00-22RV003 rv Mobiliteitsplan 2022-2027

RAADSVOORSTEL Mobiliteitsplan 2022-2027

Portefeuillehouder Opsteller Zaak/stuknummer Raadsvoorstel

W. Catsburg en L. Hoogstraten Ronde Tafel B. Hendriksen 0429086 22RV003

2e Ronde Tafel Debat Raadsvergadering

30 november 2021 16 december 2021 10 februari 2022 22 februari 2022

Maatschappelijk effect en doel van het voorstel Het vaststellen van het Mobiliteitsplan voor de periode 2022 - 2027 als uitwerking van de Mobiliteitsvisie, met 5 ambities en 22 speerpunten op het gebied van Verkeer, mobiliteit en parkeren. Voorstel 1. 2. 3.

In te stemmen met het Mobiliteitsplan 2022 - 2027; Het GVVP (uit 2013) en het Verkeerscirculatieplan (uit 2012) in te trekken; Enkele maatregelen op het gebied van parkeerregulering nader uit te werken in een nieuwe Parkeernota (ter vervanging van de Parkeernota 2004).

Besluit raad 25 januari 2022: Van agenda gehaald. Besluitvorming na Debat in de raad van 22 februari

Basis In mei 2021 heeft de gemeenteraad van Zeist de Mobiliteitsvisie vastgesteld (Raadsbesluit 21RV019). In de Mobiliteitsvisie geven we richting aan mobiliteitsbehoeften en de keuzes die de meesten van ons daarbij elke dag maken. Een koers naar veilige, duurzame en toegankelijke mobiliteit en goede bereikbaarheid ongeacht het vervoermiddel. In dit mobiliteitsplan worden, zoals vastgelegd in bovengenoemd raadsbesluit, de vastgestelde ambities en speerpunten nader uitgewerkt. Inleiding In het Hoofdlijnenakkoord 2018-2022 is afgesproken om een nieuwe visie op mobiliteit op te stellen, die nader uitgewerkt wordt in een nieuw mobiliteitsplan. Gelijkwaardigheid van de diverse vervoersmiddelen zoals voetganger, fiets, Openbaar Vervoer en auto, is uitgangspunt, zodat de keuzevrijheid van mensen is geborgd. In de nieuwe visie en het nieuwe plan ligt een heldere toekomstvisie op verkeer en mobiliteit besloten, die nauw aansluit op relevante visies zoals bijvoorbeeld het Integraal Regionaal Perspectief, het Regionaal Mobiliteitsplan, Utrecht Nabij, Nationaal Toekomstbeeld Fiets, Regionale Parkeerstrategie, Ontwikkelperspectief verstedelijking en bereikbaarheid Metropoolregio Utrecht 2040 van U-NED en de Propositie van Zeist.

Mobiliteit is een voorwaarde voor persoonlijke ontwikkeling, voor werk, voor opleiding, maar ook voor sport, cultuur en recreatie en natuurlijk voor persoonlijk contact. De komende jaren zal de mobiliteitsvraag in Zeist en de regio als gevolg van de te verwachten bevolkingsgroei in de regio blijven toenemen. Tegelijkertijd verandert de manier waarop we ons vervoeren, denk daarbij

bijvoorbeeld aan nieuwe ontwikkelingen als snelfietsroutes, mobiliteitshubs, deelauto’s en de elektrische fiets. Het autoverkeer in Zeist staat in de spits regelmatig vast, reden om de komende jaren een inhaalslag te verrichten voor voetgangers en fietsers. Tegelijkertijd blijven we ons inzetten voor een optimale bereikbaarheid van de kernen middels Openbaar Vervoer (bus én trein). Middels dit Mobiliteitsplan denken wij de opgave uit te kunnen voeren om de vijf kernen leefbaar, veilig en bereikbaar te houden. Bijvoorbeeld door in Den Dolder integraal te werken aan de snelfietsroute en het project Nieuwe Verbindingen. Het gemeentelijke mobiliteitsbeleid was ondergebracht in het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan (GVVP) uit 2013, het Verkeerscirculatieplan (VCP) uit 2012 en de Parkeerbeleidsnota uit 2004. Dit beleid dient te worden geactualiseerd om in te spelen op de huidige en toekomstige veranderingen op het terrein van mobiliteit. De Mobiliteitsvisie beschrijft de ambities en uitgangspunten voor de mobiliteit in Zeist. Deze Mobiliteitsvisie is nu uitgewerkt in een Mobiliteitsplan 2022 - 2027, dat concrete maatregelen en acties bevat. De Mobiliteitsvisie en het Mobiliteitsplan vervangen, samen met de nog te schrijven nieuwe Parkeernota 2022, het huidige mobiliteitsbeleid. Voorgesteld wordt het GVVP en VCP in te trekken.

De Parkeernota 2004 kan pas worden ingetrokken als de nog op te stellen Parkeernota 2022 is vastgesteld. Parkeernota 2022 Het thema parkeren komt bij meerdere speerpunten in het Mobiliteitsplan terug. Hieronder een overzicht van de parkeermaatregelen uit het Mobiliteitsplan, die in de Parkeernota 2022 uitgewerkt gaan worden in concrete uitvoeringsregels. • • • • • •

Vergroten van de rayons voor houders van een parkeervergunning zodat de kans stijgt dat mensen in hun eigen rayon een parkeerplaats kunnen vinden. In de parkeernota stellen we de parkeerrayons vast. Betere benutting van parkeergarages en parkeerterreinen stimuleren door de parkeertarieven in de garages en op straat aan te passen. In de parkeernota stellen we de parkeertarieven vast. Spelregels opstellen over de invoering van betaald parkeren. In de parkeernota stellen we een stappenplan invoering betaald parkeren vast. Uitwerken uitgangspunten voor parkeren op eigen terrein. In de parkeernota stellen we de uitgangspunten vast. Parkeernormen voor auto en fiets vaststellen inclusief spelregels om hiervan af te kunnen wijken. In de parkeernota stellen we fiets- en autoparkeernormen vast, ook in relatie tot deelmobiliteit en Mobility as a Service-concepten. Borgen voldoende (ruime) gehandicaptenparkeerplaatsen. In de parkeernota leggen we vast hoeveel plekken er minimaal moeten zijn en aan welke normen ze moeten voldoen.

Overige onderwerpen uit de huidige Parkeernota 2004 worden zonodig geactualiseerd en er wordt zoveel mogelijk ingespeeld op de Regionale Parkeerstrategie van de U10, die momenteel in ontwikkeling is. Motie onderzoek betaald parkeren Op 10 november 2020 heeft u in de motie “onderzoek betaald parkeren” bij raadsvoorstel 20RV053 gevraagd om verschillende scenario’s van parkeerbeleid in beeld te brengen, van betaald tot gratis parkeren (al dan niet met blauwe zones), en daar ook de toekomstige ontwikkeling van de parkeergarages in te betrekken, alsmede gratis parkeren voor mantelzorgers en zorgverleners. In de bijgevoegde notitie ‘Afdoening motie onderzoek betaald parkeren’ staan de overwegingen die hier betrekking op hebben. Wij vertrouwen erop hiermee op adequate wijze tegemoetgekomen te zijn aan de in de motie gestelde vragen. Argumenten 1. De komende jaren zal de mobiliteits- en parkeervraag in Zeist en de regio toenemen. Als we niets doen gaat Zeist vastlopen, zullen de kernen minder goed bereikbaar worden, komt de gezonde leefomgeving onder druk te staan en gaat de verkeersonveiligheid toenemen. 2. Momenteel is het mobiliteitsbeleid van de gemeente Zeist ondergebracht in het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan 2014-2023 (GVVP) uit 2013, het Verkeerscirculatieplan (VCP) uit

3. 4.

5.

6.

7.

8. 9.

2012. Deze houden onvoldoende rekening met inmiddels gangbare mobiliteitsontwikkelingen als elektrisch vervoer, doorfietsroutes en mobiliteitshubs. De Mobiliteitsvisie en het Mobiliteitsplan vervangen deze beleidsstukken. In het mobiliteitsplan staan enkele maatregelen die nader uitgewerkt worden in de nieuwe parkeernota 2022 en die Parkeernota uit 2004 vervangt. Met vaststelling van het Mobiliteitsplan wordt voldaan aan één van de afspraken uit het Hoofdlijnenakkoord 2018-2022. Het Mobiliteitsplan speelt in op de eerste zes aandachtspunten van Hoofdstuk 6: Mobiliteit in beweging. Gedurende het participatietraject – bestaande uit een mobiliteitswebinar, vijf digitale wijkbijeenkomsten, een online knelpuntenkaart en een telefonisch spreekuur) zijn circa 1225 unieke meldingen opgehaald. Deze zijn zoveel mogelijk verwerkt in dit mobiliteitsplan. Een deel van de praktische meldingen (zoals bijvoorbeeld ontbrekende verkeersborden) zijn inmiddels of worden binnenkort verholpen. Het budget SFI-VIS is bedoeld om de bestaande infrastructuur aan het einde van de levensduur te vervangen. SFI-VIS is niet bedoeld om wegen anders in te richten (bijvoorbeeld Duurzaam Veilig), om het areaal uit te breiden of om op zichzelf staande verkeersveiligheidsmaatregelen te treffen.

Gevolg is dat veel van de huidige 30 km/u-wegen niet of slechts gedeeltelijk aangelegd zijn volgens de Duurzaam Veilig-methode. Waar mogelijk zal ‘werk met werk’ verricht worden. Het beschikbare budget voor verkeersmaatregelen is onvoldoende groot om succesvol subsidies aan te vragen bij Rijk en/of Provincie Utrecht, deze subsidies zijn vrijwel altijd op basis van cofinanciering. Een bijdrage van de gemeente is zodoende een vereiste. De Adviescommissie Milieu en Leefomgeving heeft positief geadviseerd (zie bijlage). Met het Mobiliteitsplan werkt de gemeente Zeist ook het Schone Lucht-akkoord uit.

Toelichtingen V Financiën V Communicatie

Juridisch Automatisering

V

Risico’s Anders: kanttekeningen, participatie, duurzame aspecten

FINANCIEN In bijlage bij dit Raadsvoorstel treft u de financiële onderbouwing van het Mobiliteitsplan. In dit overzicht staan de maatregelen uit het Mobiliteitsplan, de verwachte kosten, eventuele subsidies en de benodigde extra middelen om het Mobiliteitsplan te kunnen uitvoeren. De totale kosten om dit Mobiliteitsplan (2022-2027) uit te voeren is € 19,5 mln. We verwachten voor een bedrag van € 10,3 mln aan subsidies te kunnen ontvangen. Ongeveer de helft hiervan is al toegezegd door Rijk en Provincie. Voorwaarde is dat we zelf ook een financiële bijdrage leveren. SFI/VIS is onze gemeentelijke financieringsbron om diverse objecten in de openbare ruimte aan het einde van hun levensduur te kunnen vervangen. Bijvoorbeeld onze wegen, VRI’s en de openbare verlichting. Het Duurzaam Veilig inrichten van onze wegen proberen we zoveel mogelijk te combineren met de reguliere vervanging van onze wegen. Dit “werk met werk” maken is veel efficiënter en zorgt middels SFI/VIS voor dekking van het Mobiliteitsplan voor een bedrag van 6,3 mln. Op een bedrag van € 19,5 mln komen we € 2,8 mln tekort. Dit bedrag hebben we nodig om werk met werk te maken met SFI/VIS en om de subsidies van Rijk en Provincie te effectueren. Een groot deel van de werkzaamheden betreft investeringen. Deze investeringen kunnen we over de levensduur (vaak 40 jaar) afschrijven.

Dat leidt tot de volgende benodigde budgetten per jaar:

De Begroting 2022 is gereed en ligt ter besluitvorming bij uw raad. Binnen de meerjarenbegroting is momenteel nagenoeg geen ruimte om extra lasten op te vangen. Het voorstel is om de benodigde middelen voor 2023-2027 op te nemen in de Kadernota 2023, zodat dit onderdeel uitmaakt van de integrale afweging bij de begroting 2023. Dit betekent dat de benodigde middelen voor het Mobiliteitsplan op zijn vroegst beschikbaar zijn per 2023. De benodigde € 50.000 in 2022 voor de

nieuwe Parkeernota en Smart Mobility nemen we op in de 1e Bestuursrapportage van 2022, deze onderwerpen kunnen niet wachten tot 2023. Als er bij de Begroting 2023 onvoldoende middelen beschikbaar zijn, dan stellen we u voor om de gevraagde investeringen (= kapitaallasten) prioriteit te geven boven de gevraagde exploitatiebudgetten. Dit vanwege de maatschappelijke impact van deze investeringen, de relatie met SFI/VIS (efficiency) en de relatie met de subsidies (geen investeringen betekent geen subsidies). KANTTEKENINGEN Bij het uitvoeren van het Mobiliteitsplan is de gemeente Zeist op een aantal vlakken afhankelijk van regionale ontwikkelingen waarbij provincie en het rijk het voortouw hebben. Denk hierbij vooral aan de OV-verbindingen en de provinciale en rijkswegen. Bij de vaststelling van de Mobiliteitsvisie heeft de gemeenteraad per amendement een extra speerpunt toegevoegd: Smart Mobility. Dit is als 22e speerpunt toegevoegd in het Mobiliteitsplan. Ook met het extra geld voor o.a. verkeersveiligheidsprojecten resteert er na 2027 een grote opgave om wegen, trottoirs en fietspaden veilig en toegankelijk in te richten. Hoewel de subsidieaanvragen van de afgelopen jaren over het algemeen succesvol zijn gebleken, kunnen we er op voorhand niet van uitgaan dat de aanvragen ook allemaal gehonoreerd zullen worden door de subsidieverstrekker(s).

Subsidieregelingen kunnen bovendien veranderen of stopgezet worden. Subsidies worden over het algemeen verstrekt op voorwaarde van cofinanciering. PARTICIPATIE Het Mobiliteitsplan is mede tot stand gekomen middels een breed participatietraject met de Zeister samenleving. Een inleidend webinar, 5 wijkbijeenkomsten, een telefonisch spreekuur en een online knelpuntenkaart hebben geleid tot circa 1225 aandachtspunten vanuit de samenleving. Vanwege de coronapandemie heeft het participatietraject voornamelijk online plaatsgevonden. De opbrengst van het participatietraject is opgenomen in de Reactienota (zie bijlage), waarbij op elke melding een reactie is geschreven. De opbrengst van het participatietraject is, waar mogelijk en wenselijk, verwerkt in het Mobiliteitsplan. DUURZAME ASPECTEN Duurzame Mobiliteit is een van de ambities van de Mobiliteitsvisie. Mobiliteitskeuzes hebben een substantiële impact op het energiegebruik. Momenteel is een derde van de Zeister energievraag gerelateerd aan mobiliteit (inclusief snelwegen). Daarnaast hebben mobiliteitskeuzes grote invloed op de luchtkwaliteit en het klimaat. Met de ‘Trias Mobilica’ als inspiratie zet Zeist in op: 1) het verminderen van vervuilende verplaatsingen, 2) het stimuleren van een andere, minder milieubelastende voertuigkeuze, en 3) het verbeteren van de energie-efficiëntie.

Deze combinatie van vermindering, verandering en verbetering steunt de gemeente met fysieke ingrepen en beleidsverandering. In het Mobiliteitsplan is ruime aandacht voor duurzame vormen van mobiliteit, zoals lopen, fietsen, openbaar vervoer en elektrisch rijden. Met het Mobiliteitsplan werkt de gemeente Zeist ook het Schone Lucht-akkoord uit. COMMUNICATIE We communiceren over deze mobiliteitsvisie en de datum van de Ronde Tafel met een persbericht. Betrokkenen van de klankbordgroep (Mobiliteitsvisie) en de bezoekers van de 5 wijkbijeenkomsten informeren we per mail over het besluit van het college en de Ronde Tafel. Wij attenderen hen op de mogelijkheid om op de Ronde Tafel in te spreken. Het Mobiliteitsplan en de reactienota zullen ter download aangeboden worden via de website www.zeist.nl/mobiliteitsplan. BIJLAGEN 1. 2. 3. 4.

Mobiliteitsplan 2022-2027 Advies AML Reactienota participatietraject Notitie motie Onderzoek betaald parkeren

RAADSBESLUIT

Behoort bij raadsvoorstel Nr. 22RV003

De raad van de gemeente Zeist; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 02 november 2021;

BESLUIT:

1.

In te stemmen met het Mobiliteitsplan 2022 – 2027.

2.

Het GVVP (uit 2013) en het Verkeerscirculatieplan (uit 2012) in te trekken.

3.

Enkele maatregelen op het gebied van parkeerregulering nader uit te werken in een nieuwe Parkeernota (ter vervanging van de Parkeernota 2004).

Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 22 februari 2022

De raad voornoemd,

mr. J. Janssen, griffier

D. van Ginkel, plv. voorzitter