RIB21.037 Veiligheidscijfers 2020

Publiekshal ▪ Het Rond 1, Zeist

www.zeist.nl ▪ www.twitter.com/gemeentezeist

Postbus 513, 3700 AM, Zeist

www.facebook.com/gemeentezeist

Telefoon 14 030 ▪ zeist@zeist.nl

Gemeenteraad Zeist

Ontv. Griffie 17-02-2021/RIB21.037

Datum

17 februari 2021

Burgerservicenummer

Ons kenmerk

396619

Uw kenmerk

Bijlage(n)

1 bijlage

Onderwerp

Jaarcijfers 2020

Behandeld door

VVOW/Vh

Geachte leden van de raad,

Hierbij bieden wij u het overzicht aan met het aantal geregistreerde meldingen/misdrijven in onze gemeente in 2020. In de loop van het jaar hebben wij u regelmatig op de hoogte gehouden van de veiligheidscijfers onder andere via de Nieuwsbrieven Veiligheid. Tijdens de raadsinformatiebijeenkomst van 10 december jl. hebben we ingezoomd op enkele cijfers en ontwikkelingen. De ontwikkeling van het aantal misdrijven in Zeist stabiliseert zich op het niveau van 2019. In de regio Midden Nederland treedt een daling van 3% op. Algemeen Overzicht van de totale misdaadcijfers in de afgelopen vijf jaren voor Zeist: In 2016 -5,5%, in 2017 7%, in 2018 -13%, in 2019 +6% en in 2020 0% Eind 2019 heeft uw raad het Veiligheidsplan 2020-2023 vastgesteld. In dat plan is als jaarlijkse doelstelling een daling van 2,5% van de misdaadcijfers opgenomen. Die ambitie is voor dit eerste jaar te hoog gebleken. De aangiftebereidheid is blijkens meting in de Regio Midden Nederland (na een eerdere lichte daling) de laatste 5 jaar stabiel en heeft geen invloed op stijgende of dalende cijfers. Het was door Corona een bijzonder jaar. We zien dat delicten en meldingen, gerelateerd aan de horeca, zijn gedaald, zoals vernielingen en mishandeling. Ook het aantal ongevallen op de weg (voor het eerst door de politie in deze cijfers opgenomen) daalt, mogelijk door het Corona effect.

Daartegenover staat dat de meldingen jongerenoverlast sterk in aantal zijn gestegen. Bijzonderheden We zien een stijging van het aantal pogingen tot woninginbraak en tegelijkertijd een daling van het aantal geslaagde inbraken. Dit duidt volgens de politie vermoedelijk op beginnende daders. Vanaf de zomer, toen er een hausse aan inbraken was in Zeist-West, is hier behoorlijk op ingezet. Tekstkarren zijn geplaatst en WhatsApp groepen Veiligheid en deelnemers van Waaks! zijn actief betrokken. Een aantal van onze medewerkers hebben vooral in de wijk Zeist-West huis-aan-huis gesprekken gevoerd en preventietips gegeven. In het najaar was er een samen met de politie uitgevoerde campagne “bel 112 bij verdacht gedrag”,. Die campagne werd onder andere ondersteund met filmpjes, verspreid via

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

2

sociale media. De politie was na de zomer met extra mensen in de wijken actief via een districtelijk flexteam en heeft toen een beter beeld gekregen van de mogelijke daders. Door meldingen van alerte inwoners zijn in twee gevallen verdachten aangehouden. Een ander middel om inbraken tegen te gaan is dat personen die de APV overtreden door inbrekerswerktuigen te vervoeren een “last onder dwangsom” krijgen. We hopen op een preventief effect hiervan. In de aanpak van daders en verdachten wordt altijd gekeken naar methodes om crimineel gedrag om te buigen. Dat gebeurt via de PGA (Persoonsgerichte aanpak) waarbij de meest effectieve mix van hulp, steun en straf ten aanzien van betrokkenen wordt besproken en ingezet. De grote stijging van het aantal meldingen van personen met verward of beter gezegd onbegrepen gedrag paste niet bij het beeld dat professionals in de wijken hebben. Daarop zijn de meldingen geanalyseerd en gebleken is dat de meldingen/registraties van deze zogenaamde E33 registraties in het verleden werden geschoond qua dubbele meldingen en verkeerde registraties. Dit jaar is dat niet of minder gebeurd. Politie en gemeente zijn aan de slag gegaan om dit te verbeteren en ook om het fenomeen “personen met onbegrepen gedrag”, zowel qua melders als gemelde personen (zijn het dezelfde of steeds verschillende) te analyseren.

In het voorjaar willen we hierover een beter beeld hebben. Het aantal (brom) fietsdiefstallen is behoorlijk gestegen. Dit delict heeft minder prioriteit in de regionale aanpak en ook niet in Zeist. Desondanks bestaat de behoefte om dit stijgende cijfer nader te duiden en kennis te krijgen over mogelijke daders. We gaan daar in gesprek over met de politie. In de zomer is er wel aandacht voor het fenomeen geweest in sociale media en Nieuwsbrieven Waaks! en WhatsApp groepen Veiligheid. Bij fraude en dan betreft het vooral digitale fraude (zoals Marktplaats en WhatsApp) zien we een aanhoudende stijging. De politie heeft de regionale opsporingscapaciteit verhoogd. De gemeente heeft de preventie opgepakt. Er is een flyer ontwikkeld die we breed deelden met onze Waaks! en WhatsApp contacten. In oktober was er door gemeentelijke medewerkers een huis-aan-huis actie in Zeist Oost en Noord. Ook is er contact met de ouderenbonden. Een grote bijeenkomst kon vanwege Corona niet plaats vinden. Wel is er informatie via het magazine van de Algemene Senioren Vereniging Zeist gedeeld. In 2021 krijgt dit een verder vervolg. Voor de jeugd valt deze coronatijd zwaar. De jongeren hebben juist in deze periode behoefte elkaar te ontmoeten en zoeken elkaar op diverse plekken verspreid over de gemeente op. Dat kan wringen in de situatie, waarin veel mensen noodgedwongen thuis zijn.

De stijging van het aantal meldingen jongerenoverlast verrast ons daarom niet. De werkers in de wijken zetten zich in om alternatieven te bieden. De intensiteit van een aantal meldingen gaf wel aanleiding tot een verscherpte aanpak en uit de anonimiteit halen van jongeren die in groepsverband het woon- en leefklimaat teveel aantasten zoals in Kerckebosch, Zeist-West en de Van der Heijdenlaan. Een nadere analyse van de meldingen op locatie, tijd, melders en jongeren (steeds dezelfde of wisselende per locatie?) zal mogelijk handvatten bieden voor de werkers in de wijk om de jeugd de ruimte te bieden zonder daarmee afbreuk te doen aan de leefbaarheid. Tenslotte Een deel van de criminaliteit en onveiligheid in deze statistieken blijft buiten beeld. Zo laat ondermijning zich nog onvoldoende vertalen in cijfers. Het gaat vaak om delicten waarin niet één persoon, maar de maatschappij het slachtoffer is (bijvoorbeeld drugshandel en ondermijning). De regionale partners politie, gemeente en openbaar ministerie (OM) willen bij het streven naar een veiliger Midden-Nederland de komende jaren niet uitsluitend meer uitgaan van cijfers, maar van een meer kwalitatieve vorm van kiezen, monitoren en verantwoorden. Dit vindt plaats door gebruik te

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

3

maken van een combinatie van cijfers, beelden, onderzoeken en verhalen vanuit de samenleving en van de professionals. Hierdoor ontstaat een rijker beeld van de (on)veiligheid in Midden-Nederland. Een in het oog springende anti-ondermijningsactie op dit punt was de controle van een aantal bedrijven in de autobranche in Zeist-West op 14 oktober jl. Dit krijgt in 2021 een vervolg in een ander gebied. De horecasector wordt onder de loep genomen via een strakke Integriteitstoets via de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (BIBOB). Het toepassingsgebied van die Wet zal in 2021 via nieuw gemeentelijk beleid worden verruimd naar andere branches. Ondermijnende activiteiten zoals witwassen willen we hiermee buiten de deur houden. Voor de meer inhoudelijke opsomming van de inspanningen die we de komende jaren gaan doen verwijzen wij u naar het vastgestelde veiligheidsplan 2020-2023 en het Jaarplan Veiligheid 2021 dat u op 10 december jl. ontving. In het dagelijks werk zitten we onverminderd “op de cijfers”. Samen met de politie en andere partners zoals de woningbouwcorporaties en MeanderOmnium bespreken we op het niveau van het wijkteam/sociaal team en zo nodig gemeentebreed welke ontwikkelingen we in een buurt signaleren en hoe we daar snel op kunnen reageren.

Uiteraard houden wij u ook dit jaar regelmatig op de hoogte van de ontwikkelingen door middel van raadsinformatiebrieven, de nieuwsbrieven Veiligheid en themabijeenkomsten Veiligheid. Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris

de burgemeester

dr. H.S. Grotens

drs. J.J.L.M. Janssen

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

juli t/m december

ont w ikkeling 2020 t ov 2019, per 6-maands periode

januari t/m juni

ontwikkeling 2020 tov 2019, regio MNL

= daling van 10% of meer = daling of stijging minder dan 10% = stijging van 10% of meer

ontwikkeling 2020 tov 2019, gemeente

4

– 13%

+ 14%

2017

2018

2019

2020

c riminaliteit totaal

3105

2709

2888

2895

+ 0%

– 3%

Misdrijven m et grot e im pact woninginbraken woninginbraak: geslaagd woninginbraak: pogingen geweld: totaal ...waarv an zeden ...waarv an straatroof ...waarv an ov erv al ...waarv an openlijk geweld ...waarv an bedreiging ...waarv an mishandeling …waarv an ov erig huiselijk geweld

257 174 83 333 22 6 0 12 126 160 7 53

217 140 77 309 32 6 2 13 82 167 7 39

246 161 85 339 24 5 0 23 119 162 6 51

273 144 129 275 22 2 0 9 103 130 9 60

+ 11% – 11% + 52% – 19% – 8% – 60%

– 14% + 32% – 30% + 4% + 12% + 89% – 26% – 10% 0% – 18% – 33% – 100%

– 61% – 13% – 20% + 50% + 18%

– 17% – 16% – 19% – 4% – 1% + 10% + 13% – 23% + 3% – 9% – 8% – 9%

Veel voorkom ende crim inalit eit autokraak brom-,snor-,fietsdiefstal v ernielingen zakkenrollen inbraak/diefstal bedrijf en instelling winkeldiefstal

306 334 334 42 136 131

266 261 257 28 67 93

222 211 324 15 85 107

175 372 273 15 47 127

– 21% + 76% – 16% 0% – 45% + 19%

– 16% + 1% – 5% – 42% – 11% – 6%

– 44% + 5% + 19% + 142% – 36% + 12% – 50% + 100% – 35% – 52% + 43% + 4%

fraude totaal

228

239

328

444

+ 35%

+ 49%

+ 39%

…waarv an: online handel

121

138

173

193

+ 12%

+ 16%

+ 40%

– 13%

wapenhandel en/of bezit

12

9

13

16

+ 23%

+ 3%

+ 17%

+ 29%

drugshandel,-v erv aardiging,-bezit

22

21

22

19

– 14%

– 15%

– 8%

– 20%

inc identen jongerenov erlast

679

509

515

1066 + 107%

+ 72%

+ 99% + 114%

ov erlast pers. met v erward gedrag

396

372

342

492

+ 44%

+ 21%

+ 41%

+ 47%

ongev allen op de weg

551

492

525

426

– 19%

– 12%

– 13%

– 24%

– 73% – 7% – 38% + 67% + 84%

– 38% – 20% + 3% + 33% – 22%

Overig

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

+ 32%