07-Inspreektekst Erie Merkus

Inbreng Erie Merkus voor de Ronde Tafel gebiedsvisie Markt e.o., 11 december 2025 Geachte leden van de raad, Mijn naam is Erie Merkus, beeldend kunstenaar uit Zeist. Ik heb met belangstelling kennisgenomen van de nieuwe plannen voor het gebied rond de markt en voor een nieuw huis voor cultuur en ontmoeting. Het is een fors en ingrijpend plan met veel impact voor bewoners in de directe omgeving maar ook voor alle andere inwoners van Zeist. Ik wil mij in mijn reactie vooral concentreren op het nieuwe huis voor cultuur en ontmoeting. In dit nieuwe huis moeten voorzieningen komen die nu nog verspreid zijn over diverse gebouwen: De Klinker, De Peppel en het gebouw aan de Egelinglaan. Deze gebouwen hebben hun beste tijd gehad. Om deze gebouwen te blijven gebruiken zijn forse investeringen nodig voor renovatie en onderhoud. De Klinker is door zijn vorm bovendien een erg duur gebouw, met veel onbruikbare vierkante meters. U staat voor een afweging tussen behoud, en dus renovatie, van bestaande gebouwen, en nieuwbouw. Nieuwbouw waarin tal van culturele voorzieningen samengaan en waar mogelijk plaats is voor andere activiteiten waarvoor nu in de bestaande gebouwen geen ruimte is. Ik denk wat dat betreft aan betaalbare atelier- en expositieruimte voor kunstenaars in Zeist. Hieraan is al jaren een fors gebrek.

Veel bestaande atelierruimte staat op het punt om te verdwijnen of is al verdwenen. Door het samengaan van bestaande en nieuwe culturele voorzieningen kan een nieuw gebouw een forse impuls geven aan het sociale en culturele leven in Zeist. Het kan een plek worden waarin nog veel meer inwoners van Zeist dan nu het geval is, kennis kunnen nemen van en deel kunnen nemen aan kunst en cultuur. En dat zorgt dan voor een mooie invulling van de Cultuurvisie die u nog niet zo lang geleden heeft vastgesteld. Ik ben dus een groot voorstander van dit nieuwe huis voor cultuur en ontmoeting. Het nieuwe plan voor de markt zorgt ervoor dat het marktplein en Belcour meer met elkaar verbonden worden en niet meer van elkaar gescheiden worden door een verkeersweg. Hierdoor is het huidige marktplein een groot deel van de week een leeg en sfeerloos plein. Het nieuwe plan zorgt ervoor dat de markt meer verbonden wordt met de rest van het centrum. Dat dit nieuwe plan forse consequenties heeft voor de omwonenden staat buiten kijf. De nieuwe inrichting van de omgeving zou idealiter ook gunstig moeten zijn voor de huidige omwonenden. U staat dus voor een afweging van belangen: belangen van de inwoners van Zeist in het algemeen, belangen van direct omwonenden, belangen van makers en gebruikers van kunst en cultuur.

Bij het afwegen van deze belangen is er wellicht nog wel winst te behalen ten opzichte van het huidige plan. Over hoe deze afweging eruit moet zien, daar heb ik niet goed zicht op. Maar ik zou er wel voor willen pleiten om hoe dan ook te zorgen voor een nieuw huis voor cultuur en ontmoeting. Zeist verdient dat. Ik dank u voor uw aandacht.