02-Bijdrage wg Kromme Rijn Corridor RT rv actualisering routekaart

Bijdrage aan Ronde Tafel over het raadsvoorstel actualisering routekaart op 16 maart 2023 om 21.45 uur in de zaal Hoofdkwartier. Dank voor de geboden mogelijkheid, een dag na de spectaculaire uitslag. Zoals u weet, zet de werkgroep Kromme Rijncorridor zich in voor herstel en verbetering van de natuur en biodiversiteit in combinatie met natuur inclusieve landbouw en meer mogelijkheden voor extensieve recreatie. De Provinciale verkiezingen hebben meer dan ooit duidelijk gemaakt dat er

een nieuw perspectief nodig is om iedereen mee te krijgen in de onvermijdelijke veranderingen. De boeren hebben een essentiële functie bij de oplossing van grote vraagstukken als natuur&biodiversiteitsherstel en klimaatadaptatie. Allereerst: waardering voor de heldere documenten. We kunnen ons voor een groot deel daarin vinden. Maar we hebben ook voorstellen en kanttekeningen. Dat gelet op het voorgelegde ontwerp raadsvoorstel en de antwoorden in de inspraaknotitie op onze brief van 25 januari 2023. In het raadsvoorstel staat en ik citeer: “De Routekaart geeft zicht op hoe we als gemeente willen werken aan de ambities en taken die volgen uit het Klimaatakkoord”. Dat klinkt goed maar is het ook zo? De Brede Milieuvisie en de Routekaart zijn opgesteld vóór het Klimaatakkoord van juni 2019. Het Klimaatakkoord zelf heeft pas met het Regeerakkoord van dec. 2021 en de vele beleidsbrieven die vorig jaar aan de Tweede Kamer zijn voorgelegd, inhoud en betekenis gekregen. Ten opzichte van de vaststelling van de Brede Milieu Visie en de uitvoeringsagenda, is de wereld veranderd. De aannames en doelen van de BMV en ook de actualisatie zijn daarmee gedeeltelijk ingehaald. In 2015/ 2016 was de Gemeente pionier en koploper. Inmiddels heeft het Rijk de regie weer opgepakt. Dat verandert ook de positie van de Gemeente.

Energie en duurzame opwek zijn terecht weer terug als landelijke thema’s en als onderdeel van het ruimtelijk beleid. Het opzadelen van Provincies en Gemeenten met nationale vraagstukken heeft tot veel onrust geleid. Ook is de materie tov de BMV verdiept en verbreed. Het energievraagstuk en duurzame opwek staan niet op zichzelf. Zonneklaar is dat het gaat om de integrale koppeling in het fysieke domein. Alles hangt met elkaar samen. Het gaat om een systemische verandering van denken. In die zin kan niet worden volstaan met een actualisatie. Tweede citaat: “De samenhang met biodiversiteit, circulariteit en een gezonde leefomgeving nu en in de toekomst is een belangrijk uitgangspunt dat in alle acties wordt meegewogen”. Dat is een vrijblijvende formulering. Die moet onzes inziens krachtiger en principiëler. Klimaatverbetering en herstel van natuur en biodiversiteit behoren leidend te zijn in al het doen en laten. Dat blijkt ook uit de recente beleidsbrieven van het rijk. Water en bodem zijn sturend voor het ruimtelijk beleid in heel Nederland. Dus ook en zeker in Zeist (de op een na minst bedeelde gemeente wat betreft wateroppervlak). Een beetje versluierd, kondigt het college in 2025 een Klimaatplan aan. We nemen aan dat dit plan de BMV gaat vervangen.

Dat is een mooie belofte maar we moeten daar niet op wachten. De tijd verstrijkt en er zijn kansen. In onze brief van 25 januari pleiten wij ervoor om koolstof vastlegging mee te nemen in de Routekaart. Koolstofvastlegging om daarmee CO2 uitstoot te verminderen, is een groot speerpunt in het Klimakkoord. Wij vinden het teleurstellend dat in het raadsvoorstel wordt volstaan met een procedurele opmerking. Waarom wachten op het Klimaatplan? Je kunt nu meteen onderzoeken. Een eerste verkenning van onze kant, leidt tot de verwachting dat koolstofvastlegging omgerekend gelijk staat met 1 windturbine. 2 dagen geleden kwam het alarmerende rapport Scherpe Doelen, scherpe keuzes uit. De essentie: het beleid moet concreter. Dat is nu ook precies wat de adviescommissie Milieukwaliteit en Leefomgeving zegt over de actualisatie. Het is allemaal niet SMART genoeg. Overigens pleiten wij ervoor de commissie adviezen actief openbaar te maken en de commissie veel meer in te schakelen, o.a. bij bijv. het vraagstuk van koolstofvastlegging. Tot nu toe ervaren we procedurele afstandelijkheid, terwijl iedereen gebaat is bij een gezamenlijke zoektocht en dialoog naar oplossingen. De opgave is: concrete doelen formuleren en realiseren. Dat bereik je o.a. door meer middelen vrij te maken (organisatie en financiën).

Als werkgroep beijveren ons op diverse manieren de Kromme Rijncorridor als speerpunt in het Provinciale beleid mee te nemen. De KRC heeft een sleutelrol bij de oplossing van diverse vraagstukken. Daar blijven we op hameren. Komende maanden maakt de Provincie in overleg met de Gemeenten een keuze welke gebiedsprogramma’s worden voorgelegd aan Minister Van der Wal om tot transitie te komen. Steun van de betrokken Gemeenten is daarbij een voorwaarde. Samenvattend: maak het integraler, maak het concreter, zet in op de Kromme Rijncorridor als voorbeeld van gebiedsontwikkeling.

Werkgroep Kromme Rijncorridor, Siert de Vos