PR21.140 Participatieproces groene driehoek

Ontvangen griffie 24 juni 2021 PR21.140

Gemeenteraad Zeist Postbus 513 3700 AM Zeist Zeist, 24 juni 2021 Geachte raadsleden, Hierbij vragen wij uw aandacht voor een belangrijke kwestie die samenhangt met het participatieproces en algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Hoewel u waarschijnlijk in grote lijnen op de hoogte bent, willen wij u – als vertegenwoordigers van de Zeister samenleving – de zaak voorleggen en u vragen een uitspraak te doen. Sinds uw besluit op 13 oktober 2020 om te komen tot een gebiedsvisie voor het gebied dat door de gemeente inmiddels de A12/ Spoorzone wordt genoemd - waarbij wij overigens de oude benaming “De Groene Driehoek” prefereren -, hebben wij te maken met een niet soepel lopend procesmanagement. Niet alleen qua proces maar ook qua inhoud. Terwijl naar onze mening duidelijke afspraken vooraf, rand voorwaardelijk zijn om uiteindelijk een afgewogen en gedragen besluit te kunnen nemen. Misschien is het niet zozeer de wil die ontbreekt, maar wel de professionaliteit om zo’n proces tot een goed einde te brengen.

Twee voorbeelden: - In de startnotitie – de basis voor het hele proces – ontbrak een verwerking van vele van gedane constructieve opmerkingen, vooral gericht op wijze van besluitvorming, terwijl eerder sowieso was nagelaten van onze opmerkingen melding te maken; - er zou bij de start een participatienota komen; tot nu toe is er alleen een concept gemaakt waar wij op gereageerd hebben. Onze reactie is tot heden nog niet verwerkt, laat staan dat het document is vastgesteld. Inmiddels is in de meest recente bijeenkomst van de kerngroep gelukkig afgesproken dat de procesbegeleider een aangepast document (startnotitie + participatienota) opstelt en dat ter beoordeling en vaststelling aan de kerngroep voorlegt. Tot op dit moment, evenwel – terwijl het spel gespeeld wordt – zijn er geen vastgestelde kaders. Bij gebrek daaraan worden tijdens het spel, regels bepaald. Deze zaken frustreren de transparantie in de besluitvorming rond het thema over wel / geen aanwezigheid van commerciële ontwikkelaars in de werkgroepen zon en wind. In de kerngroep waarvan het de bedoeling is dat die het proces begeleidt en toetst, was de afspraak gemaakt om geen projectontwikkelaars toe te laten in de werkgroepen.

Na overleg met de portefeuillehouder, de heer Catsburg, heeft de procesbegeleider aangegeven dat het onjuist is om directe belanghebbenden buiten te sluiten en dat dit ook niet volgens, in overeenstemming met de aanpak zou zijn zoals afgesproken en is vastgelegd in de startnotitie. Wij zijn daar om moverende redenen niet mee akkoord. Ook andere partijen en personen hebben hun ongenoegen hierover geuit en hebben hierover brieven geschreven. Inmiddels heeft het college van B&W deze brieven beantwoord, maar zonder wezenlijk op de argumentatie in te gaan. In het antwoord van B&W staat dat de projectontwikkelaars alleen op grond van expertise deel zullen nemen in de werkgroepen, niet om acquisitie te plegen. In het antwoord van B&W op raadsvragen wordt zelfs gesteld: De projectontwikkelaars nemen niet deel vanuit hun rol als projectontwikkelaar (er is immers ook geen sprake van projectontwikkeling) maar vertegenwoordigen hier één van de grondeigenaren. Het

gaat hier niet om beïnvloeding van kaderstelling, maar meedenken over wat nodig is om een goed beeld te krijgen van de kansrijkheid van zon en/of windenergie in dit gebied. Verder: De projectontwikkelaars worden dan ook niet in hun rol als projectontwikkelaar uitgenodigd, maar als vertegenwoordiging van het belang van één van de grondeigenaren. Zij nemen dus niet namens hun eigen bedrijf (BHM Solar en Pure Energie) deel aan de gebiedsverkenning, maar namens een grondeigenaar vanuit hun expertise. Evenwel, er is een brief, gestuurd door A. Schipper van Pure Energie, houdende de inspraakreactie Verkenning duurzame energie raadsvergadering gemeente Zeist, 24 September 2020: de ambitie genoemd door Pure Energie in deze brief, gaat veel verder dan alleen inbreng van expertise, een ingeperkte rol die door B&W wordt aangegeven. Verder is de door B&W geformuleerde redenering irreëel: ontwikkelaars hebben per definitie een commercieel belang. Daar is op zichzelf niets op tegen, maar wel in het huidige stadium waarbij het resultaat van de werkgroepen moet zijn, naast een overzicht te vormen van beschikbare relevante documenten en basisinformatie over het gebied, om te komen tot 'inzicht te geven in kansen en belemmeringen in het gebied A12-Spoorzone en een criterialijst voor grootschalige opwek <van> duurzame elektriciteit als uitgangspunt voor het afwegingskader’.

Het kan niet zo zijn dat een commerciële partij mede de regels opstelt, waaraan hun eigen project dan wordt getoetst. Gelet op de snelle en tegenstrijdige ontwikkelingen op het gebied van megaturbines, en de snel groeiende weerstand tegen dergelijke turbines in de maatschappij, is een onafhankelijk ter zake deskundig bureau / expert zonder meer nodig. Ook vanuit omringende gemeentes komt steeds luider de vraag, waarom elk van deze gemeentes het wiel moet uitvinden en – terwijl er in U16 een gezamenlijke RES opgave wordt gedaan -, toch al deze gemeentes een eigen koers varen en niet een goed geëquipeerd bureau wordt ingeschakeld op gemeenschappelijke titel. Naar onze mening dient de gemeente te voorkomen dat er in het stadium van onderzoek preferente posities ontstaan. Sowieso is het de taak van de gemeente om te voorkomen dat er een schijn van belangenvermenging ontstaat. Misschien is de belangrijkste taak van de gemeente wel, de zorgvuldigheid in acht te nemen. Bij twijfel daarover, zou bijvoorbeeld een Integriteitscommissie of een juridisch bureau een second opinion kunnen worden ingeschakeld die op grond van algemene beginselen van behoorlijk bestuur en aanbestedingsregels daar een onafhankelijk advies over geeft.

Nu dat niet is gedaan, het college persisteert in haar standpunt om commerciële ontwikkelaars in de werkgroepen zon en wind toe te laten, zijn wij van mening dat op deze manier het besluit van uw gemeenteraad om in een open participatieproces een gebiedsvisie te ontwikkelen, geweld wordt aangedaan. Ook van het dagelijks bestuur mag worden verwacht dat zij zich aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur houdt. Om die reden leggen wij deze kwestie aan u voor en vragen wij u om uw oordeel. Met vriendelijke groet,

Werkgroep de Groene Driehoek – Zeist