RV25.054# Bijlage 1. Toelichting saldo primitieve begroting 2026

Bijlage 1 – Totstandkoming saldo primitieve meerjarenbegroting 2026 Opbouw begrotingssaldo meerjarenbegroting 2026 Omschrijving A Saldo kadernota 2026 B Netto-uitkomst meicirculaire gemeentefonds B1 - Uitkomst meicirculaire loon- en prijsindexering B2 - Uitkomst meicirculaire bruto effect C Loon- en prijscompensatie C1 - Toepassen prijs/loonindex conform kadernota D Tarieven

2026 765

bedragen x € 1.000 2027 2028 2029 -438 423 1.553

5.000 5.863

5.000 5.263

5.000 1.556

5.000 1.567

-4.568

-4.561

-4.618

-4.671

D1 - Afval D2 - Riool D3 - Omgevingsleges D4 - Tarieven (overige aspecten) E Overige actualisaties E1 - Correcties E2 - Gemeenschappelijke regelingen E3 - Kapitaallasten/financiering E4 - Reserves en voorzieningen Saldo primitieve meerjarenbegroting 2026

215 -106 -857 132

205 -98 -857 258

196 -185 -857 258

196 -159 -857 258

-176 943 -1.072 105 6.244

-281 877 -2.657 235 2.946

-281 912 -1.095 174 1.483

465 904 -1.145 176 3.287

Opbouw begrotingssaldo meerjarenbegroting 2026 Omschrijving Saldo primitieve meerjarenbegroting 2026 F -Correctie Structureel/Incidenteel Structureel saldo primitieve meerjarenbegroting 2026

2026 6.244 -2.171 4.073

2027 2.946 1.018 3.964

bedragen x € 1.000 2028 2029 1.483 3.287 -1.072 -1.076 411 2.211

A. Saldo kadernota De opbouw van de primitieve meerjarenbegroting 2026 start vanaf het saldo van de kadernota 2026. Hierin is tevens de eerste bestuursrapportage 2025 verwerkt. B. Netto-uitkomst meicirculaire De meicirculaire van het gemeentefonds is één van de belangrijkste mutaties voor het opstellen van de primitieve begroting. De uitkomst hiervan is verwoord in raadsinformatiebrief RIB 25.073. Belangrijk onderdeel is de loon- en prijsindexering (B1). De grondslag waarover indexatie wordt berekend is gewijzigd en komt hiermee beter in overeenstemming met de prijsindexering uit de meicirculaire. Verder is de (bruto) groei van het gemeentefonds berekend (B2). C. Loon- en prijscompensatie Conform de kadernota zijn de loon- en prijsindex toegepast (C1). De indexatie voor de kosten en opbrengsten bedraagt 2,7%. Dit is volgens een nieuwe afspraak in de kadernota tot stand gekomen op basis van de prognose van het Rijk. De afgesproken loonindex bedraagt 2%.

1 Begroting 2026 – Bijlage 1: Toelichting primitieve begroting 2026

D. Tarieven Voor een aantal taken gelden op basis van wet- en regelgeving kostendekkende tarieven. Bij het begroten van de kosten en opbrengsten ontstaan er afwijkingen ten opzichte van het toepassen van de reguliere indexering. Deze afwijkingen hebben effect op het begrotingssaldo. Voor het onderdeel afvalstoffenheffing (D1) geldt, dat een positief saldo uit de egalisatievoorziening afvalstoffenheffing in tranches wordt teruggegeven via het tarief. Dit deel is voor 2026 het grootst. Voor het onderdeel Riolering (D2) stijgt het tarief met de afgesproken indexering. Verder zijn extracomptabel toegerekende kosten (loonkosten en overhead) gestegen. Aangezien de kosten harder stijgen dan de inkomsten uit het tarief met indexering, heeft dit een negatief effect op het begrotingssaldo. Voor het onderdeel omgevingsleges (D3) dalen de opbrengsten voor leges 2 omgevingsvergunningen en omgevingsplannen in verband met het toerekenen van 100% kostendekkendheid. De uitkomst van de berekening bij het begroten van de opbrengsten geeft een negatief effect op het begrotingssaldo. E. Overige actualisaties E1. Correcties Dit betreft een aantal kleine correcties welke verder hier niet worden toegelicht. E2. Gemeenschappelijke regelingen De vastgestelde begrotingen 2025 van de diverse gemeenschappelijke regelingen zijn volgens de regels verwerkt in de primitieve begroting.

Deze wijken af van de reguliere indexering. Het grootste effect op het begrotingssaldo komt vanuit de begroting van de RDWI. Hier zijn veel verschillende onderdelen in opgenomen waarbij de daling van de apparaatskosten, stijging van het verwachte Buig budget en dalende lasten voor de Inkomensvoorziening voor oudere werkloze werknemers een positief effect op het begrotingssaldo geven. E3. Kapitaallasten/Financiering Alle kapitaallasten (afschrijving en rente van investeringen, financieringskosten en -opbrengsten) zijn geactualiseerd. Door de toenemende investeringslast stijgt ook het aandeel van kapitaallasten. In 2027 wordt een eenmalige investering ineens afgeschreven ten laste van een reserve. E4. Reserves en voorzieningen De stortingen en onttrekkingen aan reserves en voorzieningen moeten volgens de regels en actuele informatie worden begroot. Bij de reserves wordt dit verwerkt op basis van de spelregels die zijn vastgesteld door de raad.

2 Begroting 2026 – Bijlage 1: Toelichting primitieve begroting 2026