PR23.048D Bezwaar vergunning pluimveestal Sportlaan

PR23. 048D/202524 Aan het college van Burgemeester en Wethouders van Zeist

3 mei 2023 Onderwerp: Sportlaan 5, Bunsinglaan 13 en

transitiefonds.

Geacht college,

Aanleiding De directe aanleiding voor deze brief is de gewijzigde vergunning die is verleend voor de oprichting van een vleeskuikenstal aan de Sportlaan 5 (grenzend aan de Gemeente Bunnik) . Indirecte aanleiding is het plan de voormalige nertsenfarm aan de Bunsinglaan 13 te herontwikkelen voor drie vrijstaande woningen. Zij zijn voorbeelden van het spanningsveld in het landelijk gebied tussen de economische belangen van de eigenaar versus de belangen van natuur en biodiversiteit, klimaatadaptatie, recreatie en bosbouw. Dat spanningsveld is er al veel langer, maar wordt de laatste jaren steeds manifester. Ontwikkelingen sinds mei 2019 Sinds de uitspraak van de Raad van State op 29 mei 2019 en diverse uitspraken daarna (ook van de Hoge Raad) , is het duidelijk dat in de afweging, vooral het toekomstgerichte, algemene belang de doorslag moet geven. Sindsdien worstelt de politiek, de overheid met de vertaling daarvan. De heer Remkes moest er aan te pas komen om de impasse te doorbreken. Het rapport “Wat wel kan” uit oktober 2022 bevat een groot aantal concrete aanbevelingen. De heer Remkes waarschuwt dat als het stikstofprobleem niet wordt opgelost, Nederland op slot gaat, omdat het juridisch nauwelijks meer mogelijk is vergunningen te verlenen. Maar de heer Remkes wijst daarnaast op de grote andere problemen die moeten worden opgelost.

Het is een misverstand dat het alleen om de Natura 2000 en direct omliggende gebieden zou gaan. De heer Remkes onderscheidt naast Natura 2000, diverse soorten andere gebieden en doet voorstellen van toekomstgericht gebruik. Ook in de brief van Minister van der Wal van 10 juni 2022, staat heel duidelijk dat de transitie o. a. ook NNN gebieden en de aangrenzende gebieden betreft 1 . De maatschappelijke onrust rond stikstof en landbouw gerelateerde problemen is groot. Als Nederland inderdaad op slot gaat, zullen ook andere sectoren worden geraakt en zal de

1

Kamerbrief Minister van der Wal 10 juni 2022 met daarbij de startnotitie nationaal programma landelijk gebied.

onrust verder toenemen.

Wederombouw Nederland staat aan de vooravond van een ingrijpende transitie. Nederland gaat opnieuw naar de tekentafel. Minister Van der Wal spreekt van “wederombouw”. Vooral de politiek is in deze fase aan zet waarbij het om een iteratief proces gaat: gedurende de beleidsvorming komen er nieuwe vraagstukken bij. Voorbeelden daarvan zijn de nieuwe Europese afspraken over de uitwerking van het vastgestelde Gemeenschappelijk Landbouw Akkoord 2 , de Kaderrichtlijn Water en heel recent het Klimaatakkoord en de Europese verordening natuurherstel 3 , de beide laatste als onderdeel van de ”Green Deal”. Ook op mondiale schaal vindt een algehele herbezinning plaats, bijvoorbeeld in ‘Sustainable Development Goals (SDG’s) ’ en het recente ‘Akkoord Biodiversiteit VN’. Onderliggende ingrijpende vraagstukken over verandering van productie- en consumptiepatronen, laten wij hierbij buiten beschouwing 4 . Provinciale gebiedsplannen Dit alles moet zijn vertaling krijgen (voor zover het over het landelijk gebied gaat) in op te stellen Provinciale Gebiedsplannen 5 . Daarbij is de opgave tot een inclusieve gebiedsgerichte landschapsbenadering te komen die de verschillende opgaven verbindt. Wij hebben o. a. onze landschapsvisie Kromme Rijncorridor ingebracht als aanzet en bijdrage.

Als gevolg van diverse politieke ontwikkelingen (Provinciale verkiezingen, uitstel Landbouwakkoord) , vergen de op te stellen Provinciale Gebiedsplannen meer tijd dan gewenst.

Achterhaald bestemmingsplan Dat brengt ons op het bestemmingsplan Buitengebied Zuidwest en de twee plannen. Hoewel het bestemmingsplan nog maar in februari 2019 is vastgesteld, is dit bestemmingsplan als gevolg van de beschreven ontwikkelingen, op een aantal onderdelen compleet achterhaald. Dit wordt ook bevestigd in de Propositie van Zeist en de Eerste Zeister Omgevingsvisie, die thans ter vaststelling voorligt. De waarden “natuur, biodiversiteit” en de betekenis van het westelijk buitengebied voor de nieuwe opgaven, krijgen daarin voorrang. Maar ook de woningbouwopgaven van Zeist e. o. komen in een ander perspectief te staan. Zonder substantiële natuurcompensatie, is het de vraag of deze plannen sowieso doorgang kunnen vinden. De stand van de natuur en biodiversiteit is té slecht om op de oude voet

2

Voor Nederland is dat uitgewerkt in het Nationaal Strategisch Plan In deze verordening staat o. a. dat natuur rondom Natura 2000 gebieden niet mag verslechteren. Natuur in dorpen en steden valt daar ook onder. 4 Zie o. a. de studie Exploring nature-postive pathways van het Planbureau voor de Leefomgeving inzake de omschakeling van dierlijke naar plantaardige eiwitten. 5 Iedere provincie is verplicht deze plannen te maken en vóór 1 juli 2023 in te dienen. 3

door te kunnen gaan 6 . Zolang er geen nieuw omgevingsplan is vastgesteld, gelden evenwel de regels van het vigerende bestemmingsplan. Sportlaan 5 Het plan voor de vleeskuikenstal (een industriële activiteit) , liggend tegen een NNN gebied, past in geen enkel opzicht meer in de nieuwe visie. Voor dit type van landbouwactiviteiten is in de toekomst in dit gebied geen plaats meer. Wij adviseren dan ook de vergunningsprocedure aan te houden en te zoeken naar een andere oplossing. Bunsinglaan 13 Wij hebben er bij de behandeling van het bestemmingsplan al op aangedrongen, af te zien van de bouw op de voorgestelde locatie (haaks op de Bunsinglaan) . Door daar woningen te bouwen, wordt het landschap als het ware in tweeën gedeeld. Bovendien leveren die woningen belemmeringen op in het streven naar een nieuw toekomstgericht gebied waarbij natuur, biodiversiteit, klimaatadaptatie, kringlooplandbouw en herstel van het landschap centraal staan. Een minder grote aantasting is de drie woningen te situeren evenwijdig aan de Bunsinglaan. Dat heeft geleid tot het aannemen van motie Bunsinglaan 13-17 7 . De Raad van State heeft bij zijn uitspraak op 21 april 2021 de Gemeente opgedragen een nieuw plan op te stellen dat rekening houdt met de aangenomen motie. Gelet op alle beschreven ontwikkelingen, is het op dit moment zelfs beter af te zien van woningen in deze omgeving.

Wij pleiten er dan ook voor, ook deze ontwikkeling aan te houden en naar andere oplossingen te zoeken.

Transitiefonds voor strategische aankopen Het toekomstperspectief voor het westelijk buitengebied is op grond van alle ontwikkelingen, wat ons betreft helder: ook in dit gebied, ligt er een belangrijke transitie opgave. Het zal helaas nog wel minimaal 1 tot 2 jaar duren vóórdat er een integraal plan ligt. De uitvoering daarvan zal waarschijnlijk een aantal jaren duren. Daar kunnen en willen de beide eigenaren waarschijnlijk niet op wachten. Het lijkt ons dan ook het meest gewenst hierover in overleg met beide eigenaren te gaan. Een oplossing is de instelling van een transitiefonds voor strategische aankopen. De heer Remkes vindt dat dit fonds er op zeer korte termijn moet komen 8 . Het is ons bekend dat bijvoorbeeld de Gemeente Utrecht al over een dergelijk fonds beschikt

6 Zie in dat verband de aankondiging van de Europese commissie voor een bodemgezondheidswet. Essentie: Er moet een komen stedelijke uitbreiding. rem op (Erwin van der Krabben, hoogleraar gebiedsontwikkeling aan de RUN in de VK op 14

febr. 2023) . 7

Die is aangenomen tijdens de besluitvorming op 15 februari 2019 over het bestemmingsplan Buitengebied Zuidwest. 8 Zie rapport “Wat wel kan”, hoofdstuk 4, blz. 29.

(ook voor het buitengebied)”. Omdat de Provincie het eerst

verantwoordelijk bestuursorgaan is voor de transitie van het buitengebied, ligt het voor de hand hierover in overleg met de Provincie en mogelijk andere partijen, waaronder het Waterschap te gaan. Dit fonds kan mogelijk ook worden gevoed met bijdragen uit maatschappelijke initiatieven. Daar hopen wij u binnenkort nader over te informeren.

Advies In

afwachting

houden

en

van

in

het Provinciale

overleg te treden

Gebiedsplan, adviseren wij

met de Provincie

en

beide

ontwikkelingen

beide eigenaren

met als inzet de

u

aan

te

oprichting van een transitiefonds met als doel deze en andere ontwikkelingen die niet passen in het toekomstig perspectief voor het westelijk buitengebied, te voorkomen. Omdat deze zaak ook de Provincie Utrecht, het mailen wij de brief

aangaan,

Met

cc.

ook

aan

Waterschap

en

ook de Gemeente Bunnik

deze instanties.

vriendelijke groet,

Werkgroep Herman

Kromme

Rijncorridor

Wierenga (voorzitter)

Siert de Vos

(coördinator)

contact:

biodiversiteitw@gmail.com (geanonimiseerd) mobie

°

Vooruitlopend op

opgezet.

definitieve

plannen, zijn er bijv. bij de stadsvernieuwing

in het verleden

interim

regelingen