RIB21.033 Bestuurlijke voortgangsrapportage invoering Omgevingswet

Publiekshal ▪ Het Rond 1, Zeist

www.zeist.nl ▪ www.twittter.com/gemeentezeist

Postbus 513, 3700 AM, Zeist

www.facebook.com/gemeentezeist

Telefoon 14 030 ▪ zeist@zeist.nl

Aan de gemeenteraad

Ontv. Griffie 10-02-2021/RIB21.033

Datum

10 februari 2021

Burgerservicenummer Bijlage(n)

Onderwerp

Ons kenmerk

397853

Uw kenmerk

Bestuurlijke voortgangsrapportage invoering Omgevingswet (nr 21-1)

Behandeld door

André Steen

Portefeuillehouder

Wethouder Fluitman

Geachte leden van de raad,

In deze raadsinformatiebrief wordt u geïnformeerd over de planning en voortgang van de invoeringsvoorbereidingen op de Omgevingswet. De volgende voortgangsrapportage staat gepland voor april.

Algemene voortgangsstatus Nog onduidelijkheid over de landelijke invoeringsdatum In de afgelopen weken hebben beide Kamers met minister Ollongren van BZK debat gevoerd over het Koninklijk Besluit Omgevingswet. Het Koninklijk Besluit bevat de voorgestelde datum voor inwerkingtreding. De Eerste Kamer heeft nog onbeantwoorde vragen over de kosten van de Omgevingswet en de kostenverdeling tussen Rijk en gemeenten. Daarnaast zijn er zorgen over de tijdige oplevering van het DSO – Digitale Stelsel Omgevingswet – omdat tot nu toe nog niet is aangetoond dat het stelsel als geheel goed werkt. Nu het kabinet is gevallen, neemt de onduidelijkheid verder toe. Het controversieel verklaren van het KB zou kunnen leiden tot uitstel. De uitvoeringspraktijk is echter gebaat bij duidelijkheid. Een eventueel uitstel belemmert opnieuw de voorbereidingen en stelt gemeenten voor een nog langere termijn van extra kosten en energieverlies. Anderzijds deelt de VNG de zorgen van de Eerste Kamer. Er zijn nog een aantal hobbels te nemen. Inmiddels heeft de Tweede Kamer op 27 januari de invoering als niet controversieel verklaard. Het is de verwachting dat de minister ergens in mei/juni uitsluitsel geeft over de datum.

Planning Zeist In raadsinformatiebrief 20.214 is de bestuurlijke planning voor 2021 opgenomen. Wij hanteren vooralsnog de invoeringsdatum van 1 januari 2022 en koersen op afronding van de voorbereidende werkzaamheden op 1 oktober 2021. Dit geeft ons de gelegenheid om in het laatste kwartaal van dit jaar de laatste aanpassingen te doen en alvast te oefenen met de nieuwe instrumenten.

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

2

Overigens wordt de planning in de komende maanden steeds verder aangevuld zodat er een steeds concreter beeld ontstaat van de voortgang van onze voorbereidingen. Dit wordt dan de “routekaart invoering”. De nieuwste bestuurlijke planning is in onderstaande tabel opgenomen.

Op bestuurlijk niveau zijn – naast de Omgevingsvisie - de herziening van het delegatiebesluit en de vaststelling van de participatiekaders de belangrijkste onderwerpen voor het komende jaar. Voor beide onderwerpen zijn de voorbereidingen op proces en inhoud gestart. De raadswerkgroep Omgevingswet wordt hierbij betrokken, te starten op 18 februari.

Nominatie Aandeslag-Trofee In heel Nederland werken overheden, maatschappelijke organisaties en bedrijven met elkaar aan projecten om zich voor te bereiden op de Omgevingswet. Dat doen ze vaak op een inspirerende manier. Deze projecten verdienen het om in het zonnetje te worden gezet. Daarom organiseert het landelijke programma Aan de slag met de Omgevingswet jaarlijks een verkiezing voor de Aandeslag-Trofee. Voor 2020 is de regionale werkgroep Meervoudige Vergunningen – waarin o.a. Zeist en de provincie Utrecht deelnemen – als één van de drie projecten genomineerd. De werkgroep heeft de processen in kaart gebracht voor het behandelen van complexe of meervoudige vergunningen. In het juryrapport staat: ‘De jury is positief verrast over het concrete resultaat tot nu toe. Het maken van interbestuurlijke afspraken in de keten is vaak zeer complex. De regionale werkgroep heeft dit voortvarend opgepakt, waarbij ook een botsproef is afgerond.’

Regionale samenwerking In onze regio wordt al enkele jaren samengewerkt om te komen tot werkbare afspraken met als doel straks onder de Omgevingswet als 1 overheid aanvragen binnen een termijn van 8 weken te kunnen behandelen. In het onderstaande plaatje is de samenwerkingsstructuur weergegeven. Aan de basis staan 8 regionale werkgroepen. Zeist neemt aan alle deel. Iedere werkgroep neemt een deelonderwerp ter hand en komt tot een inhoudelijke uitwerking van de te aken regionale afspraken. Inmiddels is er een overkoepelende en verbindende werkgroep “Werkende Ketens” ingericht (nog niet in het plaatje opgenomen). In de volgende bestuurlijke voortgangsrapportage wordt u geïnformeerd over de belangrijkste bevindingen van deze werkgroep.

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

3

Aandachtspunten en maatregelen





 

Aandachtspunt: de gemeente is op diverse terreinen afhankelijk van de voortgang van het invoeringsproces op regionaal niveau waardoor de lokale implementatieplanning onder druk kan komen. Maatregelen: wij zijn op alle 8 thema’s – zoals Omgevingstafel en meervoudige vergunningen – actief in regionaal verband waardoor sturing op soepele implementatie mogelijk is. Zie ook alinea ‘Regionale Samenwerking’. Aandachtspunt: financiën (structureel): er zijn op meerdere niveaus indicaties opgesteld voor de structurele jaarlijkse kosten vanaf 2022 waaruit blijkt dat gemeenten tekorten oplopen. Maatregelen: Minister heeft erkend dat er onderzoek moet worden uitgevoerd naar de structurele lasten voor gemeenten. De Eerste Kamer wacht met besluitvorming tot de onderzoeksrapportage beschikbaar is (waarschijnlijk februari 2021) en op basis hiervan afspraken zijn gemaakt tussen minister en gemeenten. Aandachtspunt: risico op opnieuw uitstel van de invoeringsdatum waardoor de uitvoeringspraktijk wordt gefrustreerd en nog langer voor dubbele kosten komt te staan. Maatregelen: koepels (VNG, IPO) hebben dringend geadviseerd om aan 1-1-22 vast te houden maar een besluit wordt pas tegen de zomer verwacht. Aandachtspunt: beperkte capaciteit in organisatie beschikbaar waardoor de invoering onder druk komt.

Maatregelen: voor de invoering van de Omgevingswet wordt een strategisch personeels plan (SPP) opgesteld waarmee de transitie van functies en taken in beeld komt. Hierover wordt het gesprek gevoerd met het management in de ambtelijke organisatie, met de bedoeling om gezamenlijk tot oplossingen te komen.

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

4

Financiën Als onderdeel van de Begroting 2021 heeft uw raad het volgende besloten: voor het voorbereidende jaar 2021 is een werkbudget van € 300K beschikbaar gesteld. In het kader van fase 1 is in de Begroting 2021 voor de jaren 2022-2025 een bedrag van € 350K per jaar opgenomen. In fase 2 wordt de aanvullende geldvraag onderbouwd. Hierbij zijn de afspraken die de minister met gemeenten zal maken naar aanleiding van het nog te verschijnen onderzoeksrapport van KPMG een belangrijk vertrekpunt.

Een slag dieper: voortgang per project Omgevingsvisie







Op 2 februari staat een ‘waardenexpositie’ gepland voor college, gemeenteraad en jongerenraadsleden. Doel van de avond is om de aanwezigen mee te nemen in de waarden voor Zeist en per buurt die we tot nu toe hebben verzameld. Deze zijn afgeleid uit het bestaande beleid inclusief bijbehorende e participatieprocessen, zoals het Toekomstboek uit de 2 Maaltijd van Zeist en de Propositie 2020. In hoeverre herkent men zich in deze waarden? Missen er waarden? En zijn er specifieke waarden waar je met inwoners over zou willen praten? De opbrengst van deze avond nemen we mee in het participatieproces met inwoners en ondernemers. En de waarden worden natuurlijk aangevuld. Met het externe vormgevingsbureau zijn we bezig om de Ruimtekaart visueel te maken. Dit is tweeledig: 1. 6 geïllustreerde waardekaarten (1 voor gemeente Zeist, en de 5 kernen van Zeist). Een plaatje in feite, die herkenbaar aangeeft welke kern het betreft en welke waarden belangrijk zijn in dat deel van Zeist 2. Een op ‘google’ ingerichte kaart, in en uit te zoomen, en op postcode gericht te zoeken. Op die kaart kunnen op plaatsen ontwikkelingen en ambities ge‘pinpoint’ worden. De overgrote content (tekst) van de visie wordt dus gesteund met deze kaart. In de maanden februari en maart wordt het participatieproces met inwoners en ondernemers uitgevoerd.

Omgevingsplan Het project Omgevingsplan is een verzameling van de deelprojecten die in het ruimtelijk-technisch domein passen, zoala de pilot omgevingsplan Austerlitz; verordening fysieke leefomgeving, Commissie ruimtelijke kwaliteit en Bruidsschat. Pilot Austerlitz: van het oude bestemmingsplan wordt een nieuw Omgevingsplan gemaakt. Er is opdracht verleend aan bureau mRO om een Nota van Uitgangspunten te maken. In dit document wordt op korte termijn aangegeven welke inhoud in de pilot van het Omgevingsplan wordt opgenomen. Er is een begin gemaakt met een Nota van Uitgangspunten en ontwerpvragen voor de regels door het bureau. De opdracht staat in de startblokken en er wordt ingezet op leren in de regio en voor de pilot ook in het bijzonder met gemeente Bunnik. Belangrijk om hier aan te geven dat de pilot niet per 1-1-22 klaar moet zijn. We hebben tot 2029 de tijd om alle partiële Omgevingsplannen vast te stellen. Bruidsschat: de regionale lijn is om de bruidsschat na 1 januari 2022 ter hand te nemen en aan te sluiten bij de regionale planningsafspraken tussen de Odru en samenwerkende gemeenten. Komend jaar gaan we wel kijken hoe delen van de Bruidsschat kunnen landen in de pilot Omgevingsplan Austerlitz.

DSO – Digitaal Stelsel Omgevingswet De voorbereidingen in het kader van het DSO richten zich op het inrichten van de dienstverlening, de processen en de ondersteunende systemen. Alle drie deze sporen liggen ondanks dat de inzet van capaciteit onder druk staat op schema. De afgelopen maand is onder de titel Plan DSO 2021 een overzicht gemaakt

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist

5

waarin alle acties en (deel)projecten benoemd zijn. Op hoofdlijnen geeft dit document een beeld van de opgave waar we komend jaar voor staan. De drie projecten uit het spoor systemen, de VTH-, Plan- en Toepasbare Regel-software lopen conform planning. Technisch is de implementatie voor toepasbare regel- en VTH-software inclusief de koppeling met het landelijke stelsel gereed. Hiermee hebben we aan 2 van de 3 wettelijke verplichtingen al invulling gegeven. De implementatie van de plansoftware staat gepland voor mei en juni. Eén van de belangrijkste aandachtspunten is dat onze dienstverlening per 1-1-22 goed is geregeld. We werken aan de inrichting van de dienstverleningsprocessen die betrekking hebben op het ruimtelijk domein. Hier zit ook een belangrijk deel van de veranderopgave. Voor de meervoudige vergunningen zijn afspraken gemaakt met de ketenpartners en deze zijn in een zogenaamde botsproef getoetst. De resultaten van de botsproef worden de komende periode verwerkt in de afspraken. Noemenswaardig is dat Zeist als eerste gemeente gevraagd is deel te nemen aan deze botsproef en dat dit project genomineerd is voor de “Aan de slag trofee”. Een landelijke prijs voor de beste en meest inspirerende praktijkproef.

Om de dienstverlening aan de initiatiefnemer goed in te kunnen richten en als één overheid naar buiten te kunnen treden wordt er in het spoor processen de verbinding gelegd met de vergunningenprocessen voor de APV en Drank en Horecawet. Deze vallen niet (volledig) onder de omgevingswet. Door deze verbinding te leggen is er straks een eenduidig en integraal vergunningenproces dat vanuit één systeem ondersteund wordt. Ook de dienstverlening in ons KCC zal met de komst van de Omgevingswet veranderen. Hierbij is op basis van de dienstverleningsvisie in kaart gebracht wat er bij het KCC moet gebeuren in termen van Kennis, Processen en Systemen. Dit inzicht ligt klaar om vastgesteld te worden en te vertalen naar een actieplan. De komende maanden zijn vooral gericht op het inrichten van het vergunningenproces onder de Omgevingswet. Parallel daaraan wordt de VTH-software voor de huidige processen ingericht.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

dr. H.S. Grotens

drs. J.J.L.M. Janssen

Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist