20210312 Beantwoording (22-03) raadsvragen ZB Onroerende zaakbelasting

468132 FORMULIER (BEANTWOORDING) RAADSVRAGEN

Datum vraag Datum beantwoording Soort Vragensteller Onderwerp

: : : : :

12 maart 2021 22 maart 2021 Schriftelijk te beantwoorden Niels de Kruijf en Hannie van Kippersluis (ZeisterBelang) Onroerende zaakbelasting

Geacht college, In de afgelopen weken kregen de inwoners van Zeist de aanslag vanuit de BghU op de digitale deurmat. In de aanslag stond een opsomming van de gemeentelijke belastingen zoals de OZB, de afvalstoffingen en de rioolheffing. Tijdens de verschillende raadsvergaderingen, ronde tafels en debatten omtrent de begroting van 2021 is er verschillende malen vanuit het college antwoord gegeven op vragen omtrent de OZB. Een van die vragen was gericht op het tarief, dat volgens het krantenartikel in het AD van 29 september 2020 niet meer zou stijgen dan het inflatiepercentage. Wij citeren dan ook uit dit artikel: “Tarieven voor OZB en precariobelasting (voor ondernemers) gaan dan ook niet meer stijgen dat het inflatiepercentage”. Die ontwikkelingen omtrent het OZB tarief juicht Zeisterbelang dan ook daadwerkelijk toe. In de tijden van de huidige Covid-19 crisis zou dit een enorme opluchting zijn voor de burger van Zeist, omdat de OZB vaak door gemeentes als sluitpost wordt gebruikt voor de begroting. Als we kijken naar de verschillende tarieven zien we het volgende:

Tarief Eigenaren woning Eigenaren niet-woning Gebruiker niet-woning

2020 0,0697 0,1893 0,1558

2021 Verschil 0,0668 -4,16% 0,1906 0,69% 0,155 -0,51%

Wat betreft de tarieven is er geen stijging hoger dan het inflatiepercentage, het tarief daalt namelijk voor de grootste OZB inkomsten: eigenaren van woningen. Echter als we de cijfers omtrent de OZB inkomsten 2020 & 2021 vergelijken komen we op de volgende rekensom: Inkomsten OZB 2020 (begroting, jaarrekening kan hoger/lager uitvallen): 11,9M Inkomsten OZB 2021 (begroting): 12,4M Procentuele stijging = 4,2% meer inkomsten OZB Hier zit uiteraard de aanname in dat we, volgens de begroting 2020, een opbrengst hebben van 11,9M in 2020 aan OZB heffing. Hier zit daadwerkelijk een stijging van 4,2% in opbrengsten in. Uiteraard kan er worden geconculdeerd dat er ook meer woningen in Zeist zijn opgeleverd die OZB inkomsten genereren. Echter zou dat betekenen, bij een gemiddelde OZB hefffing voor eigenaren van 350 euro, dat er ruim 1400 nieuwe woningen in Zeist zijn opgeleverd.

In de nieuwsbode van Zeist op 10 maart 2021 is op de voorpagina een stuk geschreven door de gemeente. De kop luidt “Gemeente: cijfers ANP kloppen niet”. (bron: https://www.nieuwsbodezeist.nl/reader/73573/1619847/gemeente-cijfers-anp-kloppen-niet). Hierin wordt het ANP tegengesproken dat er 3,7% stijging is tov 2020, wat echter wel in de buurt komt van 4,2% meer inkomsten OZB. Er wordt hier gesproken over een gemiddelde van 1,5%, maar dan zou de gemeente Zeist in 2021 niet 12,4M aan OZB heffing moeten opbrengen maar 12,08M (11,9M * 1,015). Wat

opmerkelijk is, de cijfers die het ANP gebruiken komen vanaf het Centraal Bureau van de Statistiek. Er kan dus ook geconcludeerd worden dat deze cijfers betrouwbaar moeten zijn. Op pagina 3 van de nieuwsbode is het volgende stuk te lezen:

Op pagina 3 van de nieuwsbode van 10 maart 2021 wordt dus beweerd dat de opbrengst van de OZB niet meer dan 1,5% stijgt in 2021 ten opzichte van 2020. Daarmee wordt dus beweerd, ten opzichte van het krantenartikel van Wethouder Jansen in het AD op 29 september 2020 waar het over tarieven gaat, dat de opbrengst OZB niet meer dan 1,5% stijgt. De cijfers die de gemeente in de begroting van 2021 presenteert komen dus niet overeen met hetgeen in de media is verschenen naar de burgers toe. Hierop hebben wij steekproefsgewijs gekeken naar woningen in Zeist en hun tarieven vergeleken. Van de 5 postcodes die wij steekproefsgewijs hebben getrokken stijgt het OZB tarief bij de laagste stijger 2,36% en bij de hoogste stijger 13,14%. Dit zijn absurd hoge cijfers, die tevens ook niet in overeenstemming is met de uitspraak van Wethouder Jansen: “de burger zoveel mogelijk ontzien in tijden van crisis”. Dit roept voor Zeisterbelang de volgende vragen op: 1. Op welke informatie is de uitspraak gebaseerd dat de OZB opbrengsten van Zeist ‘maar’ 1,5% meer zullen bedragen in 2021 ten opzichte van 2020? 2. In hoeverre is het college zich ervan bewust dat de opbrengsten voor de OZB tussen de begroting 2020 en 2021 4,2% stijgt. a 3. Is er al bekend hoeveel de OZB in 2020 heeft opgeleverd, vooruitblikkend op de jaarrekening 2020? 4.

Kan het college een berekening geven omtrent de opbrengsten OZB van de volgende OZB heffingen, daarmee 2021 te vergelijken met 2020: Eigenaren woningen Eigenaren niet-woning Gebruiker niet-woning 5. Het ANP heeft de cijfers die het presenteerde in de nieuwsbode van Zeist op 3 maart 2021 gebaseerd op cijfers van het CBS. In hoeverre kunnen wij concluderen, dat de cijfers in de begroting 2021 die door de raad akkoord is bevonden, kloppend zijn? De fractie ziet graag het schriftelijke antwoord op deze vragen zo spoedig mogelijk tegemoet. Beantwoording raadsvragen Zeister belang over de OZB opbrengst en tarieven 2021 De beantwoording op de vragen is gebaseerd op de begroting 2021 en het raadsvoorstel OZB tarieven 2021 (20RV067#), die beiden zijn vastgesteld door de raad. Het raadsvoorstel OZB tarieven 2021 bevat de meest gedetailleerde en actuele cijfers, en daarnaast een uitgebreide uitleg over de berekeningswijze. Het raadsvoorstel volgt de kaders die de raad in de begroting 2021 heeft gesteld, zoals de te realiseren OZB opbrengst voor 2021.

1.

Op welke informatie is de uitspraak gebaseerd dat de OZB opbrengsten van Zeist ‘maar’ 1,5% meer zullen bedragen in 2021 ten opzichte van 2020?

In het raadsvoorstel tarieven OZB 2021 zijn de opbrengsten OZB uitgesplitst naar categorie en opgebouwd vanaf de opbrengst 2020 naar de opbrengst 2021. Besluitvorming over opbrengst OZB (x € 1.000) A opbrengst OZB 2020 B indexering obv kadernota: 1,5 % C areaalmutaties 2020 D afrondingsverschillen E opbrengst OZB 2021

Woningen (eigenaren) 7.164 108 84 3 7.359

Niet-woning eigenaren 3.024 45 -88 0 2.981

Niet-woning gebruikers 2.020 30 -58 1 1.993

Totaal OZB 12.208 183 -62 4 12.333

Bij de kadernota 2021 en de begroting 2021 is besloten de OZB opbrengst met 1,5% te laten stijgen vanwege prijsindexering. De overige mutaties (areaalmutaties en afrondingsverschillen) worden in het raadsvoorstel nader toegelicht. 2.

In hoeverre is het college zich ervan bewust dat de opbrengsten voor de OZB tussen de begroting 2020 en 2021 4,2% stijgt. A

De stijging met 4,2% komt ons onbekend voor. Het is gebaseerd op de aanname dat de OZB opbrengst in 2020 € 11,9 mln bedraagt. Dit is echter niet het bedrag dat de raad heeft vastgesteld in de begroting 2020 en het raadsvoorstel OZB tarieven 2020. De geraamde en door de raad vastgestelde opbrengst OZB is € 12,2 mln. Zie de passage uit het raadsvoorstel tarieven OZB 2020 (19RV069#): Besluitvorming over opbrengst OZB (x € 1.000) A opbrengst OZB 2019 B indexering obv kadernota: 3,3 % C areaalmutaties 2019 D afrondingsverschillen E opbrengst OZB 2020

3.

Woningen (eigenaren) 6.819 225 117 4 7.165

Niet-woning eigenaren 2.841 94 89 0 3.024

Niet-woning gebruikers 1.895 63 62 0 2.020

Is er al bekend hoeveel de OZB in 2020 heeft opgeleverd, vooruitblikkend op de jaarrekening 2020?

Het opleggen van de OZB aanslagen en de inning verloopt via de BghU (Belastingsamenwerking gemeenten en hoogheemraadschap Utrecht). Momenteel wordt binnen de BghU de laatste hand gelegd aan de afrekening over 2020, inclusief accountantscontrole. Ook de accountantscontrole van onze eigen jaarrekening moet nog plaatsvinden. Over de opbrengsten 2020 rapporteren we aan de raad door middel van de definitieve jaarrekening.

4.

Kan het college een berekening geven omtrent de opbrengsten OZB van de volgende OZB heffingen, daarmee 2021 te vergelijken met 2020: - Eigenaren woningen - Eigenaren niet-woning - Gebruiker niet-woning

De berekening staat uitgebreid beschreven in het raadsvoorstel 20RV067#, waarin de OZB tarieven 2021 door de raad zijn vastgesteld. Hieronder geven we per tarief de samenvatting van de berekening. Tabel tariefberekening woningen (eigenaren) Stapsgewijze berekening A definitieve tarieven OZB 2020

Waarde (x € 1.000) 10.278.861

Tarief (%) 0,0697%

Opbrengst (x € 1.000) 7.164

Totaal OZB 11.555 382 268 4 12.209

B C D E F G H

waardeontwikkeling 1/1/2019 - 1/1/2020 tarieven OZB 2021 bij gelijke opbrengst stijging OZB (opbrengst) met 1,5% opbrengst conform begroting 2021 afrondingverschil areaalmutaties 2020 opbrengst OZB 2021 incl.areaalmutatie

Tabel tariefberekening niet-woningen eigenaren Stapsgewijze berekening A B C D E F G H

definitieve tarieven OZB 2020 waardeontwikkeling 1/1/2019 - 1/1/2020 tarieven OZB 2021 bij gelijke opbrengst stijging OZB (opbrengst) met 1,5% opbrengst conform begroting 2021 afrondingverschil areaalmutaties 2020 opbrengst OZB 2021 incl.areaalmutatie

Tabel tariefberekening niet-woningen gebruikers Stapsgewijze berekening A B C D E F G H

definitieve tarieven OZB 2020 waardeontwikkeling 1/1/2019 - 1/1/2020 tarieven OZB 2021 bij gelijke opbrengst stijging OZB (opbrengst) met 1,5% opbrengst conform begroting 2021 afrondingverschil areaalmutaties 2020 opbrengst OZB 2021 incl.areaalmutatie

612.599 10.891.460 10.891.460

0,0658% 0,0668%

125.065 11.016.525

0,0668% 0,0668%

7.167 7.275 7.272 3 84 7.359

Waarde (x € 1.000) 1.597.369 12.770 1.610.139 1.610.139

Tarief (%) 0,1893%

Opbrengst (x € 1.000) 3.024

0,1878% 0,1906%

-46.428 1.563.711

0,1906% 0,1906%

3.024 3.069 3.069 0 -88 2.980

Waarde (x € 1.000) 1.296.496 26.455 1.322.951 1.322.951

Tarief (%) 0,1558%

Opbrengst (x € 1.000) 2.020

0,1527% 0,1550%

-37.683 1.285.268

0,1550% 0,1550%

2.020 2.051 2.050 1 -58 1.992

Voor de uitleg van iedere stap van de berekening verwijzen we naar het raadsvoorstel. Het is daarbij belangrijk te realiseren dat de berekening geldt voor alle panden in een categorie. Zoals naar aanleiding van het krantenartikel is uitgelegd, kan de individuele waardeontwikkeling van het pand een effect hebben. Stijgt een pand sneller in waarde dan de gemiddelde stijging, dan zal de eigenaar meer OZB gaan betalen (dan de 1,5% stijging). Het omgekeerde doet zich voor als een pand minder snel stijgt in de waarde dan gemiddeld: die eigenaar zal dan minder OZB gaan betalen (dan de 1,5% stijging). Het is wettelijk niet toegestaan dit individuele verschil te verwerken in de berekening of de aanslag: iedereen betaalt hetzelfde tarief. De totale waarde van de panden en de gemiddelde waardestijging wordt aangeleverd door de BghU. De waardering van de panden door de BghU wordt gecontroleerd door de landelijke Waarderingskamer.

5.

Het ANP heeft de cijfers die het presenteerde in de nieuwsbode van Zeist op 3 maart 2021 gebaseerd op cijfers van het CBS. In hoeverre kunnen wij concluderen, dat de cijfers in de begroting 2021 die door de raad akkoord is bevonden, kloppend zijn?

De cijfers die door de raad in de begroting 2021 en het raadsvoorstel tarieven OZB 2021 zijn vastgesteld zijn kaderstellend: dit is de opbrengst die de gemeente Zeist wil behalen via de OZB aanslagen. Met deze te behalen opbrengst is de begroting 2021 sluitend. Zowel de gemeente als de BghU leveren volgens voorgeschreven formats gegevens aan het CBS. Tussen de aanleveringen aan het CBS en de verwerking en publicatie door het CBS kan een

tijdsverschil zitten. Deze cijfers gaan zowel over de begroting (te behalen OZB) als de werkelijkheid (geheven OZB). Bij het bekijken en gebruiken van cijfers van het CBS door het ANP of anderen is het dus erg belangrijk dat die gebruiker zich goed realiseert naar welke cijfers hij kijkt (begroting of werkelijkheid) en hoe actueel deze cijfers in het CBS zijn. Het is daardoor mogelijk dat op basis van de cijfers van het CBS andere conclusies worden getrokken, dan wanneer men zich richt op de werkelijke bron: de besluiten die de raad van Zeist heeft genomen. Voor de raad is er slechts een stuk leidend: haar besluit over de OZB tarieven 2021. CBS gegevens zijn daar (met vertraging) altijd slechts een afgeleide van.