Accountantsverslag 2025 - gemeente Zeewolde getekend
Tekst van het document
Per saldo persoonlijker ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 Gemeente Zeewolde 19MEI 2026
Aan de gemeenteraad | Geachte leden van de gemeenteraad, van de gemeente Zeewolde | Graag bieden wij u hierbij ons accountantsverslag met betrekking tot de controle van de jaarrekening 2025 van gemeente Zeewol | de aan. Onze opdracht is Postbus 1 | uitgevoerd in overeenstemming met onze opdrachtbevestiging van 13 oktober 2025. Dit verslag gaat in op onze belangrijkste bev | indingen uit de controle van de 3890 AA ZEEWOLDE | jaarrekening 2025. Datum | Bij de jaarrekening 2025 van de gemeente Zeewolde zijn wij voornemens een controleverklaring met een goedkeurend oordeel te v | erstrekken 19 mei 2026 | betreffende de getrouwheid. Ons kenmerk | De jaarrekening 2025 is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Z | eewolde. Bij deze ACV2025 | jaarrekening hebben wij op 19 mei 2026 een goedkeurende | controleverklaring voor het getrouwe beeld verstrekt. Behandeld door | Wij bedanken de medewerkers van de gemeente Zeewolde voor de open en constructieve wijze van samenwerking bij het verrichten | van onze J.H. Hop RA | controlewerkzaamheden en zijn vanzelfsprekend graag bereid een nadere toelichting te verstrekken. Met vriendelijke groet, Eshuis Registeraccountants B.V. A.
(Antine) van de Groep MSc RA Partner Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde | 2 3 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid ▪ Bestuurlijke samenvatting controle 2025 4 ▪ Belangrijkste bevindingen uit onze controle 8 ▪ Rechtmatigheidsverantwoording 19 ▪ De financiële positie van uw gemeente 23 ▪ Financiële positie ▪ Resultaatanalyse ▪ Organisatie 29 ▪ Administratieve organisatie en interne beheersing ▪ IT-audit 31 ▪ Onze kijk op de algemene IT-beheersingsmaatregelen ▪ Betrouwbaarheid en continuïteit van IT omgeving ▪ Overige aangelegenheden 33 ▪ Bijlagen 36 ▪ Bijlage 1a: Niet-gecorrigeerde controleverschillen ▪ Bijlage 1b: Onzekerheden in de controle ▪ Bijlage 1c: In de controle opgenomen aanpassingen ▪ Bijlage 1d: In de controle opgenomen aanpassingen rechtmatigheidsverantwoording ▪ Bijlage 1e: Tekortkomingen in de toelichtingen ▪ Bijlage 1f: Bevindingen controle SiSa-bijlage 2025 ▪ Bijlage 2: Onafhankelijkheid Inhoudsopgave Per saldo persoonlijker Bestuurlijke samenvatting Bestuurlijke samenvatting Conclusies jaarrekeningcontrole 2025 Inleiding Onderwerp | Beschrijving | Referentie Inleiding Getrouwheidsoordeel | • | Wij zijn voornemens
een goedkeurend | oordeel te verstrekken voor de getrouwheid. | Pagina 9 Inhoudsopgave Inhoudsopgave | • | De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 1.832.000. Samenvatting Financiële positie | • | De financiële positie ultimo 2025 is verbeterd ten opzichte van 2024. Met name het gevolg van het positieve resultaat | Pagina 23 Samenvatting | over 2025 ad. € 7,5 miljoen. Bevindingen | • | Het weerstandsvermogen bedraagt € 63,6 miljoen. De weerstandscapaciteit is ruim hoger dan de door de gemeente Bevindingen | onderkende aanwezige risico’s ad € 2,8 miljoen.Dit leidt tot een ratio weerstandsvermogen van 22,8. Rechtmatigheid Interne beheersing | • | In het najaar 2025 hebben wij onze interimcontrole uitgevoerd, waarbij wij de administratieve organisatie en interne | Pagina 29 Rechtmatigheid | beheersing in opzet en bestaan hebben getoetst. De bevindingen hebben wij aan het college gerapporteerd via onze management letter. Onze algemene indruk van de gehele administratieve organisatie en interne beheersing is positief, Financiële positie echter zien wij verbetermogelijkheden binnen de processen en samenwerking met GR Meerinzicht. Financiële positie | • | In de management letter hebben wij enkele terugkerende bevindingen gerapporteerd die ten opzichte van eerdere jaren niet zijn opgevolgd.
Wij raden de gemeente aan om blijvende aandacht te besteden aan het inkoop- | en Organisatie | aanbestedingsproces. | Pagina 31 Organisatie | • | Tijdens de interimcontrole zijn ook de algemene IT beheersmaatregelen in opzet en bestaan beoordeeld die zijn ingeregeld bij de meest kritische applicaties rond het sociaal domein, inkoopfactuurverwerking, belastingen en de financiële administratie, zoals belegd bij GR Meerinzicht. Onze bevindingen zijn gedeeld in de management letter aan IT-audit GR Meerinzicht | en wij raden de gemeente aan kennis te nemen van onze bevindingen. IT-audit | • | De gemeente heeft bedrijfsvoeringstaken ondergebracht bij GR Meerinzicht. Echter blijft het ontwikkelen van een beleidsvisie de verantwoordelijkheid van de gemeente, ook voor uitbestede bedrijfsvoeringstaken. Gezien de Overig ontwikkelingen binnen diverse domeinen blijft het van belang dat de gemeente samen met GR Meerinzicht | blijft Overig | werken aan het verder optimaliseren van de administratieve organisatie en interne beheersing, zowel voor financiële- als IT-processen. • | In onze managementletter hebben wij in het bijzonder aandacht gevraagd voor de ontwikkelingen in de Bijlagen Bijlagen | cyberbeveiligingswetgeving.
Kwaliteit verslaggeving | • | Wij hebben het door het management toegepaste proces met betrekking tot belangrijke verslaggevingspraktijken | Pagina 10 geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de verslaggevingspraktijken en de toegepaste inschattingen aannemelijk zijn en consistent worden gebruikt. Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 5 Bestuurlijke samenvatting Conclusies jaarrekeningcontrole 2025 Inleiding Onderwerp | Beschrijving | Referentie Inleiding | Controleproces | • | Bij de start van de controle waren de jaarstukken gereed, het controledossier was nagenoeg compleet. Wij hebben de | Pagina 9 Inhoudsopgave | eerste | deelwaarnemingen aan het begin van onze controle uitgezet, onze aanvullende vragen zijn direct Inhoudsopgave | beantwoorden/of via de aanvullende vragenlijst in GoogleDrive Deze acties hebben bijgedragen aan het voorspoedige verloop van het controleproces. Wij willen de ambtelijke organisatie graag bedanken voor hun inzet en adequate oplevering en beantwoording van onze vragen. Samenvatting Samenvatting | Grondexploitatie - | proces | • | Wij hebben het proces beoordeeld waarmee het management schattingsposten met betrekking tot de grondexploitatie | Pagina 11 bepaalt en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd.
De gemeente heeft de schattingen en Bevindingen | veronderstellingen toereikend onderbouwd en heeft ten aanzien van de kosten- | en opbrengstenstijging gebruik gemaakt Bevindingen | van Outlook Metafoor in combinatie met een standpuntennotitie van Stadkwadraat. De gemeente heeft zich hierin kritisch en professioneel opgesteld en op basis van een comparatieve vergelijking de opbrengstenstijging ‘bedrijventerrein’ terecht naar boven afgerond. Wij complimenteren de organisatie op deze kritische blik. Rechtmatigheid Rechtmatigheid | Grondexploitatie - | • | In 2025 zijn de gronden van Trekkersveld IV als zogenaamde warme gronden overgeboekt van de grondexploitatie naar | Pagina 12 bedrijventerreinen | de materiële vaste activa. Vanwege de stikstofproblematiek en netcongestie blijkt het niet mogelijk om deze Financiële positie | grondexploitatie op korte termijn verder te ontwikkelen. Het BBV biedt ruimte in de verwerkingswijze in deze gevallen. De Financiële positie | gemeente kon ervoor kiezen om de grondexploitatie voor lange tijd open te houden of de gronden eruit te halen. Gelet op de onzekerheid als ook het cumulerende effect van de jaarlijkse herziening (kosten- | en opbrengstenstijging) heeft de gemeente ervoor gekozen Trekkersveld IV nu niet aan te houden als actieve grond.
De overboeking is tegen boekwaarde Organisatie uitgevoerd en de gronden zijn geclassificeerd als ‘warme grond’ waardoor de grond gewaardeerd mag worden tegen Organisatie | toekomstige opbrengstwaarde. De gemeente heeft de gronden laten taxeren om vast te kunnen stellen dat de verwachte toekomstige opbrengstwaarde minimaal gelijk is aan de boekwaarde. Het taxatierapport bevestigt dit. IT-audit IT-audit | Overige | • | Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 niet strijdig zijn met de Wet normering topinkomens (WNT) en | Pagina 18 Gemeente-specifieke | dat de jaarrekening 2025 van de gemeente Zeewolde voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. Conform de onderwerpen | afspraken met onze beroepsvereniging hebben wij het anti-cumulatiebeding voor de WNT niet gecontroleerd en dit ook Overig gemeld in de controleverklaring. Overig Rechtmatigheids- | • | Wij hebben de rechtmatigheidsverantwoording gecontroleerd op haar getrouwheid in lijn met de handreiking 1152 van de | Pagina 20 Bijlagen verantwoording | Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants. In lijn met deze handreiking hebben wij afzonderlijke werkzaamheden Bijlagen | gedaan op de werkzaamheden van de VIC-functie, op het voorwaarden-, M&O-, en begrotingscriterium. Het college heeft voor € 1,7 miljoen rechtmatigheidsfouten geconstateerd. Dit is lager dan de verantwoordingsgrens van € 1,8 miljoen.
Van de rechtsmatigheidsfouten acht het college € 0,8 miljoen acceptabel op basis van door de gemeenteraad vastgestelde afspraken. • | De rechtmatigheidsafwijkingen groter dan de rapporteringsgrens van € 50.000 zijn toegelicht in de paragraaf Accountantsverslag | 2025 | Bedrijfsvoering. Voor verdere toelichting verwijzen wij naar hoofdstuk “Rechtmatigheidsverantwoording” Gemeente Zeewolde | 6 7 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Bestuurlijke samenvatting Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Onderwerp Beschrijving Referentie Schatkistbankieren • Met de Wet verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om hun overtollige middelen in de schatkist aan te houden (= alle middelen boven een per decentrale overheid te bepalen limiet). Voor uw gemeente geldt voor 2025 per kwartaal een limiet van € 2,05 miljoen. Decentrale overheden dienen in de jaarrekening verantwoording af te leggen over het gemiddelde banksaldo per kwartaal en de over- dan wel onderschrijding van de toegestane limiet.
Uit de verantwoording van het schatkistbankieren over 2025 - zoals opgenomen in de toelichting op de balans - blijkt dat de gemeente Zeewolde in geen van de kwartalen een overschrijding laat zien. Pagina 17 Sociaal domein • Het sociaal domein, te weten de sociale uitkeringen in natura (WMO en Jeugdwet) als de uitkeringen in geld (Participatiewet, BBZ etc.) zijn gemandateerd aan gemeenschappelijke regeling Meerinzicht. Wij hebben vanuit Meerinzicht de controlememoranda met uitkomsten ontvangen omtrent de getrouwheid en rechtmatigheid van deze sociale uitkeringen in geld en natura: • Wij hebben in de sociale uitkeringen in natura geen onzekerheden en/of afwijkingen voor getrouwheid geconstateerd. • Wij hebben in de sociale uitkeringen in geld geen onzekerheden en/of afwijkingen voor getrouwheid geconstateerd. • Wij hebben in de PGB bestedingen een onzekerheid geconstateerd vanuit het SVB. De omvang hiervan is beperkt en blijft onder de rapportagedrempel.
Pagina 17 Conclusies jaarrekeningcontrole 2025 Per saldo persoonlijker Belangrijkste bevindingen Belangrijkste bevindingen in onze controle Inleiding Wij verstrekken een controleverklaring bij de jaarrekening 2025 met een | Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector Inleiding | goedkeurend oordeel betreffende de getrouwheid | (WNT) Wij hebben onze controle van de jaarrekening 2025 van gemeente Zeewolde | Wij hebben tijdens onze controle geen niet-gecorrigeerde feitelijke afwijkingen Inhoudsopgave uitgevoerd en verstrekken een controleverklaring met een goedkeurend | oordeel | geïdentificeerd groter dan onze rapporteringsdrempel die van invloed zijn op de WNT. Inhoudsopgave | betreffende de getrouwheid bij deze jaarrekening. | Conform de afspraken met onze beroepsvereniging hebben wij het anti- cumulatiebeding voor de WNT niet gecontroleerd en dit ook gemeld in de Samenvatting Samenvatting | Geen feitelijke niet-gecorrigeerde controleverschillen geïdentificeerd met | controleverklaring.
betrekking tot het vermogen en het resultaat Bevindingen Wij hebben tijdens onze controle geen niet-gecorrigeerde feitelijke afwijking | Onze opdracht is ongewijzigd uitgevoerd Bevindingen | geïdentificeerd groter dan de vastgestelde rapporteringsdrempel vanuit het | Met de opdrachtbevestiging van 13 oktober 2025 heeft u ons opdracht gegeven tot het controleprotocol gemeente Zeewolde van € 50.000 die van invloed is op het vermogen | controleren van de jaarrekening 2025. Rechtmatigheid Rechtmatigheid | of het resultaat van de gemeente. Hiervoor verwijzen wij naar de bijlage 1a. Naast de opdrachtbevestiging zijn bepalend (geweest) voor onze controle: Financiële positie Fouten en onzekerheden in de PGB bestedingen | • | Het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado). Financiële positie | De PGB-bestedingen zijn door uw gemeente (verplicht) belegd bij de Sociale | • | De Controleverordening gemeente Zeewolde (op grond van artikel 213 van de Verzekeringsbank (SVB). De accountant van de SVB heeft een controleverklaring met | Gemeentewet). Organisatie een oordeel met beperking bij de verantwoording PGB Jeugd 2025 verstrekt, vanwege Organisatie | rechtmatigheids- | en getrouwheidsafwijkingen. De reikwijdte van onze controle staat omschreven in de opdrachtbevestiging.
Er is IT-audit gedurende het verloop van de controle op geen enkele wijze sprake geweest van een IT-audit | Als gevolg van de fouten in de verantwoorde PGB-bestedingen in de jaarrekening | beperking of wijziging in de reikwijdte van onze controle. Wij achten de reikwijdte van 2025 van de SVB leidt dit tevens tot een afwijking in onze controle voor de | onze controle voor 2025 voldoende voor de doelstelling van onze controle. Overig getrouwheid en de rechtmatigheid van de uitgaven voor PGB Jeugd. Deze afwijking is Overig | niet opgenomen in het (verplichte) overzicht van controleverschillen omdat deze kleiner is dan de rapportagedrempel van ons als accountant ad. € 50.000. | Wij zijn onafhankelijk van de gemeente Zeewolde Bijlagen Ons zijn geen relaties bekend tussen Eshuis Registeraccountants B.V. en haar zuster- Bijlagen | Geen feitelijke niet-gecorrigeerde controleverschillen geïdentificeerd met | en/of dochterondernemingen en de gemeente, die naar ons professionele oordeel betrekking tot SiSa-bijlage | mogelijk van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Onze volledige onafhankelijkheidsbevestiging is te vinden in bijlage 2 bij deze rapportage. Wij hebben geen ongecorrigeerde controleverschillen (fouten en/of onzekerheden) in de verantwoorde informatie in de SiSa-bijlage 2025 geconstateerd.
Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 9 Belangrijkste bevindingen in onze controle Inleiding Er zijn geen belangrijke wijzigingen in de verslaggevingsregels | Goedkeuringstoleranties Inleiding | Significante verslaggevingsgrondslagen en de toepassing hiervan zijn belangrijk voor Inhoudsopgave | de presentatie van de financiële positie en de resultaten van de gemeente. Daarnaast Inhoudsopgave | vereisen zij van het management het toepassen van oordeelsvorming ten aanzien van moeilijke, subjectieve en complexe posities, vaak vanwege de noodzaak om Samenvatting inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. De | € 1.832.000 Samenvatting | belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van de gemeente zijn uiteengezet in de toelichting in de jaarrekening 2025. Bevindingen Boekjaar 2025 | € 1.832.000 Bevindingen | Wij hebben het door het management toegepaste proces met betrekking tot Rechtmatigheid | belangrijke verslaggevingspraktijken geëvalueerd en hebben gegevensgerichte € 50.000 Rechtmatigheid | controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de verslaggevingspraktijken en de toegepaste inschattingen aannemelijk zijn en Financiële positie consistent worden gebruikt.
Financiële positie Wijziging Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) Organisatie Organisatie | In 2025 is de Bado | gewijzigd, waardoor de grondslag voor het berekenen van de goedkeuringstoleranties is gewijzigd. Voor boekjaar 2025 geldt als grondslag 2% van | € 1.000.000 IT-audit de totale lasten exclusief dotaties aan reserves. De goedkeuringstolerantie geldt sinds IT-audit | 2025 voor zowel fouten als onzekerheden. In 2024 was de grondslag 1% van de totale lasten inclusief dotaties aan reserves voor fouten en 3% van de totale lasten inclusief | Boekjaar 2024 | € 3.000.000 Overig dotaties aan reserves voor onzekerheden. Deze wijziging is in 2025 doorgevoerd in de Overig | controleverordening van de gemeente Zeewolde.
| € 50.000 Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2025 uitgevoerd met inachtneming van de Bado Bijlagen Bijlagen | en uw vastgestelde controleverordening, wat heeft geleid tot de volgende goedkeuringstoleranties: € - | € 500.000 | € 1.000.000 € 1.500.000 € 2.000.000 € 2.500.000 € 3.000.000 € 3.500.000 Materialiteit | Onzekerheden | Rapporteringstolerantie van de accountant Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 10 Belangrijkste bevindingen in onze controle Inleiding Het jaarverslag is verenigbaar met de jaarrekening | Grondexploitaties Inleiding | De jaarstukken 2025 van uw gemeente bestaan uit: | De gemeente Zeewolde heeft vermogen geïnvesteerd in de grondexploitaties. Dit blijft Inhoudsopgave | een grote en belangrijke post. De boekwaarde is significant gedaald in 2025 vanwege • | Het jaarverslag 2025 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen). Inhoudsopgave | • | De jaarrekening 2025 (balans met toelichting, overzicht van baten en lasten in de | het overhevelen van Trekkersveld IV naar de materiële vaste activa en het realiseren jaarrekening met toelichting en de SiSa-bijlage). | van baten in 2025 voor GREX Polderwijk.
Samenvatting In het onderdeel “programmaverantwoording” van het jaarverslag dient informatie te | Ultimo 2025 bestaat de post uit 9 actieve exploitaties, waarvan de twee grootste Samenvatting | worden opgenomen met betrekking tot de vragen: wat hebben we gedaan, wat hebben | (Polderwijk en Horsterparc) samen goed zijn voor een boekwaarde van € 6,8 miljoen we bereikt en wat heeft het gekost? De programmaverantwoording vormt samen met | (63% van de totale boekwaarde). Bevindingen Bevindingen | de verplicht voorgeschreven paragrafen (over o.a. weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag. | Ontwikkeling boekwaarde (in mln) Rechtmatigheid € 50,0 Rechtmatigheid | Op basis van Nederlandse wetgeving en de Nadere Voorschriften Controle- | en | € 45,0 | € 41,2 | € 42,9 Overige Standaarden (NVCOS) 720 is de accountant verplicht bepaalde | € 38,9 | € 39,8 Financiële positie werkzaamheden uit te voeren met betrekking tot het jaarverslag en de andere | € 40,0 | € 35,3 Financiële positie | informatie die in de jaarstukken is opgenomen. Als onderdeel van dit vereiste hebben | € 35,0 Organisatie | wij de volgende werkzaamheden uitgevoerd: | € 30,0 Organisatie | • | Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag de vereiste informatie bevat op basis | € 25,0 van artikel 24 lid 2, artikel 25 en artikel 26 BBV.
| € 20,0 IT-audit • | Wij hebben, voor zover wij kunnen beoordelen, vastgesteld dat de toelichtingen van | € 15,0 | € 10,7 IT-audit | de gemeenteraad in het jaarverslag en de andere informatie zoals opgenomen in de jaarstukken verenigbaar zijn met de beweringen en verklaringen die in de | € 10,0 Overig jaarrekening zijn opgenomen. | € 5,0 Overig | • | Wij hebben vastgesteld dat de verklaringen in het jaarverslag overeenstemmen met | € - 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 Bijlagen | de resultaten van de uitgevoerde controlewerkzaamheden. Bijlagen Tot en met 2032 moet de gemeente nog € 37 miljoen investeren en € 67,5 miljoen verkopen om deze complexen allen af te kunnen ronden. Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 11 Belangrijkste bevindingen in onze controle Inleiding Inleiding | Opbrengsten- | en kostenstijging | Reclassificatie | Trekkersveld IV Inhoudsopgave | Een belangrijk element in de jaarlijkse herzieningen betreft de kosten- | en | Sinds enkele jaren zijn er uitdagingen geweest inzake netcongestie en Inhoudsopgave | opbrengstenstijging. Gemeente Zeewolde maakt daarbij gebruik van adviesbureau | stikstofproblematiek. Deze uitdagingen hebben in de afgelopen jaren met name geleid Stadkwadraat alsook Outlook Metafoor.
In tegenstelling tot voorgaand jaar heeft de | tot vertragingen inzake de kaveluitgifte van Trekkersveld IV, waarbij werd verwacht dat Samenvatting | gemeente er dit jaar voor gekozen om bij de parameters een verschil te maken tussen | verkopen plaats zouden vinden in 2028. Samenvatting | korte- en lange termijn. De korte termijn (verder KT) beslaat de jaren 2026 t/m 2028 en de lange termijn vanaf 2029 (verder LT). Uit analyse blijkt dat er significante verschillen | In 2025 hebben bovenstaande uitdagingen geleid tot het opschorten van de GREX Bevindingen zitten tussen de indexcijfers op de korte en lange termijn. Om de schattingen | Trekkersveld IV, waardoor deze is overgeboekt naar de materiële vaste activa (verder Bevindingen | nauwkeuriger te maken is daarom gekozen voor deze afscheiding. | AVA) en gepresenteerd als warme grond. Omdat de grond is geclassificeerd als Rechtmatigheid | ‘warmte grond’ mag de grond gewaardeerd worden tegen toekomstige Rechtmatigheid | De gemeente heeft t.a.v. de woningbouw het voorstel van Stadkwadraat | opbrengstwaarde op basis van de Notitie Grondexploitatie van de Commissie BBV. De overgenomen. De gemeente heeft echter ten aanzien van het bedrijventerrein | gemeente heeft een taxatie uitgevoerd om de toekomstige opbrengstwaarde van Financiële positie | comparatieve vergelijkingen uitgevoerd met omliggende gemeenten.
Hieruit bleek dat | Trekkersveld IV te taxeren. | De overdracht vanuit de grondexploitatie naar de materiele Financiële positie | de inschattingen van Stadkwadraat te conservatief waren ingeschat. Stadkwadraat | vaste activa dient te geschieden op basis van boekwaarde of lagere marktwaarde. Uit heeft dit schriftelijk bevestigd met daarin als belangrijkste argumenten: de stijgende | de taxatie is gebleken dat de marktwaarde hoger is dan de boekwaarde waarmee Organisatie vraag naar bedrijventerreinlocaties in combinatie met de uitdagingen van netcongestie. | geen aanleiding was tot afwaardering. Organisatie | Voor het bedrijventerrein is een eenmalige verhoging voor de korte termijn doorgevoerd van 7,5% en voor de lange termijn een verhoging van 3%. De gemeente | Het is belangrijk dat in de toekomst de waarde van deze gronden opnieuw wordt IT-audit heeft zich hierin kritisch en professioneel opgesteld en op basis van een comparatieve | getaxeerd in lijn met de vereisten van de Commissie BBV bij het aanhouden van IT-audit | vergelijking de opbrengstenstijging ‘bedrijventerrein’ terecht naar boven afgerond. Wij | warme gronden. Een eventuele waardevermindering kan verwerkt worden in een complimenteren de organisatie op deze kritische blik. Overig | voorziening.
Overig Tussentijdse winstneming Bijlagen Bijlagen | Op grond van het BBV heeft uw gemeente in het boekjaar 2025 per saldo € 3,8 miljoen aan tussentijdse winst genomen op de grondexploitaties (2024: per saldo € 5,2 miljoen). Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 12 Belangrijkste bevindingen in onze controle Belangrijkste conclusies waardering grondexploitaties | Voorziening pensioen zittend en/of gewezen wethouders (nog niet Inleiding Inleiding | Als onderdeel van de controle van de waardering van de bouwgronden in exploitatie | pensioengerechtigd) inclusief waardeoverdracht ABP voeren wij een risicoanalyse uit ter bepaling van het risicoprofiel van de individuele | Eén van de voorzieningen die de gemeente in haar jaarrekening verantwoord die Inhoudsopgave grondexploitaties en de hierdoor bestaande kans op een materiële fout in de | betrekking heeft op toekomstige verplichtingen is de voorziening pensioen zittend en/of Inhoudsopgave | waardering ervan. Hierbij betrekken wij de huidige boekwaarde, het geprognosticeerde | gewezen wethouders (nog niet pensioengerechtigd). Hiermee zijn de toekomstige resultaat en de aard en omvang van de nog te realiseren baten en lasten (liggen hier al | pensioenen voor zowel de wethouders als de partners daarvan voorzien. Deze Samenvatting contracten/overeenkomsten aan ten grondslag of niet).
| voorziening moet op 1 januari 2028 worden overgedragen aan het Algemeen Burgerlijk Samenvatting | Pensioenfonds (ABP) op grond van de Wet Toekomst Pensioenen. Deze voorziening Wij hebben op grond van de door ons verrichte werkzaamheden inzake de waardering | kende tot en met 2024 een dekkingsgraad van 100 procent. Omdat het ABP een Bevindingen van de grondexploitaties vastgesteld dat uw gemeente: | hogere dekkingsgraad kent moet de voorziening hierop worden aangepast naar de Bevindingen | dekkingsgraad die het ABP per 31 december van een verslagjaar hanteert. Op 31 • | Beschikt over actuele ramingen van de nog te realiseren baten en lasten. | december 2025 is dit 123,5 procent. Deze verhoogde dekkingsgraad heeft in 2025 Rechtmatigheid • | Beschikt over een deugdelijke onderbouwing van de gehanteerde uitgangspunten | geleid tot een extra dotatie aan deze voorziening van € 0,6 miljoen. De totale Rechtmatigheid | in de grondexploitaties | verhoging van deze voorziening is € 0,9 miljoen. De andere toename van € 0,3 miljoen Financiële positie heeft te maken met de opname van voormalig wethouders en/of partners die eerder Financiële positie | Wij adviseren u om de ingezette professionaliseringsslag ten aanzien van de | niet in deze voorziening waren opgenomen. calculaties verder door te zetten zodat uw berekeningen toegankelijk en makkelijk Organisatie overdraagbaar zijn.
Organisatie Voorzieningen IT-audit IT-audit | Uw gemeente heeft voorzieningen gevormd voor verliezen, risico’s of verplichtingen die hun oorsprong vinden in het huidige boekjaar of eerdere boekjaren, maar waarvan Overig de (verwachte) uitgaven in de toekomst liggen. Overig Binnen de voorzieningen maakt u conform het BBV onderscheid naar voorzieningen Bijlagen Bijlagen | voor ‘verplichtingen, verliezen en risico’s’, ter ‘egalisering van kosten’ (‘groot onderhoud’), en ‘voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is’. Wij hebben dit jaar geen correcties geconstateerd. Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 13 14 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Belangrijkste bevindingen in onze controle Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid De beoordeling door het college van burgemeester en wethouders van het risico van materiële fouten in de jaarrekening als gevolg van fraude of van het overtreden van wet- en regelgeving Als onderdeel van onze controle vragen wij uw organisatie jaarlijks om inzicht te geven in de eigen inschatting van het risico dat de jaarrekening een materiële afwijking zou kunnen bevatten als gevolg van fraude of van het overtreden van wet- en
regelgeving (corporate compliance), inclusief de aard, omvang en frequentie van deze inschattingen, het proces dat u daarbij hanteert, alsook de communicatie daarover met het personeel en met de gemeenteraad (of met de auditcommissie). Tijdens deze gesprekken heeft uw organisatie aangegeven zich bewust te zijn van frauderisico’s, waaronder het belang van corporate compliance en de analyse van corruptievraagstukken. In 2023 heeft de gemeente Zeewolde in samenwerking met de partners in EHZM beleid op het gebied van fraudepreventie ontwikkelt. Dit beleid is vastgelegd in het stuk “Beleid Fraudepreventie Zeewolde”. Een verdere operationalisering van het beleid is uitgewerkt in het “Werkplan Fraudepreventie: risico inventarisatie Zeewolde”. Op basis van dit werkplan zijn in 2025 risicoanalyses uitgevoerd voor de volgende risico’s en processen: • Het risico dat personen de financiële verslaggeving en de gepresenteerde resultaten gebruiken om daar beter van te worden. • Het risico van onrechtmatige onttrekkingen van geld en/of goederen aan de gemeente. • Het risico dat in het proces subsidies: • (te hoge) subsidies worden verstrekt waarbij een ambtenaar/ bestuurder privébelangen heeft; • verstrekking aan ambtenaar/bestuurder en/of relatie plaats vindt; • bevoordeling van organisaties waarbij een ambtenaar/bestuurder belang of privé voordeel heeft.
• Het risico dat in het proces lonen en salarissen: • Personen in de personeels- en salarisadministratie zijn opgenomen die niet in dienst zijn; • personeelsleden een hogere (variabele) beloning krijgen, dan waar zij op grond van hun functie en/of prestatie recht op hebben; • niet- gemaakte kosten worden gedeclareerd en/of privé uitgaven worden gedeclareerd; • niet – gewerkte uren als werktijd worden verantwoord (prestatielevering vaststellen); • fractievergoedingen worden gebruikt voor oneigenlijke doeleinden; • vergoedingen worden uitbetaald waarvoor geen prestatie is verricht (bijvoorbeeld presentiegelden). • Het risico dat in het proces inkopen en aanbesteden: • de inkopen waarvoor betaald is wordt niet geleverd. • er wordt niet voldaan aan de aanbestedingsregels waardoor er misbruik gemaakt kan worden om de opdracht aan een specifieke Wij merken op dat de gemeente in haar paragraaf bedrijfsvoering specifieke aandacht heeft besteed aan frauderisicobeheersing. Het opnemen van frauderisico in het controleplan voor 2025 getuigt van een voortdurende toewijding aan het waarborgen van integriteit en transparantie in alle aspecten van haar activiteiten. Als uw accountant zijn we vol vertrouwen dat de gemeente op de goede weg is om een robuust kader voor fraudepreventie te ontwikkelen en te handhaven.
We blijven de gemeente attenderen om ervoor te zorgen dat deze inspanningen worden versterkt en effectief worden uitgevoerd, met als uiteindelijk doel het beschermen van de financiële belangen van de gemeenschap en het bevorderen van een cultuur van vertrouwen en integriteit. 15 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Belangrijkste bevindingen in onze controle Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Rapporteren over fraude Van de accountant wordt op grond van de regels van de beroepsorganisatie (NBA) een professioneel-kritische houding verwacht ten aanzien van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude in de jaarrekening maar ook met betrekking tot omkoping, corruptie, ondermijning en de naleving van andere wet- en regelgeving. De aandacht voor het thema fraude en integriteit neemt de laatste jaren steeds verder toe. Het zorgt ervoor dat organisaties steeds vaker gevraagd wordt transparant te zijn in de visie, het beleid en het toezicht op het integer handelen in alle geledingen van de organisatie.
Dat gaat dus niet alleen over fraude maar ook over misbruik en oneigenlijk gebruik, het hanteren van gedragscodes en de naleving van andere regelgeving bijvoorbeeld op het gebied van arbeidsomstandigheden en milieu. Dit geldt niet alleen op de werkvloer, maar vraagt ook iets van organisatie en bestuur. Met ingang van 2022 is het op grond van de verslaggevingsregels voor veel organisaties verplicht om in het jaarverslag te rapporteren over de fraudegevoeligheid van de organisatie. Voor gemeenten geldt een aanbeveling om hierover te rapporteren vanuit de Kadernota Rechtmatigheid. Voor gemeenten geldt echter vanuit Artikel 2:391 lid 1 BW dat voornaamste risico’s dienen te worden toegelicht in onder andere de paragraaf bedrijfsvoering. Wij dienen als uw accountant er op toe te zien dat het college B&W rapporteert over de voornaamste frauderisico’s en het fraudemanagement van de gemeente. De afgelopen jaren hebben we steeds aandacht gevraagd voor het opstellen van een (fraude)risicoanalyse en de rapporteringsverplichting in veel sectoren is een volgende stap in dit proces. De gemeente Zeewolde beschikt over een stelsel aan maatregelen om fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik tegen te gaan. Zoals benoemd vormen de documenten “Beleid Fraudepreventie Zeewolde” en “Werkplan Fraudepreventie: risico inventarisatie Zeewolde” hier de kern in.
Dit is kort benoemd in de jaarrekening, namelijk in de paragraaf Bedrijfsvoering. Hiertoe verwijzen wij ook in onze controleverklaring in sectie “Controle-aanpak frauderisico’s”. De accountant maakt zelf ook een inschatting van de frauderisico’s binnen een organisatie en vormt zich een beeld van de maatregelen van interne beheersing die de organisatie heeft getroffen om mogelijke fraudes van materieel belang te voorkomen en te bezien of deze maatregelen effectief zijn. In iedere organisatie bestaat een risico op het doorbreken van de interne beheersing door het management bij de totstandkoming van schattingen. We beoordelen in het kader van onze controle de interne processen op deze schattingen en doen detailcontroles op de uitgangspunten en aannames die aan significante schattingen ten grondslag liggen. Ook zijn we alert op ongebruikelijke transacties, samenwerkingsrelaties en de naleving van procedures die mede tot doel hebben transparantie en integer handelen te bevorderen. Elementen daaruit zijn controles op de prestatielevering bij inkooptransacties en het naleven van aanbestedingsregels. Fraude en integriteit Jaarlijks verkrijgen wij inzicht in de integriteitsmeldingen. Wij hebben op basis van onze controle en de besprekingen geen fraudegevallen geconstateerd.
Onze conclusie is dat uw gemeente op een adequate wijze opvolging geeft aan geïdentificeerde integriteitskwesties, en hierover tijdig met ons in contact treedt. Wij merken daarbij op dat wij de integriteitskwesties deze mondeling besproken hebben omdat de gemeente geen systematische registratie van integriteitskwesties bijhoudt. Wij verwijzen hiervoor naar ons advies hierover in onze managementletter 2025. 16 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Belangrijkste bevindingen in onze controle Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Geen wijzigingen in onze initiële inschatting van het frauderisico en geen aanwijzingen voor fraude De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en detecteren van fraude berust bij het college van burgemeester en wethouders, inclusief het invoeren en onderhouden van interne-beheersingsmaatregelen met betrekking tot de betrouwbaarheid van de financiële verslaggeving, de werking en de efficiency van de bedrijfsvoering, en de naleving van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving.
Als accountant verkrijgen wij een redelijke, maar geen absolute, zekerheid dat de jaarrekening als geheel geen afwijkingen van materieel belang bevat, als gevolg van fraude of fouten. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing. Onze controle is uitgevoerd met een hoge, maar geen absolute mate van zekerheid, waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle fouten en fraudes hebben ontdekt. Wij hebben deze accountantscontrole professioneel-kritisch uitgevoerd en hebben professionele oordeelsvorming toegepast, in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Continuïteitsbeoordeling In het kader van de jaarrekeningcontrole beoordelen wij ook het vermogen van de gemeente om de activiteiten in de komende twaalf maanden voort te zetten. Elementen die we in deze beoordeling betrekken zijn onder meer de vermogenspositie, de begroting voor het komende boekjaar, de afhankelijkheid van eigen inkomsten, de risico’s die u zelf identificeert en uiteraard ook de risico’s die wij als uw accountant signaleren.
Vanwege de geopolitieke situatie, de inflatie, de energieprijsontwikkeling en ontwikkelingen in de regelgeving voor accountants is, net als bij het onderwerp fraude, steeds vaker informatie in de controleverklaring opgenomen over de continuïteitsbeoordeling die wij uitvoeren. De continuïteitsafwegingen worden bij u op dit moment veelal expliciet gemaakt en zijn onderdeel van het proces waarin organisatie en bestuur worden betrokken. Dit heeft haar weerslag in bijvoorbeeld paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing, waarin u aandacht heeft voor uw risicobeheersing en de gestelde norm kengetallen waarop de provincie Flevoland haar beoordeling baseert. Belangrijkste bevindingen in onze controle Sociaal domein (3 decentralisaties) | Zorg in Natura/Jeugdzorg en WMO Voor de jaarrekeningcontrole 2025 hebben wij – met inachtneming van de Audit Alert Inleiding | In de bestedingen aan zorgaanbieders WMO en Jeugd hebben wij in 2025 geen Inleiding | Sociaal Domein van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA) – de | ongecorrigeerde onzekerheden of afwijkingen voor de getrouwheid geconstateerd. door uw gemeente getroffen maatregelen om te komen tot een getrouwe besteding Inhoudsopgave | van de zorg in natura (Wmo en Jeugd, exclusief PGB’s) geëvalueerd.
De controle op de bestedingen Jeugdwet/WMO worden uitgevoerd door Meerinzicht Inhoudsopgave | en haar accountant op getrouwheid en rechtmatigheid. PGB’s en Sociale Verzekeringsbank Samenvatting Samenvatting | De PGB-bestedingen zijn (verplicht) belegd bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). De | Wij constateren dat de kosten Jeugdwet opnieuw zijn gestegen ten opzichte van het accountant van de SVB heeft een controleverklaring met beperking bij de | 2024 met € 0,4 miljoen. De belangrijkste redenen hiervoor zijn een toename in de Bevindingen | verantwoordingen 2025 verstrekt. Voor de gemeente Zeewolde heeft de accountant van de SVB fouten voor getrouwheid en rechtmatigheid geconstateerd. De | zorgaanvragen en hogere tarieven. Hier staan ook hogere baten voor beschermd Bevindingen | wonen en maatschappelijke opvang tegenover. De WMO lasten zijn tevens gestegen geconstateerde fouten vallen onder de rapporteringstolerantie, waardoor deze niet | ten opzichte van voorgaand boekjaar met circa €0,5 miljoen. Rechtmatigheid staan benoemd in de bijlage 1.
Rechtmatigheid | Schatkistbankieren Financiële positie € 12.000.000 | Met de Wet verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om Financiële positie | € 10.361.575 € 9.985.369 | hun overtollige middelen in de schatkist aan te houden (= alle middelen boven een per € 10.000.000 | decentrale overheid te bepalen limiet). Voor uw gemeente geldt voor 2025 per kwartaal Organisatie een limiet van € 2,05 miljoen. Decentrale overheden dienen in de jaarrekening Organisatie | € 8.000.000 | verantwoording af te leggen over het gemiddelde banksaldo per kwartaal en de over- dan wel onderschrijding van de toegestane limiet. Uit de verantwoording van het IT-audit IT-audit | € 6.000.000 | schatkistbankieren over 2025 - zoals opgenomen in de toelichting op de balans - blijkt € 3.982.580 | dat de gemeente Zeewolde in geen van de kwartalen een overschrijding laat zien.
€ 3.498.560 Overig € 4.000.000 Overig | € 419.000 € 2.000.000 | € 286.000 Bijlagen Bijlagen | € - Jeugdwet | WMO | PGB bestedingen Bestedingen 2025 | Bestedingen 2024 Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 17 18 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Belangrijkste bevindingen in onze controle Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Wij hebben geen fouten geconstateerd met betrekking tot de naleving van de Wet Normering topinkomens (WNT) De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2025 niet meer bedragen dan € 246.000 per jaar. Daarnaast dienen gemeenten de salarissen openbaar te maken van overige medewerkers (inclusief – wanneer aan bepaalde voorwaarden is voldaan – ingehuurd personeel) die een bezoldiging ontvangen boven deze norm.
Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. In 2025 hebben wij geen overschrijdingen van de grensbedragen voor topfunctionarissen en overige medewerkers geconstateerd. Per saldo persoonlijker Rechtmatigheids - verantwoording 20 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Rechtmatigheidsverantwoording Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Rechtmatigheidsverantwoording Het boekjaar 2025 is het derde jaar waarin het college een rechtmatigheidsverantwoording opneemt in de jaarrekening. De rechtmatigheidsverantwoording geeft inzicht in hoeverre de gemeente Zeewolde rechtmatig heeft gehandeld. De aspecten die in de voorbereiding van de rechtmatigheidsverantwoording aan de orde komen zijn het voorwaardencriterium, het begrotingscriterium en het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik. Rol van de acco ntant De accountant geeft nadat het college de rechtmatigheidsverantwoording heeft opgesteld een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening waarin de rechtmatigheidsverantwoording is opgenomen. De accountant geeft geen afzonderlijk oordeel over de rechtmatigheid.
Dit betekent onder meer dat afwijkingen van rechtmatigheid (voor zover deze niet ook van invloed zijn op het getrouwe beeld), geen invloed hebben op de strekking van de controleverklaring. Hierdoor kan het bijvoorbeeld voorkomen dat er omvangrijke afwijkingen van rechtmatigheid zijn opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording van het college, terwijl de strekking van de controleverklaring toch goedkeurend is. Kade s echtmatigheid Bij het controleren van de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording hebben wij ons naast landelijke wet- en regelgeving gebaseerd op de volgende gemeentelijke kaders: • Controleverordening • Financiële verordening, inclusief verantwoordingsgrens • Normenkader Enkele voorbeelden van landelijke wet- en regelgeving zijn: • Het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies • Aanbestedingswet 2012 • Gids Proportionaliteit Gemeente Zeewolde heeft de kaders tijdig geactualiseerd. Deze nieuwe “Financiele verordening gemeente Zeewolde 2023” is per 18 december 2025 vastgesteld door de gemeenteraad. Wijziging BADO norm Op bladzijde 10 van dit verslag noemden wij dat de toleranties voor onze controlewerkzaamheden met ingang van 2025 zijn aangepast. Deze aanpassing is ook van toepassing op de toleranties voor de rechtmatigheidsverantwoording.
Dit betekent dat voor zowel fouten als onduidelijkheden een tolerantie van toepassing is van 2% ten opzichte van 1% voor fouten en 3% voor onduidelijkheden in boekjaar 2024. Begrotingscriterium Voorwaarden criterium Misbruik en oneigenlijk gebruik
21 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Rechtmatigheidsverantwoording Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Begrotingscriterium Het begrotingscriterium heeft te maken met het budgetrecht van de raad. Iedere wijziging van baten, lasten of investeringen moet aan u worden voorgelegd. Als binnen een programma de werkelijke lasten de begrote lasten overschrijden en deze overschrijding is niet gemeld dan is deze onrechtmatig. Onderschrijdingen van lasten en over- of onderschrijdingen van baten moeten tijdig worden gemeld omdat anders ook sprake kan zijn van onrechtmatigheid. Lagere lasten of hogere baten bieden u immers de gelegenheid een andere bestemming voor die middelen te vinden. Wat tijdig is heeft u in 2025 geregeld in de aangepaste financiële verordening. Hierin liggen de afspraken tussen het college en de raad over tijdigheid vast. Effectief is in deze verordening geregeld dat de genoemde afwijkingen tot en met de aanbieding van de jaarrekening gemeld mogen worden. Overschrijdingen van de lasten kunnen alleen met een raadsbesluit geaccordeerd worden.
Rechtmatigheidsverantwoording rechtmatigheidsfouten, zoals geconstateerd door de VIC-functie Begrotingscriterium € 945.000 Voorwaardencriterium € 718.000 M&O-criterium € - Totale rechtmatigheidsfouten € 1.663.000 Verantwoordingsgrens (2%) € 1.832.000 Ruimte onder de grens niet goedkeurend oordeel rechtmatigheid € 169.000 In de rechtmatigheidsverantwoording 2025 rapporteert het college een totale onrechtmatigheid van € 1.663.000, waarbij een bedrag van € 846.000 conform de afspraken met de gemeenteraad acceptabel is. Het college rapporteert daarmee een netto onrechtmatigheid van € 772.000. Onrechtmatigheden begrotingscriterium De totale afwijking als gevolg van het begrotingscriterium is € 945.000. Van de totale afwijking heeft de raad besloten dat € 846.000 acceptabel zijn. 22 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Rechtmatigheidsverantwoording Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Voorwaardencriterium De totale omvang van de uitgaven waarbij sprake is van het niet voldoen aan het voorwaardencriterium is afgerond € 718.000 en bestaat uit inkopen/aanbesteden.
Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld aan de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De voorwaarden zijn afkomstig uit de regelgeving en hebben betrekking op aspecten zoals: termijnen, grondslagen, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. Het tot stand komen van grotere inkoopcontracten is bijvoorbeeld aan bepaalde voorwaarden verbonden (de Aanbestedingswet). De onrechtmatigheid van de inkopen en aanbestedingen is het gevolg van het niet voldoen aan de voorwaarden zoals die zijn opgenomen in de Aanbestedingswet 2012, de gids proportionaliteit en de overige wet- en regelgeving op het gebied van aanbesteden. Toetsing rechtmatigheid mutaties bestemmingsreserves Wij hebben geconstateerd dat de VIC niet volledig is geweest in haar werkzaamheden inzake het voorwaardencriterium. In de risicoanalyse is opgenomen dat de mutatie reserves in scope zijn. Er zijn echter geen werkzaamheden verricht ten aanzien van mutaties van de reserves omdat hier alleen sprake zou zijn van getrouwheidseisen. Voor mutaties van bestemmingsreserves is goedkeuring van de Raad nodig waardoor deze mutaties onderdeel horen te zijn van de rechtmatigheidsverantwoording en daarmee van de werkzaamheden van de VIC.
Wij adviseren u om met ingang van boekjaar 2026 jaarlijks een controle te verrichten op de mutaties in de reserves. Deze bevinding heeft voor boekjaar 2025 geen effect op de rechtmatigheidsverantwoording. Misbruik en oneigenlijk gebruik Onder oneigenlijk gebruik wordt verstaan: het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan (de ‘geest van de wet’). De beheersmaatregelen die daarbij passen zijn: handhaving, voorlichting, analyse toepassing en actualisering wet- en regelgeving. Ook dit kan tot een onrechtmatigheid leiden. Zeewolde beschikt over het Beleid Fraudepreventie waarmee periodiek vastgesteld wordt of er sprake is geweest van misbruik of oneigenlijk gebruik, Er zijn geen bevindingen die te maken hebben met misbruik en oneigenlijk gebruik. Per saldo persoonlijker Financiële positie Financiële positie In dit hoofdstuk geven wij op hoofdlijnen een samenvatting van de ontwikkelingen in het vermogen en het resultaat van uw gemeente.
Inleiding Inleiding | De vermogenspositie van uw gemeente is ten opzichte van 2024 toegenomen In het BBV, de verslaggevingsregels van gemeenten, wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen resultaatbepaling en resultaatbestemming. Alle baten en lasten dienen via het Inhoudsopgave overzicht van baten en lasten in de jaarrekening te lopen. Er mogen geen baten of lasten rechtstreeks in het eigen vermogen worden gemuteerd. Inhoudsopgave Samenvatting | De mutaties in het eigen vermogen vinden plaats door middel van de resultaatbestemming. Het gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten 2025 bedraagt € 8,4 miljoen voordelig. Samenvatting | Per saldo is tussentijds € 0,9 miljoen in de reserves gestort, zodat het uiteindelijk gerealiseerde resultaat over 2025 € 7,5 miljoen voordelig bedraagt. Dit resultaat is afzonderlijk vermeld onder het eigen vermogen in de balans. De omvang van het eigen vermogen bedraagt ultimo 2025 82,0% van het balanstotaal (2024: 80,7% van het balanstotaal).
Bevindingen Bevindingen | Vermogenspositie € 160.000 Rechtmatigheid Rechtmatigheid | € 140.000 | € 8.362 | € 135.963 € 9.023 | € 127.601 Financiële positie Financiële positie | € 120.000 | € 13.359 | € 118.578 € 3.128 | € 105.218 Organisatie | € 102.090 € 100.000 Organisatie IT-audit € 80.000 IT-audit € 60.000 Overig Overig € 40.000 Bijlagen Bijlagen | € 20.000 € - Eigen vermogen | Gerealiseerd | Eigen vermogen | Gerealiseerd | Eigen vermogen | Gerealiseerd | Eigen vermogen | Gerealiseerd | Eigen vermogen Accountantsverslag | 2025 | 31.12.2021 | resultaat | 31.12.2022 | resultaat | 31.12.2023 | resultaat | 31.12.2024 | resultaat | 31.12.2025 Gemeente Zeewolde | 24 Financiële positie Inleiding Saldo baten en lasten | Gerealiseerde resultaten Inleiding | Het feitelijke saldo van baten en lasten in een jaar wordt weergegeven als het | € 15.000 € 13.394 Inhoudsopgave | gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten. Daarnaast kent de gemeente ook het € 13.000 Inhoudsopgave | gerealiseerde resultaat. Dit is het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten plus of | € 11.000 min de tussentijdse resultaatbestemmingen. Deze bestemmingen bestaan uit de in de | € 9.000 | € 7.349 | € 8.050 | € 7.478 Samenvatting | € 6.588 loop van het jaar gedane onttrekkingen uit reserves minus de tussentijdse stortingen in | € 7.000 Samenvatting | de reserves.
De stortingen in dan wel onttrekkingen aan reserves vinden plaats op basis | € 5.000 | € 3.636 van door u genomen besluiten. Het gerealiseerde resultaat is dus mede het gevolg van | € 3.000 Bevindingen de politieke besluitvorming. De exploitatie over 2025 laat een voordelig gerealiseerd | € 1.000 Bevindingen | saldo van baten en lasten van € 7,5 miljoen zien, ten opzichte van een begroot voordelig saldo van € 3,6 miljoen. Dit is een voordeel van afgerond € 3,9 miljoen. | € -1.000 Rechtmatigheid € -3.000 | € -1.991 Rechtmatigheid | Exploitatieresultaat (in € 1.000) | € -5.000 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 Financiële positie Financiële positie | Totale baten | € 99.958 In hoofdstuk `Toelichting op het overzicht van baten en lasten’ van de jaarstukken Organisatie Totale lasten | € 91.596 | 2025 wordt in hoofdlijnen een verklaring gegeven voor de gerealiseerde afwijkingen Organisatie | ten opzichte van de begroting na wijziging. Belangrijke wijzigingen die daar worden Gerealiseerde saldo van baten en lasten | € 8.362 | genoemd zijn de toename van de voorziening wethouderspensioenen met een bedrag IT-audit van € 0,9 miljoen en voordelen uit de spreidingswet, budgetoverhevelingen en de IT-audit | Af: stortingen in reserves | € 55.922 | realisatie van de specifieke uitkering realisatiestimulans in verband met het realiseren van betaalbare woningen.
Overig Overig | Bij: onttrekkingen aan reserves | € 55.038 Bijlagen Bijlagen | Saldo mutaties reserves | € 884 Gerealiseerd resultaat | € 7.478 Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 25 Financiële positie Inleiding Inleiding | Het weerstandsvermogen is toegenomen | Het is evident dat er sprake is van een sterke financiële positie. Dat wordt ook Het weerstandsvermogen betreft de relatie tussen de beschikbare | geïllustreerd door de verplichte kengetallen die in de paragraaf Weerstandsvermogen Inhoudsopgave Inhoudsopgave | weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit vanwege ingeschatte | worden vermeld. Alleen het kengetal inzake de belastingcapaciteit bevindt zich zoals risico’s. De door uw gemeente berekende beschikbare weerstandscapaciteit (voor de | bekend in risicogebied. Ten aanzien van de financiële positie geven wij nog de Samenvatting | volgende observaties mee: samenstelling hiervan verwijzen wij naar bladzijde 101 in uw jaarverslag 2025) Samenvatting | bedraagt € 63,6 miljoen positief (2024: € 35,1 miljoen positief).
| • | Met het oog op het Ravijnjaar dat vanaf 2028 wordt verwacht zal de beschikbare weerstandscapaciteit afnemen als de verwachte tekorten op basis van uw Bevindingen De inventarisatie van de risico’s die in de paragraaf Weerstandsvermogen (in het | meerjarenbegroting niet worden gecompenseerd door vrijval van Bevindingen | jaarverslag) is opgenomen, geeft een indicatie van de financiële omvang van de | bestemmingsreserves. Rechtmatigheid | belangrijkste (specifieke) risico’s, inclusief een inschatting van het zich kunnen Rechtmatigheid | voordoen van het geïdentificeerde risico, om zo de benodigde weerstandscapaciteit te kunnen bepalen. Daarbij wordt een doorlopend inzicht gegeven in de grootste risico’s Financiële positie | (qua financiële impact en kans) voor uw gemeente en wordt vermeld welke risico’s zijn Financiële positie | verdwenen en/of nieuw zijn geïdentificeerd. Ook wordt een inhoudelijke toelichting | 30,0 | 27,3 gegeven op nieuw gedefinieerde en gewijzigde risico’s in de top van de grootste Organisatie risico’s. | 25,0 | 22,8 Organisatie Uw gemeente heeft op basis van een kans en impact analyse berekend wat de | 20,0 | 16,1 | 16,5 IT-audit IT-audit | benodigde weerstandscapaciteit is. Hieruit volgt een gekwantificeerd bedrag aan | 15,0 benodigde weerstandscapaciteit van afgerond € 2,8 miljoen (2024: € 2,8 miljoen).
De Overig | stijging van het weerstandsvermogen zoals in de grafiek hiernaast weergegeven wordt | 13,2 10,0 | 12,4 Overig | veroorzaakt door de hoge toevoeging aan de algemene reserve. Het weerstandsvermogen is nog ruim en in lijn met 2021. Voor meer gedetailleerde | 5,0 Bijlagen informatie over uw weerstandspositie verwijzen wij u naar de paragraaf | - Bijlagen | “Weerstandsvermogen en risicobeheersing” in uw jaarverslag 2025. | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 Ratio Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 26 Financiële positie Ravijnjaar – vooruitblik op de ontwikkeling van het vermogen Inleiding | U heeft de begroting 2026 vastgesteld inclusief de ramingen voor de jaren 2027 tot en met 2029. In 2026 verwacht u een negatief resultaat van € 3.295.000. Vanaf 2027 verwacht u Inleiding | verliezen tussen € 177.000 en € 2.898.000 per jaar. Deze negatieve resultaten hebben daarmee effect op het eigen vermogen van de gemeente. In onderstaande staafdiagram hebben wij inzichtelijk gemaakt dat de verwachten stand van het eigen vermogen terugloopt. Bij gelijk blijvende risico’s zoals in uw paragraaf weerstandvermogen omschreven en Inhoudsopgave wanneer de negatieve resultaten ten laste komen van de algemene reserve zal dit een negatief effect hebben op het weerstandsvermogen.
Aangezien u genoeg ruimte heeft in het Inhoudsopgave | weerstandsvermogen zult u enige jaren de tekorten kunnen opvangen. Samenvatting Samenvatting | Vermogenspositie Bevindingen | Toename | Afname | Totaal Bevindingen | € 160.000 Rechtmatigheid € 140.000 | € 135.963 | € 218 | € 136.181 | € 23 | € 136.204 | € 20 | € 136.224 | € 36 | € 136.260 Rechtmatigheid Financiële positie | € 120.000 Financiële positie | € 100.000 Organisatie Organisatie | € 80.000 IT-audit | € 60.000 IT-audit | € 40.000 Overig Overig | € 20.000 Bijlagen € - Bijlagen | Eigen vermogen | Verwacht | Eigen vermogen | Verwacht | Eigen vermogen | Verwacht | Eigen vermogen | Verwacht | Eigen vermogen 31-12-2025 | resultaat 2026 | 31-12-2026 | resultaat 2027 | 31-12-2027 | resultaat 2028 | 31-12-2028 | resultaat 2029 | 31-12-2029 Accountantsverslag | 2025 Gemeente Zeewolde | 27 28 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Financiële positie Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Het voorspellend karakter van planning- en controlproducten Vorig jaar hebben wij gewezen op het belang van het voorspellend karakter van planning- en controlproducten.
Dit met het oog op het ravijnjaar waarvan toen de effecten in 2026 werden verwacht. Deze verwachting is aangepast naar 2028. Wij willen nogmaals op de aandachtspunten die wij toen noemden om u voor te bereiden op het ravijnjaar: • Duidelijke en frequente monitoring van financiële prognoses. Zorg ervoor dat p&c- producten regelmatig worden geüpdatet met de meest actuele gegevens om tijdig afwijkingen te signaleren. • Prioriteit geven aan en inzicht geven in mogelijke risico’s en robuuste scenario’s en noodmaatregelen. Een aantal elementen die hierin bijdragen: • Transparante communicatie. Betrek de raad en andere belanghebbenden actief bij het bespreken van financiële prognoses en keuzes, om draagvlak te creëren voor eventuele ingrepen. • Focus op strategische keuzes en prioriteren. Adviseer gemeenten om scherpe keuzes te maken in beleidsdoelen en te investeren in wat écht bijdraagt aan maatschappelijke waarde. • Gebruik van technologische tools en data-analyses. Stimuleer het gebruik van moderne technologieën om financiële inzichten te verbeteren en de besluitvorming te ondersteunen. • Schakel over van handmatige controles naar geautomatiseerde beheersingsmaatregelen. Focus menselijke capaciteit op onderwerpen met kritische betekenis.
Deze aandachtspunten zijn niet alleen belangrijk met het oog op het ravijnjaar, zij kunnen u helpen uw control op begroting en realisatie te vergroten. Per saldo persoonlijker Organisatie 30 Accountantsverslag 2025 Gemeente Zeewolde Administratieve organisatie en interne beheersing Inhoudsopgave Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Bevindingen Bevindingen Financiële positie Financiële positie Organisatie Organisatie IT-audit IT-audit Overig Overig Bijlagen Bijlagen Inleiding Inleiding Rechtmatigheid Rechtmatigheid Wij hebben in het najaar 2025 een interimcontrole verricht bij de gemeente Zeewolde. Tijdens deze interimcontrole richten wij ons vooral op de opzet en bestaan van de administratieve organisatie. Wij verrichten werkzaamheden ten aanzien van de procedures binnen de gemeente voor zover deze van belang zijn om een oordeel te vormen over de getrouwheid van de jaarrekening van de gemeente. Wij hebben hieronder een samenvatting opgenomen van de getoetste processen. Voor onderliggende details en bevindingen verwijzen wij naar onze managementletter.