Raadsbesluit Woonzorgprogramma Zandvoort 2025-2030

Raadsbesluit

, Gemeente Zandvoort

Onderwerp Samen Thuis: Woonzorgprogramma Zandvoort 2025-2030 Nummer

2025/367324

Portefeuillehouder

Bluijs, G.J.

Programma/beleidsveld

1.3 Sociale Basis; 2 Ondersteuning en Zorg; en 4.1 Wonen en ruimtegebruik

Afdeling

MO/ECDW

Auteur

Duker, J.W./P.Hillege

Telefoonnummer

0646215467

Email

jwduker@haarlem.nl De komende jaren zullen mensen met een zorg- of ondersteuningsbehoefte steeds

Kernboodschap

vaker in een zelfstandige woning wonen en minder in een instelling. Dit vraagt om woonvormen waar zorg en ondersteuning passend kan worden aangeboden, en wijken en buurten waarin mensen naar elkaar omkijken. ln het Woonzorgprogramma worden de woonzorgopgave en de te ondernemen acties beschreven voor ouderen, mensen met psychische kwetsbaarheid, mensen die dakloos zijn, mensen met een beperking, jeugdigen en enkele andere aandachtsgroepen. Daarnaast wordt beschreven hoe de komende jaren buurten en wijken zorgzamer kunnen worden. Behandelvoorstel voor

De raadscommissie wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel

commissie

van het college en over de wijze van agendering van het raadsvoorstel in de raadsvergadering.

Relevante eerdere

•

besluiten

Startnotitie Woonzorgprogramma (2023/1958798) in de gemeenteraad van 24 januari 2024.

•

Regionale woonzorgopgave Zuid-Kennemerland/ljmond (2024/1568665) in het college van 10 september 2024.

•

Uitvoeringsprogramma Wonen 2019 t/m 2025 (2019/180616) in de

gemeenteraad_van_23_april_2019. ______________________ Het college van burgemeester en wethouders Besluit college d.d. 8 april 2025

Besluit: 1.

Het voorstel aan de raad vast te stellen.

de secretaris,

Kenmerk: 2025/367324

de burgemeester,

1/6

Besluit raad

De raad der gemeente Zandvoort,

d.d. 20 mei 2025 Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, Besluit: 1. Het Woonzorgprogramma Zandvoort 2025-2030 ðSamen Thuis vast te stellen. de griffier,

de voo(zitter,

1. Aanleiding Het aantal ouderen neemt toe en de ouderen worden steeds ouder; de meeste ouderen willen bovendien zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen. Ook mensen die psychisch kwetsbaar zijn wonen steeds vaker zelfstandig in de wijk. Mensen die dakloos zijn verblijven vaak veel te lang in de opvang. Bij kwetsbare jeugd wordt uithuisplaatsing zoveel mogelijk voorkomen; wanneer toch meer zorg nodig is, wordt dat bij voorkeur geboden in kleinschalige woonvormen in de wijk. De beweging naar zelfstandig wonen in de wijk vraagt om voldoende geschikte woningen en woonvormen met bijbehorende zorg en ondersteuning. Daarnaast zijn voor deze beweging zorgzame buurten nodig, met sterke gemeenschappen, ruimte voor ontmoeten en bewegen en toegankelijke en nabije voorzieningen. Het wetsontwerp Wet Versterking Regie Volkshuisvesting bepaalt dat gemeenten verplicht worden om, naast deze groepen met een zorg/ondersteuningsbehoefte, ook de opgave en inzet voor een aantal andere aandachtsgroepen (arbeidsmigranten, studenten en woonwagenbewoners). Statushouders zijn benoemd als een van de aandachtsgroepen. Deze groep is niet in het woonzorgprogramma opgenomen omdat onduidelijk is hoe de wettelijke positie van statushouders op de woningmarkt zich zal ontwikkelen (wetsvoorstel schrappen voorrang statushouders).

Al deze ontwikkelingen en wensen zijn aanleiding voor het ontwikkelen van een Zandvoorts woonzorgprogramma. Begin 2024 is daarvoor door de gemeenteraad een startnotitie vastgesteld. Op basis van regionaal onderzoek en afstemming is in september 2024 een Regionale woonzorgopgave voor Zuid-Kennemerland/ljmond vastgesteld door het college van B&W. Het Zandvoortse conceptwoonzorgprogramma lag van 23 januari tot en met 4 maart 2025 ter inzage.

Kenmerk: 2025/367324

2/6

Met dit woonzorgprogramma wordt de toezegging (2024/ 2040712) van wethouder Bluijs afgedaan om de mogelijkheid voor de realisatie van een Knarrenhof en woonvormen waarjong en oud kunnen samenkomen mee te nemen in de woonzorgagenda. 2.

Beoogd resultaat

0p basis van het woonzorgprogramma zal de woonzorgopgave worden verwerkt in de verschillende gebiedsontwikkelingen en het gebiedsprogramma, en in de afspraken met ontwikkelende partijen, corporaties, zorgaanbieders en Pluspunt. Het beoogd resultaat is om voor mensen met een zorg- of ondersteuningsbehoefte voldoende en geschikt woningaanbod te realiseren in zorgzame wijken. 3.

Onderbouwing voorstel

1.Het woonzorgprogramma bouwt voort op de uitgangspunten in de startnotitie Het woonzorgprogramma formuleert een aantal uitgangspunten voor de realisatie van de woonzorgopgave: -

Er is sprake van een beweging waarbij mensen met een zorg- of ondersteuningsbehoefte vaker thuis blijven wonen. Deze beweging vraagt om passend woningaanbod (nieuwbouw en bestaande voorraad), voldoende zorg en ondersteuning en sterke gemeenschappen.

-

De opgave vraagt om evenwichtige en evenredige verdeling van woningen en woonzorgarrangementen over de regio, het dorp en tussen verschillende woningzoekenden.

-

Collectieve woonvormen bieden goede mogelijkheden om de opgave te realiseren.

-

Een zorgzame wijk die voorziet in een toegankelijke openbare ruimte en openbare gebouwen, in ruimte voor ontmoeten en bewegen en nabijheid van voorzieningen, is belangrijk om zelfstandig wonen mogelijk te maken.

2.Het woonzorgprogramma beschrijft de kwantitatieve en kwalitatieve opgave Voor ouderen wordt door demografische ontwikkelingen een groeiende vraag naar woonvormen met zorg voorzien. Tegelijkertijd is de uitbreiding van verpleeghuiscapaciteit begrensd. 0m de zorgvraag tot 2030 en daarna op te vangen zullen alternatieve woonvormen moeten worden ontwikkeld: zogenaamde zorggeschikte woningen (minimaal 35-40 woningen tot 2030) en geclusterde woonvormen (minimaal 140 tot 2030). Voor een deei kan deze vraag ook in de bestaande woningvoorraad worden opgevangen. De opgave voor de gewenste uitbreiding van nultredenwoningen (570 tot 2030) krijgt invulling via de uitvoering van het bestaande nieuwbouwprogramma. Voor mensen met psychische kwetsbaarheid die een beroep doen op Beschermd Wonen is berekend wat op basis van demografische ontwikkeling de toekomstige vraag naar zorg en ondersteuning is. 0p basis van de doorrekening, de gewenste beweging en de inzet om de wachtlijst terug te dringen is de opgave tot 2030 om het aantal intramurale plekken in Beschermd Wonen in Zandvoort op 12 plaatsen te houden, en het aantal geclusterde Beschermd Thuis plaatsen toe te laten nemen met

Kenmerk: 2025/367324

3/6

ongeveer 4. Gemengde wooncomplexen waar mensen bewust samenwonen met mensen die begeleiding ontvangen bieden hier goede mogelijkheden toe. Voor de bestrijding van dakloosheid is de beweging ingezet om (naast preventieve inzet) dakloze mensen niet of zo kort mogelijk in de maatschappelijk opvang te laten verblijven (Wonen Eerst). Om dit tot stand te brengen is het nodig om het proces van urgentieverlening voor deze groep te versnellen en aanvullend passend woningaanbod te realiseren. Gemengde wooncomplexen bieden ook voor een deel van deze groep goede mogelijkheden. De inzet is om de komende jaren 5 tot 10 woningen toe te voegen ¡n een of meerdere gemengde compiexen die voor deze doelgroepen aanvullend woningaanbod opleveren. Daarnaast zal bij het ontwikkelen van het voikshuisvestingsprogramma worden onderzocht of/welke aanvullende mogelijkheden er ingezet kunnen worden in de bestaande voorraad (woningdelen). Voor de groep mensen die niet volgens de Wmo in aanmerking komt voor maatschappelijke opvang worden maatregelen ingezet buiten de bestaande reguliere woningen, zoals Onder de Pannen (hospitaverhuur) of door afspraken met partijen te maken over de inzet van woningen die tijdelijk worden verhuurd in het kader van de Leegstandswet (Tijdelijk onder Dak).

Voor mensen met een verstandelijke en lichamelijke beperking blijft de vraag naar intramurale en extramurale woonvormen redelijk stabiel. Nieuw Unicum heeft aangegeven het woonaanbod voor hun cliënten meer te willen concentreren. De komende jaren zal duidelijker worden wat mogelijk en wenselijk is. Voor de jeugdzorg wordt op regionaal niveau een gezamenlijke visie en strategie uitgewerkt voor de realisatie en spreiding van kleinschalige woonvoorzieningen. ln de loop van 2025 wordt een start gemaakt met de planontwikkeling. Als gevolg van de ingezette beweging zullen meer mensen langer en weer zelfstandig in de buurt en wijk wonen. Het clusteren van woningen, de inzet op ontmoeten (ook in de openbare ruimte) en het vormen van gemeenschappen draagt bij aan het voorkomen van eenzaamheid en het beroep dat op professionele zorg wordt gedaan. Daarnaast is het belangrijk dat de woonomgeving toegankelijk is en er voldoende voorzieningen en zorginfrastructuur aanwezig zijn. Om deze zorgzame buurten verder invulling te geven en te versterken worden randvoorwaarden uitgewerkt, kansen benut in lopende aanpakken en wordt een buurtscan uitgevoerd in een nader te bepalen buurt. 3.

Het woonzorgprogramma sluit aan bij landelijk, regionaal en lokaal beleid Het woonzorgprogramma past binnen beleidsvelden 1.3 (Sociale Basis), programma 2 (Ondersteuning en Zorg) en beleidsveld 4.1 (Wonen en ruimtegebruik) van de programmabegroting. Het woonzorgprogramma geeft invulling aan het rijksbeleid op het gebied van ouderenhuisvesting en de huisvesting van aandachtsgroepen, alsmede aan de ambities van het Nationaal Actieplan Dakloosheid. Daarnaast geeft dit lokale woonzorgprogramma invulling aan de Regionale

Kenmerk: 2025/367324

4/6

woonzorgopgave die voor Zuid-Kennemeriand/limond is vastgesteld. Overige regionale en lokale kaders zijn weergegeven in een bijlage bij het woonzorgprogramma. 4. Duurzaamheidsdoelstellingen ook van toepassing Bij realisatie van de woonzorgopgave in bestaande bouw, nieuwbouw en inrichting van de openbare ruimte zijn de gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen onverkort van toepassing. Belangrijke voorwaarde hierbij is dat woonzorgoplossingen betaalbaar blijven voor de doelgroep. 5.Het woonzorgprogramma maakt gebruik van bestaande middelen en externefinanciering. Een groot deel van de opgenomen activiteiten passen binnen de bestaande begrotingsbudgetten op het gebied van wonen en maatschappelijke ondersteuning. Voor een aantal activiteiten en projecten (w.o. gemengd wonen project, beleid (pre)mantelzorgwoningen, verbeteren informatie, wonen eerst en zorgzame buurtscan) moeten de komende jaren middelen worden gevonden. Bij de Voorjaarsnota wordt een voorstel gedaan om voor de komende jaren middelen beschikbaar te stellen. Zo veel mogelijk zal daarnaast dekking worden gezocht buiten de gemeentelijke begroting, zoals bij het Rijk, zorgkantoor of andere baathebbers.

6.Participatie en inspraak Het voorliggende woonzorgprogramma is opgesteld op basis van input van partners waarmee op het terrein van wonen en zorg wordt samengewerkt (zorgorganisaties, woningcorporaties, Pluspunt, regiogemeenten, provincie, huurders(organisaties). Het concept-woonzorgprogramma is met deze partners en in deze samenwerkingsverbanden besproken. Het woonzorgprogramma is van 23 januari tot en met 4 maart 2025 ter inspraak aangeboden, zodat ook vanuit inwoners en andere gremia input geleverd kan worden. De inspraakreacties zijn van een antwoord voorzien in een Nota van Antwoord, die als bijlage bij dit raadsvoorstel is gevoegd. Het concept-woonzorgprogramma is op basis van de inspraakreacties op een paar punten aangepast. 4.

Risicos en kanttekeningen

1. Vanuit de samenwerking binnen de regio Zuid-Kennemerland/Umond en de MRA kunnen de opgaven voor aandachtsgroepen wijzigen. Het wetsvoorstel Versterking regie volkshuisvesting is door de huidige minister met een aantal wijzigingen voorgelegd aan de Tweede Kamer. ln het wetsvoorstel wordt uitgegaan van evenwichtige en evenredige verdeling van aandachtsgroepen (dak- en thuisloze mensen, mensen die uitstromen uit intramurale instellingen, statushouders, mensen met sociaal-medisch urgentie, arbeidsmigranten, studenten, woonwagenbewoners) over de regio. Gemeenten in de regio moeten volgens de wet onderlinge afspraken maken over deze verdeling (urgente groepen en de bouwopgave). De provincie zal conform het wetsvoorstel vaststellen wat de afbakening van de regio is waarbinnen gemeenten afspraken moeten maken over verdeling en de bouwopgave. Het is mogelijk dat vanuit

Kenmerk: 2025/367324

5/6

deze wens en wettelijke kaders er wijzigingen op de opgaven voor Zandvoort zulien ontstaan. De verwachting is echter dat dit niet om grote afwijkingen zal gaan. 2.lnvu//ing van de opgave voor ouderenhuisvesting afhankelijk van bouwmoge/ijkheden De vraag naar woningen is groot, door de groeiende groep ouderen wordt de vraag naar toegankelijke woningen groter. Dit moet gerealiseerd worden in een tijd waarin arbeidskrachten in de bouw en de zorg schaars zijn, bouwmaterialen duur, stikstofproblematiek de bouw lam legt en er ook nogal wat onzekerheden zijn in het rijksbeleid. Wanneer het bouwprogramma met bijbehorende zorgcomponenten niet uitgevoerd kan worden, dan voorziet het college dat de vraag naar zorg verder zal toenemen, waardoor ook het beroep op eerstelijnszorg, gespecialiseerde zorg en mantelzorg verder vergroot zal worden. Tegelijkertijd zijn er al projecten in uitvoering en zijn er in de bestaande voorraad kansen om zonder grote technische aanpassingen het aanbod van vooral geclusterde woningen te versterken. 3. De versterking van zorgzame buurten is een proces van lange adem. De meeste mensen willen graag zelfstandig — al dan niet met anderen — wonen, ook als zii zorg of ondersteuning nodig hebben. Bovendien zijn veel mensen actief in meerdere gemeenschappen. Toch is omzien naar elkaar in een geïndividualiseerde samenleving niet vanzelfsprekend.

Er zal — ook met professionele inzet — actief moeten worden ingezet op het leggen van verbindingen tussen (groepen) mensen en het ondersteunen van vrijwillige inzet en maatschappelijk initiatief. De fysieke leefomgeving kan hierbij faciliterend werken, bijvoorbeeld door ontmoetingsruimte in gebouwen of op straat. Maar daarvoor zijn partijen vaak afhankelijk van kansen die zich voordoen in ruimtelijke ontwikkelingen. Met andere woorden: het versterken van zorgzame buurten vraagt een Iange adem. 5. Consequenties en uitvoering

Het woonzorgprogramma is de basis voor samenwerking met zorgaanbieders, Pluspunt, woningcorporaties, ontwikkelaars en beleggers bij verschillende gebiedsontwikkelingen, en bij de bestaande samenwerkingsverbanden in dorp en regio (waaronder het Regionaal Actieplan Dakloosheid). ln het woonzorgprogramma is benoemd welke activiteiten de komende jaren worden uitgevoerd. Voor die uitvoering is in het actieplan een strategie beschreven waarin wordt ingegaan op de instrumenten, de verwachte inzet van partners, de aansturing van de opgenomen actiepunten en dekking van een aantal onderdelen (hoofdstuk 4). ln 2025 wordt het volkshuisvestingsprogramma voor Zandvoort opgesteld. Het volkshuisvestingsprogramma vormt de basis voor nieuwe ¡ntegrale meerjarige prestatieafspraken met woningcorporaties. Afspraken over wonen en zorg worden hierin opgenomen. 6. Bijlagen

1.Woonzorgprogramma Zandvoort 2025-2030 Samen Thuis 2.Nota van Antwoord inspraakreacties

Kenmerk: 2025/367324

6/6