RIB22.144 Uitkomsten BO MIRT

IN

NI | |

Publiekshal « Het Rond 1, Zeist

www.zeist.nl » www.twittter.com/gemeentezeist

Postbus 513, 3700 AM, Zeist

www.facebook.com/gemeentezeist

Telefoon 14 030 » zeist@zeist.nl

Gemeente Zeist

Ont. At (he Aan de gemeenteraad van Zeist

Ri (2

Datum

Ons kenmerk

30 november 2022

OA. A2 2022

i" 2 5 / UY

89206

Uw kenmerk

Burgerservicenummer

Bijlage(n)

1

Onderwerp

Behandeld door

Uitkomsten BO MIRT

Portefeuillehouder

Arjan Brokkaar, Birgitte Silvester

Angéle Welting

Geachte raadsleden,

Op 10 november jl. bent u door middel van een raadsinformatiebrief (RIB 22.133) geinformeerd over de stand van zaken met betrekking tot de voorgenomen gebiedsontwikkeling rondom station Driebergen-Zeist. Hierin is o.a. ingegaan op de lokale en regionale ambities voor deze regiopoort en de samenwerking tussen de gemeenten Utrechtse Heuvelrug en Zeist.

Als onderdeel van de regionale ambities, bent u in een brief van de U10 geïnformeerd over de regionale inzet voor het zogenaamde BO MIRT van november (het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Ruimte en

Infrastructuur). Dezebrief van de U10 was als bijlage bij de raadsinformatiebrief. Wij hebben aangegeven te informeren over de resultaten van dit bestuurlijk overleg.

Op 11 novemberjl. heeft het BO MIRT plaatsgevonden tussen een bestuurlijke afvaardiging van de regio en

bewindspersonen van de ministeries Infrastructuur en Waterstaat (lenW), Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) en Economische zaken en Klimaat (EZK). Dit bestuurlijk overleg vormt samen met het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving (BOL) in het voorjaar een cyclus van halfjaarlijkse momenten waarop de Rijk-regio besluitvorming over verstedelijking en mobiliteit plaatsvindt.

In de bijlage treft u een brief van de U10 aan waarin de uitkomsten van dit overleg verder worden toegelicht. Relevant voor onze gemeenten en de opgave voorDriebergen-Zeist is met name de uitkomst van de regiopoorten. Afgesprokenis dat het rijk en de regio de groeipotenties van de regiopoorten verder in beeld brengen en de randvoorwaarden gaan invullen richting het BO MIRT 2023. Daarbij wordt ook aansluiting gezocht met de regio Amersfoort. Tevensis interessant datrijk en regio hebben afgesproken om maatregelen voor het verbeteren van de

landschapsstructuren en groenblauwe verbindingen te concretiseren onder andere in Groen Groeit Mee op het BOL 2023. En dat is afgesproken om gezamenlijk een meerjarige uitvoeringsagenda fiets op te stellen waarbij de ambitie is de fiets als volwaardige modaliteit en effectieve oplossing in te kunnen zetten. Zoals aangegeven in de brief van de U10 worden de uitkomsten van de BO MIRT nader toegelicht op de U10raadsledenbijeenkomst van 7 december in Woerden.

Een vergelijkbare raadsinformatiebriefis gelijktijdig gestuurd aan de gemeenteraad van Utrechtse Heuvelrug.

Austerlitz « Boschen Duin « Den Dolder « Huis ter Heide = Zeist

Hoogachtend,

burgemeester en wethouders van Zeist,

de burgemeester,__

de gemeentesecretaris,

7 H.S. Grotens

ed

\

\

Bijlage: Brief U10 Uitkomsten BO MIRT

Austerlitz » Bosch en Duin « Den Dolder = Huis ter Heide = Zeist

UTRECHT10 Stationsplein 90, 3511 ED Utrecht T +31 030 345 67 89 E info@utrecht10.nl

Datum Onderwerp Behandeld door

Aan

Utrecht, 14 november 2022 Uitkomsten BO MIRT 2022 Bastian Jansen Colleges U10 gemeenten

Geachte colleges van burgemeester en wethouders, Op vrijdag 11 november 2022 heeft het bestuurlijk overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT) Noordwest plaatsgevonden tussen een bestuurlijke afvaardiging van onze regio en bewindspersonen van de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat (IenW), Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) en Economische zaken en Klimaat (EZK). Op 20 oktober 2022 bent u per brief geïnformeerd over onze inzet bij dit bestuurlijk overleg. De gemaakte afspraken zijn door het kabinet verwoord in een brief aan de Tweede Kamer (zie deze link). Hierbij informeren wij u over de uitkomsten van dit bestuurlijke overleg. Wij verzoeken u om deze informatie op de voor u gebruikelijke wijze door te geleiden naar uw raad. Op de U10raadsledenbijeenkomst van 7 december staan deze onderwerpen op de agenda.

Inleiding Tijdens het BO MIRT is vastgesteld dat de Metropoolregio Utrecht (MRU), als één van de zeven NOVEX gebieden verstedelijking (Utrecht-Amersfoort) een belangrijke rol vervult in het realiseren van voldoende en betaalbare woningen. Om de bouw van 900.000 woningen in Nederland mogelijk te maken in de periode tot en met 2030 heeft het Rijk financiële afspraken gemaakt voor in totaal € 7,5 miljard voor de ontsluiting van de 17 (grootschalige) NOVEX-woningbouwgebieden binnen ons land. Binnen het NOVEX-gebied Utrecht-Amersfoort liggen twee van deze gebieden: Groot Merwede en Spoor/A1-zone Amersfoort. In het onderzoeksprogramma U Ned werken we als Rijk en regio intensief samen aan de realisatie van het NOVEX-gebied Utrecht-Amersfoort in een programmatische aanpak. Basis daarvoor zijn het Ontwikkelperspectief Utrecht Nabij en het Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort Centraal.

Een belangrijk onderdeel van de samenwerking is het op orde brengen van benodigde randvoorwaarden voor verstedelijking: aanpak stikstof, versterking multimodale bereikbaarheid, klimaatadaptatie, groen groeit mee en verzwaring energienetwerken (elektra en warmte) In het BO MIRT zijn voor de MRU afspraken gemaakt voor de ontsluiting van in totaal ruim 60.000 nieuwe woningen tot 2030 (met zicht op 50.000 in periode na 2030), waarbij het rijk circa € 930 miljoen voor de MRU reserveert en de regio circa € 480 miljoen. Concreet gaan deze afspraken over de ontsluiting van woningbouw in Groot Merwede, de spoorzone A1-zone Amersfoort en een 9-tal versnellingslocaties 'woningbouw en mobiliteit' verspreid over de hele MRU.

Ontsluiting Grootschalig NOVEX -woningbouwgebied Groot Merwede Merwedelijn In de MIRT verkenning OV en Wonen is geconstateerd dat voor een toekomstvaste ontsluiting van NOVEX-woningbouwgebied Groot Merwede (Utrecht Zuidwest en Nieuwegein, inclusief de A12 zone) een systeemsprong OV noodzakelijk is met een Merwedelijn van Utrecht Centraal naar Nieuwegein. Een (deels) ondergrondse Merwedelijn draagt het beste bij aan het oplossen van de woningbouwopgave in dit gebied. We hebben afspraken gemaakt om voor de huidige MIRT verkenning OV en Wonen aanvullend op de huidige reservering van € 380 miljoen, € 845 miljoen te reserveren. Het rijk reserveert hier € 600 miljoen voor en de regio neemt hiervan € 245 miljoen voor haar rekening (Provincie en gemeente Utrecht ieder € 115 miljoen en gemeente Nieuwegein € 15 miljoen). Als regio zetten we hiermee een grote stap in de realisatie van ons verstedelijkingsperspectief en wij constateren verheugd dat het stevige regionale bod dat we de afgelopen jarenbij het rijk hebben opgebouwd leidt tot deze afspraken. Daarvoor hebben we de middelen voor bereikbaarheid om 25.500 woningen te realiseren tot en met 2030 en leggen we het fundament om door te groeien naar in totaal 60.000-70.000 woningen op de langere termijn.

Tenslotte zetten we in op langjarige afspraken over de brede ontwikkeling van de stedelijke regio op het gebied van groen, voorzieningen etc. Om een gezonde leefomgeving te kunnen ontwikkelen zijn voorstellen ingediend bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) dat hiervoor op de rijksbegroting € 500 miljoen beschikbaar heeft. Tijdens het BO Leefomgeving Noordwest in 2023 worden hier afspraken over gemaakt. Hiermee zijn we er nog niet. De kosten van de Merwedelijn zijn momenteel geraamd op € 1,3 tot € 1,5 miljard, en van de overige maatregelen voor de eerste stap schaalsprong OV (Papendorplijn, versterken tramlijn 22 en busbaanopties Waterlinieweg & Utrecht Science Park) komt de raming op € 190 tot € 330 miljoen. Op basis van de nadere uitwerking in de MIRT-verkenning zal in de vervolgfase duidelijk worden of de reservering voor de Merwedelijn voldoende zal zijn, en op welke manier de overige onderdelen bekostigd kunnen worden. Grote en complexe projecten zoals een (deels) ondergrondse Merwedelijn gaan gepaard met risico’s op (aanzienlijke) kostenoverschrijdingen. Rijk en regiopartijen zijn ons zeer bewust van de noodzaak om tot een goed risicomanagement te komen. We hebben daarom vervolgafspraken gemaakt met name gericht op goede risicobeheersing.

Wegontsluiting Groot Merwede De bouw van 900.000 woningen in Nederland leidt tot extra belasting van het nationaal spoor- en wegennet. Het Rijk heeft een netwerkanalyse uitgevoerd om dit in kaart te brengen. Hieruit komt de A2/A12 als één van de knelpunten naar voren. Afgesproken is dat, in samenwerking binnen U Ned, een samenhangend pakket van slimme mobiliteitsmaatregelen voor onder andere dynamisch verkeersmanagement, toeritdosering, hubs, buffercapaciteit op-/afritten en een betere inrichting van

knooppunten wordt uitgewerkt. Ten behoeve van de autobereikbaarheid van Groot Merwede en het functioneren van de Ring Utrecht heeft het Rijk een bedrag van € 100 miljoen gereserveerd. Samenhang Ring Utrecht A27/A12 en Rijnenburg De regio stelt op dit moment een alternatief op voor het Tracébesluit A27/A12 Ring Utrecht. Indien het alternatief gelijkwaardig is kan het vastgestelde Tracébesluit worden gewijzigd. Uiterlijk in het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving (BOL) 2023 meldt de regio de stand van zaken. In het BOL 2023 bespreken we ook of er op korte termijn ruimte is voor bijvoorbeeld tijdelijke woningbouw op Rijnenburg. Multimodaal MIRT-onderzoek Groot Merwede en Rijnenburg na 2030 Na 2030 voorzien Rijk en regio een integrale gebiedsontwikkeling van de A12-zone en een doorontwikkeling naar Rijnenburg. Deze ontwikkelingen vereisen een goede ontsluiting met fiets, OV en auto. Ook leiden beide locaties tot complexe inrichtingsvraagstukken,, zoals geconstateerd in de gebiedsonderzoeken die binnen het programma U Ned uitgevoerd zijn. Voorbeelden hiervan zijn inpassing van woon- en werklocaties naast de A12, de ontwikkeling van groenstructuur en aandacht voor waterhuishouding.

Daarom starten Rijk en regio, in het vervolg op de gebiedsonderzoeken U Ned een multimodaal MIRT-onderzoek met aandacht voor de eventueel benodigde bedrijfsverplaatsingen, groenstructuur, de relatie met bodem- en watersysteem/klimaatadaptatie, gezonde leefomgeving, en energienetwerken en wordt nagedacht over een gezamenlijke uitvoeringsorganisatie. Dit multimodaal MIRT-onderzoek wordt uitgevoerd binnen de U Ned samenwerking. Werklocaties Over het thema ‘Ruimte voor economie’ als onderdeel van de ruimtelijke ordening zullen Rijk en regio komend jaar afspraken maken. Met name bedrijventerreinen zijn van groot belang voor de werkgelegenheid, duurzaam verdienvermogen, instandhouding van onze collectieve voorzieningen en de transities op het gebied van duurzame energie en circulariteit. Om voldoende ruimte en kwalitatief goede ruimte voor bedrijvigheid te garanderen op de juiste plek, werkt het ministerie van EZK samen met provincies en gemeenten aan een programma waarin het ruimtelijk economisch beleid nader is uitgewerkt. Versnellingsafspraken woningbouw Tijdens het BO Leefomgeving zijn dit voorjaar al afspraken gemaakt over de toekenning van ruim 100 miljoen euro aan rijkbijdragen voor vier woningbouwlocaties binnen onze U10-regio: Utrecht Zuidwest, Utrecht Noordwest, Woerden Stationsgebied en Nieuwegein City/Rijnhuizen.

Dankzij deze bijdragen kunnen we versneld binnen 3 tot 5 jaar zo’n 17.000 woningen realiseren door randvoorwaardelijke mobiliteitsmaatregelen te financieren. De financiering brengt de realisering van onze gezamenlijke koers uit het IRP weer een stap dichterbij. Hiermee bieden wij zichtbaar perspectief aan mensen die graag willen wonen, werken en recreëren in onze populaire regio. In dit BO MIRT zijn afspraken gemaakt over de laatste tranche versnellingsafspraken om versnelling van een drietal woningbouwlocaties mogelijk te maken met een Rijksbijdrage voor bereikbaarheidsmaatregelen. Voor de U10-regio gaat het om proposities van de gemeenten Houten en Stichtse Vecht (Maarssen) voor in totaal 7.500 woningen gekoppeld aan een rijksinvestering van € 11,4 miljoen. Daarnaast is de propositie van de gemeente Amersfoort gehonoreerd. De propositie van gemeente Bunnik voor woningbouwlocatie Odijk West is door het ministerie van BZK niet gehonoreerd omdat de locatie door het Rijk wordt gezien als uitleglocatie in plaats van als verstedelijking rond een regiopoort.

Groen-blauwe raamwerk Tot slot spreken Rijk en regio af om de NOVEX woningbouwlocaties en de daarmee samenhangende maatregelen voor het verbeteren van de landschapsstructuren en groenblauwe verbindingen onder andere in Groen Groeit Mee te concretiseren op het BOL 2023. Het is zaak om tijdens dat overleg de financiering van de benodigde ingrepen verder te brengen.

U Ned rapporten en besluiten De inhoudelijke basis van de gemaakte afspraken wordt gevormd door de (tussen)producten van het programma U Ned. Dit zijn uitwerkingen door Rijk en regio van de door u vastgestelde kaders zoals het Integraal Ruimtelijk Perspectief (IRP), de provinciale omgevingsvisie en de gemeentelijke omgevingsvisies. De bijlage van de brief van 20 oktober 2022 bevat een beschrijving van deze U Ned onderzoeken. Via deze link kunt u de onderliggende rapporten op de U Ned site inzien: Documenten - U Ned (programma-uned.nl) Regiopoorten Rijk en regio brengen de groeipotenties van de regiopoorten verder in beeld in het programma Regiopoorten en agenderen vervolgstappen inclusief de invulling van randvoorwaarden in het BO MIRT in 2023. Ook wordt daarbij gekeken naar o.a. de multimodale overstappotentie van (hoofdwegennet) hubs i.c.m. met nieuwe producten als BRT-lijnen. Op de 8 regiopoorten in de U10 gemeenten is ruimte voor maximaal 22.000 woningen en de randvoorwaarden voor deze verstedelijking bestaat uit naar verhouding kleine investeringen in regionale mobiliteit en groen. Mobiliteitsstrategie Goede mobiliteit is voor de Utrechtse regio, als draaischijf van Nederland, niet alleen een regionale, maar ook een nationale opgave. Groei in andere delen van het land hebben hun weerslag op onze mobiliteitsstromen en de kwaliteit van onze bereikbaarheid.

In het BO MIRT is, naar aanleiding van de uitkomsten van de Mobiliteitsstrategie 2040, een gezamenlijke strategie vastgesteld om de bereikbaarheid van de regio’s Utrecht en Amersfoort op lange termijn (2040) te garanderen. Met inzet van de vastgestelde mobiliteitsprincipes is het mogelijk om de U Ned-ambities te realiseren. We zien dat, met name in verstedelijkte gebieden, het mobiliteitsgebruik verandert, de groei van het aantal verplaatsingen wordt getemperd, het aandeel fiets- en OV-verplaatsingen toe neemt ten opzichte van de situatie zonder maatregelen. De nationale en regionale bereikbaarheid blijven hiermee op orde, ondanks de forse groei van het aantal inwoners en arbeidsplaatsen die de regio doormaakt. Deze mobiliteitsstrategie vraagt een stevige gezamenlijke inzet, met veel inzet op vraagbëinvloeding, scherpe beleidskeuzes (regionaal parkeerbeleid) en forse investeringen in OV, fiets en weg. De Mobiliteitsstrategie vormt de start van de verdere uitwerking die binnen U Ned opgepakt wordt.

Overige vervolgafspraken IC station Lunetten koningsweg Nieuwe IC-stations zijn voor de bereikbaarheid van Utrecht een belangrijk perspectief op de lange termijn als onderdeel van het regionale OV-netwerkperspectief. Binnen de scope van de lopende MIRT verkenning wordt niet verder doorgestudeerd op IC-stations, vanwege de impact op het landelijke netwerk. De grote potentie van IC-station Lunetten Koningsweg werken we daarom verder uit op twee andere sporen. Enerzijds starten we een regionale studie waarin we de samenhang tussen mogelijke doorontwikkeling van de OV-binnenstadsas, IC-station Lunetten Koningsweg, de

Waterlinielijn en de verstedelijking aan de zuidoostkant van de stad verder onderzoeken. Anderzijds brengen we de potentie van een IC-station actief in bij het MIRT onderzoek naar de doorontwikkeling van de spoorcorridor Utrecht-Arnhem-Duitse grens (UAD) in. Hiermee beogen we binnen enkele jaren een besluit te nemen over het ontwikkelperspectief van Lunetten Koningsweg. Uitvoeringsagenda Fiets We hebben afgesproken om gezamenlijk een meerjarige uitvoeringsagenda fiets op te stellen. Hiermee geven we invulling aan de uitwerking van het Nationaal Toekomstbeeld Fiets (NTF). In het NTF staat onder andere welke ingrepen moeten plaatsvinden om de potentie van de fiets te benutten bij de ruimtelijke en maatschappelijke opgaven. De ambitie is de fiets als volwaardige modaliteit en effectieve oplossing in te zetten voor de nationale opgaven op gebied van woningbouw en verstedelijking, bereikbaarheid, gezondheid, veiligheid, klimaat, duurzaamheid en leefbaarheid, dit ook conform de Mobiliteitsstrategie U Ned. Het NTF is in gezamenlijkheid van rijk en regio opgesteld. Het Regionaal Toekomstbeeld Fiets (RTF) van de provincie Utrecht heeft hierbij als inbreng voor het NTF gediend. We gebruiken de uitgangspunten van het NTF en RTF bij het opstellen van de uitvoeringsagenda. Vervolgprocedure De gemaakte afspraken geven wij verder vorm binnen de U Ned samenwerking.

Over onze regionale inzet, de inhoudelijke keuzes en financiering blijven wij met elkaar in gesprek, om te beginnen op Bestuurstafels U10 van 30 november in Zeist en daarna op de U10-raadsledenbijeenkomst van 7 december in Woerden waar we ruim aandacht zullen besteden aan deze onderwerpen en vragen van raadsleden hierover. Daarnaast gaan wij aan de slag met de voorbereiding van het BO Leefomgeving, dat naar verwachting in juni 2023 zal plaatsvinden.

Hoogachtend,

Ellie Eggengoor Voorzitter U10 Bestuurstafel Duurzame bereikbaarheid

Dolf Smolenaers Voorzitter U10 Bestuurstafel Gezonde woon- en leefomgeving