RIB22.125 (00) Energie- en inflatiecrisis

a

. eee py ae LS ae a

Publiekshal » Het Rond 1, Zeist

www.zeist.nl =» www.twittter.com/gemeentezeist

Postbus 513, 3700 AM, Zeist Telefoon 14 030 = zeist@zeist.nl

www.facebook.com/gemeentezeist

.

:

NE

Gemeente Zeist

Ontv. Griffie (getekende versie) 17-10-2022/RIB22.125

Aan de gemeenteraad

Datum

14 oktober 2022

Burgerservicenummer

Bijlage(n)

Onderwerp

Ons kenmerk Uw kenmerk

1

Raadsinformatiebrief Energie- en inflatiecrisis

Behandeld door

Arno Klarenbeek

Portefeuillehouder

is Walter van Dijk

Geachte leden van de raad,

Inleiding: Hoe zien wij onze rol, het speelveld en de aanpak?: Via RIB22.106 hebben wij u begin september geinformeerd over onze insteek voor de energie- en inflatiecrisis. We zien dat dezecrisis veel gevolgen heeft voor veel inwonersin Zeist. In deze brief lichten we toe wat onze insteek is, welke maatregelen vanuit het rijk worden genomen en welke we vanuit Zeist inzetten. We voelen net als u dat we er willen zijn voor de inwoners van Zeist. Onze lijn is daarbij dat we aanvullend zijn op de landelijke maatregelen die vanuit het rijk worden genomen. Dit betekent dat we de nood ledigen waar dat noodzakelijk is en er voor zorgen dat deze aanvullend is op het rijksbeleid zonder daarbij vooruit te lopen op de rijksmaatregelen waar nog aan wordt gewerkt. We reageren met maatwerk op specifieke signalen en situaties in het maatschappelijke veld. We doen dit zorgvuldig, doordacht en gericht op wat en waar nodig is. Hiervoor zijn we in nauw overleg met onze netwerkpartners binnen het

sociaal domein en geven uitvoering aan uw motie “Inventariseer bij amateursportverenigingen en culturele instellingen de stijgende energie- en gasprijzen”. We zijn daarbij in gesprek over de exacte vraag c.q. behoefte voor het -indien nodig- (bij uitblijven van onvoldoende Rijkscompensatie) kunnen treffen van passende maatregelen. In bijlage 1 bij deze brief treft u een samenvattend overzicht van de opgehaalde beelden als achtergrondinformatie aan. We focussen op organisaties en instellingen met een maatschappelijke doelstelling en niet op commerciële activiteiten. Daarbij onderkennen we dat elke situatie anders is en we te maken hebben met verschillende petten en verantwoordelijkheden waar we met maatwerk passend op willen reageren. Zoals gemeentelijk

vastgoed met huurprijs inclusief energie versus particulier vastgoed met eigen energiecontract. Ook in situaties als het zwembad / SRO B.V., waar we mede eigenaar / aandeelhouder zijn of bijvoorbeeld MeanderOmnium waar we inkoper van dienstverlening / subsidiegever zijn. Maar ook hier geldt dat we kijken welke maatregelen het Rijk neemt of voornemens is te nemen, want de diverse koepelorganisaties en betrokken ministeries zijn in gesprek over een maatregelenpakket. Wij kijken vervolgens watflankerend nog nodig mochtzijn. Zoals aangegeven in de Ronde Tafel over de begroting 2023 van donderdag 6 oktober komen we voor uw raadsvergadering in december met een voorstel, hoe we de stelpost “Effecten samenleving” in willen zetten.

Austerlitz « Bosch en Duin = Den Dolder « Huis ter Heide = Zeist

In het vervolg van deze brief gaan we achtereenvolgens in op de maatregelen van het Rijk, welke financieel technische buffers de begroting 2022 bevat, wat we in de begroting 2023 hebben opgenomen aan maatregelen en wat we al momenteel onderzoeken als aanvullend pakket op de reeds genomen maatregelen. Tot slot staan we stil bij de dekking van de aanvullende maatregelen.

Maatregelen van het Rijk: Voor het inzicht en overzichtlijkt het ons gepast om eerst in te gaan op wat het Rijk al aan maatregelen heeft getroffen en/of nog mee bezig is. Inwoners:

Verhoging van het wettelijke minimumloon en de daaraan gekoppelde uitkeringen zoals de AOW,

bijstand en de Wajong met 10,15% per 1 januari 2023. Verlaging van de eerste belastingschijf voor alle werkenden van 37,07% naar 36,93% per 1 januari 2023. Door deze verlaging houden werkenden maximaal € 102 netto per jaar meer over. Energietoeslag voor inwoners tot 120% sociaal minimum €1.300 per huishouden in 2022 én in 2023 (uitvoering via de gemeenten) = 2 X €4.506.800 = €9.013.600. Specifieke uitkering middelen aanpak energie armoede (SPUK) 2 X €371.368 euro = €742.736 (uitvoering via de gemeenten).

De uitvoering van de POK-middelen (Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag). De Sociaal Raadslieden ontvangen extra financiële middelen. Deze middelen moeten ertoe leiden dat

er zowel kwalitatief betere sociaal juridische hulp wordt geboden als dat er een betere toegang is tot deze hulp voor inwoners. Inzet is het verlagen van de drempel voor inwoners om gebruik te maken van de minimaregelingen en daarmee het vergroten van het bereik binnen onze gemeente. Totaal €116.726 voor 2022/2023 voor Zeist. Verbod voor energiebedrijven om tot huisafsluitingen over te gaan, verplichting om coulante

betalingsregelingen te treffen en/of mee te werken aan schuldhulpverlening.

Tijdelijk prijsplafond energie, maximum bedragen ingevoerd voor tarieven gas en elektra.

Financiële compensatie van de gas- en elektrarekeningen klein verbruikers in november en december 2022 door beschikbaarstelling van een bedrag van €190 per maand per huishouden (uitvoering via de energiebedrijven).

Financiële compensatie van de gas- en elektrarekeningen klein verbruikers in 2023 (huishoudens) tot gestelde maximumnormen voor verbruik (uitvoering via de energiebedrijven). Extra middelen schuldhulpverlening voor 2022 t.e.m. 2024 (via de gemeenten), Het kabinet werkt aan hettijdelijk noodfonds dat op 1 april 2023 operationeel moetzijn. Doel is om

problematische schulden te voorkomen. Het noodfonds wordt sluitstuk voor mensen die onvoldoende geholpen kunnen worden met alle noodmaatregelen en voorliggende voorzieningen (‘last resort’). Het fonds zal worden gelinkt aan de energierekening. Het Kabinet werkt aan verhoging van de norm voor leefgeld voor mensen met schulden door te kijken of deze kan worden gekoppeld aan het wettelijk minimumloon.

Het Kabinet werkt aan specifieke ondersteunende maatregelen voor chronisch zieken en voor mensen met een beperking, waar nodig kunnen deze nu aanspraak (blijven) maken op bijzondere bijstand.

Netwerkpartners:

Scholen: Voedselhulp door middel van schoolontbijt periode t.e.m. 31 januari 2023 via het Jeugdeducatiefonds faciliteren van hulp op het gebied van maaltijden en andere eerste levensbehoeften op de 500 kwetsbare scholen waar zij reeds actiefzijn. Scholen: Voedselhulp door middel van landelijke invoering schoolontbijt via het Jeugdeducatiefonds. Het Kabinet werkt aan specifieke maatregelen ter compensatie van de stijgende energierekeningen

van sportieve, culturele en maatschappelijke instellingen (waaronder scholen en welzijnsinstellingen).

De vakministers, zoals die van VWS en OCW, zijn er mee aan de slag. Per vakdepartement wordt de Kamer bij de Najaarsnota geïnformeerd wat er zal gebeuren. Deze wordt voor 1 december gepubliceerd. Hetlijkt er overigens op dat het Kabinet vandaag bekend maakt welke maatregelen voor het MKB getroffen worden.

Austerlitz « Bosch en Duin =» Den Dolder «= Huis ter Heide = Zeist

Welke financieel technische buffers bevat de begroting: In de begroting 2023 is een stelpost opgenomen van € 3.000.000 voor prijsstijgingen voor onze eigen gemeentelijke uitgaven. Door het kiezen van een spelpost, in plaats van deze functioneel op de producten te begroten, is dit bedrag niet meegenomen in de rondrekening van de kostendekkende gemeentelijke tarieven en leges. Hiermee worden indirect de inwoners van Zeist ontlast.

Daarnaast zit er, als gevolg van de lage kostendekkendheid rondom leges titel 1 en 3, nog een verschil van circa € 900.000 tussen de kosten en inkomsten. Dit bedrag betekent dat inwoners niet te maken krijgen met legesverhogingen. Wat hebben we in de begroting 2023 opgenomen: In de eerdere RIB hebben wij u geïnformeerd over de opgehaalde signalen en beelden van onze netwerkpartners binnen het Breed Netwerk Minimabeleid en de scholen. Wij hebben gemeld in 2022 vanuit bestaande middelen te borgen dat onze netwerkpartners in het sociale domein aan de vraag vanuit de

samenleving voor ondersteuning kunnen blijven voldoen en we met hulp- en ondersteuningsvragen ruimhartig om zullen gaan. In 2022 betekent dit vanuit de bestaande middelen nog het volgende: e Voedselbank: toename klanten en vergoeden groente, fruit en menstruatieproducten gezien de vraag e e e

uit de samenleving €35.000,-;

Jeugdfonds Sport & Cultuur: toename gebruik van sport- of cultuuractiviteit en vergoeden zwemdiploma €22.500,-; Stichting Leerkansen Zeist: verhoging percentage hardheidsclausule naar 20% €10.000,-; Communicatiecampagne vergroten bekendheid en verkleinen niet gebruik van de regelingen €25.000.-.

Voor deze aanpak hebben we vervolgens in de begroting 2023 een stelpost “Effecten samenleving” opgenomen voor een bedrag van €350K voor de jaren 2023 t.e.m. 2026 (totaal €1,4 min). Daarmee geven wij invulling aan uw oproep om te borgen dat inwoners o.a. op het vlak van sport- en cultuur mee kunnen blijven

doen. Daarmee steunen we dan ook tevens de sportverenigingen en cultuursector in indirecte zin omdat contributie of kaartjes voor deelname vanuit onze financiën middelen worden verstrekt of vergoed.

Met onze partners in het sociale netwerk maar ook met de sportverenigingen hebben we afspraken over het

bekend maken van de beschikbare regelingen en ondersteunende maatregelen. Dit moet er toe leiden dat het

bereik groter wordt en het niet gebruik van de regelingen minder wordt. We zetten hier in gezamenlijkheid

intensief op in. We werken aan een communicatiecampagne gericht op het netwerk en de inwoners. Vanuit

het budget 2022 hebben we hiervoor €25.000,- uitgetrokken. Er komt in 2023 een digitaal loket waar inwoners makkelijk kunnen zien of ze in aanmerking komen voor minima-regelingen. Er wordt onderzocht of dit gecombineerd kan worden met een fysiek loket, waar inwoners terecht kunnen voor advies en ondersteuning bij het aanvragen. Tot slot wordt er onderzocht of de U-pas hierin ook een uitkomst kan bieden. Hiervooris geld beschikbaar binnen het huidige budget 2022 en opgenomen in het uitvoeringsprogramma begroting 2023. Naast de minimaregelingen specifiek voor kinderen waar de gemeente met partners uitvoering aan geeft,

hebben er ook vier scholen in de afgelopen weken een aanvraag gedaan om zich aan te sluiten bij de Gelijke Kansen Alliantie. Door aan te sluiten bij de GKA zullen de scholen en de gemeente onderdeel uitmaken van een netwerk dat zich inzet voor kansengelijkheid. Ook krijgen deze schoolbesturen een subsidie die ze mogen inzetten voor het verbeteren van kansengelijkheid binnen hun school/scholen. Door middel van deze subsidie is het o.a. mogelijk om te voorzien in een gezond tussendoortje. Buiten deze subsidieregeling om is er één school die nu voorziet in schoolfruit. Echter geven meerdere scholen en school CJG'ers aan dat er wel vermoedens van armoede zijn bij gezinnen, maar dat concrete signalen tot dusver uitblijven, iets wat voornamelijk te maken heeft met schaamte dat rondom dit onderwerp hangt bij ouders en kinderen. Daarnaast ziet u in de begroting 2023: e e

Indexering van de Geld-Terug-Regeling voor inwoners tot 130% van het sociaal minimum met 25%, vergt structureel €150K (voor deze bestuursperiode €600K); Stelpost “Lastenverlichting” €500K per jaar voor 2023 t.e.m. 2026 (totaal €2 min).

Austerlitz » Boschen Duin =» Den Dolder = Huis ter Heide = Zeist

Wat we onderzoeken als aanvullend pakket: Inwoners:

Richting onze inwoners wordt momenteel een voorstel tot lastenverlichting uitgewerkt welke in december aan de raad zal worden aangeboden. Sport:

Algemeen: e organiseren van ondersteuning van de verenigingen op versnelling van de verduurzaming van het vastgoed in eigen eigendom en beheer. Door enerzijds inschakeling van De Groene Club

https://www.degroeneclub.nl/ voor advies en ondersteuning voor o.a. aanvragen van subsidie voor verduurzamingsmaatregelen i.h.k.v. de subsidieregeling Stimulering bouw en onderhoud

sportaccommodaties (BOSA). Anderzijds meer betrokkenheid en ambtelijke ondersteuning gemeente

e

op het bereiken van verduurzamingsmogelijkheden en doelen. Ter beschikking stellen van een uitvoeringsbudget voor de uitvoering van verduurzamingsmaatregelen (bijvb vervanging van de veldverlichtingsarmaturen door duurzame led varianten).

e

Verkennen van de mogelijkheid van de verruiming van de garant-/borgstelling voor verenigingen voor het realiseren van verduurzamingsmaatregelen die bijdragen aan besparing op de energielasten en

e

Verkennen van de mogelijkheid om de verenigingen aan te laten sluiten op het nieuw door de

e

kunnen profiteren. Afsluiten van monitoringscontracten voor alle aansluitingen waarbij de instellingen en de gemeente

e e

beheer- en onderhoudskosten.

gemeente te sluiten collectieve inkoopcontract (voor gas en elektra), zodat zij van het collectief mee

Zeist (energiemanagement) het verbruik en het effect van de verduurzaming kunnen monitoren. Inel. aanschaf en installatie/uitleg aan de instelling van een P1 meter (real time energieverbruik) Geen verhoging per 1-1-2023 van de energieopslag welke in het huurtarief van de sportaccommodaties is verrekend Het verhogen van de stelpost “Effecten samenleving” en dit bedrag samen met de verenigingen te

benutten voor het ondersteunen bij het betalen van de contributie door armlastige leden via GTR of het Jeugd sport en cultuur fonds.

Gemeentelijke buitensportaccommodaties:

e

Naar voren halen van de vervanging van de veldverlichtingsarmaturen door duurzame led varianten

Nb.: In het kader van de uitvoering van het masterplan buitensportaccommodaties worden de komende jaren op de gemeentelijke sportaccommodaties ook al grote(re) verduurzamingsslagen uitgevoerd. Hiervooris geld beschikbaar maar het is de vraag of de businesscases hiervoor binnen het budget zullen passen gezien de

ontwikkelingen in de markt en de inflatie.

Cultuur: e Organiseren van ondersteuning van de “cultuurhuizen” op versnelling van de verduurzaming van het vastgoed in eigen eigendom en beheer. Door enerzijds inschakeling van bijvb Mijn groene bedrijf https://www.mijngroenebedrijf.nu/ voor advies en ondersteuning voor o.a. aanvragen van subsidie

voor verduurzamingsmaatregelen i.h.k.v. de rijkssubsidieregeling duurzaam maatschappelijk

e

e

vastgoed (aanvraag Dumava subsidie 30% op investeringen 50 % op adviezen). Anderzijds meer betrokkenheid en ambtelijke ondersteuning gemeente op het bereiken van

verduurzamingsmogelijkheden en doelen. Hiervoor voor 2023 en 2024 budget ter beschikking te stellen. Ter beschikking stellen van een uitvoeringsbudget voor de uitvoering van verduurzamingsmaatregelen zoals bij de behoefte door de cultuurhuizen aangegeven (zie bijlage).

Austerlitz = Bosch en Duin « Den Dolder = Huis ter Heide = Zeist

Hoe dekken we de nog voor te stellen aanvullende maatregelen: Naast de genoemde stelposten is in de huidige voorliggende begroting voor 2023 nog niet voorzien in

middelen voor uitvoering van eventuele vast te stellen aanvullende uitvoeringsmaatregelen. Wij denken daarvoor aan een voorstel tot onttrekking van de middelen aan de algemene reserve. Op basis van de gegevens uit de 2° Bestuursrapportage en de uitkomsten van de september circulaire Gemeentefonds

schatten wij in dat we deze onttrekking weer aan kunnen vullen bij de resultaatbestemming van ons exploitatieresultaat 2022.

Wij komen daar in uw raadsvergadering van december nog nader bij u op terug. Wij gaan er van uit dat dan ook de Kabinetsmaatregelen voor sportieve, culturele en maatschappelijke instellingen alsmede voor het

MKB bekend zullen zijn. Op basis daarvan kunnen wij dan samen met u onze aanvullende inzet voor onze

inwoners en gemeenschap bepalen.

Wij vertrouwen erop u hiermee voldaan te hebben aan uw motie sport en cultuur en voldoende geïnformeerd te hebben over onze beoogde inzet en procesgang voor eventuele aanvullende maatregelen in het kader van de energie- en inflatiecrisis.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,

dr.J/HS. Grotens

de burgemeester,

’ nnn

Austerlitz = Bosch en Duin « Den Dolder = Huis ter Heide = Zeist

«

_

« ? f{

4 t

jn

+

+ *

et

*