01-21RV032# Bijlage 01 Boek 1 Jaarrekening 2020 versie 2

Gemeentelijke begraafplaats In 2020 is een deel van de begraafplaats ingericht voor Islamitisch begraven. Eind april 2020 is het nieuw gebouwde duurzame crematorium in gebruik genomen. Het complex heeft de naam Zeister Bosrust gekregen. Er zijn in 2020 193 overledenen begraven en 288 overledenen gecremeerd.

21 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Wat heeft het gekost?

Exploitatie Lasten/Baten/Saldo per product

Programma Vitale gemeenschappen

(bedragen x € 1.000) 2020 2020 2019 2020 2020 verschil realisatie begroting begroting realisatie na wijz. (A-B) (B) (A) L B S

23.222 3.010 -20.212

23.059 3.021 -20.038

25.968 2.873 -23.095

23.993 V 3.291 V -20.702 V

1.975 418 2.393

Belangrijkste oorzaken van het verschil ten opzichte van de begroting: Kapitaallasten en spec.uitk. masterplan Buitensport Cultuur corona compensatie Rijk 1e steunpakket corona sport Kapitaallasten openbaar groen Lagere huuropbrengsten sport i.v.m. corona 1e steunpakket corona cultuur Lange termijn bomenbeheerplan Opbrengsten crematorium Dagelijks onderhoud groen Onderhoud panden (slot Zeist en poortgebouw) Incidentele kosten masterplan Buitensport Afspraken nadelig saldo zwembad Lagere huuropbrengsten slot Zeist i.v.m. corona Lagere huuropbrengsten onderwijshuisvesting i.v.m. corona Uitvoering cultuur en erfgoed vertraagd i.v.m. corona Kosten onderwijshuisvesting Kosten onderwijshuisvesting GIDS gelden Top Zeisterbos Besteding subsidie Sportakkoord Onderhoud en spec.uitk. Binnensport accomodaties Energielasten slot Zeist en poortgebouw Uitgaven kunstcommissie onderhoud speelvoorzieningen Totaal van diverse kleinere afwijkingen Saldo programma

(1) (2) (3) (2) (4)

(5) (6) (7)

(8) (9) (8) (8) (8) (5)

€ € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € €

540.000 V 414.000 V 390.000 V 382.000 V 277.000 N 268.000 V 207.000 V 203.000 V 177.000 V 158.000 V 124.000 N 134.000 N 101.000 N 107.000 N 105.000 V 100.000 N 140.000 V 57.000 V 55.000 V 40.000 V 56.000 V 46.000 N 6.000 V 1.000 V 80.000 V 2.390.000 V

22 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Verschillen t.o.v. begroting in toevoegingen (N) en onttrekkingen (V) aan reserves via progr.10 Reserve vervanging sport (1) € 540.000 N Reserve RIOZ (2) € 658.000 N Reserve investeringen openbare ruimte (3) € 382.000 N Lange termijn bomenbeheerplan (4) € 207.000 N Reserve onderhoud kapitaalgoederen (5) € 214.000 N Reserve vervanging sport inc.kosten (6) € 124.000 V Reserve maatsch. Rendement zwembad (7) € 134.000 V Reserve egalisatiesystematiek (8) € 257.000 N Reserve onderwijshuisvesting (9) € 100.000 V € Totaal reserveringen 1.900.000 N € Saldo programma na reserveringen 490.000 V

Overige relevante informatie Kaderstellende documenten: Zie bijlage 4 Verbonden partijen: - SRO Dijnselburg (Zwembad) - Stichting Regio-cultuurcentrum Idea - Stichting KunstenHuis De Bilt – Zeist - GGDrU - Stichting openbaar onderwijs Rijn-en Heuvelland - Stichting openbare scholengemeenschap Schoonoord - Boswerf Beleidsindicatoren (zie bijlage 3): - Voortijdig schoolverlaters - Absoluut verzuim - Relatief verzuim - Niet-sporters Risico’s: Zie paragraaf 3.1, weerstandsvermogen en risicobeheersing

23 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Programma 3

Merkbaar beter in zorg voor elkaar

Door het coronavirus en de getroffen maatregelen voelden meer mensen zich eenzaam en kwetsbaar dan in een normaal jaar. Ook in Zeist. Door de maatregelen konden we de deur minder uit en waren we meer op onszelf en onze naasten aangewezen. Er werd een beroep gedaan op persoonlijke veerkracht en op saamhorigheid. Onze inwoners kregen soms zelf corona, verloren dierbaren of hielpen iemand in hun nabije omgeving die met het virus besmet was. En inwoners werden geconfronteerd met sluiting van de dagbesteding van de ene op de andere dag. Ook van de professionals in het sociaal domein werd veerkracht gevraagd en improvisatievermogen. Zij hebben zich op allerlei manieren ingespannen om het contact met de inwoners van Zeist niet te verliezen. Het verhaal van het jaar 2020 van programma 3 laat zien dat we erin geslaagd zijn om het contact met onze inwoners te behouden en dat daarnaast op volle kracht is doorgewerkt aan de vooraf gestelde doelen uit de begroting 2020. Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Preventieve ondersteuning is versterkt, zodat mensen blijven meedoen • De verloskundigen, CJG, jeugdgezondheidszorg en Samen Oplopen werken actief samen in een coalitie om samen met ouders alle kinderen in Zeist een kansrijke start te bieden. De eerste 1.000 dagen van ons leven zijn namelijk cruciaal om problemen later te voorkomen.

In het voorjaar is deze coalitie een maatjesproject gestart voor zwangere vrouwen die eenzaam zijn. Samen Oplopen voert de coördinatie uit en al tien aanstaande moeders worden nu bijgestaan door een vrijwilliger. • De verloskundigen hebben vanwege de coronamaatregelen de groepsbijeenkomsten met zwangere vrouwen online georganiseerd. Tien bijeenkomsten lang krijgen deze vrouwen advies en informatie en helpen zij elkaar onderling. Voor een aantal vrouwen die de Nederlandse taal niet goed spreken zijn deze groepsbijeenkomsten lastig te volgen. Daarom hebben de verloskundigen samen met Samen Oplopen en MeanderOmnium een aparte online moedergroep georganiseerd voor deze vrouwen. Hier doen nu zes vrouwen aan mee. • Elke school heeft een eigen school CJG-er. Toen de scholen dicht moesten door de lockdown en er zorgen waren over leerlingen, hebben de school CJG-ers de scholen actief ondersteund, bijvoorbeeld door mee te helpen met oplossingen voor leerlingen in een kwetsbare situatie. • Meer dan 20 kinderen hebben op scholen voor (voortgezet) speciaal onderwijs de Rots en Water training gevolgd. Zij leren en oefenen hier op een speelse manier over hun gevoel te praten of zich te uiten. Dit heeft ervoor gezorgd dat veel leerlingen beter met de hectische veranderingen op school door COVID-19 konden omgaan.

• Het afgelopen jaar is op een school voor voortgezet onderwijs een jongerencoach ingezet voor leerlingen met slechte cijfers, geen of verminderde motivatie of die geregeld kleine conflicten hebben met leraren. De inzet van deze coach komt voort uit samenwerking tussen de school en de gemeente, waarbij naar voren kwam dat er binnen die school voor deze groep leerlingen meer ondersteuning nodig is. Bij deze leerlingen zou voorheen een route naar jeugdhulp zijn ingezet. De coaching is een snelle, lichte interventie. De resultaten hiervan zijn dat de meeste van deze leerlingen met hulp van de coach niet uitvallen op school. • In 2020 is de samenwerking tussen de eerste lijnszorg en partijen uit het sociaal domein echt vormgegeven. Er is voor het eerst een integraal kernteam geformeerd met daarin vertegenwoordigers van huisartsen, fysiotherapeuten, apothekers en de gemeente. Samen hebben zij doelen opgesteld om de hulpverlening in Zeist te verbeteren. Concreet wordt er gewerkt aan drie verbeterprojecten gestart op het gebied van ouderen, jeugd en GGZ. Zie ook de ‘digitale voordeur’ www.zorg4zeist.nl.

24 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

In elke wijk kunnen inwoners op herkenbare plekken terecht met hun hulpvraag • Het CJG werkt vanaf 2020, net als het Sociaal Team, volledig in wijkteams. Dit heeft een positieve invloed op de integrale samenwerking. In iedere wijk zijn gezamenlijke wijkspreekuren, Hierdoor kunnen mensen nu laagdrempelig op 1 plek in de wijk terecht met hun vraag. • Door de coronapandemie waren de Wegwijscafés in het voor- en najaar van 2020 helaas gesloten. Bij dringende zaken konden inwoners en verwijzers gelukkig terecht bij het Algemeen Maatschappelijke Werk van Santé Partners. Met de vrijwilligers van de aangesloten organisaties zijn inwoners vervolgens zo goed mogelijk op weg geholpen. In totaal hebben de Wegwijscafés in Zeist 427 mensen met hun hulpvraag geholpen (in 2019 waren dit er 650). • 75 inwoners die een gesprek hadden met het CJG of Sociaal Team hebben gebruikt gemaakt van onafhankelijke cliëntondersteuning. Dit is meer dan de afgelopen jaren. In de meeste gevallen gaat, op ons advies, iemand uit het eigen netwerk mee naar een gesprek. Hulp is op maat beschikbaar voor wie dat nodig heeft • De medewerkers van het CJG en Sociaal Team gebruiken de Beschikbaarheidswijzer (app) als hulpmiddel bij het zoeken naar een hulpaanbieder, die snel kan starten met de noodzakelijke hulp. • Steeds meer mensen maken gebruik van hulp en ondersteuning in het sociaal domein.

Binnen de Wmo neemt het gebruik van de verschillende voorzieningen en hulpmiddelen verder toe. Verschillende factoren zijn hierop van invloed, zoals de vergrijzing, het langer zelfstandig blijven 1 wonen van mensen met specifieke zorgvragen en de invoering van het abonnementstarief . • Samen met de gemeenten in onze regio Zuid Oost Utrecht hebben wij gewerkt aan slimmere zorg voor de jeugd via de regionale transformatie-agenda Jeugd. Zo is er onderzoek uitgevoerd om de kwaliteit van de gezinsgerichte ondersteuning te verbeteren en het aanbod van pleegouders te vergroten. Hiervoor is onder meer gesproken met pleegouders, gezinshuisouders, jongeren en medewerkers van de lokale teams. De resultaten worden gebruikt bij de aanbesteding voor de inkoop van jeugdhulp. • In 2020 is, ook vanuit de afspraken in de transformatie-agenda, veel aandacht door ons besteed aan het verbeteren van coördinatie van zorg. Een groot deel van de CJG-medewerkers is getraind in de werkwijze 1G1P1R: één gezin, één plan, één regisseur. Hiermee blijft de vertrouwde consulent van het CJG de contactpersoon voor het gezin tijdens het hele hulpverleningstraject, in de situatie dat er meer hulpverleners in het gezin zijn. • Met hulp van de ‘doorbraaktafels’ is door de gemeente samen met inwoners en met verschillende hulpaanbieders tegelijk naar een oplossing gezocht wanneer de hulpvraag complex is.

Voor ruim 45 casussen is gezamenlijk een doorbraak ontwikkeld. Hierdoor is onnodige escalatie van problematiek afgewend doordat er een maatwerkoplossing is gevonden. Het aantal is in lijn met het aantal van de vorige jaren. • Het proces rond de nieuwe aanbesteding van Jeugdhulp en Wmo-begeleiding is door de gemeenten inhoudelijk voorbereid en de aanbesteding is gestart. De aanbesteding is gebaseerd op de uitgangspunten zoals de gemeenteraad die in de Regionale Inkoopkoers heeft vastgesteld. Vanwege de coronapandemie is het proces vertraagd. De nieuwe contracten gaan in per 1 juli 2021.

1

Sinds januari 2019 geldt voor iedere gebruiker van een Wmo-voorziening dezelfde eigen bijdrage van € 17,50 per vier weken; het abonnementstarief. Inwoners maken sindsdien eerder de afweging om Wmo-voorzieningen via de gemeente aan te vragen, omdat dit financieel aantrekkelijker is.

25 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

In elke wijk is zorg georganiseerd voor mensen met psychische kwetsbaarheid • In 2020 is de wet verplichte GGZ van kracht geworden. Deze wet regelt de rechten van mensen die te maken hebben met verplichte zorg vanwege een psychische aandoening. In Zeist was sprake van een succesvol eerste jaar zonder incidenten. • Het Project ‘GGZ in de wijk’ is erin geslaagd een goede samenwerking te realiseren. In iedere wijk wordt tweewekelijks casuïstiekoverleg gehouden met vaste deelnemers uit verschillende organisaties. Uitvoeringsteams zorgen voor opvolging van de casuïstiek onder leiding van procesbegeleiders. Het is motto is: ‘los op of schaal op!’ In deze samenwerking participeerden in 2020 GGZ, verslavingszorg, ervaringsdeskundigen, welzijn, woningbouw, politie, RSD, Sociaal Team, CJG en gemeente. Subsidiegever ZonMW heeft het project zeer positief geëvalueerd. De VNG heeft een mooi artikel gepubliceerd als inspiratiebron voor andere gemeenten. Ook vanuit de GGZ-sector zelf is veel belangstelling voor dit project. • ‘Beter een goede buur dan een verre vriend’. Met deze insteek is in 2020 De Seyster Veste aan de Zeisteroever in Zeist gerealiseerd. Dit complex met 32 appartementen is volgens het ‘gemengd wonen’ concept ingericht.

Zestien appartementen worden bewoond door mensen met een hulpvraag en de andere zestien appartementen zijn verhuurd aan mensen die ervoor kiezen om als ‘goede buur’ deel te nemen aan het woonproject. Dit project is een samenwerking tussen gemeente, de Tussenvoorziening en woningcorporatie Woongoed Zeist. Zorg voor kwetsbare kinderen en realisatie van een veilige plek , ook tijdens de lock down. • In de eerste en tweede lockdownperiode hebben het CJG, kinderopvang, scholen en jeugdhulpaanbieders actief samengewerkt om kinderen in risicosituaties in beeld te houden. Een CJG medewerker heeft dit erg goed gecoördineerd. Kinderen werden in drie groepen verdeeld. Er waren kinderen die thuis ondersteuning kregen van het netwerk, familie, omgeving of een vrijwilliger. En er waren kinderen die werden opgevangen bij familie of op school/kinderopvang of bij een gespecialiseerde hulpaanbieder. Daarnaast hebben de CJG medewerkers met gezinnen waar dat nodig was intensiever contact gehouden. • De bovenregionale regiovisie op huiselijk geweld en kindermishandeling is nagenoeg gereed. Door de coronapandemie is het besluitvormingsproces vertraagd. Besluitvorming door de vijf gemeenten in de regio ZuidOost Utrecht wordt verwacht in 2021.

Inwoners zijn geholpen om in hun vertrouwde omgeving zelfstandig oud te worden • Verschillende organisaties werken samen in de lokale coalitie ‘Zeist tegen Eenzaamheid’. Het afgelopen jaar konden veel activiteiten zoals dagjes uit, samen eten, theaterbezoek en iPadcursussen door corona niet doorgaan. Veel organisaties zijn overgestapt op telefonisch contact. Wel zijn 750 ouderen en mantelzorgers aan de deur bezocht met een taartje van de Bijzondere Taartenfabriek. Dit persoonlijke contact werd erg gewaardeerd. • De lokale coalitie ‘Zeist tegen Eenzaamheid’ heeft een project voorbereid om ouderen van 75 jaar en ouder thuis te bezoeken. Dit project wordt, afhankelijk van COVID-19 maatregelen, in 2021 uitgevoerd. Dit project dient meerdere doelen: (1) het verminderen van eenzaamheid, (2) het voorkomen van eenzaamheid door hulpvragen actief en vroegtijdig op te halen, (3) het activeren van ouderen om mee te doen aan activiteiten en ontmoeting, (4) beter inzicht in de behoeften van ouderen waardoor het aanbod kan worden verbeterd. • In 2020 is gewerkt aan samenwerkingsafspraken tussen de regio Zuidoost Utrecht en het Zilveren Kruis. Voor de zorg en ondersteuning van ouderen willen we meer digitale toepassingen inzetten en de digitale vaardigheden van ouderen vergroten.

Ook werken we toe naar een sluitende keten voor mensen met dementie, integrale indicatiestelling (over meerdere wetten heen) en voldoende verpleeghuiszorg voor ouderen. Daarnaast zijn er ook afspraken gemaakt over preventie, jeugd en GGZ. De afspraken worden in 2021 bekrachtigd. • In regionaal verband krijgt ook het netwerk Zuidoost Utrecht Verbonden steeds meer vorm. Dit is een samenwerking tussen gemeenten, zorgverzekeraars, huisartsen, ziekenhuizen en zorgaanbieders. Doel is ‘de juiste zorg op de juiste plek’ en het voorkomen van dure zorg. In

26 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

•

2020 is de spoedzorg verbeterd door de inrichting van een regionale coördinatiefunctie voor tijdelijk verblijf (inzicht in de beschikbare capaciteit en 24/7-bereikbaarheid). Eén van de regionale projecten betreft de pilot logeerzorg. Bij logeerzorg verblijft de cliënt tijdelijk op basis van een ‘sociale noodzaak’ - om de mantelzorger te ontlasten - op een andere locatie dan thuis, bijvoorbeeld in een verpleeghuis. Dit is Wmo-respijtzorg. Door corona is logeerzorg enige tijd niet mogelijk geweest. Het evaluatierapport van de pilot verschijnt begin 2021. Wat nu al duidelijk is, dat een bovenregionale schaal nodig is om logeerzorg in de toekomst te kunnen blijven aanbieden.

Grip op kwaliteit en kosten • Er wordt steeds eenduidiger en completer geregistreerd door de Medewerkers van het CJG en Sociaal team. Nu de dataset over de Wmo en Jeugdhulp zo compleet is, wordt de gemeenteraad twee keer per jaar geïnformeerd over de cijfermatige ontwikkelingen. Er zijn dan ook grote stappen gezet om de monitoring en data- analyse te verbeteren. • Er is een uitgebreide analyse uitgevoerd die inzicht geeft in de ontwikkeling van het gebruik van jeugdhulp en Wmo in Zeist en de kosten hiervan. Met behulp van landelijk gegevens zijn mogelijke oorzaken van de stijging van de kosten op een rij gezet. Dit is een belangrijke eerste aanzet om te komen tot oplossingen voor het gaan beheersen van de kosten. • In 2020 zijn de uitkomsten van het Wmo cliëntonderzoek geanalyseerd. Het overgrote deel van de cliënten is tevreden over het contact met het Sociaal Team en de kwaliteit van de hulp of het hulpmiddel. Ook geeft men aan dat de hulp hen veel oplevert. Op enkele onderdelen kan het beter, zoals communicatie over verwachte doorlooptijden of afspraken over wie de reparaties aan hulpmiddelen doet. Dit heeft geleid tot een verbeterplan en –acties. • De verordeningen Jeugd en Maatschappelijke ondersteuning (Wmo) zijn geactualiseerd en geïntegreerd tot één verordening Sociaal Domein.

Hierin in wordt geregeld welke voorzieningen de gemeente aan Zeister inwoners biedt en hoe de toegang tot deze jeugdhulp- en Wmovoorzieningen is geregeld. Deze is in begrijpelijke taal geschreven. • Door de regio Zuid Oost Utrecht zijn bij de nieuwe inkoopronde Jeugdwet en Wmo-begeleiding strakke voorwaarden gesteld voor het mogen meedoen aan de procedure. Hiermee wordt strakker gestuurd op de kwaliteit van hulpaanbieders. Voorwaarden betreffen onder andere of regelmatig getoetst wordt op de kwaliteit van hulpverlening, mate van registratie en de transparantie wat betreft bestuur en financiën.

27 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Gesloten systeem sociaal domein Gesloten systeemSociaal domein Begroot Realisatie Resultaat Programma Jeugdhulp Regionale samenwerking 261 236 24 3 Zorgbudgetten 18.938 19.016 -77 3 Subtotaal 19.199 19.252 -53 Wmo Begeleiding Huishoudelijke hulp Vervoer, woningaanpassing en middelen Mantelzorg en vrijwilligers Subtotaal

6.693 2.831 1.862 964 12.350

7.377 3.320 2.090 872 13.659

-684 -490 -228 93 -1.308

3 3 3 3

Wijkteams, CJG, overhead etc. Subtotaal

6.941

6.804

137

3

Subtotaal

-

-

-

10

5.362 1.841 7.203

-100 390 290

7 7

Subtotaal

5.262 2.231 7.493

17.809 3.261 1.007 22.077 68.995

2.224 130 -45 2.310 1.375

7 7 3

Subtotaal Totaal

20.033 3.391 963 24.387 70.370

Stelpost Sociaal domein Participatie Wsw Re-integratie

Bestaanszekerheid Inkomensuitkeringen Bestaanszekerheid Schuldhulpverlening

Vanaf 2015 kennen we het gesloten systeem “Decentralisaties”, later “Sociaal domein”. Het vormen van een gesloten systeem is gebaseerd op een eerder genomen besluit (29 oktober 2013) over SFI Open en gesloten systemen. Aanvankelijk bestond het gesloten systeem alleen uit de gedecentraliseerde taken; Wmo begeleiding, jeugdhulp en participatie. Vanaf 2016 werden daar de overige onderdelen van de Wmo en het CJG budget aan toegevoegd. Vervolgens zijn, voor de jaren 2018 en 2019, ook de budgetten voor bestaanszekerheid toegevoegd. De belangrijkste kenmerken van het gesloten systeem zijn dat de financiële mee- en tegenvallers tussen de verschillende taken worden verevend. Mocht aan het einde van het jaar blijken dat er per saldo een tekort of een overschot is, dan wordt het saldo verrekend met de bestemmingsreserve. Het beschikbaar houden van de middelen in een bestemmingsreserve heeft als doel de risico’s van de nieuwe taken en schommelingen in de kosten op te kunnen vangen. Op 9 juli 2020 heeft de raad besloten om met ingang van 1 januari 2021 het gesloten systeem Sociaal domein af te schaffen. In 2020 wordt er in totaal € 8,4 mln. onttrokken en € 3,7 mln. toegevoegd aan de reserve Sociaal domein. De bestemmingsreserve kan nog niet worden opgeheven omdat er in 2021 nog onttrekkingen zijn begroot uit de reserve.

Over overige bestedingen van de reserve zullen voorstellen worden voorgelegd aan de raad.

28 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Wat heeft het gekost?

Exploitatie Lasten/Baten/Saldo per product

(bedragen x € 1.000) 2019 2020 2020 2020 2020 realisatie begroting begroting realisatie verschil na wijz. (A-B) (B) (A)

Programma Merkbaar beter in L B zorg voor elkaar S

40.567 701 -39.866

36.663 354 -36.309

42.373 266 -42.107

43.160 N 785 V -42.375 N

787 519 268

Belangrijkste oorzaken van het verschil ten opzichte van de begroting: Maatwerkdienstverlening 18Essentiele functies jeugdzorg Landelijke specialistische jeugdzorg Wmo begeleiding Huishoudelijke ondersteuning Wmo hulp en ondersteuning Pilot logeerzorg Huisvesting wijkteams Wijkteams preventiebudget Geescaleerde zorg 18Regio contractmanager Totaal van diverse kleinere afwijkingen Totaal van diverse kleinere afwijkingen Saldo programma

(2) (1) (1) (1) (1) (1) (2) (1) (1) (2) (2) (1)

€ € € € € € € € € € € € € €

843.000 V 770.000 N 767.000 V 684.000 N 490.000 N 184.000 N 152.000 V 53.000 V 40.000 V 23.000 V 8.000 V 17.000 N 8.000 N 267.000 N

Verschillen t.o.v. begroting in toevoegingen (N) en onttrekkingen (V) aan reserves via progr.10 Reserve sociaal domein (1) € 1.285.000 V Reserve egalisatiesystematiek (2) € 1.018.000 N € Totaal reserveringen 267.000 V € Saldo programma na reserveringen N

Overige relevante informatie Kaderstellende documenten: Zie bijlage 4 Verbonden partijen: - Stichting Meander Omnium Beleidsindicatoren (zie bijlage 3): - Clienten met een maatwerkarrangement - Jongeren met jeughulp - Jongeren met jeugdreclassering - Jongeren met jeugdbescherming Risico’s: Zie paragraaf 3.1, weerstandsvermogen en risicobeheersing

29 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Programma 4

Toekomstbestendig wonen

Goed wonen in een prettige leefomgeving is belangrijk voor onze inwoners. Om dit verder te versterken kijken we nog beter naar de leefomgeving als geheel, hebben we ruimtelijke ontwikkelingen in gang gezet en hebben we het woningaanbod vergroot. We hebben hierbij ingezet op betaalbare woningen en hebben oog gehad voor kwetsbare groepen en ouderen die langer zelfstandig willen blijven wonen. De Zeister Omgevingsvisie en de aankomende vernieuwde omgevingswet helpen om de wensen van de samenleving centraal te stellen.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Ruimtelijke ontwikkelingen Op veel plekken in onze gemeente zijn ruimtelijke projecten in uitvoering. Ruimtelijke ontwikkelingen gaan over (toekomstbestendig) wonen. En ook over winkels, horeca, infrastructuur en sportvoorzieningen in onze kernen. Ruimtelijke ontwikkeling speelt in op de grote woningbehoefte in Zeist én draagt bij aan de vitaliteit van Zeist. Goed wonen vraagt immers niet alleen passende en betaalbare woningen, maar ook een duurzame omgeving en voldoende voorzieningen. Het betrekken van de samenleving, complexe regelgeving en stijgende prijzen vragen aandacht en tijd bij de realisatie van projecten. In 2020 zorgde corona voor extra complexiteit. Er moest bijvoorbeeld gezocht worden naar nieuwe vormen van participatie. Dit leidde vooral in het voorjaar tot uitstel van participatiebijeenkomsten. Toch hebben we samen onze weg daarin gevonden en heeft corona beperkt invloed gehad op de voortgang en afronding van projecten. Onze activiteiten: • Het gebied aan de Geiserlaan is uitgebreid met 40 woningen in het sociale en middeldure segment. De uitvoering is gestart in 2020, de woningen worden in 2021 opgeleverd. • Aan de Utrechtseweg is een start gemaakt met de transformatie van drie kantoorpanden (Utrechtseweg/Lenteleven, Utrechtseweg 91-95 en Godfried van Seijstlaan).

Hier komen ruim 200 overwegend kleine, goedkope en middeldure woningen. • De nieuwe eigenaar van Eikenstein, de voormalige justitiële inrichting aan de Utrechtseweg 37, heeft een plan gemaakt voor de herontwikkeling. Hiervoor is een omgevingsvergunning nodig en moet ook het bestemmingsplan veranderen. De RK woningbouwvereniging, Abrona en Kwintes zijn bij de plannen betrokken om te komen tot een gemengd wonen-invulling. Vanaf eind 2020 en tot in begin 2021 wordt aan de hand van het stedenbouwkundig plan ook het woningbouwprogramma nader uitgewerkt. • In samenwerking met ProRail is station Driebergen-Zeist vernieuwd en is de tunnel onder het spoor gerealiseerd. • Bij ruimtelijke ontwikkeling hoort ook visie en strategie, met als vertrekpunt de leefbaarheid en de behoefte van de samenleving. In 2020 zijn de zogenaamde ‘Propositie van Zeist’ (https://www.zeist.nl/projecten/projectenoverzicht/propositie-van-zeist) en de ‘Contour ruimtelijk economisch programma’ vastgesteld. Hiermee ligt er een inhoudelijk en strategisch fundament voor de ontwikkeling van de eerste Zeister Omgevingsvisie. • De transformatie van winkels naar wonen in de aanloopstraten (zoals de Steynlaan) is op gang gekomen. Dit draagt bij aan een compacter winkelgebied, zoals omschreven in programma 9. Wonen en bouwen Wonen begint met beleid, een woonvisie, en met goede afspraken met wooncorporaties.

In beleid en afspraken kun je niet wonen, maar is wel een belangrijke basis om tot concrete oplossingen te komen voor woningzoekenden in Zeist. Bijvoorbeeld door bij nieuwbouw meer nadruk te leggen op betaalbare woningen in zowel het lage als het middensegment. Als het gaat om bouwen is onze aandacht in 2020 gegaan naar huisvesting van verschillende doelgroepen; uitstroom uit de maatschappelijke opvang,

30 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

ouderen en jongeren. We zijn trots op de concrete resultaten vanuit de Versnellingsopgave. In 2020 werden maar liefst 300 woningen opgeleverd, waarvan ruim de helft in het sociale segment. De komende jaren zetten we de Versnellingsopgave door met de bouw van meer beschikbare en betaalbare woningen, zowel in het sociale als in het middeldure segment. Onze activiteiten: • Begin 2021 heeft de raad de Woonvisie vastgesteld. Hieraan gingen een woningmarktonderzoek, een brede participatiebijeenkomst en verschillende consultatierondes vooraf. Het doel is meer betaalbare woningen voor lage en vooral middeninkomens. Ook is er veel aandacht voor het thema ‘wonen, welzijn en zorg’ en duurzaamheid in de brede zin van het woord: energiebesparing, klimaatadaptatie, natuurinclusie en circulariteit. • De prestatieafspraken met alle corporaties in Zeist zijn vernieuwd. We hebben gewerkt aan heldere, gemeenschappelijke opgaven, meerjarenafspraken en meer concrete jaarafspraken. Door verscherpte monitoring hebben we beter zicht op ontwikkelingen. Bijvoorbeeld ten aanzien van verduurzaming van de woningvoorraad en huisvesting van bijzondere doelgroepen. • Het project Hart van Austerlitz is opgeleverd met een bijzonder gebouw voor de gemeenschap van Austerlitz. De inwoners van Austerlitz, van jong tot oud komen hier samen.

Er is ruimte voor ontspanning, voor sport, voor zorg, voor educatie en voor wonen. Onderdeel van het project zijn 40 sociale en middeldure woningen voor zowel ouderen als jongeren. • In de Verzetswijk komen woningen voor ouderen. De 24 woningen aan de Cornelis Vlotlaan zijn in 2020 met voorrang toegewezen aan senioren met een eengezinswoning uit de buurt. Hiermee kregen ouderen de kans om te verhuizen naar een meer passende woning maar konden ze wel blijven wonen in de eigen wijk, met alle bestaande sociale contacten. • Begin 2020 is de Seyster Veste geopend. Woongoed Zeist huisvest hier in samenwerking met de Tussenvoorziening 32 personen. De ene helft is uitstroom uit de maatschappelijke opvang, de andere helft wordt verhuurd aan vooral Zeister starters. Dit project draagt daarmee bij aan verschillende doelstellingen. Het creëert huisvesting aan mensen die soms een extra steuntje in de rug kunnen gebruiken. Tegelijkertijd biedt het starters in Zeist meer kans op een betaalbare woning. Door de druk op de woningmarkt is dat voor deze groep vaak lastig. • Vanuit de versnellingsopgave zijn 20 woningen aan de Pastoor Cohustraat opgeleverd en zijn 80 appartementen in de woongebouwen Dennenveste en Berkenveste opgeleverd. Het project is zonder gasaansluiting gerealiseerd en is zeer energiezuinig.

• Net als voorgaande jaren is het ons gelukt om de wettelijke taakstelling voor het huisvesten van statushouders te behalen. 44 statushouders vonden hun plek in Zeist. Hiervoor zijn 13 woningen ingezet. Dit is te danken aan een goede samenwerking met corporaties. • Bij alle woningontwikkelingen gaan we uit van gasloos bouwen en verregaande duurzaamheidsoplossingen volgens nieuwe wet- en regelgeving, waarmee de woningen minimaal bijna energie neutraal (BENG) zijn. Dit draagt bij aan de duurzaamheidsambities van onze gemeente (link naar duurzaamheid in jaarrekening?) Nieuwe ruimte We kijken naar plannen vanuit leefbaarheid, ruimte en de behoefte van de samenleving. Dit is ook wat we met de invoering van de nieuwe omgevingswet [https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/omgevingswet] nog nadrukkelijker kunnen laten zien. Hiermee maken en behouden we een gezonde en duurzame leefomgeving voor al onze inwoners. De aanstaande Omgevingswet beoogt letterlijk en figuurlijk ruimte te creëren voor dat wat wij als samenleving willen bouwen en beschermen in onze leefomgeving. Omdat de invoering van de wet een jaar is uitgesteld tot 1-1-2022, zijn onze voorbereidende activiteiten verlengd tot in 2021.

31 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Onze activiteiten: De eerste Zeister omgevingsvisie hebben we vormgegeven aan de hand van: 1. Ontmoetingen met inwoners en ondernemers over wat zij van waarde vinden in hun leefomgeving, en wat dus gekoesterd moet worden. De uitkomsten van deze gesprekken worden verwerkt in de visie, die koersbepalend is voor toekomstige veranderingen in de leefomgeving. 2. Het overzichtelijk weergeven van ontwikkelingen, ambities en afspraken uit bestaand beleid en beleid dat nog zal worden vastgesteld. Dit is in 2020 grotendeels afgerond. Medio 2021 wordt de Omgevingsvisie vastgesteld en openbaar gemaakt. In 2020 hebben we ook verder gewerkt aan de bouw van de andere instrumenten. Alle benodigde software voor aansluiting op het digitale omgevingsloket is ingekocht en de inrichtingsprocessen zijn in volle gang; de pilot voor de Toepasbare Regels is succesvol afgerond; we participeren in alle regionale werkgroepen (en zijn genomineerd voor de landelijke Aandeslag-trofee voor meervoudige vergunningen); met de gemeente De Bilt is de opzet gemaakt voor de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit; verkenning ontwerp Omgevingstafel, waarmee we nog beter in staat zijn om integrale adviezen aan initiatiefnemers te geven.

Wat heeft het gekost? Exploitatie Lasten/Baten/Saldo per product

Programma Toekomstbestendig wonen

(bedragen x € 1.000) 2019 2020 2020 2020 2020 realisatie begroting begroting realisatie verschil na wijz. (A-B) (B) (A) L B S

6.419 3.656 -2.763

4.669 4.805 136

7.176 4.305 -2.871

7.002 V 4.183 N -2.819 V

174 122 52

Belangrijkste oorzaken van het verschil ten opzichte van de begroting: Lagere legesopbrengsten Voorzieningen verlieslatende grondexploitaties Utrechtseweg noord Bijdrage Hofje van Zeist / Dalweg (doorgeschoven) Bijdrage Dorpshuis Austerlitz Leges omgevingsvergunningen Voorbereiding drieluik Den Dolder Verkoop de Clomp Werkbudget Vollenhove vooruit Tussentijdse winstneming grondexploitaties Horeca Walkartpaviljoen Horeca Walkartpaviljoen

1 2 3 4 5 2 6 7 8 2

€ € € € € € € € € € € €

747.000 N 348.000 V 297.000 V 262.000 V 237.000 N 224.000 N 106.000 V 95.000 V 55.000 V 36.000 V 31.000 V 31.000 V

32 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Plankosten De Clomp Tiny houses standplaats Beukbergen Kapitaallasten gebiedsontwikkeling Totaal van diverse kleinere afwijkingen Saldo programma

3 6 9 10

€ € € € € €

Verschillen t.o.v. begroting in toevoegingen (N) en onttrekkingen (V) aan reserves via progr. 10 Reserve grondbedrijf (1) € Reserve egalisatiesystematiek / eenmalige middelen (2) € Reserve revolving fund sociale woningbouw (3) € Reserve RIOZ gelabeld deel Austerlitz (4) € Reserve leges omgevingsvergunningen (5) € Reserve vastgoedfonds (6) € Reserve Rioz deel Vollenhove (7) € Reserve weerstandsvermogen / winstneming grondexploitaties (8) € Reserve onderhoud kapitaalgoederen (9) € Reserve dekking investeringen (10) € € Totaal reserveringen € Saldo programma na reserveringen

8.000 V 8.000 N 1.000 V 32.000 V 34.000 N 52.000 V

348.000 N 434.000 N 270.000 N 237.000 V 224.000 V 87.000 N 55.000 N 36.000 N 1.000 N 32.000 N 802.000 V 750.000 N

Overige relevante informatie Kaderstellende documenten: Zie bijlage 4 Verbonden partijen: - ODRU - VeiligheidsRegio Utrecht (VRU) - WOM - Fonds Hart van de Heuvelrug (Provinciale Bestuurscommissie) Beleidsindicatoren (zie bijlage 3): - Demografische druk - Woonlasten éénpersoonshuishouden - Woonlasten meerpersoonshuishouden - Gemiddelde WOZ-waarde woningen - Nieuwbouw woningen Risico’s: Zie paragraaf 3.1, weerstandsvermogen en risicobeheersing

33 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Programma 5

Veilig thuis en op straat

De COVID-19 gerelateerde taken hebben een groot beslag gelegd op de gemeentelijke personele capaciteit. Intensieve inzet, met het doel om de verspreiding van het virus te voorkomen, werd gevraagd van de crisisfunctionarissen, bestuur, de BOA’s, wijkmanagers en medewerkers van het Ondernemersplein, van de teams Veiligheid en Communicatie. Hierin werken we nauw samen met de Rijksoverheid en de Veiligheidsregio. Het is een bewogen en ongekende periode van afstand en verbinding, van vertrouwen geven en handhaven, van noodverordeningen en versoepeling van maatregelen. Boa’s en politie werken nauw samen in het houden van toezicht en handhaven waar nodig. Zij signaleren en spreken mensen aan, leggen de regels uit en waarschuwen. Bij volharding verbaliseren zij en beëindigen ze de overtreding. Welkome hulp bij de publieksbegeleiding kwam van buurtsportcoaches, jongerenwerkers en vele medewerkers van de gemeente. We voeren veel gesprekken, digitaal, telefonisch, vanuit de accountmanagers uit de ambtelijke organisatie maar ook via de collegeleden. Met onder anderen winkeliers, sportverenigingen, cultuurinstellingen, scholen, horecaondernemers en met maatschappelijke instellingen en inwoners. Om de mensen een hart onder de riem steken. Om signalen op te vangen. Om te kijken waar we mensen een handje kunnen helpen.

We zien en laten zien hoe mensen elkaar kunnen inspireren en laten onszelf inspireren. Bijvoorbeeld door ze een podium te bieden via de wekelijkse publicaties in de Nieuwsbode en de Stadspers, via Slotstad RTV en op social media. Het afgelopen jaar gingen wijkmanagers, BOA’s en wijkagenten persoonlijk langs bij beheerders van WhatsAppgroepen omdat de jaarlijkse veiligheidsbijeenkomsten voor inwoners niet door konden gaan. Bij alle hulp en ondersteuning stond nauwe betrokkenheid en verbinding met de inwoners en ondernemers van Zeist centraal binnen de toegestane mogelijkheden. In 2020 is de gemeenteraad op verschillende manieren over het thema veiligheid geïnformeerd. Er zijn bijeenkomsten georganiseerd, de politie heeft de wereld achter de cijfers geduid en elk kwartaal ontvangt de gemeenteraad de Nieuwsbrief Veiligheid. Dit is in lijn met de Methode Duisenberg waarmee de Gemeenteraad wordt ondersteund om beter en effectiever kaders te kunnen stellen en te controleren. Het Veiligheidsplan Zeist 2020-2023 en het Jaarplan Veiligheid 2020 zijn de kaderstellende documenten van het programma Veilig thuis en op straat. Het aantal misdrijven is in 2020 gelijk gebleven ten opzichte van 2019. De resultaten van de burgerpeiling 2019 zijn in 2020 bekend geworden. Inwoners beoordeelden de (sociale) veiligheid in hun buurt gemiddeld met een 7,3 ten opzichte van 6,8 in 2017.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? 1. Ondermijning Om ondermijning in Zeist tegen te gaan hebben we casussen opgepakt samen met partners als Politie, Brandweer, Landelijke voertuigcriminaliteit, Stedin, verzekeringsbedrijven, Odru, BOA’s en het Ondernemersplein. Op 14 oktober hebben de betrokken partners een integrale controle uitgevoerd bij 9 autobedrijven en zijn alle bedrijven op het bedrijventerrein in Zeist-West bezocht voor een gesprek over ondermijning. Er zijn verschillende onrechtmatigheden gesignaleerd op het gebied van milieu, Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en brand- en bouwveiligheid waarvoor boetes zijn uitgedeeld. Afgezien van de geconstateerde onrechtmatigheden is bij deze controle niets gebleken van ernstige ondermijnende activiteiten. Om de bewustwording rondom ondermijning te vergroten hebben we een signaalkaart ontwikkeld en verspreid. Wijkteams en betrokken interne afdelingen zijn geïnformeerd over het handelingsperspectief op het gebied van ondermijning. In de regio zijn we gestart met het ontwikkelen van een gezamenlijk BIBOB-beleid (Bevordering integriteitsbeoordelingen openbaar bestuur). Hiermee kunnen we de

34 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

samenleving nog beter beschermen tegen criminelen die met hun activiteiten de samenleving ondermijnen. 2. Zorg en veiligheid Persoonsgerichte aanpak In 2020 hebben we een nieuw platform voor persoonsgerichte aanpak (PGAx) en de PGA-monitor geïmplementeerd. Daardoor zijn de betrokken partners bij een strafbaar feit direct op de hoogte en kan snel worden gehandeld. Met de PGA-monitor worden de effecten van interventies, zoals het inzetten van traumabehandeling, opvoedondersteuning of voorwaardelijke straffen, gemonitord. Daardoor kan tussentijds worden bijgestuurd als het gewenste effect uitblijft. Dit ondersteunt lik op stuk beleid en draagt bij aan het zichtbaar maken van de gevolgen van ongewenst gedrag. Samen met de gedetineerden maken de penitentiaire inrichting, de reclassering en de gemeente kort na de start van hun detentie een plan om recidive te voorkomen. Zo maakt een gedetineerde bijvoorbeeld kennis met de hulpverleners die hem na detentie gaan begeleiden, wat de kans op terugval verkleint. Uitersten in de samenleving/radicalisering Op scholen en bij zorgpartijen zijn er zogenaamde ‘ambassadeurs’ getraind. Radicalisering heeft steeds andere uitingsvormen en bewustwording daarvan is essentieel om tijdig te kunnen signaleren. We onderhouden contacten met partners zoals scholen, inwoners en wijkteams zodat het onderwerp onder de aandacht blijft.

Wanneer zij eerste signalen zien van onvrede en polarisatie, en daarmee mogelijke radicalisering, denken we mee hoe hier het beste op geacteerd kan worden. 3. Andere vormen van overlast en criminaliteit Jongerenoverlast De coronamaatregelen hebben veel impact op jongeren. In Zeist-Noord zocht een grote groep elkaar vaak op en dit zorgde voor overlast bij omwonenden. We investeerden met het wijkteam in het contact met deze jongeren, zowel op straat als online, en in het contact met de ouders van deze groep. Na deze aanpak was het aantal overlastmeldingen op de betreffende locatie nihil. Als overlast uit de hand loopt en het aanbieden van vrijwillige hulp onvoldoende is, worden jongeren opgenomen in een groepsaanpak. We bekijken wat er op groeps- en individueel niveau nodig is om de overlast en/of het criminele gedrag te stoppen. In 2020 is een groepsaanpak afgerond met als resultaat dat het merendeel van die jongeren nu niet meer zorgt voor overlast. Ze zijn geholpen met solliciteren, gesprekken met school en hun ouders kregen ondersteuning vanuit Centrum Jeugd en Gezin. De jongeren die nog wel voor overlast zorgen of die zich crimineel gedragen, blijven in beeld doordat ze worden besproken in de Top-X aanpak of de lokale PGA. Cybercrime De aanpak van cybercrime is een prioriteit van de gemeenten, het openbaar ministerie en de politie in de regio Midden-Nederland.

Ook in Zeist zien we signalen en aangiftes van cybercrime, zoals phishing. In 2020 hebben we verschillende acties ondernomen om cybercrime tegen te gaan. Zo hebben we in de nationale Week van de Veiligheid een flyer voor bewustwording van cybercrime onder ouderen verspreid in de wijken Oost en Noord. We zijn in 2020 gestart met deelname aan Hackshield, een cybergame voor kinderen van 8-12 jaar. Hiermee leren jongeren op de basisschool al spelend zich weerbaar te maken voor cybercrime. De kinderen leren aan de hand van een software programma (Hackshield) welke gevaren er zijn op internet. Het programma is dusdanig ingericht dat zij ook anderen (volwassenen) hun kennis kunnen overdragen. De kinderen die zich aanmelden worden cyberagents en pakken samen met de politie cybercrime aan. Op 14 januari 2021 waren er 117 cyberagents in de gemeente Zeist. Horecaoverlast

35 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Vanwege de COVID-19 beperkingen was de horeca gedurende langere periodes dicht of beperkt open. Dit leidde ook tot minder overlast en meldingen van vernielingen. In 2020 zijn er door de burgemeester twee waarschuwingsbrieven naar overlast gevende jongeren gestuurd en zijn twee gebiedsverboden (bij zwaardere delicten/ordeverstoringen) opgelegd. Het weekendtoezicht van de BOA’s was vooral gericht op COVID-19 toezicht en in bepaalde periodes ook op de horeca en de terrassen. Enkele horecazaken worden via de Wet BIBOB (integriteitstoets) extra tegen het licht gehouden. Woninginbraken, auto inbraken en fietsendiefstal De inzet van burgerkracht blijft een effectief middel bij de bestrijding van criminaliteit. Daarom is ook dit jaar weer gebruik gemaakt van Burgernet, Waaks! (alerte wandelaars met meestal honden) en WhatsAppgroepen.

Waaks! WhatsApp groepen

2018 330 50

2019 336 110

2020 344 139

Een greep uit veiligheidsacties ter voorkoming van inbraken en diefstal: • Sinds de zomer is het aantal inbraken in Zeist snel gestegen, vooral in Zeist-West. Er zijn tekstkarren zijn geplaatst in Zeist-West om inwoners alert en bewust te maken, en dringend te vragen verdachte situaties te melden bij de politie. • Via social media hebben we inwoners erop gewezen direct 112 te bellen bij het zien van verdacht gedrag. • In september en oktober 2020 heeft de politie zwaar ingezet met extra aanwezigheid in de wijk door het districtelijk flexteam. • Er is een nieuw instrument ingezet: ‘Last onder dwangsom voor het bij zich hebben van inbrekerswerktuigen’. • Omdat er een stijging was van het aantal brom-, snor-, en fietsendiestallen zijn inwoners in de zomer via (digitale) flyers, nieuwsbrieven, Waaks/WhatsAppgroepen en sociale media gewezen op de noodzaak van goede sloten en goede stalling.

Dat deze attenderingsacties effect hebben, blijkt in oktober in Kerckebosch en in november in Zeist-West. “Op een middag zag een bewoner vanuit zijn huis hoe twee mannen in een woning vlakbij probeerden binnen te dringen. De bewoner twijfelde niet en belde 112. De politie was snel ter plaatse en heeft de verdachten kunnen aanhouden. Als bedankje brachten de wijkagent en de wijkmanager van de gemeente Zeist een mooie bos bloemen. Een maand later mochten we nog een bos bloemen brengen bij een 112-melder. Verder zijn we met het Preventieteam langs de deuren gegaan om mensen te attenderen op de het verhoogde aantal inbraken en tips te geven om inbraak te voorkomen. Het aantal inbraken is uiteindelijk weer gedaald.”

36 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

4. Evenementen, brandweerzorg en crisisbeheersing Evenementen Door COVID-19 is er in 2020 een zeer beperkt aantal evenementen geweest. We hebben tijdens de versoepelingen vanuit het Ondernemersplein en met de ketenpartners (Politie, VRU en GHOR) meegedacht met organisatoren hoe we op een veilige manier kleinschalige evenementen toch mogelijk konden maken. Hier lag echter een strikte veiligheidstoets aan ten grondslag, waardoor niet alle evenementen doorgang konden vinden. Brandweerzorg en crisisbeheersing In 2020 is het Regionaal Crisisplan (RCP) 2020-2023 vastgesteld. Vanwege de coronacrisis verkeren wij sinds maart 2020 als regio met alle 26 gemeenten in een situatie van regionale opschaling: ‘GRIP 4 op maat’. Het doel is om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Doordat alle 26 burgemeesters in de Veiligheidsregio Utrecht frequent afstemmen, is er zoveel als mogelijk een eenduidig regionaal corona beleid. Voor inwoners geeft dat duidelijkheid, omdat dezelfde maatregelen gelden in de regiogemeenten. Daarmee wordt tevens het aantal vervoersbewegingen ontmoedigd. De maatregelen van Rijksoverheid en van de Veiligheidsregio Utrecht vertalen wij naar oplossingen op lokaal niveau. Zo hebben we in de decembermaand crowdmanagement ingezet om in te kunnen spelen op verwachte drukte in het centrum van Zeist en diverse wijkwinkelgebieden.

Mede daardoor konden de winkels en winkelgebieden verantwoord open blijven. De toenemende droogte vraag om extra capaciteit op natuurbrandbestrijding. Uit het spreidingsplan van de VRU is in 2020 duidelijk geworden dat zowel post Zeist als Den Dolder aangewezen zijn voor de natuurbrandbestrijding. Als gevolg hiervan zijn op kazerne Zeist twee brandweervoertuigen vervangen. De raad heeft in het najaar ingestemd om Post Den Dolder te verbouwen, zodat deze geschikt wordt voor twee brandweervoertuigen. Daarmee is de post toekomstbestendig en de dekking optimaal.

Wat heeft het gekost?

Exploitatie Lasten/Baten/Saldo per product

Programma Veilig thuis en op straat

(bedragen x € 1.000) 2019 2020 2020 2020 2020 realisatie begroting begroting realisatie verschil na wijz. (A-B) (B) (A) L B S

7.079 144 -6.935

7.292 207 -7.085

7.628 207 -7.421

7.118 V 81 N -7.037 V

510 126 384

Belangrijkste oorzaken van het verschil ten opzichte van de begroting:

37 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Toezicht en handhaving i.v.m. corona FLO brandweer Kapitaallasten openbare ruimte (SFI/VIS) Kosten wijkgericht werken Totaal van diverse kleinere afwijkingen Saldo programma

(1) (2) (3)

€ € € € € €

Verschillen t.o.v. begroting in toevoegingen (N) en onttrekkingen (V) aan reserves via progr. 10 Reserve egalisatie / FLO brandweer (1) € Reserve investeringen openbare ruimte (2) € Reserve egalisatiesystematiek / wijkgericht werken (3) € € Totaal reserveringen € Saldo programma na reserveringen

180.000 V 30.000 N 50.000 V 120.000 V 63.000 V 383.000 V

30.000 V 50.000 N 120.000 N 140.000 N 243.000 V

Overige relevante informatie Kaderstellende documenten: Zie bijlage 4 Verbonden partijen: - VeiligheidsRegio Utrecht (VRU) Beleidsindicatoren (zie bijlage 3): - Winkeldiefstal - Diefstal uit woning - Geweldsmisdrijven - Vernieling en beschadiging - Verwijzingen Halt Risico’s: Zie paragraaf 3.1, weerstandsvermogen en risicobeheersing

38 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Programma 6

Mobiliteit in beweging

Het programma Mobiliteit legt de focus op een veilige, leefbare en bereikbare leefomgeving. We sluiten waar mogelijk en noodzakelijk aan op de regionale ontwikkelingen (zoals U10 en U-Ned) om te borgen dat Zeist en haar kernen ook in de toekomst bereikbaar blijven. In U-NED-verband is voorbereidend onderzoek verricht naar het tracé van een mogelijke HOV-verbinding tussen Zeist en het Utrecht Science Park en het realiseren van een Fiets-OV-overstapplek bij de Jordanlaan. Beide onderzoeken zullen in 2021 vervolgd worden. Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben afgelopen jaar stevig gewerkt aan het veiliger en leefbaarder maken van de leef- en werkomgeving in Zeist. Dit hebben we gedaan vanuit het integraal meerjarenprogramma; de meerjarenplanning voor de vervangingen van onder andere de wegen in de gehele gemeente. In 2020 hebben we veel subsidie verkregen van de Rijksoverheid (verkeersveiligheid) en de provincie (fietsprojecten, verkeersveiligheid). Daarmee kunnen we in 2021 en 2022 een aantal projecten (mede) financieren om het fietsgebruik te stimuleren.

In U10-verband (samenwerking van 16 Utrechtse gemeenten) zijn in 2020 twee convenanten met de Provincie Utrecht afgesloten: de ene behelst de aanleg van de snelfietsroute Utrecht-Amersfoort door Den Dolder, de andere behelst de subsidieregeling voor het verbeteren van fietspaden die liggen op het regionale fietsnetwerk. In 2020 zijn hiermee het fietspad langs de Fornheselaan en langs de Oude Arnhemseweg (tussen Dreef en Sanatoriumlaan) verbreed. In april 2020 is het station Driebergen-Zeist opgeleverd, inclusief busstation, fietsenstalling, de spoortunnel in de Hoofdweg en het afsluiten van de gelijkvloerse spoorwegovergang in de Odijkerweg. Hiermee is het in en rond het station een stuk veiliger geworden. Het mobiliteitsplan (voorheen mobiliteitsvisie) en de actualisatie van het parkeerbeleid hebben vertraging opgelopen, met name door Covid-19 hebben we een langere voorbereiding met betrekking tot de participatie nodig. Mobiliteit en herinrichting wegen • We hebben het eerste deel van de provinciale snelfietsroute tussen Utrecht en Amersfoort aangelegd (Fornheselaan). Het deel langs het spoor tussen het viaduct bij Den Dolder en Soest is nu een snelle, veilige en comfortabele route voor al het fietsverkeer. Het resterende deel - vanaf de aansluiting in Bilthoven tot de Fornheselaan - is uitgesteld.

Dit heeft te maken met de ‘Nieuwe verbinding’ in Den Dolder, als gevolg van het besluit om de spoorwegovergang te sluiten voor gemotoriseerd verkeer. Afhankelijk van de route van deze nieuwe verbinding, kunnen we een definitieve keuze maken voor het tracé van de snelfietsroute door Den Dolder. Daarna gaan we aan de slag met de aanleg, waarschijnlijk in 2022. • De fietsoversteek Lage Weg – Waterigeweg is vernieuwd: fietsers hebben nu meer ruimte en het is voor automobilisten veel duidelijker geworden dat er fietsers uit twee richtingen kunnen oversteken. Dit maakt de situatie een stuk veiliger. • De Oude Arnhemseweg Noord is opnieuw aangelegd met een versmalde rijbaan in straatstenen en een verbreding van het vrijliggende fietspad. Dit verbetert de doorstroming en de verkeersveiligheid. Bovendien ontstaat er meer ruimte voor de bomen om door te groeien en voor het regenwater om te infiltreren in de verbrede bermen. • We hebben de Kromme Rijnlaan en de kruising Kroostweg-Noord heringericht. De weg is smaller gemaakt. Hierdoor wordt het verkeer gedwongen om langzamer te rijden. Het aanbrengen van de LED verlichting is uitgesteld en wordt op een later moment voltooid.

39 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

•

•

• •

•

Na een aanbesteding zijn we in 2020 gestart met de verbreding van het kruispunt Utrechtseweg/Kromme Rijnlaan/De Dreef) en de aanleg van de fietstunnel. Dit is de eerste stap naar verbetering van de doorstroming op de Utrechtseweg. In 2020 hebben we een aantal projecten afgerond die een grote bijdrage leveren aan de verkeersveiligheid. We hebben de Dolderseweg opnieuw ingericht met drempels en een versmalling van de rijbaan. Hiermee hebben we de inrichting aangepast aan de status van de weg, namelijk een verblijfsgebied waar maximaal 30 km/u gereden mag worden. Daarnaast hebben we de bermen verbreed en heeft het regenwater nu meer ruimte om te infiltreren in de bodem. Op de rotonde Oranje Nassaulaan-Hoog Kanje is een drempel aangelegd, zodat het verkeer nu rustiger de wijk in rijdt. De aanleg van de rotonde Woudenbergseweg – Austerlitzseweg is doorgeschoven naar 2021. In het Centrum hebben we door een onafhankelijk bureau een veiligheidsaudit van de Slotlaan laten uitvoeren. In 2021 gaan we gaan we de aanbevelingen in overleg met de gemeenteraad en belanghebbenden beoordelen en implementeren. De wijkverkeersplannen rond het centrum zijn in 2020 opgestart en worden in 2021 afgerond. In 2020 hebben we 50 nieuwe elektrische laadpunten aangelegd, waarmee het aantal openbare laadpunten in de gemeente Zeist op 230 komt.

Daarnaast hebben we de komst van een laadplein op de Zinzendorflaan voorbereid. Begin 2021 worden hier 40 laadpunten aangelegd.

Onderhoud wegen en paden • We zijn verder gegaan met het vervangen van de bestaande halfverharding door Gravilyn. Deze 100% natuurlijke en duurzame verharding is bijzonder milieuvriendelijk. De bovenlaag van de volgende voetpaden is vervangen: van Lenneppark, Pr. Lorentzlaan (pad richting Laantje zonder Eind), Park Griffesteijnselaan/plein, Fr. Hendriklaan, Ostadelaan, Lyceumlaan, Franssen v.d. Puttelaan, Tolhuislaan, Oude Woudenbergsezandweg (deels), Koelaan (deels), Park Thorbeckelaan • Op de volgende wegen is groot onderhoud uitgevoerd met het aanbrengen van een nieuwe asfaltlaag: Van Ostadelaan, park Zinzendorflaan, Nijenheim voetpaden, Griffesteijnselaan voetpaden Eldorado, Couwenhoven 33 en 87 voetpaden. • Armaturen voor energiezuinige led-lampen zijn vervangen. In totaal gaat het om 377 stuks vanuit onderhoud en 27 stuks in projecten (o.a. pastoor Cohusstraat). • Alle bruggen en overige civiele constructies (52 stuks) hebben we laten inspecteren. Uit deze inspectie zijn geen bijzonderheden gekomen, de civiele constructies behoeven de komende periode enkel onderhoud en het is niet nodig om te vervangen. Parkeren • We hebben in 2020 onze parkeervergunningen gedigitaliseerd. Dat betekent dat er per 1 januari 2021 geen papieren parkeervergunningen meer in de auto’s liggen.

In 2021 wordt het E-loket ingericht en kan men sneller en eenvoudiger een vergunning aanvragen, wijzigen of beëindigen). • In 2020 hadden we gesprekken willen voeren met de samenleving over specifieke parkeerthema’s. Dat zou dan gebeuren in het kader van de op te stellen Mobiliteitsvisie, waarin ook ambities en speerpunten voor parkeren opgenomen worden. Door het coronavirus heeft het proces van de Mobiliteitsvisie vertraging opgelopen en zullen we deze gesprekken in 2021 voeren. Het coronavirus heeft invloed gehad op de hoeveelheid bezoekers in ons centrum. Daardoor vallen ook de parkeeropbrengsten lager uit dan normaal. We schatten in dat het effect ongeveer rond de € 487.000 ligt. Voor een deel zijn we hiervoor gecompenseerd (€ 363.000).

40 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Wat heeft het gekost? Exploitatie Lasten/Baten/Saldo per product

Programma Mobiliteit in beweging

(bedragen x € 1.000) 2019 2020 2020 2020 2020 realisatie begroting begroting realisatie verschil na wijz. (A-B) (B) (A) L B S

9.710 3.455 -6.255

8.646 3.507 -5.139

9.320 3.181 -6.139

9.440 N 2.779 N -6.661 N

120 402 522

Belangrijkste oorzaken van het verschil ten opzichte van de begroting: Kapitaallasten openbare ruimte (SFI/VIS) Parkeerinkomsten i.v.m. corona Onderhoudskosten openbare ruimte (SFI/VIS) Handhaving parkeren Parkeren hogere kosten Naheffingen en abonnementen parkeren Onderhoud panden (parkeergarages en kinderboerderij) Kosten straatreiniging / bladruimen (50%) Kosten straatreiniging / bladruimen (50%) Kosten kleine machines Totaal van diverse kleinere afwijkingen Saldo programma

(1) (2)

(3) (y)

€ € € € € € € € € € € €

Verschillen t.o.v. begroting in toevoegingen (N) en onttrekkingen (V) aan reserves via progr.10 Reserve investeringen openbare ruimte (1) € Reserve onderhoud openbare ruimte (2) € Reserve onderhoud kapitaalgoederen (3) € € Totaal reserveringen € Saldo programma na reserveringen

230.000 N 125.000 N 99.000 N 85.000 N 85.000 N 60.000 V 56.000 N 35.000 V 35.000 V 20.000 V 8.000 V 522.000 N

230.000 V 99.000 V 56.000 V 385.000 V 137.000 N

NB. Onderdeel Y betreft verrekening met voorziening riolering Overige relevante informatie Kaderstellende documenten: Zie bijlage 4 Verbonden partijen: - Coöperatie ParkeerService (CPS) Beleidsindicatoren (zie bijlage 3): Geen Risico’s: Zie paragraaf 3.1, weerstandsvermogen en risicobeheersing

41 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

Programma 7

Meedoen

Meedoen is belangrijk voor een goed leven in Zeist en is ook het uitgangspunt voor 2020. Alle inwoners, jong en oud, tellen mee en moeten kunnen meedoen in de samenleving. De meeste mensen zijn prima in staat hun weg te vinden. Onderwijs is hiervoor een belangrijke basis. Om dit te versterken hebben we met het onderwijs ingezet op het ondersteunen van peuters en leerlingen in het basisonderwijs, voortgezet onderwijs en MBO vanuit onze gemeentelijke rol. Waar nodig vanwege corona in digitale vorm, maar diverse activiteiten konden wel op (voor)scholen doorgaan. Anderen ondervinden belemmeringen door taal, armoede, eenzaamheid en gebrek aan huisvesting. Samen met de Regionale Sociale Dienst en maatschappelijke partners zoals de Voedselbank zorgen we ervoor dat iedereen in Zeist kan rekenen op inkomen, financiële en praktische ondersteuning. Waar nodig helpen we mensen naar werk of participatie. We zorgen dat er samenhang is tussen welzijn, bestaanszekerheid, jeugdzorg en onderwijs. Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Onderwijs In Zeist hebben we een breed aanbod aan openbaar, bijzonder en speciaal onderwijs in zowel het basisals voortgezet onderwijs. Onderwijs geeft kinderen en jongeren de kans zich te ontwikkelen en te vormen.

De scholen en hun schoolbesturen hebben de taak om het onderwijs te organiseren en kwalitatief goed 2 onderwijs te bieden aan hun leerlingen. De samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs zijn er om met hun aangesloten schoolbesturen passend onderwijs te bieden voor elke leerling. Vanuit onze gemeentelijke verantwoordelijkheid ondersteunen wij onze jongeren en hun gezinnen op het gebied van welzijn, voorscholen en jeugdhulp. Daarom is de samenwerking met het onderwijs en de voorscholen zo belangrijk en hebben wij in deze samenwerking ingezet op het vergroten van onderwijskansen voor iedereen. In coronatijd vervulde de gemeente een coördinerende rol bij de noodopvang voor kinderen tot 12 jaar van ouders in een cruciaal beroep en voor kinderen die zich in een kwetsbare situatie bevinden. • •

•

•

3

Voor de realisatie van de Covid noodopvang hebben we als gemeente Zeist heel intensief en constructief samengewerkt met het onderwijs, peuteropvang en welzijnsorganisatie. In het kader van de doorgaande leer- en ontwikkellijn en op taal- en ontwikkelingsvraagstukken via de voorschoolse educatie, hebben we afspraken gemaakt tussen basisscholen, het samenwerkingsverband Zuid Oost Utrecht, het CJG en de voorscholen. Het gaat om afspraken waarbij kinderen al in een vroeg stadium (op de voorschool) preventief in beeld komen en tezamen met de ouders kunnen worden begeleid op het gebied van (taal)ontwikkeling. Door een goede overgang van peuter naar schoolgaand kind, kunnen zij een goede start maken op de basisschool. Per 1 augustus 2020 is het aantal uren voorschoolse educatie (VE) in Zeist uitgebreid van 14 naar 16 uur per week en gingen er 385 peuters naar de peuteropvang, waarvan 190 VVE-geïndiceerde peuters. In verband met de coronacrises liggen deze aantallen respectievelijk 19 en 9 kinderen lager dan in de tweede helft van 2019. Om van invloed te zijn op de ontwikkeling van VVE-geïndiceerde peuters, moet het VE-aanbod voldoende intensief zijn en van goede kwaliteit en dat is de reden dat de wettelijke uitbreiding van het aantal uren VE heeft plaatsgevonden. In het kader van deze urenuitbreiding is er een nieuwe subsidieregeling opgesteld.

We willen dat jongeren mentaal weerbaar zijn en dat de schadelijke gevolgen van drugsgebruik bekend zijn. In 2020 zijn over deze thema’s, in samenwerking met de scholen, 28 lessen gegeven op het PO en VO. Deze waren vanwege corona deels digitaal.

2

Scholen zijn via hun schoolbesturen aangesloten bij een samenwerkingsverband, met als doel het bieden van passend onderwijs. Bij Zeister scholen gaat het om het samenwerkingsverband PO Zuidoost Utrecht, het samenwerkingsverband VO Zuidoost Utrecht en Berséba voor reformatorisch passend onderwijs 3 volgens de vastgestelde afspraken uit de Lokale Educatieve Agenda Zeist (LEA-Z)

42 Jaarrekening 2020 – Gemeente Zeist

•

•

•

•

•

•

Voor de zomer 2020 zijn op 9 scholen (basis onderwijs, voortgezet onderwijs en (voortgezet) speciaal onderwijs) de pilots afstemming onderwijs en jeugdhulp afgerond, waarin is ingezet op het vormen van multidisciplinaire teams met school, leerplicht, CJG en jeugdgezondheidszorg. Inhoudelijke resultaten zijn onder andere dat een school CJG-er meer onderdeel is van de school en er snellere ondersteuning is bij leerlingen. Resultaten in proces zijn onder meer een betere samenwerking door het organiseren van gezamenlijk structureel en cyclisch overleg, meer gezamenlijke afspraken rondom een casus en meer gezamenlijke regie, nabijheid en contact. Werken met vaste contactpersonen blijkt hierbij een belangrijke randvoorwaarde. We hebben met de samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs een bijeenkomst georganiseerd met alle scholen in Zeist om de ervaringen en resultaten van de pilots terug te koppelen. De 9 pilotscholen delen hun ervaringen. Voor deze bijeenkomst waren ook de CJG-ers, leerplichtambtenaren en jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen uitgenodigd. Deze bijeenkomst zou plaatsvinden in oktober 2020 maar was vanwege corona verplaatst naar februari 2021. In 2020 is met vier scholen, met name speciaal onderwijs, de gemeente en de samenwerkingsverbanden passend onderwijs gestart met het ontschot inzetten van middelen.