05-21RV061 Bijlage 5 Relatie IRP en Propositie van Zeist

Relatie IRP en Propositie van Zeist

Context uitvoering IRP en Propositie van Zeist Het IRP beschrijft het ruimtelijk toekomstperspectief van de regio, waarin ook Zeister wensen, ambities en kansen van Zeist zijn opgenomen. De gemeenteraad heeft vorig jaar oktober de Propositie van Zeist vastgesteld. In de Propositie zijn de wensen, ambities en kansen van Zeist vertaald in onderzoeksrichtingen. Voor zover deze onderzoeksrichtingen relevant zijn voor de regio, hebben we die ingebracht in het proces van opstellen van het IRP. De onderzoeksrichtingen zijn overgenomen in het IRP. Daarmee hebben wij zelf de agenda van Zeist in het IRP bepaald. Nadat de raden van de U16 gemeenten hebben ingestemd met het IRP ligt de focus op de voorbereiding van de uitvoering van het IRP. Er wordt een programma op thema’s ontwikkeld, die gebiedsgericht en in allianties uitgevoerd gaat worden. Voor diverse beleidsvelden werkt de regio (soms in combinatie met andere partners) ook aan deeluitwerkingen. Voor mobiliteit gebeurt dat o.a. in het kader van het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT). Voor groen en landschap werkt U10 samen met het Utrechtse deel van de regio Foodvalley en regio Amersfoort onder coördinatie van de provincie aan het programma Groen Groeit Mee. En ook voor de andere pijlers zijn dergelijke verkenningen gaande.

Daarbij moet rekening worden gehouden dat er sprake is van gedeelde opgave (opgaven waarbij meerdere gemeenten bij betrokken zijn) en opgaven die betrekking hebben op alleen het grondgebied van de gemeente Zeist. Voor de uitvoering van de Propositie van Zeist en het IRP geldt dat beiden onder invloed staan van autonome ontwikkelingen. De verplichting om tot een regionale RES te komen, het bereikbaar houden van Utrecht CS en Utrecht Science Park, de behoefte aan woningen, de behoefte aan goede recreatieve mogelijkheden in een groene omgeving, de ontwikkelingen in de landbouw, de klimaatadaptatie: dit alles vraagt om een antwoord. Van het rijk, van de regio, maar óók van Zeist. Als gemeente zullen we moeten meebewegen en tot een antwoord moeten komen dat goed is voor Zeist. Dat is ook vertrekpunt geweest voor de Propositie. Daarbij is voor Zeist de centrale vraag, hoe zien wij onze rol in deze uitvoering van het IRP, hoe willen wij daar invulling aangeven en op wat voor wijze betrekking we de samenleving erbij?

Gedeelde opgaven Zeist - IRP De opgaven vanuit het IRP voor Zeist zijn: de HOV-verbinding USP – Amersfoort (onderzoeksrichting 5 met een koppeling naar 6), knooppuntontwikkeling Driebergen – Zeist (onderzoeksrichting 2) en de ontwikkeling van de groene scheggen (onderzoeksrichtingen 1 (Kromme Rijngebied), met een koppeling naar 7: Stichtse Lustwarande). In bijgaande tabel hebben we op een rijtje gezet welke opgaven er voor Zeist relevant zijn. U vindt hierin ook terug met welke partijen samenwerking aan de orde is. Met kleuren geven we inzicht in urgentie: daarmee heeft u een gevoel bij de fasering, zonder dat we dat nu al exact kunnen vast pinnen op een moment.

Waar staan we nu? Het IRP ligt voor ter besluitvorming en ondertussen wordt er gewerkt aan een programmering voor de opgaven vanuit het IRP.

Rol van en voor Zeist Wij hebben onze eigen (politieke en organisatorische) prioritering én we praten mee over de programmering van de opgaven in de regio en met onze partners. We zoeken gezamenlijk naar kansen, dan haken we aan en doen we mee. Waar dat om reden van middelen (financiële en personele capaciteit) niet mogelijk is, blijven we bij onze eigen agenda. We hebben dus eigen regie en bepalen ons eigen tempo. Daarbij is het wel goed dat we ons realiseren dat de keuze voor wel of niet meedoen in een traject er in sommige gevallen toe kan leiden dat er vóór ons wordt besloten in plaats van mét ons. Dat is vooral het geval in de projecten waar partijen als rijk en provincie in de lead zijn, zoals bij de realisatie van de HOV. We zullen dus alert moeten afwegen in wanneer we waar instappen.

Hoe betrekken we de samenleving erbij? Belangrijk onderdeel in de programmering is de vraag wanneer en hoe en met welk doel we de samenleving betrekken bij de opgaven. De raad heeft daartoe in het voorjaar van 2021 een heldere motie aangenomen, die inhoudt dat deze vragen altijd aan de raad moet worden voorgelegd, zodat de raad dat kaderstellend mee kan geven bij de start van het werken aan een opgave. Daarbij zien we een onderscheid in opgaven waarin we als gemeente zelf aan de lat staan en opgaven waarin anderen de lead hebben. Dat heeft over het algemeen gevolgen voor de cirkel van invloed van de gemeente en daarmee van de samenleving. Op zijn minst zullen we altijd aandacht vragen voor de rol van participatie in een dergelijk project en Zeister partijen inbrengen bij de stakeholder-analyse.

Uitwerking in omgevingsplannen Vrijwel alle opgaven zullen uiteindelijk een vertaling gaan krijgen in omgevingsplannen. Het opstellen van die omgevingsplannen verloopt volgens het in de Omgevingswet vastgestelde proces. Dat is inclusief het betrekken van alle relevante partijen en het uiteindelijk vaststellen van zo’n omgevingsplan door de raad. Daarmee wordt legitimatie geborgd.

Toelichting tabel In bijgaande tabel wordt een verbinding gelegd tussen (de uitvoering van) de Propositie en de voorstellen in het IRP. We leggen de inhoudelijke koppeling, en werken uit welke partijen betrokken dan wel trekker zijn, wat er is aan bestaand beleid en wat we al doen. Ook geven we een heel globaal inzicht in de benodigde capaciteit (++ veel, + normaal, - beperkt). Tot slot duiden we de stand van zaken (fase) en de urgentie (met stoplichtkleur-verbeelding). De informatie uit de tabel zullen we inbrengen in de programmering van het IRP, die de komende maanden zijn beslag krijgt.

Onderzoeksrichting Propositie

Opgave IRP

Welke partijen zijn betrokken?

Wat doen we al/wel beleid hebben we al?

Integreren van water, klimaatadaptatie en biodiversiteit in alle opgaven, o.a. bij energieopwekinitiatieven

HDSR, gemeente, NMO’s, terreineigenaren en beheerders, Stuurgroep KR Landschap: samenwerking vereist, geen “natuurlijke” trekker Gemeenten Utrecht en De Bilt en Zeist, grondeigenaren, provincie, NMO’s Gemeente Zeist & Utrechtse Heuvelrug, NS, NMO’s terreineigenaren, (recreatie)ondernemers, Stuurgroep KR Landschap U Ned, rijk, provincie, gemeenten Utrecht en De Bilt, terreineigenaren, NMO’s

Landschapsontwikkelingsplan Kromme Rijngebied +; Initiatief bewoners om te komen tot Bijzonder Provinciaal Landschap

Prorail, U Ned, terreineigenaren, gemeenten Utrecht, Bunnik en Utrechtse Heuvelrug, NMO’s Gemeente, eigenaren, ontwikkelmaatschappijen, omwonenden, NMO’s, Stuurgroep KR Landschap Eigenaren, NMO’s, omwonenden, HDSR, terreinbeheerders, Stuurgroep KR Landschap

Mobiliteitsvisie

-, voor nu; ++ in planfase

Routekaart Nieuwe Energie, verkenning duurzame opwek spoorzone – A12. Ook onderzoeksrichting 9 Duurzaam, duurzaam, duurzaam Landschapsontwikkelingsplan Kromme Rijngebied +, Provincie is bezig met traject “Groen groeit mee”

++ in de verkenningsfase

Verbetering fietsverbinding Zeist - USP Kromme Rijngebied, natuurrobuust en duurzaam Ontwikkelen landschapspoort Station Driebergen-Zeist

Aanleg Waterlinielijn (met als onderdeel HOV USP – Zeist – Amersfoort) (loopt deels door KR gebied)

Treinbediening Bunnik en Driebergen-Zeist > vraagt spoorverdubbeling

Binnen de zoekgebieden voor energieopwekking zoeken naar best passende locaties Het invullen van ecologische en recreatieve functie

Motie juli 2021 over verbetering Bisschops-weg; Mobiliteitsvisie. Ook onderzoeksrichting 8 Lopen en fietsen stimuleren Past in ontwikkeling van TOP’s (toeristische ontmoetingspunten). Ook onderzoeksrichting 4 Recreatiepoorten naar de Heuvelrug Mobiliteitsvisie. Ook onderzoeksrichting 5 HOV USP – Amersfoort, bron van transformatie voor Vollenhove en Handelscentrum

Benodigde capaciteit gemeente Afhankelijk van mate van faciliteren/sturen. Waarschijnlijk +

Stand van zaken & urgentie

Vrij veel, want geen één-tweetje ++

Verkenningsfase intensiveren, middellange termijn

+ Lijkt simpel, maar eerder geprobeerd en blijkt toch vrij taai. + in huidige fase en ++ in plan- en uitvoeringsfase

Verkenningsfase starten. Korte termijn (al veel informatie beschikbaar)

-/+, afhankelijk van ambitie

Verkenningsfase intensiveren, deelprojecten al in opstartfase. Korte en middellange termijn

niet op heel korte termijn; bekostiging vanuit rijksmiddelen, dus afhankelijk van MIRT; omgevingsplan nodig > raadsbesluit niet op heel korte termijn; bekostiging uit rijksmiddelen, budget Prorail; omgevingsplan nodig > raadsbesluit raadsbesluit over verkenning binnen een jaar

komende jaren, deels via omgevingsplan > raadsbesluit

Onderzoeksrichting Propositie

Opgave IRP Transformatie en menging station Driebergen-Zeist (werken)

Een nieuwe kern bij station Driebergen-Zeist

Welke partijen zijn betrokken? Vastgoed- en terreineigenaren en beheerders, gebruikers, omwonenden, gemeente Zeist en Utrechtse Heuvelrug, provincie, NMO’s

Wat doen we al/wel beleid hebben we al? Gebiedsvisie stationsomgeving Driebergen-Zeist 2030 (2014) Gebiedsvisie Station Driebergen-Zeist (2016) Economisch Kompas (2017) Mobiliteitsvisie. Ook onderzoeksrichting 8 Lopen en fietsen stimuleren Past in ontwikkeling van TOP’s (toeristische ontmoetingspunten). Ook onderzoeksrichting 4 Recreatiepoorten naar de Heuvelrug Gebiedsvisie stationsomgeving Driebergen-Zeist 2030 (2014) Gebiedsvisie Station Driebergen-Zeist (2016) Economisch Kompas (2017)

Benodigde capaciteit gemeente ++,

Stand van zaken & urgentie

+

Provincie heeft verkenning gedaan, komende jaren planologisch mogelijk maken Verkenningsfase starten. Korte termijn (al veel informatie beschikbaar)

Verbetering fiets-verbinding station Driebergen-Zeist USP Ontwikkelen landschapspoort Station Driebergen-Zeist

grondeigenaren, provincie, NMO’s, gemeenten Zeist en Bunnik, Prorail Gemeente Utrechtse Heuvelrug en Zeist, NS, terrein-eigenaren, (recreatie) ondernemers, provincie, NMO’s

Ontwikkelen knooppunt (regiopoort) DriebergenZeist

Vastgoed- en terreineigenaren, gebruikers, omwonenden, NMO’s, ontwikkelaars, provincie, gemeente Zeist en Utrechtse Heuvelrug

Treinbediening Bunnik en Driebergen-Zeist > vraagt spoorverdubbeling

Prorail, U Ned, terreineigenaren, gemeente Bunnik en Utrechtse Heuvelrug, NMO’s

Mobiliteitsvisie

-, want vooral volgend

Woningbouwopgave

Zelfde als boven

Woonvisie (2021) en gebiedsvisies uit 2014 en 2016

++

+ Lijkt simpel, maar eerder geprobeerd en blijkt toch vrij taai, wegens ontbreken “uitvoerende partij”. (is dat nu ook nog het geval?) ++ want veel partijen, versnipperd eigendom, en gemeentegrens overschrijdend

Oriëntatie fase, raadsbesluit over plan van aanpak en (inhoudelijke) kaders na de verkiezingen, komende jaren ontwikkeling visie en plan.

Zie boven: Oriëntatiefase tot na verkiezingen. Verkenning voor nieuwe gebiedsvisieontwikkeling loopt. Raadsvoorstel over kaders en capaciteit na de verkiezingen, komende jaren ontwikkeling visie en plan. niet op heel korte termijn; Bekostiging uit budget Prorail/rijksmiddelen; omgevingsplan nodig > raadsbesluit Wordt opgenomen in een te ontwikkelen gebiedsvisie

Onderzoeksrichting Propositie

Opgave IRP Stichtse Lustwarande als parelketting aan de voet van de Utrechtse Heuvelrug

Nieuwe betekenisgeving voor de Stichtse Lustwarande

Robuuster maken Utrechtse Heuvelrug en vergroten Nationaal Park. Versterken van de kwaliteit van de Stichtse Lustwarande Verbetering fiets-verbinding station Driebergen-Zeist USP Ontwikkelen landschapspoort Station Driebergen-Zeist

Welke partijen zijn betrokken? Vastgoed- en terreineigenaren en -beheerders, omwonenden, initiatiefnemers, gemeente Zeist en Utrechtse Heuvelrug, NMO’s Vastgoed- en terreineigenaren en -beheerders, omwonenden, initiatiefnemers, gemeente Zeist en Utrechtse Heuvelrug, NMO’s; organisatie NPUH grondeigenaren, provincie, NMO’s, gemeenten Zeist en Bunnik, Prorail Gemeente Utrechtse Heuvelrug en Zeist, NS, terrein-eigenaren, (recreatie) ondernemers, NMO’s

Ontwikkelen knooppunt (regiopoort) DriebergenZeist

Vastgoed- en terreineigenaren, omwonenden, NMO’s, ontwikkelaars, gemeente Zeist en Utrechtse Heuvelrug

Zeist – Bilthoven-Zuid – Utrecht blijft goede busverbinding over de Utrechtseweg

Provincie, gemeente Zeist, De Bilt en Utrecht

Wat doen we al/wel beleid hebben we al? Diverse (o.a.) provinciale visies; Groenstructuurplan; project terugbrengen water in buitenplaatsen; uitvoering gebiedsvisie Utrechtseweg Noord; e.a. Samenwerking in verband Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug; provincie ontwikkelt Groen groeit mee;

Benodigde capaciteit gemeente ++ veel initiatieven en dus dynamiek

Stand van zaken & urgentie

+

Rijdende trein, vraagt intensivering/minder vrijblijvendheid

Mobiliteitsvisie; ook onderzoeksrichting 8 Lopen en fietsen stimuleren Past in ontwikkeling van TOP’s (toeristische ontmoetingspunten); ook onderzoeksrichting 4 Recreatiepoorten naar de Heuvelrug Gebiedsvisie Station Driebergen-Zeist (2016); ook onderzoeksrichting 2 Een nieuwe kern bij station Driebergen-Zeist

+

Provincie heeft verkenning gedaan, komende jaren planologisch mogelijk maken Verkenningsfase starten. Korte termijn (al veel informatie beschikbaar)

Mobiliteitsvisie

+

+ Lijkt simpel, maar eerder geprobeerd en blijkt toch vrij taai, wegens ontbreken “uitvoerende partij”.

++ want veel partijen en gemeentegrens overschrijdend

Loopt al, bij voortduring nieuwe initiatieven/ aanvragen. Regie op samenhang en kwaliteit ontbreekt.

Verkenning voor nieuwe gebiedsvisie-ontwikkeling loopt. Raadsvoorstel over kaders en capaciteit na de verkiezingen, komende jaren ontwikkeling visie en plan. Behoort bij onderhandelingen met provincies over nieuwe concessie voor OV (uitgesteld tot 2025)

Onderzoeksrichting Propositie

Opgave IRP

Welke partijen zijn betrokken? U Ned, rijk, provincie, gemeenten Utrecht, De Bilt en Zeist, terreineigenaren, NMO’s

Wat doen we al/wel beleid hebben we al? Mobiliteitsvisie. Vollenhove Vooruit. Ook onderzoeksrichting 1 Kromme Rijngebied natuurrobuust en duurzaam

Benodigde capaciteit gemeente + in huidige fase en ++ in plan- en uitvoeringsfase

Multimodale hub A28 bij afslag Den Dolder bij halte HOV

U Ned, rijk, provincie, gemeente De Bilt, terreineigenaren, NMO’s

Mobiliteitsvisie. Vollenhove Vooruit.

+ in huidige fase en ++ in plan- en uitvoeringsfase

Upgrade recreatieve & snelfiets-verbinding station Bilthoven – Zeist Noord Ontwikkelen regiopoort Zeist Noord

grondeigenaren, provincie, NMO’s, gemeente Zeist en De Bilt Gemeente Zeist, U Ned, provincie, RWS, terreineigenaren, (recreatie) ondernemers, NMO’s

Mobiliteitsvisie; ook onderzoeksrichting 8 Lopen en fietsen stimuleren Mobiliteitsvisie; Vollenhove vooruit; ook onderzoeksrichting 4 Recreatiepoorten naar de Heuvelrug

+

Transformatie en menging Zeist Noord

Vastgoed- en terreineigenaren, omwonenden, NMO’s, ontwikkelaars, gemeente Zeist

Economisch Kompas (2017) Vollenhove Vooruit

++ want veel partijen en belangen

Aanleg Waterlinielijn (met als onderdeel HOV USP – Zeist – Amersfoort)

HOV USP – Amersfoort, bron van transformatie voor Vollenhove en Handelscentrum & Duurzame transformatie N237 (Wegh der Weegen) en zone A28

++ Veel partijen met verschillende belangen en verantwoordelijkheden

Stand van zaken & urgentie niet op heel korte termijn; bekostiging vanuit rijksmiddelen, dus afhankelijk van MIRT; omgevingsplan nodig > raadsbesluit niet op heel korte termijn; bekostiging vanuit rijksmiddelen, dus afhankelijk van MIRT; omgevingsplan nodig > raadsbesluit Provincie heeft verkenning gedaan, komende jaren uitvoering mogelijk maken niet op heel korte termijn; bekostiging vanuit rijksmiddelen, dus afhankelijk van MIRT; omgevingsplan nodig > raadsbesluit Verkenning voor revitalisatie Handelscentrum loopt. Raadsvoorstel over kaders en capaciteit na de verkiezingen, komende jaren ontwikkeling visie en plan.