RIB21.050 Uitvoeringsprogramma 2021 ODrU
Tekst van het document
Publiekshal ▪ Het Rond 1, Zeist
www.zeist.nl ▪ www.twittter.com/gemeentezeist
Postbus 513, 3700 AM, Zeist
www.facebook.com/gemeentezeist
Telefoon 14 030 ▪ zeist@zeist.nl
Aan de gemeenteraad
Ontv. Griffie 08-03-2021/RIB21.050 Datum
8 maart 2021
Burgerservicenummer Bijlage(n) Onderwerp
Ons kenmerk
397734
Uw kenmerk
2 Uitvoeringsprogramma 2021 Omgevingsdienst Regio Utrecht
Behandeld door
Michiel Beek
Portefeuillehouder
Wouter Catsburg
Geachte leden van de raad,
Met genoegen bieden wij u het Uitvoeringsprogramma 2021 van de Omgevingsdienst Regio Utrecht aan. Hierin is beschreven welke taken en projecten de Omgevingsdienst dit jaar voor ons uitvoert. Naast de wettelijke taken helpt de Omgevingsdienst ons ook met het behalen van de milieudoelen, zoals beschreven in de Brede Milieuvisie. In het Uitvoeringsprogramma kunt u hier meer over lezen, maar wij noemen een aantal speerpunten in 2021. Advisering bij ruimtelijke plannen: In deze structurele taak zal in 2021 veel aandacht uitgaan naar de transitie naar de Omgevingswet. Concreet zal dat onder andere bestaan uit de pilot partieel omgevingsplan Austerlitz. Ook wordt tijd besteed aan het verder werken aan de energietransitie. Het is nog niet bekend welke projecten en bestemmingsplannen in 2021 worden verwacht. Mogelijk is in 2021 advisering over de zoekgebieden in het kader van de energietransitie (bijv. voor de RES) nodig. Milieu en duurzaamheid: Uiteraard werkt ook de Omgevingsdienst mee aan het behalen van de milieudoelen van Zeist.
In 2021 bijvoorbeeld door: Werkzaamheden binnen Samen Duurzaam Zeist; Ondersteuning bij de transitievisie warmte gerelateerde werkzaamheden; Vertegenwoordiging van de gemeente bij de Regionale Energie Strategie; Werkzaamheden voor de actielijn Duurzame Bronnen uit de Routekaart; Werkzaamheden voor actielijn Groene Bedrijven; Overige uitvoeringsprojecten uit de Routekaart Nieuwe Energie Zeist; Verduurzamen van het gemeentelijke vastgoed en de gemeentelijke organisatie In 2021 wordt ook een update van de in 2017 vastgestelde notitie 'ambities duurzaam bouwen nieuwbouw' opgeleverd.
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
2
Natuur- en duurzaamheidscommunicatie (NDC): Het aanbod natuur- en milieueducatie voor basisscholen wordt vernieuwd. Met het Voortgezet Onderwijs wordt verkend of ook zij diensten van NDC willen afnemen. Ook in 2021 ondersteunt de ODRU bij het project ‘Afvalvrije Scholen. Andere projecten in 2021 zijn Snoeproutes, zwerfvuilprojecten, Groen doet Goed en Groen aan de Buurt. Vergunningverlening: In 2021 zijn uren gereserveerd voor het actualiseren van milieuvergunningen op het thema energiebesparing. Hiermee borgen we dat bedrijven de verplichte energiebesparingsmaatregelen nemen. Bodem en ondergrond: In 2021 wordt een kaartlaag PFAS voor de hele ODRU-regio opgeleverd. Als de gemeenten deze vaststellen kan grond, ook onder de strenge PFAS-regels weer milieuverantwoord binnen de regio ontgraven en in veel gevallen toegepast worden. In 2022 krijgen gemeenten, met de inwerkingtreding van de Omgevingswet, nieuwe bodemtaken. In 2021 helpt de ODRU Zeist zich hierop voor te bereiden. Milieutoezicht Jaarlijks voert de Omgevingsdienst een aantal controles uit bij bedrijven in Zeist. In 2019 is de ODRU gestart met ‘programmatisch toezicht’, waarbij kennis over naleefgedrag uitgangspunt is voor de manier en momenten waarop toezicht wordt gehouden en wordt gehandhaafd. Op deze manier kan de inzet zo efficiënt mogelijk worden gedaan.
In de bij het Uitvoeringsprogramma behorende ‘Rapportage programmatisch toezicht Zeist’ leest u hier alles over. Bijvoorbeeld dat het naleefgedrag (voldoet een bedrijf aan de milieuregels) bij bedrijven in Zeist behoorlijk hoog is (70% bij eerste controles, ten opzichte van 57% ODRU-breed) en dat toezicht veel effect heeft (na hercontrole is 98% van de overtredingen ongedaan gemaakt). Wij wensen u veel leesplezier.
Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,
de burgemeester,
dr. H.S. Grotens
drs. J.J.L.M. Janssen
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist Definitief UVP 2021
Omgevingsdienst regio Utrecht Januari 2021
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
Inhoudsopgave 1.
INLEIDING ..........................................................................................................................3
2.
BELEID, BESTEMMINGSPLANNEN EN PROJECTEN ...................................................4
3.
VERGUNNINGEN EN MELDINGEN ..................................................................................7
4.
TOEZICHT EN HANDHAVING .......................................................................................10
5.
SPECIFIEKE PRODUCTEN .............................................................................................12
6.
DIENSTEN EN INFORMATIEVERSTREKKING .............................................................14
2
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
1.
INLEIDING
Dit is het Uitvoeringsprogramma (UVP) 2021 in een nieuw jasje. U ontvangt het urenoverzicht in het gebruikelijke Excel document. Nieuw is dit Toelichtingsdocument. In dit document staan de bijzonderheden en aandachtspunten voor komend jaar. De opbouw van het UVP is conform de PDC 2021. In de PDC vindt u de producten en diensten nader toegelicht. Wij werken aan de vereenvoudiging én verbetering onze rapportages waarbij wij u per kwartaal mee nemen in de stand van zaken omtrent uitvoering van onze dienstverlening. In het UVP traject is met u (ambtelijk) in opeenvolgende contract gesprekken het volgende besproken:
welke producten en diensten u als gemeente van de ODRU vraagt (uitvraag); welke producten en diensten de ODRU aan u aanbiedt op basis van uw uitvraag en welke kosten daaraan verbonden zijn; het advies van de ODRU omtrent wettelijke vereisten en verdere inhoudelijke aandachtspunten; welke gevolgen eventuele verschillen tussen a, b en c hebben en welke oplossingsrichtingen mogelijk zijn.
*De ODRU merkt op dat het product GIS GEO loket is komen te vervallen in het UVP, de beschikbare uren hebben wij op diverse posten laten landen. De werkzaamheden worden door de ODRU wel uitgevoerd. Ook merken wij op dat vanuit de overdracht BOR taken, het product Toezicht en handhaving sloop/asbest nog niet structureel geborgd is in de G uren.
Het financiële kader van het UVP 2021 ziet er als volgt uit:
3
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
2.
BELEID, BESTEMMINGSPLANNEN EN PROJECTEN
Aandachtspunten en bijzonderheden Dit hoofdstuk heeft een brede scope: van ambtelijke en bestuurlijke ondersteuning milieu en duurzaamheid, het adviseren over en eventueel opstellen van integraal of specialistisch beleid, de integrale advisering over de milieuaspecten van ruimtelijke plannen (ROM taken), de advisering en projectondersteuning Klimaat, energie en duurzaamheid tot de activiteiten en projecten van de Natuuren duurzaamheidscentra (NDC). De advisering over omgevingsvisie, -plan, bruidsschat e.d. valt ook onder dit hoofdstuk. De transitie naar de omgevingswet zal dit jaar veel aandacht krijgen. Door vertegenwoordiging en ondersteuning op het gebied van Klimaat, Energie en Duurzaamheid draagt Zeist bij aan een het minder benutten van natuurlijke energiebronnen en daarmee tot een klimaat neutraal Zeist.
Aangeboden en afgenomen In de aangeboden versie was sprake van 4.630 G uren en 3.143 P uren. In de definitieve versie zijn 4.755 G uren en 3.173 P uren afgenomen. Hierin zijn de advies uren voor Externe Veiligheid in opgenomen. Beleid
In 2021 zal veel aandacht uitgaan naar de transitie naar de omgevingswet. Concreet zal dat onder andere bestaan uit de pilot partieel omgevingsplan Austerlitz, de lokale vertaling van de bruidsschat en het inrichten van de omgevingstafel.
Advisering bestemmingsplan nen en projecten
De ROM-advisering betreft de integrale advisering over milieuaspecten van bestemmingsplannen, omgevingsplannen en projecten, waaronder toetsen aan wetgeving en beleid. Het coördineren of uitvoeren van onderzoeken kan ook onderdeel uitmaken van de werkzaamheden. De ROM adviezen bevatten meerdere disciplines o.a. bodem, geluid, ecologie, archeologie e.d. Het is nog niet bekend welke projecten en bestemmingsplannen in 2021 worden verwacht. Mogelijk is in 2021 advisering over de zoekgebieden in het kader van de energietransitie (bijv. voor de RES) nodig. Voor de advisering (pilots) Omgevingswet adviseert ODRU minimaal 100 uur op te nemen. Deze uren zijn voor de advisering op/ over visie, plan, bruidsschat e.d. De gemeente neemt momenteel 60 uur af. Een van de disciplines binnen de ROM-advisering is externe veiligheid. De PUEV financiering stopt per 1 januari 2021 (zie toelichting h5 specifieke producten). Binnen de uren voor ROM adviezen is rekening gehouden met extra uren voor externe veiligheid. De integrale ROM-advisering over het afwijken bestemmingsplan van een omgevingsvergunning (Wabo) doen we onder h3 vergunningverlening.
Beleidsadvies en
Klimaat, Energie en duurzaamheid
4
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
uitvoering projecten (Milieu/ Duurzaamheid)
De werkzaamheden bestaan uit: Werkzaamheden Samen Duurzaam Zeist Ondersteuning transitievisie warmte gerelateerde werkzaamheden Vertegenwoordiging van gemeente bij Regionale Energie Strategie Werkzaamheden voor actielijn Duurzame Bronnen Werkzaamheden voor actielijn Groene Bedrijven Uitvoeringsprojecten Routekaart Verduurzamen vastgoed en gemeentelijke organisatie Een belangrijke taak van de ODRU voor gemeente Zeist is uitvoering te geven aan de ambities van Zeist op het gebied van Milieu en Duurzaamheid. In 2021 wordt er ingezet op: Het vertegenwoordiging/ondersteuning van de gemeente Zeist in de Regionale Energie Strategie U16. In de RES U16 wordt duidelijk welke bijdrage de regio kan leveren aan de nationale opgave en wat de Zeist hierin bijdraagt. Onder andere begeleidt de ODRU in overleg met de gemeente het traject van de RES 1.0 tot en met de behandeling in de raad. De ODRU is betrokken, al dan niet in de rol van trekker bij het verder vorm geven van de Zeister zoekgebieden in de RES 1.0. Zo vertegenwoordigt de ODRU namens de gemeente het energiebelang in het traject om te komen tot een gebiedsvisie voor de A12/spoorzone waarin gekeken wordt of en zo ja onder welke voorwaarden zonnevelden en windenergie in dat gebied mogelijk zijn. En is de ODRU inhoudelijk betrokken bij het traject A28 en duurzame energie.
De ODRU blijft ook betrokken bij het afronden van de Transitie Visie Warmte die in 2021 wordt afgerond. Verder blijft de ODRU betrokken bij onderzoeken naar de technische en financiële mogelijkheden om een buurt aardgasvrij te maken. De ODRU trekt ook in 2021 voor Zeist projecten gericht op het verduurzamen van bedrijven, maar is ook betrokken bij een aanpak gericht op bedrijventerreinen. De projecten gericht op het verduurzamen van schoolgebouwen en de zorgsector gaan door. Een andere regionale gemeentelijke samenwerking waarin de ODRU voor de gemeente Zeist ondersteuning biedt is U-thuis. U-Thuis is een gemeentelijke samenwerking die zicht geeft op het verduurzamen van koopwoningen. Daarnaast wordt in 2021 het Duurzaam Bouwen beleid afgerond. Inclusief het opnemen hiervan in het lijn van bouwaanvragen. Ook wordt deelgenomen aan project overleggen om het aspect duurzaamheid in bouwplannen te borgen en als nodig te controleren op technische aspecten. Voor 2021 wordt ook meegewerkt een aanpak om energiebesparing bij woningen en bedrijven te versterken. Ook wordt gekeken naar mogelijkheden om monumenten te verduurzamen. Het vervolg van de rol als facilitatoren voor Pijler 1: Klimaat en Pijler 4: Gezondheid die volgen uit de Brede Milieuvisie.
5
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
Beleidsadvies en uitvoering projecten (Milieu/ Duurzaamheid)
Natuur- en Duurzaamheidscommunicatie Aanbod van het basispakket natuur- en milieueducatie (NME, leskisten en natuur-in-de-klaspakketten) en excursies aan het primair onderwijs. Het aanbod draagt bij aan de kerndoelen/curriculum van het onderwijs. Het aanbod wordt kwalitatief onderhouden en vernieuwd samen met de overige gemeenten die deze taak afnemen. Deze taak wordt uitgevoerd vanuit De Boswerf. Ondersteuning voortgezet onderwijs bij projecten op het gebied van natuur en duurzaamheid. Invulling van dit project gebeurt in afstemming met de gemeente en het voortgezet onderwijs. Ondersteuning van scholen die (rest)afvalvrij willen worden en blijven bij het invoeren van afvalscheiding- en preventie met de organisatie, aanpak communicatie en educatie. In overleg met de opdrachtgever wordt de precieze invulling verder afgestemd. Ondersteuning van de gemeente, haar inwoners, scholen (adopteren schoolomgeving, snoeproute-aanpak) en andere organisaties bij het verminderen van zwerfafval en de bewustwording rondom zwerfafval. Voor actieve zwerfafvalopruimers faciliteren we een netwerk. In overleg met de opdrachtgever wordt de precieze invulling verder afgestemd.
Projectmatig ondersteunen of trekken van uitvoeringsprojecten die bijdragen aan gemeentelijke ambities, bijvoorbeeld procesbegeleiding van bewonersinitiatieven (op wijkniveau, Groen doet goed, groen aan de buurt), duurzame evenementen (compostactie). In overleg met de opdrachtgever wordt de precieze invulling afgestemd. Opstellen, coördineren en/of uitvoeren (natuur)educatief recreatief programma. Aanbod van activiteiten in het kader van educatieve/natuurgerichte recreatie op De Boswerf voor diverse doelgroepen. Ook onderhoud en beheer van de gebouwen en terreinen van De Boswerf vallen hier onder. Vrijwilligers vormen een grote meerwaarde voor de uitvoering van deze taak. Naast het bieden van een zinvolle tijdsbesteding voor deze groep mensen, zorgt hun inzet er voor dat er meer gedaan kan worden dan op basis van alleen uren mogelijk zou zijn.
6
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
3.
VERGUNNINGEN EN MELDINGEN
Aandachtspunten en bijzonderheden De ODRU adviseert over de activiteit milieu en/of de milieu-aspecten van de activiteiten bouwen en afwijken bestemmingsplan van een omgevingsvergunning. Daarbij brengt zij advies uit op de bij de gemeente binnengekomen aanvragen. Ook brengt de ODRU advies uit over het ambtshalve aanpassen van omgevingsvergunningen onderdeel milieu. Hieronder vallen ook de zogenaamde periodieke actualisaties of actualisaties die nodig zijn vanwege aanpassing van geldende wetgeving. Tevens pakt de ODRU diverse meldingen milieu op en behandelt zij overige vergunningen. Hiertoe behoort specialistisch advies op de relevante vakgebieden, zoals geluid, lucht, bodem en archeologie. De mogelijkheid bestaat om de enkelvoudige Wabo-vergunningen activiteit milieu in mandaat te willen laten afhandelen door de ODRU. Dit kan kostenneutraal. In 2021 behandeld de ODRU de enkelvoudige aanvraag omgevingsvergunning milieu en verleend deze namens de gemeente. Eerder deed de ODRU dat op adviesbasis. Tevens gaat de ODRU aan de slag met een intern vergunningenbeleid. Hierin worden zowel de nieuwe ontwikkelingen in wet en regelgeving als de ‘planbare periodieke’ actualisaties van het vergunningenbestand inzichtelijk gemaakt. Dit wordt in 2021 afgestemd met de gemeente en in het UVP van 2022 geborgd.
Hiermee verwachten we dat de actualisaties op het onderdeel structureel kunnen worden geborgd in de bedrijfsvoering. Hiermee verwachten we de omgevingsvergunningen onderdeel milieu structureel beter actueel te houden en te borgen. Om een verdergaande implementatie van duurzaamheid in het dagelijks werk van de ODRU en een toekomstgericht takenpakket gericht op duurzaamheid te bereiken is het programma Duurzaamheid 2020 gestart. Hoofdstuk 4.2 van het programma Duurzaamheid 2020 gaat over energiebesparing en duurzame opwekking in de omgevingsvergunning onderdeel milieu (milieuvergunningen) voor bedrijven. Uit een verdere uitwerking blijkt dat actualisatie van milieuvergunningen op het aspect energiebesparing nodig is zodat deze vergunningen aansluiten op de erkende maatregelensystematiek van het Activiteitenbesluit. De meldingsplichtige bedrijven zijn via dit Activiteitenbesluit al gehouden aan het treffen van deze maatregelen en via deze actualisatie van de omgevingsvergunningen zorgen we voor een ‘level-playingfield’. De bedrijven gaan hierdoor aan de slag met energiebesparing en ook verdergaande maatregelen worden, waar mogelijk, gestimuleerd.
Aangeboden en afgenomen In de aangeboden versie was sprake van 3.825 G uren en 400 P uren. In de definitieve versie zijn 3.825 G uren en 137 P uren afgenomen. Voor actualisatie van de vergunningen op energie zijn minder uren in het contract opgenomen. Afhankelijk van de eindafrekening 2020 worden niet gemaakte uren ingezet voor het actualiseren van deze vergunningen. Behandelen en adviseren WABO
Enkelvoudig in mandaat De ODRU behandelt de enkelvoudige aanvraag omgevingsvergunning milieu en verleent deze namens de gemeente, op basis van het vigerende Mandaatbesluit Omgevingsdienst regio Utrecht 2013 en vastgestelde werkafspraken. Hiervoor zijn de uren opgenomen in product V.3.02. Onder dit product vallen ook de wettelijke actualisaties op het onderdeel milieu. Deze zijn in het UVP2021 apart opgenomen, maar de uren behoren toe aan dit hoofproduct (V.3. In 2020 waren deze werkzaamheden in advies en daarmee vielen deze onder product V.3.03.)
7
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
Actualisatie van vergunning op het onderdeel energiebesparing Bedrijven met een energieverbruik van meer dan 50.000 kWh of 25.000 m3 aardgas per jaar moeten alle energiebesparende maatregelen treffen die een terugverdientijd kennen van 5 jaar of minder. In 2019 zijn voor meldingsplichtige bedrijven (de zogenaamde type B bedrijven) per branche lijsten met erkende energiebesparende maatregelen (EML) gepubliceerd. Met het treffen van deze maatregelen voldoen de bedrijven aan eerdergenoemde verplichting. Deze verplichting geldt echter niet vanzelf voor vergunningplichtige bedrijven. Voor vergunningplichtige bedrijven moet de verplichting tot het treffen van energiebesparende maatregelen worden opgenomen in de milieuvergunning van het bedrijf. Zo kan het bijvoorbeeld voorkomen dat een meldingsplichtig tankstation wordt gecontroleerd en aangeschreven op het treffen van energiebesparende maatregelen terwijl een in de nabijheid gelegen vergunningplichtig LPG-tankstation niets hoeft te doen omdat dit nog niet in de vergunning is voorgeschreven. Om te zorgen voor een ‘level-playing-field’ en ter voorkoming van verwijten aan de zijde van de gemeente is het dus van belang om bij vergelijkbare vergunningplichtige bedrijven gelijke maatregelen voor te schrijven in de vergunning als bij meldingsplichtige bedrijven gelden op grond van het Activiteitenbesluit.
Daarvoor is per gemeente een selectie gemaakt van vergunningplichtige bedrijven waarvan de vergunning vanwege de hiervoor geschetste problematiek, geactualiseerd moeten worden. Hierbij hebben wij al een keuze gemaakt voor een aantal branches waarvan wij denken dat deze in beginsel het meest geschikt zijn om te actualiseren op het aspect energie. In de bijlage is een lijst opgenomen van deze selectie. Er kan voor worden gekozen de procedures voor actualisatie over meerdere jaren te spreiden (daarom kan de gemeente een voorstel op basis van beschikbare uren doen voor 2021). Bij bedrijven waarvan de vergunning vanwege andere thema’s zoals IPPC of PGS31 al worden geactualiseerd, wordt het aspect energiebesparing meegenomen in de actualisatie. Voor zover gemeenten eerder uren beschikbaar hebben gesteld voor actualisatie van vergunningen vanwege deze thema’s kan worden aangenomen dat de betreffende vergunningen niet opnieuw hoeven te worden geactualiseerd op het thema energiebesparing. Risico’s: Actuele vergunningen zijn wettelijk verplicht. Het bevoegd gezag moet vergunningen actueel houden. De gevolgen voor het milieu zullen minder groot zijn dan voor de aspecten IPPC, LAP3 en PGS31 (waarbij externe veiligheid en financieel gewin een rol spelen). Vandaar dat ervoor kan worden gekozen om de actualisatie op het onderdeel energie over een aantal jaar te verspreiden.
8
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
Afhankelijk van het beschikbaar aantal uur worden de in geel opgenomen bedrijven geactualiseerd. Intern vergunningenbeleid Bestaande vergunningen worden momenteel al projectmatig geactualiseerd voor een milieu compartiment (b.v. IPPC, LAP3 etc). Regelmatig actualiseren van vergunningvoorschriften is een wettelijke taak (artikel 2.30 Wabo / artikel 5.10, lid 1 en 2 Bor). Daarbij kan ook gedacht worden aan compartimenten waar door onder meer Europese en landelijke wijzigingen in regelgeving regelmatig actualisaties plaats dienen te vinden om een level playing field te kunnen garanderen. Compartimenten zijn bijvoorbeeld afvalstoffen (LAP3, ZZS) en (externe) veiligheid (PGS, Seveso richtlijnen). De ODRU gaat daarom aan de slag met het opstellen van een plan van aanpak voor intern vergunningenbeleid (waarbij zowel de nieuwe ontwikkelingen in wet en regelgeving als de ‘planbare periodieke’ actualisaties van het vergunningbestand inzichtelijk worden gemaakt). Dit wordt in 2021 afgestemd met de gemeenten en in het UVP van 2022 geborgd. Hiermee verwachten wij deze actualisaties structureel te kunnen borgen in de bedrijfsvoering.
Melding behandelen milieu
In 2020 ervaren we regionaal een toename in het aantal sloopmeldingen, die gerelateerd kan worden aan COVID-19. Sloop-/asbestwerkzaamheden kunnen gewoon door, veel panden worden nu veel mensen thuiswerken/ zaken gesloten zijn gerenoveerd. We verwachten dat deze trend doorzet in 2021 en adviseren de realisatie en prognose 2020 aan te houden voor de urenraming 2021. Is vraag gestuurd.
9
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
4.
TOEZICHT EN HANDHAVING
Aandachtspunten en bijzonderheden De afdeling Integraal Toezicht en Handhaving (ITH) voert in mandaat het toezicht uit op milieubelastende activiteiten binnen en buiten inrichtingen en asbest (sloop). Onder andere het gemeentelijk VTH-beleid, de risicomodule en notitie asbesttaken uit 2018 vormen de kaders voor de uitvoering. Naast de prioriteiten die hier uit voortvloeien spelen er ook actuele thema’s. In de separaat bijlage is een uitgebreide toelichting over de benodigde capaciteit in 2021, op grond van het gemeentelijk beleid, opgenomen. Daarin worden ook de aandachtspunten en bijzonderheden benoemd. Om te zorgen dat bedrijfsactiviteiten geen ontoelaatbare overlast veroorzaken op de leefomgeving dienen bedrijven zich houden aan de milieuwetgeving (o.a. Wet Milieubeheer, Activiteitenbesluit). De ODRU ziet er namens de gemeente op toe dat bedrijven zich houden aan milieuwetgeving via vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH). Hierbij worden diverse gegevensbestanden gekoppeld gebruikt om risico gestuurd toezicht uit te kunnen voeren. Door vervolgens toezicht te houden en waar nodig handhavend op te treden (zowel bestuurs- als strafrechtelijk) draagt de ODRU bij aan het verminderen van de milieubelasting doordat ondernemers in Zeist steeds beter op de hoogte zijn van de geldende milieuregels waardoor het naleefgedrag verbetert.
De ODRU legt de aandacht op thema’s die op de lange termijn veiligheids- en gezondheidsrisico’s met zich meebrengen. Deze thema’s zijn onder andere energiebesparing, circulaire economie en zeer zorgwekkende stoffen.
Aangeboden en afgenomen In de aangeboden en definitieve versie is sprake van 5.385 G uren en 748 P uren. Ketentoezicht
Het houden van ketentoezicht is vastgelegd in AB notitie 30 okt ober 2014 (overdracht provinciale taken). Taken worden voor alle gemeenten uitgevoerd, alle gemeenten nemen hetzelfde aantal uren af. Het is een wettelijke verplichting opgenomen vanuit het BOR cat. 11 en moet worden uitgevoerd door de omgevingsdienst.
Archeologie
Op verzoek voert de ODRU toezicht op archeologisch erfgoed uit. Hiermee wordt voorkomen dat archeologisch erfgoed ongezien verloren gaat. De zorgplicht voor archeologie ligt wettelijk gezien bij de gemeente. Toezicht is hier een onderdeel van. Als wordt gekozen om geen (bouw)toezicht te houden voldoet de gemeente niet aan de wetgeving en loopt de gemeente het risico, dat a) wordt ingegrepen / de gemeenten worden aangesproken door hogere overheden (denk aan provincie in het kader van IBT) b) een toename ontstaat van het aantal handhavingsverzoeken c) er negatieve publiciteit in de pers ontstaat.
Strafrecht
Naast bestuurlijke handhaving is de inzet van strafrecht een instrument om naleving van wet –en regelgeving te bevorderen. Het betreft o.a. inzet van BOA’s op domein 2, waarbij ingezet wordt op het optreden tegen milieuovertredingen.
10
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
De uitvoer van strafrecht is gekoppeld aan de uitvoering van de LHS. In het AB van december 2015 is strafrecht als onderdeel van de LHS, Agenda punt 4 F vastgelegd: Het algemeen bestuur stemt in met het voorstel. De brief aan de colleges zal worden aangepast dusdanig dat helder is dat het algemeen bestuur een positief advies geeft aan de colleges en hen verzoekt de LHS vast te stellen. Het voorstel is ongewijzigd vastgesteld. In de PDC is dit ook als dusdanig opgenomen. VTH beleid (B)
Het VTH beleid is een taak vanuit het BOR, Art 7.2 lid 2 besluit omgevingsrecht, procescriteria. De bestuursorganen, bedoeld in het eerste lid, die deelnemen in een omgevingsdienst dragen er gezamenlijk zorg voor dat een uniform uitvoerings- en handhavingsbeleid voor de taken, bedoeld in artikel 7.1, eerste lid, wordt vastgesteld in een of meer documenten waarin gemotiveerd wordt aangegeven welke doelen de omgevingsdienst moet behalen bij de uitvoering en handhaving en welke activiteiten daartoe door de omgevingsdienst worden uitgevoerd en stemmen dit, indien nodig, gezamenlijk af met andere bestuursorganen en met de organen die zijn belast met de strafrechtelijke handhaving. Het handhavingsbeleid wordt vastgesteld in overeenstemming met het Openbaar Ministerie.
HH samenwerking
De uren voor de handhavingssamenwerking zijn noodzakelijk voor de samenwerking tussen de verschillende partijen als OM, RUD, waterschappen, gemeenten en dergelijke en de ODRU. Deze uren zijn gelijk voor alle gemeenten, aangezien deze overleggen voor alle gemeenten, en dus niet specifiek voor een gemeente gevoerd worden. Uren noodzakelijk voor de samenwerking op een project per gemeente komen ten laste van deze gemeente. Samenwerking met handhavingspartners is nodig voor een gelijk speelveld bij toezicht, minder regeldruk bij bedrijven en een betere kwaliteit van het toezicht. De intentie tot samenwerking wordt vaak vastgelegd in convenanten met de betreffende partners.
11
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
5.
SPECIFIEKE PRODUCTEN
Aandachtspunten en bijzonderheden In dit hoofdstuk valt de specialistische dienstverlening. Dit betreft specifieke producten van de verschillende milieu vakdisciplines zoals archeologie, geluid, externe veiligheid en energie. Deze producten zijn bijvoorbeeld het beheer van relenmodellen en geluidskaarten en het afhandelen van verzoek om bodeminformatie, De inzet van vakdisciplines ten behoeve een ander product bijvoorbeeld een vergunning of bestemmingsplan valt hier niet onder. Deze inzet valt onder het betreffende eindproduct. Het opstellen van specialistisch beleid valt onder h2.
Aangeboden en afgenomen In de aangeboden versie was sprake van 1.845 G uren en 295 P uren. In de definitieve versie zijn minder archeologie uren afgenomen en is de advisering op externe veiligheid opgenomen. De uren die afgenomen worden zijn 1.745 G uren en 298 P uren. Archeologie
Specifieke aandacht gaat in 2021 naar de voorbereiding op de Omgevingswet, publiekscommunicatie.
Bodem
Thema’s voor 2021 zijn naast PFAS met name de warme ontvangst van bodemtaken (OGW) en de regionale bodemkwaliteitskaart (BKK en nota, via de regionale projecten). Inzet op inhoudelijke begeleiding van (bodem)onderzoeken en -saneringen voor verschillende herontwikkelingslocaties wordt gecontinueerd, e.a. is afhankelijk van de dynamiek in deze processen/ projecten.
Asbest
De stimulering van sanering van asbestdaken is door COVID-19 vertraagd in 2020 en wordt in 2021 doorgezet, waarbij we aansluiten op en gebruik maken van provinciale regelingen en activiteiten.
Geluid
In de tweede helft van 2020 is een herijking gedaan van het meerjarige programma geluidsanering en is per deelproject met een projectformulier het aantal geraamde uren genoemd. Het rijk verstrekt een subsidie als tegemoetkoming in de kosten. In Zeist zijn twee geluidsaneringsprojecten: 1) Utrechtseweg en 2) Centrum. Op grond van de bevoorschotting van de subsidie en de urenraming voor het project Utrechtseweg is voor 2021 een volledige financiering van de kosten van voorbereiding, begeleiding en toezicht met het subsidiegeld mogelijk. Op grond van het geraamde uiteindelijke subsidiebedrag is bij afronding van het project (in 2022) een licht overschot te verwachten (circa, €2000). Op grond van de bevoorschotting van de subsidie en de urenraming voor het project Centrum is voor 2021 geen volledige financiering van de kosten van voorbereiding, begeleiding en toezicht met het subsidiegeld mogelijk. Op grond van het geraamde uiteindelijke subsidiebedrag is bij afronding van het project (in 2021) een tekort te verwachten (circa, €7000). Dit bedrag dient de gemeente zelf bij te dragen aan de geluidsanering. Als gevolg van Corona zijn er i.h.a. minder uren gemaakt voor metingen bij
12
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
evenementen. Het is nu nog niet te bepalen wat er in 2021 gebeurt en of evenementen weer mogelijk zullen zijn, eventueel in aangepaste vorm. Het voorstel is om een standstillprincipe te hanteren: de uren aanhouden zoals in UVP2020 en afhankelijk van ontwikkelingen halverwege 2021 de resterende uren elders inzetten. Externe veiligheid
In 2020 worden de kosten voor externe veiligheid nog gedekt door de provinciale middelen in het Programma Uitvoering Externe Veiligheid (PUEV). Vanaf 2021 is deze regeling niet meer van kracht. Gemeenten moeten deze producten dan zelf inkopen via de dienstverleningsovereenkomst (DVO). Het AB besloot in 2019 positief over een verdeelsleutel gebaseerd op ervaringsgegevens van voorgaande jaren met het uitgangspunt van gedeelde kennis is gedeelde kosten. In 2020 is in opdracht van de rijksoverheid een verdeelsleutel gemaakt gebaseerd op structuurkenmerken zoals inwonertal, bebouwingsdichtheid en bronnen van gevaarlijke stoffen (bedrijven, transportroutes en buisleidingen). Dit resulteert in een lager bedrag dat de gemeente ontvangt dan in het AB-besluit bepaald is. Na afstemming is bepaald dat het bedrag in het AB-besluit gehanteerd wordt voor het aantal uren in UVP2021.
Klimaat, energie en duurzaamheid
ODRU adviseert en ondersteunt de gemeente voor het verduurzamen van bouwplannen. Het duurzaam bouwen beleid van de gemeente wordt richting projectleiders en evt initiatiefnemers toegelicht en geborgd. Ook wordt technische kennis geleverd voor de toetsing in hoeverre er voldaan wordt aan de wettelijke eisen en gemeentelijk beleid.
Lucht
Een nieuwe ontwikkeling is het Schone Lucht Akkoord (SLA). Met een brief van de rijksoverheid zijn gemeenten uitgenodigd om deel te nemen. ODRU heeft daarom een startnotitie gemaakt. ODRU heeft reeds voorgesteld een zgn. quickscan te doen in 2020. Ten behoeve van de oplevering van een definitief rapport van de quickscan en een eventuele vervolgstap (bijv. een uitvoeringsplan) is een aantal uren opgenomen in het UVP.
13
Uitvoeringsprogramma 2021 gemeente Zeist
6.
DIENSTEN EN INFORMATIEVERSTREKKING
Aandachtspunten en bijzonderheden De ODRU merkt op dat informatieverzoeken derden de afgelopen jaren voor alle ODRU gemeenten stijgende is. Aangeboden en afgenomen In de aangeboden versie was sprake van 1.375 G uren. In de definitieve versie zijn 1.350 G uren opgenomen. Account management
De relatiemanager en regievoerder vormen een belangrijke verbinding tussen de ODRU en de gemeente. Ingespeeld wordt op de vertaling van dienstverlening door de ODRU aan de gemeente op basis van datgene dat landelijk maar ook op gemeente niveau speelt . Uren zijn ten opzicht van 2020 bijgesteld naar beneden. Reden hiervoor is dat de dienstverlening aan de gemeente meer uniform is geworden aan de andere gemeenten. Hiervoor is er geen extra inspanning meer nodig omdat het standaard in de dienstverlening van de ODRU is opgenomen.
Informatie verstrekking
Behandelen Wob-verzoeken: burgers en ondernemers doen regelmatig een verzoek om informatie i.h.k.v. de Wob. Om de verzoeken (binnen de wettelijke termijn) te kunnen afhandelen zijn uren opgenomen.
14
Bijlagen
Adequaat toezicht Zeist De benodigde capaciteit op grond van het gemeentelijk beleid
Omgevingsdienst regio Utrecht Augustus 2020
Inleiding De afdeling Integraal Toezicht en Handhaving (ITH) voert in mandaat het toezicht uit op milieubelastende activiteiten binnen en buiten inrichtingen en asbest (sloop). Onder andere het gemeentelijk VTH-beleid, de risicomodule en notitie asbesttaken uit 2018 vormen de kaders voor de uitvoering. Naast de prioriteiten die hier uit voortvloeien spelen er ook actuele thema’s. Afhankelijk van de mate waarin deze thema’s aansluiten op de reguliere taken worden zij meegenomen in het uitvoerende werk of zal er middels aanvullende of tijdelijke uren ruimte voor de uitvoering worden gerealiseerd. Voor het UVP van 2021 is opnieuw gebruik gemaakt van de urenberekening zoals gedaan voor het UVP van 2020, tabel 4 is geactualiseerd naar aanleiding van de gegevens die we tot juli 2020 hebben verzameld. Bij de overdracht van de milieutaken van de gemeenten naar de ODRU zijn de uren bepaald op basis van het toenmalige bedrijvenbestand, milieucategorie en de hieruit voortvloeiende bezoekfrequentie. De bedrijfsdemografie is door onder andere het economische klimaat in omvang en samenstelling veranderd. Daarnaast zijn er de afgelopen jaren voor de afdeling ITH taken bijgekomen: energiebesparing/ duurzaamheid, strafrecht, ondermijning, ketentoezicht en een toenemend aantal klachten.
Tot op heden zijn de uren die nodig zijn voor adequaat toezicht op het bedrijvenbestand ingezet op deze taken. Voor het uitvoeren van adequaat toezicht is er hierdoor een correctie van de UVP-uren nodig. Een uitgebreide toelichting en berekening wordt hieronder weergegeven. Programmatisch toezicht De ODRU verhoogt de kwaliteit, effectiviteit en efficiëntie van haar toezicht door over te stappen op programmatisch toezicht. Hierdoor kunnen wij toezicht houden dáár waar nodig is, informatie gestuurd en resultaatgericht. Om dit mogelijk te maken is het voorgestelde budget nodig. Werkzaamheden ITH De afdeling ITH voert voor de gemeente de volgende taken uit: • Toezicht en handhaving milieu bij bedrijven, waaronder informatieplicht energiebesparing; • Klachtbehandeling; • Ketentoezicht; • Toezicht en handhaving op indirecte lozingen (inclusief Blbi); • Toezicht en handhaving op bodemenergiesystemen (toezicht Bodem); • Toezicht en handhaving Besluit bodemkwaliteit (toezicht Bodem en grondstromen); • Toezicht en handhaving sloop/asbest; • Toepassing strafrecht; • Beleidsondersteuning (ondersteuning beleidsmedewerker gemeenten, uitvoering, evaluatie/jaarverslag en hieruit aanpassing prioriteiten; • Ondermijning; • Afstemming handhavingspartners. Hierna volgt per taak een uitleg van de benodigde uren.
Hierbij zijn de taken onderverdeeld in toezicht en handhaving milieu, overige taken met vaste uren en overige taken met berekende uren. Toezicht en handhaving milieu In 2019 zijn de minimale uren voor het uitvoeren van adequaat toezicht berekend. In 2021 zijn deze uren niet opnieuw berekend; de gemeentelijke risico-inventarisatie en het beleid van de gemeente zijn niet aangepast. De uren zijn gebaseerd op drie bronnen: • productdiensten catalogus (PDC versie 2020 1.0); • gemeentelijke risico-inventarisatie (Risicomodule dd. 2014); • bedrijvenbestand SquitXO (situatie augustus 2018). Productendiensten catalogus In de PDC staan voor het product ‘Uitvoeren milieucontroles’ kengetallen per bedrijfscategorie vermeld. Binnen dit kengetal vallen de 1e controle, hercontrole en de mogelijke bestuursrechtelijke handhaving die hieruit voortkomt. Gemeentelijke risico-inventarisatie In de risicomodule is per branche bepaald welk risico er bestaat voor het milieu (niet-naleving) bij geen toezicht. Er vindt een verdere doorrekening plaats om per inrichting de milieucategorie te herleiden. Deze combinatie bepaalt in welke risicoklasse een bedrijf wordt ingedeeld en de hieruit voortvloeiende 2
controlefrequentie. Op basis van onze expertise is besloten dat bij bedrijven die vallen onder het zeer klein risico de bezoekfrequentie verlaagd kan worden. Bedrijvenbestand SquitXO Het aantal bedrijven binnen de gemeente fluctueert. Wij hebben daarom het aantal bedrijven gebaseerd op de situatie van het bedrijvenregistratiesysteem in augustus 2018. In de onderstaande tabel staat per risicoklasse de combinatie van de controlefrequentie en de categorie beschreven. Tabel 1. Overzicht combinatie controlefrequentie en categorie per risicoklasse
Risicoklasse
Controlefrequentie/jaar
Categorie
100-200% Afhankelijk van de activiteit 100% Categorie 4 en IPPC
Zeer groot risico Groot risico
50% Overige inrichtingen met groot risico 50% Categorie 3 en 4
Groot risico Beperkt risico
20% Overige inrichtingen met beperkt risico 10% Inrichtingen met klein risico
Beperkt risico Klein risico
5% Inrichtingen met zeer klein risico
Zeer klein risico
In de risicomodule zijn de branches ingedeeld in vijf risicoklassen. Op basis van het aantal bedrijven is vervolgens met behulp van de controlefrequentie en het kengetal een benodigde aantal uren berekend. In tabel 2 staan de benodigde uren vermeld. Tabel 2. Benodigd aantal uren voor het uitvoeren van milieutoezicht
Risicoklasse Zeer groot risico Groot risico Beperkt risico Klein risico Zeer klein risico Totaal
Benodigd aantal uren ITH 640 1.066 1.487 449 65 3.707
Bovenstaande uren worden ingezet voor het uitvoeren van toezicht en handhaving. De uren worden op een effectieve en efficiënte wijze ingezet, zoals omschreven in de Visie op Programmatisch Toezicht, opgesteld door de ODRU ter vaststelling in 2019. Informatie sturing heeft hierin een grote rol. Prioriteiten van gemeenten, zoals energie, waarvoor nu nog separaat uren binnen het UVP wordt gevraagd, worden niet langer als apart project in het UVP opgenomen. Overige taken met vaste uren Een aantal taken van ITH hebben een eigen productblad in de PDC of zijn anderszins bepaald op basis van een vast aantal uren. Het betreft de volgende activiteiten: Tabel 3. Overzicht activiteiten met vaste uren
Taak Ketentoezicht Toepassen strafrecht Beleidsondersteuning Afstemming handhavingspartners
Benodigde uren 130 110 100 40
Afspraak PDC 4.3.1 PDC 4.4.1 PDC 2.3.2 PDC 4.3.3
3
Overige activiteiten met berekende uren Een aantal taken van ITH zijn berekend op een andere wijze dan via een kengetal of een PDCwerkblad. Hieronder een overzicht van de berekende uren. Tabel 4. Overzicht activiteiten met berekende uren
Taak Klachtbehandeling
Benodigde uren 745
Aandachtsbedrijven
75
Ondermijning
50
Toezicht en handhaving Besluit bodemkwaliteit
180
Toezicht en handhaving op bodemenergiesystemen
40
Toezicht en handhaving sloop/asbest
700
Indirecte lozingen
240
Lozingen: Blbi
36
Berekening Taak uit PDC 4.1.2. Uren gebaseerd op basis van trendlijn. Dijkman Containers Wordt opgenomen in de nieuwe PDC. Uren op basis van proef. Taak uit PDC 4.2.5. Uren bepaald aan de hand van het aantal BBK meldingen uit 2017 en het nalopen van niet gemelde grondtoepassingen. Taak uit PDC 4.2.5. Uren bepaald aan de hand van het verwacht aantal bodemenergiesystemen. Taak uit PDC 4.2.4. Uren bepaald aan de hand van het aantal sloopmeldingen in 2017. Taak uit 4.2.5. Uren berekend op basis van het aantal inrichtingen met een lozingscomponent. Blbi taken berekend op basis van aantal onttrekkingen met lozingsroute riool in 2017. Taak uit 4.2.5.
Totaaloverzicht Tabel 5. Totaaloverzicht benodigde uren Afdeling Integraal Toezicht en Handhaving
Taak
Benodigde uren
Toezicht en handhaving milieu Klachtbehandeling Aandachtsbedrijven Ketentoezicht Ondermijning
3.707 745 75 130 50
Toezicht en handhaving Bodem (BBK en bodemenergiesystemen) Toezicht en handhaving sloop/asbest Indirecte lozingen (inclusief Blbi)
220
Toepassen strafrecht VTH-beleid & Beleidsondersteuning (hieronder zijn ook de uren (25 uur) van het V deel van VTH geraamd, dit werd voorheen separaat in het UVP opgenomen).
110 125
700 276
Mogelijke financiering vanuit ander budget dan gemeentelijk milieubudget
Openbare orde en veiligheid Bouw Openbare ruimte/rioleringsbeheer Het opstellen van rapportages, handhavinguitvoeringspro gramma’s en jaarverslagen, ondersteuning bij het opstellen van VTH-beleid en VTH-strategieën, vertaling van VTH naar omgevingsplannen, en 4
Afstemming handhavingspartners Totaal uren per jaar 1
40 6.178
interne beleidsondersteuning. Tevens worden uren gebruikt voor deelname en ondersteuning in het VTHsamenwerkingsverband.
Ter vergelijking: Voor de uitvoering van bovenstaande taken was in het vastgesteld UVP van 2020 5.977 uur opgenomen.
5
Actuele ontwikkelingen en thema’s in 2021 Actuele ontwikkelingen nemen we mee binnen het budget. Denk hierbij aan het besluit lozen zonder inrichtingen, circulaire economie, en de energie informatieplicht. Besluit lozen buiten inrichtingen De voorschriften voor grondwater lozingen zijn opgesteld om milieuverontreiniging te voorkomen en te beperken. Er wordt vastgelegd of afvalwater op de riolering of op open water geloosd moet worden. In het kader van verdroging van gronden is het van belang om grondwater zoveel mogelijk weer terug te brengen in de bodem. Bij het afhandelen van meldingen wordt hiermee rekening gehouden, maar de ervaring leert dat ondernemers zich niet altijd aan de voorschriften houden die te maken hebben met dit soort lozingen. Circulaire economie Om een circulaire economie mogelijk te maken moeten afvalstoffen worden afgevoerd en verwerkt door erkende bedrijven. Tijdens periodieke controles en bij ketentoezicht wordt extra aandacht gegeven aan afval. We houden gerichter toezicht op afvalstromen, verwerkingsmethoden en inzameling door vooraf met externe, landelijke partijen de prioriteiten te bepalen. Energie informatieplicht Het doel van dit jaar is het binnenhalen van alle meldingen op grond van de informatieplicht energiebesparing. Toezicht bij bedrijven wordt verder geïntensiveerd.
Toekomst Er zijn een aantal ontwikkelingen gaande die al dan niet invloed hebben op de inhoud en de omvang van de taken van de ODRU. Twee van deze ontwikkelingen zijn de Omgevingswet en het vernieuwen van de gemeentelijke risico-inventarisatie. Vernieuwen risico-inventarisatie Momenteel wordt provinciebreed gewerkt aan een vernieuwde risico-inventarisatie. Bij deze risicoinventarisatie worden de risico’s bepaald op basis van de verrichte activiteiten, bij de huidige op basis van branches. De risico’s vanuit de bedrijven op de omgeving is natuurlijk in essentie niet afhankelijk van de methodiek. De ODRU is aangehaakt bij de ontwikkeling. Na vaststelling van de nieuwe of update van de bestaande risico-inventarisatie bepalen wij opnieuw de impact op het benodigd aantal toezichturen. Omgevingswet Het is nog niet duidelijk wat de gevolgen zijn van de Omgevingswet en of afdeling ITH hierdoor andere taken gaat uitvoeren. In december 2018 hebben wij een eerste impactanalyse op de verschuiving van taken gepresenteerd aan het Algemeen Bestuur. Hieruit bleek dat een vermindering van de inzet van toezicht en handhaving niet wordt verwacht2. We zijn in gesprek, intern en met gemeenten, om de impact te concretiseren. Hier zijn nadrukkelijk ook een aantal gemeentelijke keuzes op van invloed.
2 Notitie AB (agendapunt 7.4.e.: 27 juni 2019) “De verwachte stijging van de bijdrage aan de ODRU in het
scenario ‘ODRU rechtdoor’ is 27%, bestaande uit 11% nieuwe taken en 16% door de andere parameters die van invloed zijn op de te maken uren en/of producten.” In augustus 2020 is opnieuw gekeken naar het scenario ‘ODRU rechtdoor’ en doordat er meer bekend is over de Omgevingswet kon er realistischer naar de uren gekeken worden.
6