaal cultuurfonds te maken, gevoed uit de opbrengst van parkeergelden. Het debat wordt live gestreamd, en spontaan bijgewoond door een groep jongeren die net klaar zijn met hun training ‘Locking’ in de kelder in de danszaal; leek hun wel tof om zoiets eens bij te wonen. Ze gaan toch later op de avond nog naar De Peppel voor een Open Podium avond van lokale popbandjes. Tot laat in de avond vinden mensen hun weg naar creatieve cursussen en bijeenkomsten, naar taallessen en lezingen. De meesten blijven nog nakletsen in het café, waarvan overigens gezegd wordt dat het een van de meest geliefde plekken in Zeist is voor een eerste date.

Weekend De zondagmiddag specials worden altijd druk bezocht door ouders met jonge kinderen: voor de kinderen is er een aantrekkelijke workshop muziek, dans, beeldend of theater, voor de ouders de mogelijkheid om even de krant te lezen, even piano te studeren of een wijnproeverij in het café mee te maken, en na afloop een korte presentatie of expositie van de kinderen bij te wonen. Wie je ook bent en wat je ook komt doen, je komt hier voor de fijne sfeer en de menselijke maat.

IMPRESSIE VAN EEN DAG- EN WEEKPROGRAMMERING

17

Colofon

Verder lezen?

Tekst Rob Schouw, Frans Funnekotter, Elgar Snelders

 Raadvoorstel 210920  Stedenbouwkundige verkenning

Ontwerp Majel van der Meulen Met dank aan Joyce Depeut, Rinze van Veen, Jo de Viet Rozet, Nieuwe Veste, Dru industriepark, Dok

centrum Zeist, april 2019, door SVP architectuur en stedenbouw  Rapport inwonersadviescommissie, 30 maart 2021  Gemeentelijke cultuurvisie ‘Zeist kansrijk 2017 - 2020’  Gemeentelijke centrumvisie Centrumvisie (zeist.nl)

Foto’s KunstenHuis Idea Unsplash, Creative Commons, Wikipedia Best Practices (p14-15): Scagliola brakkee / Neutelings Riedijk Architecten, Zefanja Hoogers, Stappen & Shoppen Breda

20 augustus 2022

Contact KunstenHuis Idea Markt 1 3701 JZ Zeist 030 695 8393 info@kunstenhuisidea.nl

18

COLOFON EN CONTACT

KunstenHuis Idea

Visie en ambitie cultuurgebouw Zeist

WIE JE OOK BENT EN WAT JE OOK KOMT DOEN, JE KOMT HIER VOOR DE FIJNE SFEER EN DE MENSELIJKE MAAT