RIB22.014 Jaarplan Veiligheid 2022
Tekst van het document
Publiekshal • Het Rond 1, Zeist
www.zeist.nl • www.twittter.com/gemeentezeist
Postbus 513, 3700 AM, Zeist
www.facebook.com/gemeentezeist
Telefoon 14 030 • zeist@zeist.nl
Ontvangen Griffie 21-12-2021/RIB22.014
Aan de gemeenteraad
16 december 2021
Ons kenmerk
Bijlage(n)
Jaarplan Veiligheid 2022
Behandeld door
Team Veiligheid
Onderwerp
Jaarplan Veiligheid 2022
Portefeuillehouder
Koos Janssen
Datum Burgerservicenummer
433103
Uw kenmerk
Geachte leden van de raad, Hierbij informeren we u over het Jaarplan veiligheid 2022. Op 12 november 2019 heeft uw raad het Meerjaren Veiligheidsplan 2020-2023 vastgesteld. Dit meerjarenplan is de basis voor de jaarlijkse uitvoeringsplannen Veiligheid. Door middel van deze brief leggen wij u het door ons vastgestelde Jaarplan Veiligheid 2022 voor. In het jaarplan ziet u een terugblik op het jaar 2021 en een beschrijving van de acties en beoogde resultaten in 2022. Terugblik 2021 • Veilig zijn en veilig voelen zijn aspecten die van grote invloed zijn op het goede leven in Zeist. De coronapandemie laat zijn sporen na op veel vlakken; fysiek, mentaal, financieel, economisch en sociaal. We zetten ons in om voor en achter de schermen van betekenis te zijn voor de samenleving. We hebben nog geen zicht op alle consequenties. Thema's als ondermijning en cybercrime bepalen voor een groot deel de veiligheidsagenda. Meer dan voorheen ontmoeten we elkaar via digitale kanalen. We blijven het gesprek over veiligheid voeren waar het hoort: in de wijk. Goed samenspel tussen samenleving, partners en gemeente is cruciaal. Tijdens de coronapandemie is ontmoeting geen vanzelfsprekendheid. Er moet meer en anders georganiseerd worden om met elkaar verbonden te blijven. Dat speelt in de samenwerking in de keten en in de organisatie zelf, met name doordat we thuiswerken.
De praktijk remt ons in de uitvoering van de ambities. We erkennen dat het zo is, zoeken altijd naar mogelijkheden en houden onze blik op de toekomst. Dat bepaalt onze koers en inzet. We werken bijvoorbeeld nauw samen met de politie om de beschikbare capaciteit goed in te zetten. Landelijk en lokaal staat die capaciteit onder druk. We blijven scherp op onze prioriteiten. Het Jaarplan Veiligheid 2022 is opgesteld in afstemming met onze partners: de wijkteams, de woningbouwcorporaties, MeanderOmnium, de politie, het openbaar ministerie en de brandweer. • Het doel voor 2021 was een daling van de criminaliteitscijfers 2,5% ten opzichte van 2020. We staan in oktober op een daling van 9%. We zien een stijging rond fraude en vernielingen. Dalingen zijn er bij diefstal uit bedrijven en fietsendiefstal. In januari krijgen we de cijfers binnen van het gehele jaar 2021 . We volgen de cijfers nauwgezet en interveniëren zo snel mogelijk samen met de veiligheidspartners. Waar willen naar toe in 2022? • We willen de criminaliteitscijfers verlagen en het gevoel van veiligheid verhogen. Dat vraagt om een daadkrachtige aanpak. Dit kunnen we niet alleen bereiken. Hier hebben we anderen voor nodig. Dat is dan ook de inzet voor het jaar 2022. Meer dan tot nu toe beschouwen we de aanpak van het "veiligheidswerk" als een collectieve verantwoordelijkheid. De juiste preventieve aanpak kan veel
Austerlitz • Bosch en Duin • Den Dolder • Huis ter Heide • Zeist
2
•
•
•
•
•
repressief optreden voorkomen. Vooral bij thema's als jeugd en mensen met onbegrepen gedrag is het van groot belang om nog meer aan de voorkant te komen. We hebben in het Meerjarenplan Veiligheid 2020-2023 als doel gesteld om in de komende vier jaar tot een daling van de totale criminaliteitscijfers met 10% te komen. Dit betekent een daling van 2,5% in het jaar 2022 ten opzichte van 2021. Daarnaast willen we het gevoel van veiligheid komende jaren verhogen. Het doel zoals geformuleerd in het Meerjaren Veiligheidsplan is dat het veiligheidsgevoel hoger dan een 7 scoort in de volgende Burgerpeiling. In de laatste Burgerpeiling van 2019 was dit een 6,7. We zetten ook stevig in op de prioriteiten: ondermijning, cybercrime, de verbinding tussen zorg & veiligheid en veiligheid in de buurten. o Ondermijning: Ondermijning is nog steeds één van de meest in het oog springende vormen van criminaliteit. Daar hebben we ook in Zeist mee te maken. Dit bijvoorbeeld door het organiseren van integrale controles in 2022, zoals in oktober bij Bedrijventerrein Fornhese in Den Dolder. Verder zijn we alert op signalen vanuit de samenleving en werkers uit het veld rond ondermijnende activiteiten en daar acteren we op. Maatregelen kunnen zijn: vergunningen intrekken en bedrijven en/of woningen sluiten. Daarnaast worden overtreders strafrechtelijk vervolgd.
Verder richten we ons op bewustwording van signalen van ondermijning. Dit door het trainen van bijvoorbeeld de wijkteams en de toezichthouders. Het eerste kwartaal van 2022 leggen we bijvoorbeeld contact met de boeren van het buitengebied om alert te zijn bij signalen. o Cybercrime: Cybercrime is zeker in de coronaperiode een veel voorkomende vorm van criminaliteit geworden. We zetten in op bewustwording van cybercrime, zoals phishing en WhatsApp fraude. Dit rond preventie voor jongeren en ouderen. We gaan gedurende het jaar meerdere keren op pad met het Preventieteam om mensen bewust te maken van cybercrime. Daarnaast vragen we aandacht via social media en Whatsappgroepen . Jongeren kunnen ook dit jaar weer meedoen met Hackshield. Verbinding zorg & veiligheid: De thema's raken elkaar vaak en de werelden liggen dicht bij elkaar. Als je er preventief niet vroeg bij bent, dan kan het een veiligheidsprobleem worden. Door een goede verbinding voorkomen we dat maatschappelijke verschijnselen zoals jongerenoverlast en personen met verward gedrag eventueel een veiligheidsprobleem worden . We werken in de keten nauw samen rond thema's, zoals huiselijk geweld, personen met verward gedrag, de persoonsgerichte aanpak op criminele en overlastgevende personen, jeugd en radicalisering. In 2022 versterken we de samenwerking in de keten.
In 2022 blijven we actief op de reguliere veiligheidsthema's, zoals crisisbeheersing, jongerenoverlast en vermindering van de inbraken.
De inspanningen in 2022 kunnen we bekostigen uit de bestaande budgetten voor veiligheid. Heeft u vragen over de inhoud van het jaarplan veiligheid, dan kunt u terecht bij: regisseur veiligheid Shiromi Kooistra s.kooistra@zeist.nl
We vertrouwen erop u voldoende inzicht te hebben gegeven in de aanpak van veiligheid in het jaar 2022.
Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,
de burgemeester,
Austerlitz • Bosch en Duin • Den Dolder • Huis ter Heide • Zeist
Jaarplan Veiligheid 2022
Gemeente Zeist November 2021
1
Inhoudsopgave
1. Inleiding 1.1 Wat heeft 2021 ons gebracht 1.2 Wat willen we bereiken in 2022 2. Veiligheid in de wijken en buurten 2.1 West 2.2 Oost 2.3 Den Dolder 2.4 Centrum 2.5 Noord 3. Ondermijning 4. Cybercrime 5. Verbinding zorg & veiligheid 6. Overige veiligheidsthema’s 6.1 Jongerenoverlast 6.2 Crisisbeheersing, evenementen en brandweerzorg 6.3 Horeca 6.4 Toezicht en handhaving 6.5 High Impact Crime
2
1. Inleiding Veilig zijn en veilig voelen zijn aspecten die van grote invloed zijn op het goede leven in Zeist. De coronapandemie laat zijn sporen na op veel vlakken; fysiek, mentaal, financieel, economisch en sociaal. We zetten ons in om voor en achter de schermen van betekenis te zijn voor de samenleving. We hebben nog geen zicht op alle consequenties. Thema’s als ondermijning en cybercrime bepalen voor een groot deel de veiligheidsagenda. Meer dan voorheen ontmoeten we elkaar via digitale kanalen. We blijven het gesprek over veiligheid voeren waar het hoort: in de wijk. Goed samenspel tussen samenleving, partners en gemeente is cruciaal. Tijdens de coronapandemie is ontmoeting geen vanzelfsprekendheid. Er moet meer en anders georganiseerd worden om met elkaar verbonden te blijven. Dat speelt in de samenwerking in de keten en in de organisatie zelf, met name doordat we thuiswerken. De praktijk remt ons in de uitvoering van de ambities. We erkennen dat het zo is, zoeken altijd naar mogelijkheden en houden onze blik op de toekomst. Dat bepaalt onze koers en inzet. We werken bijvoorbeeld nauw samen met de politie om de beschikbare capaciteit goed in te zetten. Landelijk en lokaal staat die capaciteit onder druk. We blijven scherp op onze prioriteiten.
Het Jaarplan Veiligheid 2022 is opgesteld in afstemming met onze partners: de wijkteams, de woningbouwcorporaties, MeanderOmnium, de politie, het openbaar ministerie en de brandweer. 1.1 Wat heeft 2021 ons gebracht In november 2019 heeft de gemeenteraad het Veiligheidsplan 2020-2023 vastgesteld met de drie veiligheidsprioriteiten: ondermijning, cybercrime en zorg & veiligheid. Per jaar maken we een Jaarplan Veiligheid. De wijkteams maken een veiligheidskalender met de concrete invulling van de veiligheidsactiviteiten. Het jaar 2021 stond ook in het teken van handhaving van de coronamaatregelen. Het doel van het Meerjaren Veiligheidsplan is een daling van het aantal misdrijven van 2,5% per jaar. In 2021 zijn er 2.188 aantal meldingen/misdrijven gepleegd. In 2020 waren dat er 2.411. Dat betekent (per oktober) een daling van 9% in Zeist in vergelijking met het jaar daarvoor. We zagen in 2021 een verschuiving van de criminaliteitscijfers, met een toename van vernielingen, geweld en fraude. Aan het begin van dit jaar zagen we ook een stijging van jongerenoverlast. Het aantal winkeldiefstallen en fietsendiefstallen daalde. Het hoofdstuk High Impact Crime geeft een beschrijving van de geleverde inzet. We herkennen trends en spelen in op de actualiteit met als doel deze trends te doorbreken.
De politie doet dit via opsporing van strafbare feiten, het openbaar ministerie zorgt voor strafrechtelijke vervolging en de gemeente werkt aan de voorkant met preventieacties (zoals flyers, huis aan huisbezoek, sociale media). 1.2 Wat willen we bereiken in 2022 Ook in 2022 richten we ons op de prioriteiten uit het Veiligheidsplan 2020-2023: ondermijning, cybercrime, zorg & veiligheid. Doelstelling is een blijvende daling van het aantal misdrijven van 2,5% per jaar. We willen goed zichtbaar zijn in de samenleving. Met integrale controles, preventieve acties en aandacht in (social) media voor de veiligheidsthema’s, laten we zien dat de zorg voor veiligheid(sgevoel) een continu proces is. We doen handreikingen aan inwoners en ondernemers om zelf stappen te zetten en verlagen de drempel om meldingen te doen bij gemeente en veiligheidspartners. Als gemeente alleen kunnen we het doel niet bereiken. We hebben elkaar nodig. Hierop ligt de focus in 2022: De aanpak van het “veiligheidswerk” is een collectieve verantwoordelijkheid. Vooral bij thema’s als jeugdoverlast en omgaan met mensen met onbegrepen gedrag is het van groot belang om meer aan de voorkant te komen. De juiste preventieve aanpak kan repressief optreden vaak voorkomen.
3
2. Veiligheid in de wijken en buurten Voor elke buurt streven we naar een beter veiligheidsgevoel en een daling van de criminaliteitscijfers. Beide aspecten meten we aan de hand van de Burgerpeiling en de cijfers vanuit de politie.
Waaks! WhatsAppgroepen
Stand 2017
Stand 2018
Stand 2019
Stand 2020
7 31
327 76
345 110
344 138
Stand 14-102021 340 141
Burgerkracht: In 2022 maken we een kwaliteitsverbetering met Waaks! en de WhatsApp groepen Veiligheid. Bijvoorbeeld door dit te stimuleren in buurten waar dit nog niet actief is, maar ook gesprekken voeren en meer contact met de beheerders door het wijkteam. De kwaliteitsverbetering leidt tot meer burgerkracht wat leidt tot wellicht minder criminaliteit. We vergroten de kwaliteit van het gebruik van de WhatsAppgroepen en ondersteunen de beheerders, zodat ze deze groepen efficiënter inzetten. Datagedreven werken: De wijkteams gaan meer datagedreven werken. Dit via een systeem per buurt waar cijfers van de veiligheidspartners binnenkomen, zoals de politiemeldingen en cijfers vanuit de woningbouw. Daarna volgt er een analyse en welke partner aan de slag gaat. Op deze manier kan het wijkteam efficiënter en gerichter gaan werken.
2.1 West Beeld 2021 Woninginbraken: In 2021 is er minder ingebroken. Er waren meer mensen thuis vanwege de coronamaatregelen. Preventief zijn er tekstkarren geplaatst bij toegangswegen om bewoners te attenderen op inbraak. Preventieteams gingen langs de deuren. Voor het eerst zijn WhatsAppgroepbeheerders meegegaan. Dit zorgde voor extra verbinding met buurtbewoners en professionals en vergrootte de sociale cohesie in de buurt. Via de WhatsAppgroepen besteden zij aandacht aan de risico’s op inbraak. Het wijkteam bracht huisbezoeken aan de WhatsAppgroepbeheerders en -deelnemers wat bijdraagt aan nabijheid en vertrouwen. Samenscholingsverbod: In Nijenheim rondom de flats is een samenscholingsverbod ingevoerd van 1 april tot 1 september vanwege ernstige overlast. Verder zijn er enkele ingrepen gedaan in de openbare ruimte (parkeervakken zijn omgevormd tot groen) en het wijkteam en bewoners zijn extra alert geweest. De ervaren rust en het woongenot veranderden in september weer in overlast waaruit veel meldingen volgden. Opnieuw zijn er maatregelen genomen om de overlast te beperken. Verbinding met jongeren: Het wijkteam werkt hard aan een goede verbinding met jongeren in de wijk. Een tragisch ongeval met als gevolg het overlijden van een 17-jarige jongen uit de wijk was heftig.
De jongeren voelden zich gesteund bij de stille tocht en de herdenkingsdienst en toonden veel waardering voor de partners in het wijkteam. Dit leverde saamhorigheid, verbinding en begrip op bij partners en jongeren. Doelen 2022 Personen verward gedrag: Door de extramuralisering zien we steeds meer mensen met psychische problematiek in de wijk. Dat vergt veel inzet van zowel Sociaal Team en CJG bij de cliënt als ook steeds meer voor het wijkteam voor de omgeving. We organiseren een themaavond voor geïnteresseerden, melders, hulpverleners en cliënten en een workshop in hoe om te gaan met onbekend gedrag voor bewoners. Nabijheid en verbinding vergroten: Veiligheid(sgevoel) bestaat voor veel bewoners uit een schone, hele en veilige woonomgeving. We gaan gezamenlijk schouwen in buurten met het wijkteam, Team Beheer Openbare Ruimte en met betrokken buurtbewoners en WhatsAppgroepbeheerders. Ook gaat het Wijkteam met de Buurtmobiel naar de bewoners toe om meer in contact te komen en te kijken wat er speelt in de buurt. 4
Samenwerking met scholen: Meer samenwerking met basisscholen en voortgezet onderwijs werkt preventief. We houden spreekuren op scholen, overleggen met professionals op scholen en geven voorlichting over thema’s als sexting, huiselijk geweld, discriminatie etc. Polarisatie tegengaan en stimuleren sociale cohesie: Zeist-West kent een grote multiculturele gemeenschap. We stimuleren en dragen bij aan initiatieven die de sociale cohesie en verbinding met elkaar versterken.
2.2 Oost Beeld 2021 Zichtbaar: In coronatijd is het wijkteam zichtbaar en aanspreekbaar geweest voor inwoners, maar dan via andere kanalen dan gebruikelijk. De contacten liepen via de digitale vorm en soms individueel. Een succesvol project was om contact te krijgen met ouderen door middel van een bezoekje met een gesprek. Cybercrime: Met een preventieve flyer actie hebben wij gesprekken gevoerd met ouderen over cybercrime en woninginbraak. Via social-media hebben de wijkverenigingen en alle beheerders van WhatsAppgroepen flyers verspreid onder hun leden voor de zomervakantie met dezelfde thema’s. De veiligheidscijfers in oost afgelopen jaar waren gunstiger dan voorgaande jaren. Winkelcentrum: Op het winkelcentrum Kerckebosch is de overlast van fietsers afgenomen door het plaatsen van hekken. Het project Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) Winkelcentra is na een rondgang bij de ondernemers niet van de grond gekomen. Het “overleven” van de coronacrisis vroeg alle aandacht van de ondernemers. Bos: De intensievere contacten tussen de boa’s van het Utrechts Landschap en gemeente hebben een positief effect gehad op de samenwerking dit jaar. Jongeren: De aandacht voor de jongeren is een doorlopende taak van het wijkteam. Na de onrustige jaarwisseling in een deel van de wijk heeft de bewuste groep blijvend aandacht gekregen.
In het nieuwe schoolseizoen is de jongerenwerker gestart op het CCZ, naast de school CJG-er. Gezamenlijk gaan zij het gesprek aan met de leerlingen om laagdrempeliger in contact te komen. Inzet 2022 Zichtbaar: Het wijkteam gaat wekelijks in gesprek met onze bewoners om de meldingsbereidheid te verhogen. We geven aandacht aan de donkere dagen door de fietslampjesactie in oktober en blijven voor de zomervakantie aandacht vragen voor woninginbraak. Op de Anna Pauwlonalaan gaan wij in samenwerking met de VvE in de flat een buurtpreventie-app starten om de betrokkenheid van de bewoners bij de veiligheid en meldingsbereidheid te vergroten. Cybercrime: We gaan met preventieve acties huis aan huis flyeren en het gesprek aan over veiligheid. De wijkagenten gaan via het burgerparticipatietraject met de beheerders in gesprek. Zij gaan met inwoners om tafel om te kijken wat er speelt, hoe we problemen kunnen oplossen en wat de inwoner zelf kan bijdragen. Plekken: De nieuwe Jongerenontmoetingsplek moet zich onder begeleiding van de jongerenwerker ontwikkelen tot een veilige en prettige ontmoetingsplek. 2.3 Den Dolder, Huis ter Heide en Bosch en Duin en Austerlitz Beeld 2021: Jongerenoverlast: Rondom DOSC en basisschool De Kameleon is er soms overlast van jongeren. Overlast bestaat uit o.a. vervuiling en geluidsoverlast. Het wijkteam spreekt mensen hierop aan.
Er zijn meer meldingen van jongerenoverlast, we ervaren dat de tolerantiegraad in zijn algemeenheid is gedaald bij bewoners. Personen met verward gedrag: Er waren minder meldingen over cliënten van Fivoor en Altrecht. De gezamenlijke aanpak en structurele overlegvormen zijn mede reden geweest dat er minder meldingen van overlast waren. We signaleren vroegtijdig en weten elkaar te vinden.
5
Cybercrime en woningbraken: De meeste woninginbraken vonden plaats in Bosch en Duin. Voor de vakantie heeft het wijkteam een flyeractie gehouden om de bewoners te informeren wat zij zelf kunnen doen om een woninginbraak en cybercrime te voorkomen.
Doel 2022 Corona: In de wijk blijven we signalen ophalen van o.a. jeugdoverlast, huiselijk geweld, sociaal isolement en proberen hier met het wijkteam op in te zetten. Jongerenoverlast: Met het wijkteam blijven we inzetten op de rol van ouders en melders. Jongerenwerk gaat oplopen met de school CJG-er. Daarnaast organiseren we een brede bijeenkomst in het voorjaar om de aanpak te bespreken tegen jongerenoverlast op de geijkte locaties. Zo proberen we meer aan de voorkant te komen en overlast vroegtijdig de kop in te drukken. Vuurwerk: In 2022 evalueren we de jaarwisseling. Met DOSC, basisschool De Kameleon, bewoners en wijkteam maken wij concrete afspraken voor de volgende jaarwisseling. Wij gaan ook de jongeren aanschrijven en ouderen benaderen. Verder trekken we op met de bewonersbelangen/bewonersverenigingen. 2.4 Centrum Beeld 2021 Zorg en Veiligheid: Het wijkteam heeft in de Mamejoh buurt gefocust op GGZ problematiek. Mensen worden geholpen vanuit de zorg. Daarnaast is er hulp voor de mensen die overlast ervaren. Wel merken we dat er meer overlast is van mensen met psychische problemen. Jongerenoverlast: Bewoners ervaren een gevoel van onveiligheid door hangjongeren, zwerfvuil, slechte verlichting bij de Heuvel. Dit leeft erg maar komt niet overeen met de meldingen bij politie en boa’s. We ervaren dat de tolerantiegraad in zijn algemeenheid is gedaald.
Woninginbraken: Afgelopen jaar waren de inbraakcijfers laag als gevolg van het vele thuiswerken. Nadat de maatregelen waren versoepeld, zagen we een toename. Doel 2022 Corona: In de wijk blijven we signalen ophalen van o.a. jeugdoverlast, huiselijk geweld, sociaal isolement en proberen hier met het wijkteam op in te zetten. Door Corona vraagt dit extra aandacht, omdat mensen meer thuis zijn en meer overlast ervaren bijvoorbeeld rond jongerenoverlast. Jongerenoverlast: Met het wijkteam blijven we inzetten op de rol van ouders en melders. Jongerenwerk gaat oplopen met de school CJG-er. Daarnaast organiseren we een brede bijeenkomst in het voorjaar om de aanpak te bespreken tegen jongerenoverlast op de geijkte locaties. Zo proberen we meer aan de voorkant te komen en overlast vroegtijdig de kop in te drukken. Gevoel van veiligheid: Om het gevoel van veiligheid te vergroten, gaan we het contact met de WhatsAppgroepbeheerders en Waaks! deelnemers intensiveren. Er komt in het Centrum een overkoepelende beheerdersgroep. Preventie: Vuurwerkvoorlichting vindt plaats op de basisscholen in het centrum. Daarnaast zal de jongerenwerker voor de jaarwisseling (preventief) in het centrum aanwezig zijn en contact leggen met jongeren. Zeist Centrum heeft veel scholen. We gaan acties organiseren m.b.t. fietsverlichting, fietsen met telefoon in de hand en parkeeroverlast bij scholen.
We gaan de flyer voor ouderen over cybercriminaliteit verder verspreiden. We organiseren een training voor winkeliers m.b.t. winkeldiefstal. Signalen herkennen van ondermijning: Het wijkteam gaat op pad in de wijk om signalen van ondermijning te herkennen en daar de goede actie aan te koppelen
6
2.5 Noord Beeld 2021: Overlast: In coronatijd zijn veel mensen thuis. Bewoners lijken meer overlast te ervaren. Bij de Van der Heijdenlaan ervaarden buurtbewoners veel jeugdoverlast. Door de inzet van de gezamenlijke partners binnen het wijkteam is deze overlast behoorlijk afgenomen. Ook in andere delen van de wijk zorgen de coronamaatregelen voor verveling, en lijkt er minder verdraagzaamheid naar elkaar te zijn. Ondermijning en cybercrime: We krijgen meer signalen van de professionals met betrekking tot criminaliteit, maar er wordt niet direct gemeld door inwoners. We zijn betrokken bij het geven van workshops cybercrime op de scholen en we hebben de flyer om veilig digitaal te werken verspreid in seniorencomplexen door een bezoekje van deur tot deur te brengen. Er zijn verschillende preventieacties geweest in de wijk, zoals ‘Boef in de wijk’ en aandacht voor huiselijk geweld. Inzet Wijk Boa voor Vollenhove: Vanuit het Programma Vollenhove Vooruit is er dit jaar en komend jaar ruimte voor een wijk boa specifiek voor Vollenhove. Deze Boa heeft zich in korte tijd bekend gemaakt in de hele wijk, zowel bij bewoners en ondernemers maar ook bij de ketenpartners. Mede door zijn inzet is de grote hoeveelheid grof vuil sterk verminderd, parkeeroverlast is teruggedrongen en wordt jeugdproblematiek in kaart gebracht.
Dit alles levert een positieve bijdrage aan het veiligheidsgevoel. Inzet 2022: Corona: In de wijk blijven we signalen ophalen van o.a. jeugdoverlast, huiselijk geweld, sociaal isolement en proberen hier met het wijkteam en veiligheidspartners op in te zetten. Door Corona vraagt dit extra aandacht, omdat mensen meer thuis zijn en meer overlast ervaren bijvoorbeeld rond jongerenoverlast. Ondermijning: We vergroten de alertheid op dit onderwerp bij alle partners en inwoners in de wijk. We gaan een workshop ‘Herkenning van ondermijning’ organiseren voor het wijkteam. We blijven actief inzetten op de rol die inwoners zelf hebben bij het voorkomen van criminaliteit. Daarnaast houden we een gezamenlijke veiligheidsavond met de partners. Programma Vollenhove vooruit: Ook in 2022 wordt gewerkt aan het programma Vollenhove Vooruit. Streven is om bij iedereen achter de voordeur te komen om zorgvragen op te halen. Jeugd en Jongeren: Mede vanuit dit programma gaan we kijken wat er nodig is om de jongeren in Vollenhove van het criminele pad te houden. Daarnaast gaan we door met het geven van voorlichting op scholen over criminaliteit. Project Kapot Sterk vanuit de gemeente en politie doet dit vanuit project Epjo. We streven naar vermindering van het gebruik van lachgas vanuit gezondheid en informeren bewoners over de negatieve effecten ervan, ook op de (verkeers)veiligheid.
Meldingsbereidheid: De partners vanuit het wijkgericht werken blijven op diverse manieren aandacht vragen voor de meldingsbereidheid. Ook blijven we bewoners stimuleren om WhatsApp Veiligheidsgroepjes aan te maken voor de buurt. Auto-inbraken Vollenhove: Dit betreft voornamelijk gestolen onderdelen van auto’s door landelijke bendes. We gaan onderzoeken of permanente verlichting i.p.v. bewegingssensor verlichting haalbaar is als oplossing en we stimuleren de meldingsbereidheid van bewoners.
7
3. Ondermijning Bij ondermijning maken criminelen gebruik van diensten van de bovenwereld. Boven- en onderwereld raken met elkaar verweven en zo beïnvloeden criminelen onze samenleving. Dit gedrag is een slecht voorbeeld voor anderen en doet geen goed aan het functioneren van de samenleving. In 2021 hebben we diverse acties ondernomen om ondermijning in de gemeente Zeist tegen te gaan. Samen met partners uit het signaleringsoverleg hebben we casussen aangepakt. De casuïstiek komt tot stand op basis van observaties, signalen uit de samenleving of waarnemingen van onze partners. Partners die hieraan deelnemen zijn Boa’s, Politie, RIEC (Regionaal Informatie en Expertise centrum), Ruimtelijke ontwikkeling, Veiligheid, Wijkmanagers, Zorgfraude en het Ondernemersplein. Maatregelen kunnen zijn: vergunningen intrekken en bedrijven en/of woningen sluiten. Daarnaast worden overtreders strafrechtelijk vervolgd. De meest in het oog springende actie dit jaar was de integrale controle op 30 oktober op bedrijventerrein Fornhese in Den Dolder. Regionaal is de autobranche aangewezen als kwetsbare branche. Vele partners waren bij deze controle van de partij, zoals Stedin, toezichthouders van de gemeente (Boa/RO), brandweer, Politie, Landelijke voertuigcriminaliteit, Verzekeringsbedrijven en de Odru.
Er zijn verschillende overtredingen gesignaleerd, waarop doorgepakt is, bijvoorbeeld door het opleggen van een boete. Tegelijkertijd draagt deze actie bij aan bewustwording van ondermijning. We zijn de bedrijven op het bedrijventerrein langsgegaan voor een gesprek over ondermijning en hebben de signaalkaart overhandigd, die aangeeft waar je op moet letten bij verdachte bedrijven. Diverse media hebben aandacht besteed aan deze unieke controle en de resultaten daarvan. Duidelijk is dat we ondermijning in Zeist serieus nemen, en dat we er proactief en in gezamenlijkheid actie op ondernemen. Het op orde hebben van het bestuurlijk instrumentarium is belangrijk in de aanpak van ondermijning. Het maakt het mogelijk op te treden wanneer dat nodig is. We hebben in 2021 dan ook meerdere onderdelen aangepast. Zo hebben we ons Bibob beleid aangescherpt, hebben we Opiumbeleid vastgesteld en is de Algemeen Plaatselijk Ordening op onderdelen vernieuwd. Om de samenleving meer laagdrempelig uit te nodigen voor het delen van signalen, zijn we een samenwerking aangegaan met Meld Misdaad Anoniem. Het stelt mensen in staat om anoniem signalen van ondermijning te delen. Doel 2022 Voor 2022 houden we de focus op de autobranche. Dat betekent niet dat we geen oog hebben voor andere ondermijnende activiteiten. In het signaleringsoverleg blijven met elkaar in gesprek over wat we zien en kunnen doen.
In combinatie met het bestuurlijk instrumentarium vergroten we de weerbaarheid van de lokale overheid. Ook nodigen we de samenleving uit om actief signalen te delen. De samenwerking met Meld Misdaad Anoniem brengen we meermaals onder de aandacht. Het moet bijdragen aan het eenvoudig melden en delen van signalen. De gemeenteraadsverkiezingen in 2022 vormen aanleiding om de deelnemende politieke partijen te ondersteunen bij het weerbaar zijn. Daarbij bieden we ze de ‘tools’ om screenings uit te voeren en te werken aan bewustwording. Verder en zetten we ons samen met de politie in om lokale drugsdealers van de straat te weren en de handel te verstoren. Mensenhandel kent verschillende ondermijnende activiteiten. We gebruiken de landelijke aandacht voor dit thema om lokaal het juiste te doen. We gebruiken daarbij de expertise die daarvoor is ontwikkeld door de VNG en de regio. 4. Cybercrime Beeld 2021 Criminelen verleggen hun werkterrein van de fysieke wereld naar de digitale. Zeker voor de kwetsbare groepen is dit een risico, zoals ouderen en jongeren. De aanpak van cybercrime is een prioriteit van de gemeenten, het openbaar ministerie en de politie in de regio Midden-Nederland. Ook in Zeist zien we signalen en aangiftes van cybercrime, zoals phishing. In 2021 hebben we verschillende acties ondernomen om cybercrime tegen te gaan.
We zijn in alle wijken langs deuren geweest om mensen alert te maken op de gevaren van cybercrime. Daarnaast hebben we een flyer overhandigd met tips, zodat mensen zich kunnen weren. In de WhatsAppgroepen Veiligheid hebben we gedurende het jaar mensen alert gemaakt. Daarnaast hebben we aandacht aan het onderwerp geschonken via sociale media om mensen weerbaar te maken. We zijn in 2021 ook verder gegaan met de bewustwording onder jongeren. 8
We deden mee met de cybergame voor kinderen van 8-12 jaar genaamd “Hackshield”. Op deze wijze leren jongeren op de basisschool al spelend zich weerbaar te maken voor cybercrime. We brengen dit onder de aandacht bij jongeren en scholen om mee te doen. Drie cyberagents zijn door de burgemeester en Teamchef Politie gehuldigd met aandacht voor dit thema in de media. Daarnaast zijn we aangesloten op de landelijke campagne vanuit het Ministerie Veiligheid en Justitie, met als thema bewustwording van cybercrime onder ouderen. De folders met tips zijn langsgebracht bij ouderen. Dit via het project eenzaamheid. De afdeling informatievoorziening heeft zich gericht op het veilig maken van onze eigen organisatie. Doel 2022 In 2022 gaan we verder met de bewustwording onder ouderen en jongeren op dit onderwerp. We werken samen met het openbaar ministerie en de politie verder aan inzicht, analyse van de cijfers, opsporing en vervolging. Ook de interne organisatie wordt verder bewust gemaakt voor de gevaren van cybercrime door de afdeling Informatievoorziening. Met voorlichting en delen van praktijkervaringen maken we de hele samenleving bewust van deze vorm van criminaliteit. Op sociale media gaan we extra aandacht aan berichten geven om inwoners bewust te maken van deze vorm van criminaliteit.
Ook door met preventieteam langs de deuren te gaan en door flyers uit te delen in de wijken in Zeist, willen we inwoners alerter maken. We promoten de game “Hackshield”, voor 8-12 jarigen. Jongeren worden daarin bewust en weerbaar gemaakt voor de gevaren rondom cybercrime. Indirect kunnen we hiermee ook hun omgeving er bewust van maken. 5. Verbinding zorg & veiligheid Beeld 2021 In 2021 is duidelijker geworden hoe belangrijk samenwerking met ketenpartners is. Samen zorgen we ervoor dat ook in tijden waarin zoveel mogelijk mensen thuis moeten blijven er toch oren en ogen in de wijk zijn om problemen vroegtijdig te signaleren. Door snel te reageren op eerste signalen proberen we onveiligheid te voorkomen. De samenwerking met de wijkteams (politie, handhaving, wijkmanager, CJG, Sociaal Team en woningcoöperaties) is essentieel. We hebben geïnvesteerd in de samenwerking met justitiële inrichtingen om in detentie al meteen bij start te beginnen aan het plan voor terugkeer van de gedetineerde in de maatschappij. Het vinden van de juiste woonruimte is voor veel mensen, óók voor mensen met onbegrepen gedrag of gedetineerden die terugkeren, een grote uitdaging. Doel 2022 Om zoveel mogelijk aan de voorkant te kunnen komen is een goede samenwerking in de keten essentieel. Dit samen met de wijkteams en de andere veiligheidspartners. Daarop gaan we in 2022 extra investeren.
Doordat er bijvoorbeeld in een situatie van huiselijk geweld na het eerste incident al vanuit verschillende partners (bijvoorbeeld politie en het CJG) samengewerkt wordt en gekeken wordt naar de gevolgen. De risico’s op herhaling worden zo verminderd en de juiste zorg wordt ingezet, en zo voorkomen we escalatie (strafrecht/opschaling PGA). In de persoonsgerichte aanpak (PGA) werken we samen met de betrokkene en de ketenpartners aan het stoppen van overlast of criminaliteit. Er wordt hulp ingezet en wanneer noodzakelijk wordt strafrecht toegepast. Doel is dat de betrokkene zijn leven op de rit krijgt en dat de samenleving veiliger wordt. In 2022 zorgen we dat de juiste (zorg-)partners aan tafel komen bij bepaalde doelgroepen. Als het over jeugd gaat zal de nadruk liggen op de zorg aan ouders (vanuit bijvoorbeeld het CJG of leerplicht). Als het gaat om personen met onbegrepen gedrag gaan we met partners uit de verslavingszorg of geestelijke gezondheidszorg om tafel om te interveniëren of advies te geven. We werken samen met partners en betrokkenen als er vermoedens zijn dat iemand gaat radicaliseren. In 2022 wordt er geïnvesteerd op signalering daarvan en zullen we professionals die gesprekken met betrokkenen voeren trainen op het omgaan en in gesprek gaan over extreme idealen. Vanuit het sociaal domein loopt de aanpak GGZ in de Wijk. Dit is een wijk overstijgend thema.
In de verschillende wijken en buurten wordt hier aandacht aanbesteed. Zowel op casusniveau als in de preventie en voorlichting.
9
6. Overige veiligheidsthema’s 6.1 Jongerenoverlast Beeld 2021 In 2021 was het vanwege de corona-epidemie een uitdaging om zicht te blijven houden op jongeren en jongerengroepen. Samenwerkingspartners hebben geïnvesteerd om contact te houden, door intensief met de scholen samen te werken. Daarnaast is meer gebruik gemaakt van sociale media. In West was er in de zomerperiode een samenscholingsverbod op een plaats waar veel overlast werd ervaren. In Oost is geïnvesteerd door in gesprek te gaan met een aantal jongeren en ouders over overlast en hoe zich te verhouden met de omgeving. Doel 2022 In Zeist werken we al jaren ‘aan de voorkant’ door in alle wijkteams met elkaar te delen welke groepen gezien worden, welk gedrag zij laten zien en daarop te investeren met het wijkteam. Dit door bijvoorbeeld in contact de komen. Goed gedrag wordt beloond en voor negatief gedrag worden alternatieven geboden. Het wijkteam werkt samen om bij eerste signalen van overlast na te denken over (creatieve) alternatieven. Hiermee worden ernstige overlast en strafbare feiten voorkomen. In 2022 gaan we eenduidiger en meer datagericht werken: daar waar iets aan de hand is wordt, wordt dat vanuit de partners in beeld gebracht. Daarna volgt er een plan met duidelijke en tijdsgebonden acties. We denken vanuit veiligheid mee in zo’n plan om de risicofactoren te duiden, te benoemen en om te zetten in acties.
De ontwikkelingen bij de jeugd (nieuwe social media, andere vormen van criminaliteit) gaan snel en dat willen we graag bijhouden, we stimuleren de professionals in de wijk hier creatief op in te spelen. 6.2 Crisisbeheersing, brandweerzorg en evenementen De afgelopen jaren hebben er zich nieuwe typen crisis voorgedaan, zoals cyber, infectieziekten, hoogwater en uitval van vitale systemen. Dit zorgt ervoor dat de wereld van crisisbeheersing continu in beweging is. De Veiligheidsregio en gemeente moeten in staat zijn om verschillende soorten crises te beheersen met allerlei crisispartners. We blijven ons bekwamen met opleidingen, trainingen en oefeningen. Coronacrisis Op 21 juni 2021 is in het Veiligheidsberaad afgesproken om GRIP 4 los te laten. In navolging hiervan heeft de voorzitter van de Veiligheidsregio Utrecht besloten om af te schalen van GRIP 4 naar GRIP 0. Daarmee is de acute crisisfase beëindigd. De voorzitter van de Veiligheidsregio blijft verantwoordelijk voor de regionale coördinatie rondom de crisisbeheersing, de informatievoorziening naar de minister van Volksgezondheid, communicatie over de omvang en de gevolgen van de epidemie voor de bevolking. De Veiligheidsregio blijft de situatie actief monitoren en kan als het nodig is snel opschalen.
Brandweerzorg In 2021 is gestart om post Den Dolder geschikt te maken voor twee voertuigen, zodat de post toekomstbestendig is en de dekking optimaal. Dit levert een belangrijke bijdrage aan de brandveiligheid van Zeist (en omstreken). Beoogd is dat dit project in 2022 afgerond is. Het project ‘Bruggenbouwer’ heeft afgelopen jaar vertraging opgelopen vanwege belemmeringen door corona. Doel is om mensen met diverse culturele achtergronden te interesseren voor een functie bij de brandweer. In 2022 wordt hier verder op ingezet. Zowel in Den Dolder als in Zeist is er het afgelopen jaar ingezet op werving via sociale media en per brief. Komend jaar is de verwachting dat brandweerkorps Den Dolder weer meer het dorp in gaat om nieuwe brandweerlieden te interesseren. Evenementen en jaarwisseling De veranderende coronamaatregelen gedurende het jaar brengen veel vragen met zich mee over de vergunningverlening voor evenementen bij organisatoren. De gemeente begeleidt de organisatoren hier zo goed mogelijk in. De afgelopen jaarwisseling stond in het teken van de coronamaatregelen en in het bijzonder van het eenmalige algehele vuurwerkverbod. Dat zal ook dit jaar zo zijn.
10
6.3 Horeca In 2021 heeft de horeca nog veel last gehad van de coronamaatregelen. Het heeft hoe dan ook veel creativiteit en inzet gevraagd van de horeca zelf. Waar mogelijk hebben we ondersteund. De inwerkingtreding van de nieuwe Alcoholwet brengt een aantal wijzigingen met zich mee. De meest in het oog springende is de strafbaarstelling van wederverstrekking. Dit betekent dat het strafbaar is voor een volwassene om alcoholhoudende drank te kopen en deze drank dan door te geven aan een minderjarige. Door inzet van toezicht en handhaving in de horeca, blijven we alert op de verkoop van alcohol aan 18 minners. Vanwege de beperkingen, heeft ook in 2021 geen Jongproefonderzoek naar het schenkgedrag onder 18 minners plaatsgevonden. In 2022 gaan we dit onderzoek opnieuw laten uitvoeren. Daarnaast analyseren we welke invloed de sluitingen van horeca in de 2e Dorpsstraat heeft op de horeca elders. Op die manier kunnen we tijdig inspelen bij eventuele overlast. Verder werken we aan het nieuwe Uitvoeringskader Horeca. Daarin is vastgelegd wat we van de horeca verwachten qua regels en maken we duidelijk wat de horeca van ons mag verwachten. En waar de gemeente op gaat controleren door inzet van toezicht en handhaving. 6.4 Toezicht en handhaving De taken van de in Zeist werkzame Boa’s zijn continu in beweging.
Traditioneel ligt het zwaartepunt op toezicht en handhaving van de APV-bepalingen, zoals afval en parkeren. In de afgelopen jaren is daar veel bij gekomen. Bijvoorbeeld het toezicht op de Alcoholwet. Maar ook het toezicht op Wet Basis Registratie Personen. De Boa houdt zich eigenlijk bezig met het toezicht op en de naleving van regels die de leefbaarheid van iedereen vergroten. De inzet van Boa’s is nu deels centraal en deels wijkgericht bepaald, ze zijn onderdeel van het wijkteam. Als gevolg van de coronacrisis is hun inzet vanaf medio maart 2020 sterk veranderd. In 2021 hebben de Boa’s zich ook bezig houden met de handhaving van de coronamaatregelen. Verder zijn de Boa’s in 2021 betrokken bij verschillende veiligheidsactie ’s, zoals de integrale controle in oktober en bij activiteiten vanuit de politie (verkeer/ ondermijning). Ook sluiten ze aan bij de gesprekken met de Whatsappbeheerders Veiligheid en flyeren ze in het Preventieteam over cybercrime en woninginbraken. In 2022 gaan we de samenwerking tussen team Veiligheid, handhaving en politie nog verder versterken. 6.5 High Impact Crime Woninginbraken, geweld en diefstal Het eerste half jaar van 2021 waren de cijfers rond woninginbraken vergelijkbaar met 2020. We zien in oktober een daling van 4% vergeleken vorig jaar. Rond de zomervakantie zagen we een piek rond het Lyceumkwartier en Den Dolder.
September toonde een piek in Centrum en Noord. Om bewoners te waarschuwen hebben we tekstkarren geplaatst en gingen we met het Preventieteam in alle wijken op pad om inwoners alert te maken. Daarnaast is er aandacht besteed via sociale media, en bij de deelnemers van WhatsAppgroepen en Waaks! om mensen alert te maken. Verder werken we met een bestuurlijke aanpak op het vervoer van inbrekerswerktuigen. Aangehouden personen weten dan dat ze de volgende keer tot €10.000 en soms nog meer kwijt zijn via een last onder dwangsom. Rond geweldpleging zien we een lichte stijging. Er zijn verschillende vormen van geweld, zoals huiselijk geweld en geweld op straat. Bij horecageweld zijn er gesprekken met daders en verblijfsontzeggingen. Meldingen van bedreiging richting medewerkers met een publieke taak heeft een hoge prioriteit.
11