24RV010 rv Toekomst bestendige warenmarkt

RAADSVOORSTEL Toekomstbestendige warenmarkt

Portefeuillehouder Opsteller

Walter van Dijk Carien van der Wee / Desirée

Zaak/stuknummer

Bosse 24RV010/266139

Besluit college

19 december 2023

Ontvangst griffie

22 december 2023

Ronde Tafel

08 februari 2024

Debat

08 februari 2024

Raadsvergadering

27 februari 2024

Onderwerp Toekomstbestendige warenmarkt

Doel van het voorstel Het college heeft in mei jl. opdracht gegeven om een (ambtelijk) onderzoek te starten naar de mogelijkheden voor kostenverlaging van de warenmarkt. Om kostenverlaging te kunnen doorvoeren is het nodig om eerst een investering in de stroomvoorziening op de markt te realiseren. Ook is een nieuwe marktverordening opgesteld om aan de Europese regelgeving met betrekking tot schaarse vergunningen te voldoen. Wij vragen u om met beide voorstellen (eenmalige investering en nieuwe marktverordening) akkoord te gaan. De financiële effecten worden bij de 1e Berap 2024 voorgelegd (Q2). Bij de Kadernota voor 2025 wordt een nieuwe begroting voor de markt opgesteld en wordt een nieuwe marktgeldverordening 2024 ter vaststelling aangeboden (Q2). De taakstelling die volgt uit de besluitvorming over de voorstellen van de Inwoners Advies Commissie (IAC) (€ 34.000,-) verwachten wij te behalen in 2025. Het jaar 2024 moet daarom gezien worden als een overgangsjaar.

Voorgesteld besluit Voorstel 1. Akkoord te gaan met het aangaan van een eenmalige investering van € 60.000,- voor aanpassing van de stroomvoorziening voor de markt (investeringsnummer 74624012); 2. Akkoord te gaan met bijgevoegde marktverordening, ingangsdatum 1 mei 2024, na publicatie.

Besluit Raad 27 februari 2024:

Pagina 1 van 6

Inhoud (korte samenvatting) Het onderzoek naar kostenverlaging van de weekmarkt is uitgevoerd. Om kosten te kunnen verlagen is het noodzakelijk een investering te doen in de stroomvoorziening op de markt. Daarnaast is een herziening van de marktverordening noodzakelijk om te voldoen aan de Europese richtlijnen met betrekking tot schaarse vergunningen.

Inleiding De Zeister weekmarkt zorgt voor levendigheid in het centrum en vormt een ontmoetingsplek op donderdagen en zaterdagen. Deze kwaliteiten van de weekmarkt wil de gemeente behouden. Bij RIB 195598 (Toevoeging griffie: RIB23.057 Onderzoek verzelfstandiging weekmarkt) hebben wij u geïnformeerd over het collegebesluit van 22 mei 2023 dat de gemeente de weekmarkt blijft organiseren, op voorwaarde van kostenvermindering. Daarbij is opdracht gegeven om een (ambtelijk) onderzoek te starten naar de mogelijkheden voor kostenverlaging. Om de kosten naar beneden te kunnen bijstellen is het noodzakelijk om een investering van € 60.000,- in de stroomvoorziening te doen, waardoor de kosten voor stroom rechtstreeks bij de gebruiker verhaald gaan worden. Na aanpassing van de stroomvoorziening kunnen de kosten voor de markt naar beneden bijgesteld worden. De nieuwe voorziening leidt tot vermindering van onder andere de kosten van de BghU. De financiële effecten worden bij de 1e Berap 2024 voorgelegd (Q2). Bij de Kadernota voor 2025 wordt een nieuwe begroting voor de markt opgesteld en wordt een nieuwe marktgeldverordening 2024 ter vaststelling aangeboden (Q2). De taakstelling die volgt uit de besluitvorming over de voorstellen van de Inwoners Advies Commissie (IAC) (€ 34.000,-) verwachten wij te behalen in 2025. Het jaar 2024 moet daarom gezien worden als een overgangsjaar.

De belangrijkste wijziging is dat de marktverordening conform Europese regelgeving geen vergunningen meer toestaat voor onbepaalde tijd. De vergunningen dienen in concurrentie te worden uitgegeven om de marktwerking te bevorderen. Daarnaast zijn veel kleine wijzigingen in de marktverordening noodzakelijk om de verordening uit 2011 te actualiseren naar 2024. In de bijlage informeren wij u over deze wijzigingen. Na overleg met de Centrale Vereniging voor Ambulante Handel en andere gemeenten nemen wij in onze verordening op, dat nieuwe vergunningen worden uitgegeven voor een periode van 15 jaar. Deze periode is gangbaar bij gemeenten, die de marktverordening inmiddels hebben aangepast.

VERDIEPING Voor het uitplaatsen van de stroomkosten is het eerst nodig dat de stroomvoorziening daarvoor wordt aangepast. Hiervoor is een investering noodzakelijk van € 60.000,- (looptijd 20 jaar). Na deze investering kunnen marktondernemers de eigen stekker(s) in het stopcontact steken en door een app te activeren kunnen ze stroom krijgen. Het bedrijf dat dit uitvoert stuurt de marktondernemers een rekening voor de stroomkosten (inclusief de kosten voor vastrecht, vervangingskosten en administratiekosten). Bovengenoemd bedrijf draagt deze inkomsten weer af aan de gemeente. Door dit systeem te hanteren zullen de stroomkosten niet meer overschreden worden en zal de gebruiker betalen. De bijbehorende kapitaallasten worden meegenomen bij de begroting 2025 (plm. € 3.000,/jaar). De energiekosten zijn met deze manier van organiseren 100% kostendekkend. . Nu worden de stroomkosten doorberekend aan de marktondernemers op basis van een tevoren afgesproken bedrag. Bij deze wijze van afrekening blijven stroomkosten op de gemeente drukken. De stroomkosten die in 2022 voor rekening van de gemeente kwamen waren € 5.500, -, Na bovengenoemde investering dragen de marktondernemers en alle andere gebruikers alle stroomkosten. Pagina 2 van 6

Inleiding (met aanleiding en historie; voorafgaande raadsbesluiten met link) In raadsbesluit 15RAAD0054 is besloten de 100% kostendekkendheid voor de jaren 2016 – 2018 los te laten. Door diverse verbouwingen aan het Emmaplein /de Markt en later doordat er onderzocht werd of de markt zou kunnen verzelfstandigen is besloten om de hogere gemeentelijke kosten niet volledig door te belasten aan de marktondernemers. Door corona is het onderzoek van verzelfstandiging van de markt steeds verder doorgeschoven.

Op 18 september 2018 is besloten (CV 282079) om een onderzoek te starten naar verzelfstandiging van de warenmarkt in Zeist. Met RIB 195598 (mei 2023) is de raad geïnformeerd dat eerst onderzocht wordt of de kosten voor de markt beperkt kunnen worden en/ of inkomsten verhoogd, waardoor de markt een gemeentelijke markt kan blijven (voorkeur van marktondernemers).

ARGUMENTEN VOOR 1. Stroomvoorziening aanpassen is noodzakelijk voor verdere kostenbesparing Door de stroomvoorziening aan te passen zullen de stroomkosten 1:1 doorbelast worden aan de gebruiker. Tot op heden gebeurt dit op basis van een staffel. 2. De gebruiker betaalt Doordat de gebruiker betaalt wat hij / zij daadwerkelijk afneemt wordt recht gedaan. Met de huidige methodiek betaalt degene die heel weinig stroom afneemt te veel, degene die veel stroom afneemt te weinig. 3. Stroomvoorziening is bruikbaar voor meerdere doeleinden Door de stroomvoorziening op de markt aan te passen kan deze voorziening gebruikt worden voor meerdere doeleinden zoals andere evenementen. Ook die kosten worden in de toekomst gedekt door de inkomsten via het bedrijf dat de app voor de stroomvoorziening levert. 4. Toekomstbestendig Door een nieuwe marktverordening vast te stellen is deze tegelijk aangepast aan de geldende Europese wetgeving en de verordening is daarmee toekomstbestendig. 5. Marktondernemers zijn positief Met de marktcommissie zijn de diverse mogelijkheden doorgesproken. De commissie is positief over de nieuwe verdeling van stroomkosten en over de verordening.

Pagina 3 van 6

ARGUMENTEN TEGEN 1. Eenmalige investeringskosten zijn nodig voor een toekomstbestendige warenmarkt Er is een investering nodig voor het ombouwen van stroomkasten (€ 60.000,-). Deze investering is eenmalig. 2. Aanpassing van stroomvoorziening geldt ook voor gebruik door anderen dan de marktondernemers Aanpassing van de stroomvoorziening betekent dat iedereen die gebruik wil maken van de aangepaste stroomkasten op deze wijze te maken krijgt met afrekening op maat.

Financiële toelichting Voor vervanging van de stroomvoorziening is een investering van € 60.000,- nodig. De marktondernemers gaan deze investering in 20 jaar terugbetalen. Hiervoor wordt een kapitaallastenrekening ingesteld. Na aanpassing van de stroomvoorziening zullen kosten voor de markt naar beneden bijgesteld worden. De taakstelling die volgt uit de besluitvorming over de voorstellen van de Inwoners Advies Commissie (IAC) (€ 34.000,-) verwachten wij te behalen in 2025, door onder andere verlaging van stroomkosten en vermindering van de kosten voor de BghU. U wordt hierover in Q2 van 2024 geïnformeerd. De financiële effecten worden bij de 1e Berap 2024 structureel geregeld. Bij de Kadernota voor 2025 wordt een nieuwe begroting voor de markt doorgevoerd en wordt een nieuwe marktgeldverordening ter vaststelling aangeboden. Het jaar 2024 moet daarom gezien worden als een overgangsjaar. De nieuwe marktverordening 2024 die nu ter vaststelling voorligt heeft geen financieel effect.

Juridische aspecten 1. Nieuwe marktverordening De huidige marktverordening stamt uit 2011. Door veranderende wetgeving (schaarse vergunningen) was het sowieso noodzakelijk om de verordening aan te passen. Doordat nu de gehele verordening is geüpdatet is deze voor de komende jaren weer toekomstbestendig. (Voor wijzigingen zie bijlage). 2. Overeenkomst voor stroomlevering Met de firma die de betaalapp levert sluit de gemeente een overeenkomst. Deze overeenkomst is jaarlijks opzegbaar of te verlengen. Deze kosten worden in het stroomtarief verwerkt. 3. Marktreglement In de marktverordening worden een aantal taken gedelegeerd aan het college, zoals tijden, plaatsingsplan en duur van de vergunning. Dit marktreglement is op 19 december 2023 ter vaststelling voorgelegd aan het college. Als de verordening is vastgesteld zal het marktreglement 2024 in werking treden. Duurzame aspecten De gemeente koopt alle stroom duurzaam in. De stroom die op de markt gebruikt wordt is daarmee duurzaam (groene stroom). Samenhang met andere projecten Op de Markt en Emmaplein, waar op donderdagen en zaterdagen de weekmarkt staat, worden ook evenementen georganiseerd. Dit levert een spanningsveld op. Soms is de markt inpasbaar met het evenement, soms dient de markt te worden verplaatst.

Pagina 4 van 6

-

-

De gemeente Zeist is gestart met het opstellen van evenementenbeleid. Met dit beleid wordt duidelijkheid en transparantie geboden aan inwoners, initiatiefnemers, marktondernemers en aan de gemeente zelf. Bij het opstellen van dit beleid dient rekening gehouden te worden met de weekmarkt. Planning: vastgesteld evenementenbeleid op 1 januari 2025. Bouwontwikkelingen Voorheuvel, Markt, V&D locatie en de Klinker. Deze bouwprojecten zijn van invloed op de locatie van de markt. Door de stroomvoorzieningen om te bouwen kan gebruik worden gemaakt van een app om de stroom op maat af te rekenen. Deze voorziening kan gebruikt worden voor de markt maar ook voor andere doeleinden (evenementen zoals een kermis, een schaatsbaan, etc.).

VERDERE PROCES Planning en uitvoering Vanaf datum raadsbesluit: Nadat de raad de in dit voorstel genoemde besluiten heeft genomen zal de stroomvoorziening worden aangepast. De verwachting is dat dit in juni 2024 wordt opgeleverd. De nieuwe marktverordening zal per 1 mei 2024 ingaan.

Communicatie & Participatie Begin 2023 zijn individuele gesprekken gevoerd met vrijwel alle marktondernemers en met de marktcommissie. Voorafgaand aan de aanbieding van dit raadsbesluit is de nieuwe marktverordening en het voorstel om de kosten voor stroom anders te verdelen met de marktcommissie besproken en is de mogelijkheid geboden om schriftelijk opmerkingen te maken over de voor te leggen besluiten (marktverordening, marktreglement). Het reglement is de bevoegdheid van het college. Er zijn gesprekken gevoerd met de marktcommissie, de Centrale Vereniging voor Ambulante Handel, de Markt van Morgen en diverse gemeenten over het door hen gevoerde beleid ten aanzien de markt en van stroomvoorziening voor de markt. Aan de hand van die gesprekken is de marktverordening aangepast. Na uw raadsbesluit worden marktondernemers geïnformeerd over uw besluit.

BIJLAGEN 1. Marktverordening 2024 2. Toelichting wijzigingen marktverordening 2024 ten opzichte van marktverordening 2011

Pagina 5 van 6

RAADSBESLUIT

Behoort bij raadsvoorstel Nr. 24RV010

De raad van de gemeente Zeist; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 19 december 2023; BESLUIT: 1.

Akkoord te gaan met het aangaan van een eenmalige investering van € 60.000,- voor aanpassing van de stroomvoorziening voor de markt (investeringsnummer 74624012);

2.

Akkoord te gaan met bijgevoegde marktverordening, ingangsdatum 1 mei 2024, na publicatie.

Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 27 februari 2024. De raad voornoemd,

J. Janssen, griffier

J. Langenacker, voorzitter

1