01-Debatbijdrage VVD

Debatbijdrage Algemene Beschouwingen VVD 28 juni 2021 Voorzitter, voor de VVD Zeist staan deze Algemene Beschouwingen in het teken van waardering en realisme. We hebben een zeer bijzondere tijd achter de rug en de komende tijd zullen we samen op zoek gaan naar een nieuw normaal. Vanuit de VVD willen we allereerst stilstaan bij de inwoners en ondernemers in Zeist. Veel mensen hebben het het afgelopen jaar zwaar gehad of zijn zelfs niet meer bij ons. Het is goed dat we dat ons realiseren en tegelijkertijd mogen we vaststellen dat het goed is om te zien hoeveel kracht en zelfredzaamheid maar ook solidariteit aanwezig is in de Zeister samenleving. Ook willen we het college en alle ambtenaren die het college ondersteunen een groot compliment geven voor de wijze waarop leiding en uitvoering is gegeven aan de beheersing van deze crisis. Het college heeft vanaf dag 1 adequaat gereageerd en is met zowel de samenleving als de raad goed in verbinding gebleven. Het is vaak niet eenvoudig geweest. Af en toe liep u op uw tandvlees. Maar – zo kunnen we nu vaststellen, u bent overeind gebleven. De steunmaatregelen van het Rijk zijn voortvarend en goed uitgevoerd waarmee problemen bij inwoners zijn voorkomen. Ook is proactief al het mogelijke gedaan om inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers waar mogelijk te steunen.

Deze Algemene Beschouwingen zijn een goed moment om dit goede werk voor de Zeister samenleving te markeren. Onze oprechte dank voor de inspanning die gezien is. Voorzitter, we ontkomen er niet aan iets te zeggen over de financiële situatie. Toen duidelijk werd dat we met een structureel tekort van orde grootte 10 miljoen euro per jaar te maken hebben is de helft hiervan vrij snel door het college zelf gevonden. De VVD waardeert deze daadkracht die maakt dat we nu nog tussen aanhalingstekens ‘slechts’ 5 miljoen aanvullend moeten zien te vinden. De VVD Zeist heeft het college aangemoedigd om in de zoektocht naar bezuinigingen een beroep te doen op de creativiteit van de inwoners van Zeist die uiteindelijk geraakt worden door dezelfde bezuinigingen. Het adviesrapport van de Inwoners Advies Commissie bevat veel interessante voorstellen die we als fractie stuk voor stuk hebben gewogen. We komen daarbij vaak uit op dezelfde conclusie als het college maar hier en daar wijkt ons oordeel ook nadrukkelijk af van de zienswijze van de IAC en het college. Voorzitter, we willen drie punten noemen die dit onderstrepen: Ten eerste zal het u hopelijk niet verbazen dat de VVD er voorstander van is dat inwoners van Zeist bij voorkeur zelf bepalen hoe zij de door hen verdiende euro’s uitgeven.

Iedere euro aan lokale belastingen verkleint de bestedingsruimte van onze inwoners en dat vraagt van ons als raad om terughoudendheid met het opschroeven van lokale lasten. De kosten van afvalstoffen, riool et cetera zijn de afgelopen jaren al fors gestegen in Zeist waardoor het niveau van de lokale lasten zich inmiddels boven het nationale gemiddelde bevindt. We roepen het college dan ook op om bij het opstellen van de begroting maximaal in te zetten op het voorkomen van een stijging van de OZB tarieven. Ten tweede de hondenbelasting. Deze belasting is in 2018 op initiatief van de VVD afgeschaft omdat het onrechtvaardig is om 1 specifiek huisdier te belasten en een geloofwaardige handhaving van deze belasting een kostbare zaak is maar ook omdat honden een belangrijke bijdrage leveren aan de veiligheid in Zeist (denk aan Waaks) en eenzaamheidsbestrijding. Het is niet uit te leggen dat we nu het financieel tegen zit terugkomen op een principiële keuze. We vragen het college om in de begroting voor 2022 in te zetten op andere keuzes om de begroting rond te krijgen.

1

Ten slotte is het ons opgevallen dat de IAC veel voorstellen doet rond het GFT. De IAC heeft goed gezien dat de afvalstoffenheffing fors is gestegen doordat we in Zeist ons afval nog onvoldoende scheiden. Tegelijk moeten we dat scheiden van afval juist volop stimuleren en dan past het niet om bijvoorbeeld de ophaalfrequentie van groen afval te verlagen. Voorzitter, dit gezegd hebbende is de VVD zeer content met het werk van de IAC. Er zijn creatieve voorstellen gedaan en veel van het goede werk is overgenomen door het college en dat heeft onze steun. We willen de leden van de IAC dan ook hartelijk danken voor de door hen geleverde inspanningen. Een punt dat we als VVD uit willen lichten betreft de inkomsten uit leges voor omgevingsvergunningen. Er zal zelden op zo’n grote schaal verbouwd zijn in Zeist als afgelopen jaar waarin je werkelijk in iedere straat wel een verbouwing zag. Toch zien we een fors tekort op de inkomsten uit leges en dat volgt uit de eerder gemaakte keuze om vooral grote projecten te belasten. De VVD constateert dat deze keuze achteraf gezien niet verstandig is geweest en stelt voor om de legesverordening zodanig aan te passen dat inkomsten en uitgaven weer in balans komen. Een ander punt dat we aandacht willen geven is op dit moment nog wel even pijnlijk na de uitschakeling van Nederland op het Europees Kampioenschap.

Want er is uiteraard altijd een voetballeven na het EK en Zeist is de voetbalhoofdstad van Nederland! Dat is momenteel helaas nauwelijks zichtbaar in het centrum van Zeist. De afgelopen weken streek de VI Oranje Zomer neer bij het Slot Zeist en dat is een mooi begin maar zou het niet veel mooier zijn als Oranje een structurele magneet is die mensen uit het hele land naar het centrum van Zeist trekt? Vanuit de VVD zijn we gesprekken gestart met alle partijen die een rol kunnen spelen bij een Oranje hart in het centrum van Zeist. We hopen op minimaal een Oranje fan-shop in het centrum van Zeist maar mogelijk kunnen we dat combineren met een Oranje Museum dat mensen uit heel Nederland verleidt om naar Zeist te komen met alle positieve effecten voor de winkels en de horeca van Zeist. Voorzitter, de oorzaak van het financiële malheur dat Zeist treft ligt voor het overgrote deel in Den Haag en dat betekent dat daar ook de oplossing gevonden zal moeten worden. We zien positieve ontwikkelingen zoals de uitkomst van de arbitrage rond de jeugdzorg maar er zijn ook inktzwarte wolken die onze kant op drijven zoals de herijking van het gemeentefonds. Dat is wat ons betreft reden om vooralsnog bij de Kadernota vol in te blijven zetten op een structureel sluitende begroting waarin we niet anticiperen op meevallers en zo realistisch mogelijk begroten.

We constateren dat het college uitdagende taakstellingen heeft opgenomen voor zowel de jeugdzorg als de WMO en dat dwingt wat ons betreft om vrij fundamenteel te kijken op welke doelen we willen sturen. Zonder al te diep op de inhoud in te willen gaan is het voor ons duidelijk dat we moeten blijven werken aan een scherp inzicht in de kosten van de zorg. Ook zijn strakkere afspraken vooraf nodig met zorgaanbieders zodat alleen kwalitatief goede aanbieders gecontracteerd worden die actief met ons meedenken over de wijze waarop we goede zorg kunnen koppelen aan kostenbeheersing. Ook zien we graag dat het college blijft inzetten op de kracht van digitalisering, op integraal werken en natuurlijk op preventie. Voorzitter, de ambtelijke organisatie verdient een compliment voor haar grote inzet in een bijzondere periode. Covid-19 heeft een onvoorstelbare wissel getrokken op veel van de medewerkers. Daarnaast zijn veel medewerkers nauw betrokken geweest bij de plannen die zijn ontwikkeld door de IAC en mede door deze betrokkenheid liggen er nu goed bruikbare voorstellen.

2

Voorzitter, ik rond af met de conclusie dat we in een fase komen waarin er weer meer perspectief gloort. De coronamaatregelen zijn fors versoepeld en dat geeft iedereen letterlijk en figuurlijk lucht. We zullen samen op zoek moeten naar een nieuw normaal, ook waar het gaat om het werk van de raad. Het lijkt ons zaak om niet automatisch terug te vallen op alles wat we pre-corona normaal vonden. Voor een debat als vandaag is aanwezigheid in levende lijve zeer gewenst maar een informatiebijeenkomst kan ook prima digitaal weten we nu. Nieuwe werkwijzen kunnen de kwaliteit van het werk van de raad ten goede komen dus laten we op korte termijn het gesprek voeren tussen raad en college over een mooie zoektocht naar het nieuwe normaal. Voorzitter, dank voor een ieders aandacht en wij kijken uit naar een mooi debat vandaag.

3