Raadsvoorstel Startnotitie Woonzorgprogramma Zandvoort

Raadsstuk

Onderwerp Startnotitie Woonzorgprogramma Zandvoort Nummer 2023/1958798 Portefeuillehouder Bluijs, G.J./M. Hendriks Programma/beleidsveld 2.1. Voorzieningen volwassenen Afdeling MO/ECDW Auteur Duker, J.W./Hillege, P. Telefoonnummer 023-5115041 Email jwduker@haarlem.nl Kernboodschap Met het Woonzorgprogramma Zandvoort wordt beoogd verschillende aandachtsgroepen (waaronder ouderen, jeugd en mensen met psychische kwetsbaarheid) passende huisvesting en zorg en ondersteuning in Zandvoort te bieden. De startnotitie beschrijft de afbakening van doelgroepen en beleidsvelden, de uitgangspunten voor het op te stellen programma, het beoogde resultaat en proces en planning. Met het woonzorgprogramma wordt ingezet op zo thuis mogelijk wonen en een evenwichtige verdeling van kwetsbare groepen over de regio, het dorp en de woningcomplexen. Behandelvoorstel voor Het college stuurt dit besluit ter advisering naar de raadscommissie, waarna het commissie actieprogramma ter vaststelling wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. Relevante eerdere Niet van toepassing besluiten Besluit College Het college van burgemeester en wethouders d.d. 12 december 2023 Besluit: 1. Het voorstel aan de raad vast te stellen. de secretaris,

Kenmerk: 2023/1958798

de burgemeester,

1/5

Besluit Raad De raad der gemeente Zandvoort, d.d. ………. (wordt ingevuld door de Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, griffie) Besluit: 1. de startnotitie voor de ontwikkeling van het Woonzorgprogramma waarin de inhoud, afbakening, planning en het te doorlopen proces is beschreven vast te stellen. de griffier,

de voorzitter,

1. Inleiding In 2019 heeft de raad het Uitvoeringsprogramma Wonen 2019 tot en met 2025 vastgesteld, waarin via een set aan maatregelen uitvoering gegeven wordt aan de woonvisie van Zandvoort. Een van de doelstellingen van de woonvisie is het streven naar een evenwichtige bevolkingssamenstelling. Er wordt ingezet op meer ruimte voor jonge huishoudens, waarbij de zorg voor de vergrijzing in Zandvoort en de bijbehorende woonzorgvraag niet uit het oog wordt verloren, en waarbij nieuwe woonzorgvoorzieningen nodig zijn. In het uitvoeringsprogramma is daarnaast opgenomen dat Zandvoort een bijdrage levert aan de regionale opgave in het huisvesten van bijzondere doelgroepen. Vanuit het Rijk is in maart 2022 een Nationale woon- en bouwagenda verschenen en worden zes programmalijnen uitgewerkt om de doelstellingen te realiseren. De programmalijnen Wonen en zorg voor ouderen en Een thuis voor iedereen (voor de aandachtsgroepen dak- en thuislozen, woonwagenbewoners, uitstromers uit intramurale instellingen, studenten en arbeidsmigranten) zijn twee van deze programmalijnen. Het Rijk werkt bovendien aan een wetsvoorstel Versterking regie volkshuisvesting.

Onderdeel van dit wetsvoorstel is hoogstwaarschijnlijk de wijziging van de Omgevingswet, Woningwet en Huisvestingswet, waarbij de (verplichte) woonvisie uit de Woningwet wordt vervangen door een (verplicht) volkshuisvestingsprogramma met een looptijd van maximaal vijf jaar. Voor Zandvoort betekent dit dat uiterlijk voor 2026 een nieuwe woonvisie/ volkshuisvestingsprogramma moet worden vastgesteld. Verplicht onderdeel van het volkshuisvestingsprogramma wordt de woonzorgvisie/het woonzorgprogramma, dat de lokale uitwerking van de programmalijnen Wonen en zorg voor ouderen en Een thuis voor iedereen moet geven. Doelstelling van het woonzorgprogramma is om de opgaven van wonen en zorg beter met elkaar te verbinden, en te komen tot een betere regionale verdeling van de opgaven voor aandachtgroepen (fair share).

Kenmerk: 2023/1958798

2/5

De woonopgaven voor ouderen en aandachtsgroepen hangen nauw samen met de ontwikkelingen in de zorg, waar de ambulantisering zowel in de ouderenzorg, de jeugdzorg als voor mensen met een psychische kwetsbaarheid versterkt wordt doorgezet. Voor een deel van deze zorg zijn geclusterde en verder aangepaste woonvormen en tussenwoonvormen vereist, en is regionale afstemming gewenst. De kwantitatieve en kwalitatieve opgaven worden op het niveau van Zuid-Kennemerland/IJmond via de regionale samenwerking in kaart gebracht met lokale uitsplitsing. Gelet op bovenstaande ontwikkelingen is het voorstel aan de raad om een woonzorgprogramma op te stellen. Dit woonzorgprogramma (op te stellen in 2024) zal onderdeel uitmaken van het volkshuisvestingsprogramma van Zandvoort (op te stellen in 2025). In de startnotitie is opgenomen dat de inhoud en werkwijze is om te komen tot een Zandvoorts woonzorgprogramma. 2. Voorstel aan de raad Het college stelt de raad voor: 1. de startnotitie voor de ontwikkeling van het Woonzorgprogramma Zandvoort waarin de inhoud, afbakening, planning en het te doorlopen proces is beschreven, vast te stellen. 3. Beoogd resultaat Met het Woonzorgprogramma wordt beoogd verschillende aandachtsgroepen (waaronder ouderen, jeugd en mensen met psychische kwetsbaarheid) passende huisvesting en zorg en ondersteuning in Zandvoort te bieden.

De startnotitie beschrijft de relevante kaders en ontwikkelingen, de afbakening van doelgroepen en beleidsvelden, de uitgangspunten voor de visie, het beoogde resultaat en proces en planning. Met het woonzorgprogramma wordt ingezet op zo thuis mogelijk wonen en een evenwichtige verdeling van kwetsbare groepen over de regio en binnen Zandvoort. 4. Argumenten 1. Het besluit past in de ambities van programmabegroting, de omgevingsvisie en het uitvoeringsprogramma Wonen In de programmabegroting 2024 is opgenomen dat de gemeente zich inzet om passende ondersteuning te verlenen die zo licht mogelijk is en zo dicht mogelijk bij huis. De beweging om zoveel mogelijk ambulante ondersteuning te verlenen betekent een verschuiving van intramurale zorg naar ondersteuning aan huis en dus ook dat er een groter beroep wordt gedaan op beschikbare woonruimte en op een breder palet aan woonvormen. De omgevingsvisie zet in op versterking van de sociale wijkcentra en op uitbouw van de woonzorgvoorzieningen, aansluitend bij de thema’s ‘samenleving: sociale samenhang en ontmoeting en het thema ‘Ruimte: aantrekkelijk en leefbaar dorp’. 2.

De transitie van beschermd wonen naar beschermd thuis betekent een grotere vraag naar (verschillende) woonvormen met zorg/ondersteuning aan huis Zowel binnen de verpleeghuiszorg voor ouderen als binnen de woonvormen voor mensen met psychische kwetsbaarheid is er sprake van een verandering van wonen in een instelling (verpleeghuis

Kenmerk: 2023/1958798

3/5

of beschermd wonen) naar wonen in een ‘’gewone’’ woning waarbij zorg en ondersteuning aan huis wordt geleverd. Een deel van die woon- en zorgvraag zal geleverd worden in geclusterde woonvormen. In 2020 zijn door ouderenzorgorganisaties in de regio de woonopgaven in beeld gebracht.. De ontwikkelingen in wonen en zorg voor ouderen, waarbij het aantal verpleeghuisplekken niet mee kan groeien met de verwachte toenemende vraag, betekent dat een herijking van de opgave uit 2020 gewenst is. Daarnaast is verdieping noodzakelijk in de omvang en aard van de woonopgaven die horen bij de ontwikkeling van beschermd wonen naar beschermd thuis – en van daklozenopvang naar ‘wonen eerst’ – om toe te werken naar een duurzaam woon- en zorgaanbod voor deze groep. Ook de opgaven voor kwetsbare jeugd zijn gewijzigd, er wordt toegewerkt naar kleinschalige jeugdvoorzieningen, die voor een deel een gerealiseerd moeten worden in de bestaande woningvoorraad en voorzieningen. De drie verdiepingsslagen worden regionaal in beeld gebracht inclusief een vertaling naar de lokale opgaven en zullen landen in het Zandvoortse woonzorgprogramma. 3. De vraag, mogelijkheden en prioritering van verschillende groepen vraagt om nadere afwegingen De verschuiving van wonen in een instelling of voorziening naar zorg en ondersteuning in huis doet een beroep op de woningvoorraad, waarbij er sprake is van schaarste.

Er zijn veel groepen die een beroep doen op schaars aanbod, voor een groot deel in de sociale huursector. In het woonzorgprogramma kan worden verankerd welke groepen (naast de wettelijke urgenten) prioriteit krijgen in het voorzien van aanvullende woonbehoeften. 4. De totstandkoming van het woonzorgprogramma kan plaatsvinden binnen bestaande capaciteit en budget Het woonzorgprogramma is een gezamenlijk product van de beleidsafdelingen op het gebied van wonen en maatschappelijke ondersteuning. Binnen deze afdelingen is voor 2024 voldoende beleidscapaciteit aanwezig om het woonzorgprogramma tot stand te brengen. Aanvullend onderzoek vindt zoveel mogelijk op regionale schaal plaats en wordt via regionale budgetten (Beschermd Wonen, Integraal Zorg Akkoord, provinciaal Woonfonds) gedekt. 5. Risico’s en kanttekeningen 1. Het woonzorgprogramma loopt vooruit op het vaststellen van een nieuwe (of geactualiseerde) woonvisie/volkshuisvestingsprogramma Het uitvoeringsprogramma Wonen heeft een looptijd tot en met 2025. Gemeenten zijn wettelijk verplicht een woonvisie vast te stellen. Waarschijnlijk zal dit worden vervangen door een verplichting tot het vaststellen van een volkshuisvestingsprogramma. Uiterlijk in 2025 zal een nieuwe of geactualiseerde woonvisie (of volkshuisvestingsprogramma) moeten worden vastgesteld. Vaststelling van het woonzorgprogramma in 2024 loopt hierop vooruit.

Het woonzorgprogramma heeft uiteraard een relatie met andere elementen van het volkshuisvestingsprogramma (zoals het nieuwbouwprogramma, de ontwikkelingen in de voorraad, leefbaarheid). Loskoppeling van de besluitvorming voor wonen en zorg in relatie tot andere volkshuisvestelijke onderdelen heeft daarom enig risico. Tegelijkertijd kan in het woonzorgprogramma worden vastgesteld wat vanuit wonen en

Kenmerk: 2023/1958798

4/5

zorg de opgaven en uitgangspunten zijn die ook bij de andere elementen van de woonvisie toegepast moeten en kunnen worden. 2.Een deel van het programma, opgave en uitvoering heeft een regionaal karakter De startnotitie heeft betrekking op een woonzorgprogramma voor de gemeente Zandvoort. Met name voor mensen met een psychische kwetsbaarheid hebben de uitgangspunten , opgaven en uitvoering ook een regionaal karakter. Dit betekent dat de gemeente voor het te bereiken resultaat niet alleen afhankelijk is van gemeenten in de regio, maar ook van woningcorporaties en zorg- en welzijnsaanbieders die in deze gemeenten actief zijn. De regionale woonzorgvisie voor ZuidKennemerland en IJmond en de afstemming met Haarlemmermeer rond beschermd wonen en maatschappelijke opvang, moeten zorgen voor een regionale samenwerking op het gebied van wonen en zorg. 6. Uitvoering Na vaststelling van deze startnotitie wordt de uitvoering gestart conform de beschrijving van proces en planning in hoofdstuk 4 van de startnotitie. 7. Bijlagen Bijlage 1: Startnotitie Woonzorgprogramma Zandvoort

Kenmerk: 2023/1958798

5/5