concept-verslag - 9 november 2022

Verslag van de openbare raadsvergadering, gehouden op woensdag 9 november 2022, gestart om 20.00 uur in het raadshuis Voorzitter:

Burgemeester D.L. Moolenburgh

Leden:

Dhr. P. Berg (OPZ), dhr. K. Bol (CDA), dhr. B.I.M. Bouberg Wilson (OPZ), dhr. M. Deen (PVV), dhr. S. Drommel (VVD), dhr. R.K. Endstra (CDA), dhr. M.K. el Gebaly (GL), dhr. E.M. Gerrits (ZEE), mevr. K.M. Göransson (Jong), mevr. B.J. Göransson - van Kerkwijk (OPZ), dhr. M.C. Hermsen (D66), mevr. M.A. Koper (PvdA), dhr. J. Kramer (Jong), Mevr. F.E.A. Nederlof (VVD), mevr. M.W. Paap (Jong), dhr. K.R. Stephan (CDA), dhr. R. van Tiggelen (PVV)

Ook aanwezig: Wethouders G.J. Bluijs, L. Carree, M. Hendriks en P.C.J. Kramer Afwezig: Griffier:

Dhr. G.B. van Driel

Notulist:

Dhr. L. Guilonard (Notuleerservice Nederland)

Registratienr.:

1. Opening, mededelingen en loting De voorzitter opent de raadsvergadering van woensdag 9 november 2022 om 20.00 uur en heet alle raadsleden, de mensen op de publieke tribune, de kijkers en luisteraars thuis van harte welkom. De voorzitter deelt mee dat het afgelopen zondag 300 jaar geleden is dat Paulus Loot op een veiling de heerlijkheid Zandvoort kocht voor 10.000 gulden. De heerlijkheid Zandvoort stond destijds bekend als het gebied van de verdoemde duinen. Vanaf dat jaar begon hij te investeren in het gebied met als gevolg dat hiermee ook de welvaart steeg en de regio tot wasdom is gegroeid. Er zijn geen mededelingen vanuit de raad over belangen of betrokkenheid en er zijn verder ook geen andere mededelingen vanuit de raad of het college. Bij hoofdelijke stemming gaat mevrouw B. Göransson voor. 2. Vaststellen van de agenda De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

1

BESPREEKSTUKKEN 3. Programmabegroting 2023 – 2027 Algemene beschouwingen De voorzitter legt de spelregels uit aan alle fracties over het uitspreken van de algemene beschouwingen. De eerste spreker van deze avond is de heer J. Kramer namens de fractie van Jong Zandvoort. “Ineens sta je hier dan als fractievoorzitter van de grootste partij in de gemeenteraad. En mag je aftrappen tijdens de belangrijkste vergadering van het jaar. Wie had dat een jaar geleden voorspelt. Jong Zandvoort won in maart en werd vanuit het niets de grootste partij. Na de verkiezingen hebben we met alle partijen gesproken en zijn we onder leiding van een formateur tot een akkoord gekomen. Wat ons betreft is er een dikke streep onder het verleden gezet. Nu, ruim een half jaar, na de verkiezingen merk ik, en ik hoop u met mij, dat de sfeer in de raad is verbeterd. Dat hebben we met elkaar gedaan en ik bedank de raadsleden voor de fijne samenwerking die er momenteel is. Er gebeurt momenteel veel in de wereld. En zonder dat we er invloed op hebben, merken we in alles dat het leven duurder wordt. De inflatie stijgt met waarden die tot een jaar geleden menigeen niet durfde te voorspellen. Ook de gemeente merkt dat alles duurder wordt en ontkomt er niet aan om de tarieven voor een aantal belastingen te moeten verhogen. Jong Zandvoort wil geen lapmiddelen om met incidenteel geld gaten te vullen.

De afvalstoffenheffing wordt flink verhoogd om kostendekkende tarieven te blijven voeren. Daar tegenover hoeven onze rioolrechten niet omhoog door voldoende geld in reserve. Zo blijft het voor onze inwoners gemiddeld binnen de perken. Van onze toeristen en forensen vragen we meer. Zeker de laatste groep mag wat ons betreft meer belasting gaan betalen. Het bezit van een tweede woning moet duur worden. Wat ons betreft zo duur dat het niet meer leuk is om een tweede woning in Zandvoort te bezitten. Woningen die in de winter leegstaan of in de zomer illegaal worden verhuurd verstoren de woningmarkt van onze badplaats. Deze woningen zijn hard nodig voor de Zandvoorters. Er ligt een heldere begroting voor ons. Onze complimenten aan iedereen die er aan heeft meegewerkt. We missen nog wel een aantal ambities en plannen uit het akkoord. We verwachten dat het college ons zo snel mogelijk informeert en we bij de voorjaarsnota een compleet plaatje hebben met een financiële doorrekening. Zoals ik al eerder zei, is de toekomst niet te voorspellen. Hoe beweegt de woningmarkt en wat betekent dat voor de projecten. We zien dat er op het Watertorenplein wordt gebouwd, maar hoe zeker is de realisatie van de plannen voor de watertoren zelf. En wat kunnen we verwachten op het Badhuisplein en de Entree van Zandvoort.

Jong Zandvoort heeft deze zomer met veel inwoners en ondernemers gesproken over het parkeren. Onze conclusie; het beleid is te snel ingevoerd zonder belanghebbenden er bij te betrekken. Oftewel de participatie deugde niet. Daarnaast ondervinden veel (jonge) ouderen problemen met de digitalisering. 2

Momenteel kan iedereen die dat wil zijn ervaringen delen met de gemeente. Hoewel we niet kunnen voorspellen wat de uitkomst zal zijn, kan ik u op een briefje meegeven dat er veel geklaagd zal worden over het aan- en afmelden van bezoek en inwoners onterechte bekeuringen krijgen voor het per ongeluk afmelden van de eigen bewonersvergunning. Hoe de uitkomst wordt vertaald in wellicht een nieuw parkeerplan is nog afwachten. Voor Jong Zandvoort geldt dat we alleen mee gaan in voorstellen waarbij de inwoners deze keer wel hebben mogen participeren. Een ander puntje waar we mee aan de slag moeten is het groen. Het is niet alleen investeren in nieuw groen, maar ook het groen dat er is moeten we beter gaan onderhouden. Jong Zandvoort wil meer bomen. Niet alleen voor verfraaiing, maar ook voor verkoeling tijdens de zomer. Hierbij mogen we niet vergeten om naar de gehele uitstraling van het dorp te kijken. Denk aan een beter reclamebeleid, meer openbare toiletten en een opgeknapte boulevard. Wanneer de fundering staat kan er verder worden gebouwd aan het toeristisch product Zandvoort aan Zee. Jong Zandvoort wil een feestweek en het aanbod van festiviteiten naar een kwalitatief hoog niveau. We willen ook uw aandacht voor het opgroeien van kinderen in arme gezinnen die met een lege maag naar school gaan.

Jong Zandvoort wil dat het college het scholen mogelijk maakt om hun leerlingen een ontbijt aan te bieden. Het is in het belang van de schoolprestaties van alle Zandvoortse kinderen dat ze met voldoende energie kunnen leren. Tot zover de allereerste algemene beschouwing van Jong Zandvoort.” De tweede spreker is de heer Stephan van het CDA. “Wij kijken naar de jaren 2023/2027. Zandvoort tussen nu en over vijf jaar. Door de afgelopen jaren en de complexe problemen rijst de vraag in hoeverre wij op dit moment nog wel zover vooruit kunnen begroten. Veel van wat wij tot voor kort nog als vanzelfsprekend hebben ervaren, is dat niet meer. Is er nog wel genoeg energie? Hoe krijgen wij energie weer betaalbaar? Hoe staat het om onze zelfredzaamheid als het gaat om voedselvoorziening? Kunnen wij door stikstof nog wel woningen bouwen? In elk geval brokkelt de houdbaarheid van onze begrotingen steeds meer af doordat het speelveld keer op keer in hoog tempo verandert. Wij lijken de laatste jaren meer een politiek van moeten bijsturen te voeren, dan de focus te kunnen leggen op nieuwe plannen en ambities. Daarbij helpt het ook niet dat wij er de laatste jaren niet van de rijksoverheid op aan kunnen. Er is geen visie in Den Haag en het enige wat wij als gemeente krijgen is wisselend beleid, waar financieel geen touw aan lijkt te kunnen vastgeknoopt.

Maar ondanks de vele onzekerheden van deze tijden, hebben wij het in Zandvoort nog redelijk goed voor elkaar. Wij zijn in staat om ondanks vele onzekerheden de dienstverlening op peil te houden. Wel is het zinvol om prudent te indexeren. Het nodigt bijna uit om bij incidentele meevallers belastingcadeautjes uit te gaan delen, maar dat vinden wij als Dorpspartij CDA Zandvoort, de rentmeester van de gemeente, niet verstandig. Het eerlijke verhaal is dat wij niet weten waar het eindigt met de inflatie en andere onzekerheden. De keuze van het college om gemiddeld de lastendruk nu met gemiddeld 4.5 % indexering te laten stijgen terwijl de verwachting is dat deze in 2023 aanzienlijk hoger is vinden goed uit te leggen en redelijk. De invloeden van buiten kunnen wij niet veranderen. Wel hebben wij het in de hand hoe wij hiermee omgaan. De Zandvoortse samenleving is op zijn eigen creativiteit en zelfredzaamheid aangewezen en dat gaat goed. Gelukkig bevinden wij ons in hetzelfde 3

schuitje als onze buurtgemeenten en vinden wij daarin op tal van problemen lotgenoten en daarmee ook bondgenoten. De ambtelijke samenwerking met Haarlem moeten wij benutten om haar kwaliteit en slagkracht. De regionale samenwerking met Bloemendaal, Heemstede, Haarlem en Velsen helpt ons om onze belangen in de regio te versterken, bijvoorbeeld als het gaat om mobiliteit en bereikbaarheid. Niet alleen extern, maar ook intern, binnen de raad zijn wij de afgelopen periode erin geslaagd rust te brengen. Dat is de nieuwe bestuurscultuur in werking. Dit geeft de rust die inwoners en ondernemers zoeken en nodig hebben. Laten wij dit daarom met elkaar vasthouden dames en heren. Als wij nu kijken naar de thema’s en beleidsvelden in de begroting, ziet de Dorpspartij CDA dat het college er alles aan doen om dossiers voortvarend op te pakken. Wij herkennen ons in de gezamenlijke aanpak tot nu toe. Parkeren heeft grote prioriteit en daar wordt hard aan gewerkt door het college. Onze inwoners kunnen op dit moment meedoen aan een openbare enquête en deelnemen aan bewonersavonden. Wij wachten de uitkomsten van dit traject met belangstelling af om vervolgens zo snel mogelijk alle fouten uit het beleid en de uitvoering te kunnen halen. Bij de woningbouw worden ook meters gemaakt.

Bouw op het Watertorenplein is begonnen en andere projecten staan al zowat in de steigers, zoals de ontwikkeling van de Duinwachter bij de garage Strijder en de grote ontwikkeling van de Curiedex. De Dorpspartij CDA verwacht nu dat met aparte projectwethouder ook doorgepakt gaat worden op de projecten Badhuisplein en Palace/Entreegebied, het raadhuis, de middenboulevard en de ontwikkeling noord boulevard en aangrenzend circuit gebied. Wij zien ook dat het college doorpakt als het gaat om benutten van nieuwe kansen, zoals herontwikkeling van Manage Ruckert, maar ook verkoop Mariaschool om de broodnodige jongerenhuisvesting te realiseren. Wat zijn hier de verwachtingen van het college als het gaat om een tijdspad? Sociaal algemeen In het algemeen goed om te zien dat we meer gaan inzetten op preventie. Preventie kost geld en opbrengsten zijn op de korte termijn moeilijk meetbaar. Inzetten op preventie is belangrijk om grotere problematiek rondom jeugdoverlast en stijgende kosten in de jeugdzorg een halt toe te roepen. Dat neemt niet weg dat we goed moeten monitoren waar we gemeenschapsgeld aan besteden. Als het gaat om de sociale basis waar al onze organisaties samenwerken om onze inwoners te ondersteunen rond welzijn en zorg vraagt dit om een update. Een inclusieve samenleving waar iedereen kan meedoen naar vermogen. Dat staat mooi omschreven op pagina 54.

Dat komt veelvuldig terug in dit beleidsveld en dat is goed. Werken geeft voldoening, zelfvertrouwen is belangrijk voor de sociale contacten (vangnet). We zien daarvan mooie voorbeelden bij de circulaire hotspot, zoals bijvoorbeeld EcoSol en Juttersgeluk. In antwoord op vragen van de dorpspartij naar een slechter cijfer van gebruikers van minimavoorzieningen heeft het college aangegeven dat die 7,1 ten opzichte van een ruime 8 het jaar ervoor voorzichtig moet worden geïnterpreteerd vanwege het lage aantal respondenten. Dat is een beetje te makkelijk. De dorpspartij zou toch wel willen weten wat de oorzaak van de slechtere score is. Ondersteuning en zorg 4

Nieuwe aanbesteding jeugdzorg is gaande. Hopelijk wordt het beter en efficiënter ingericht. Wel zorgen over de jeugdbescherming, zie ook de raadsinformatiebrief over Veilig Thuis. Daarnaast staat jeugdbescherming NH onder verscherpt toezicht. Dat baart ons zorgen. Kinderen die dat nodig hebben, ontvangen niet op tijd de hulp die zij nodig hebben. Onderwijs en sport Een goede basis voor elk kind is ontzettend belangrijk. Elk kind verdient een gelijke kans. En daar liggen taken voor ons als gemeente. Er wordt al veel gedaan om achterstanden bij kinderen te voorkomen (vroeg voorschoolse educatie) en schooluitval te voorkomen. Tegelijkertijd zien we dat kinderen te weinig bewegen. Schoolpleinen moeten uitdagender zodat kinderen meer gaan bewegen (zie ook pagina 50). Wij kijken uit naar het IJslandspreventiemodel. Heeft veel potentie, maar deskundigen zijn nodig. Ons voorstel is om aan te sluiten bij het implementatietraject van het Trimbosinstituut. Op die manier kan deskundigheid worden gedeeld tussen het Trimbos en andere deelnemende gemeenten. Op het gebied van sport is het goed er meer samenwerking komt tussen (sport)verenigingen. Vrije tijd is een belangrijk onderdeel als het gaat om preventie van jeugdproblematiek. Verenigingen spelen een belangrijke maatschappelijke functie. Hier ligt een taak om verenigingen goed in te ondersteunen. Belangrijk hierin zijn de accommodaties.

Veel accommodaties staan een groot gedeelte van de week leeg. Het is goed om hierin te onderzoeken hoe we efficiënter omgaan met gemeentelijk vastgoed. Laten wij kijken of multifunctioneel gebruik meer gestimuleerd kan worden. Groen en kwaliteit openbare ruimte De dorpspartij CDA ziet graag dat vergroening van de wijken in combinatie verbeteren van de kwaliteit van de openbare ruimte kwaliteit meer aandacht krijgt. Hier menen wij dat het college nog wel wat meer vaart achter mag zetten. Het actieplan groen is uitgesteld naar de zomer 2023 en wij maken ons zorgen dat Zandvoort er daarmee ook komende zomer nog ongeknipt en ongewassen bij staat. Nu verwacht de dorpspartij echt niet dat het college per direct overal bomen gaat planten, maar begin nu eens met wat makkelijk en snel te realiseren verbeteringen, zoals verfraaiing van onze rotondes. Dit is het eerste wat inwoners en bezoekers zien als zij binnenkomen en het laatste als wij wegrijden. Wil het college toezeggen om in elk geval met de rotondes te gaan beginnen in het voorjaar 2023? Duurzaamheid Wat betreft het thema verduurzaming meent de dorpspartij CDA Zandvoort dat wij als gemeente ook nog een slag hebben te slaan. De zin in de begroting dat wij als kleine gemeente niet gaan pionieren op het gebied van energie, maar wel besparen is onnavolgbaar.

Via het verminderen van afval, hergebruik via de circulaire hotspot en een kringloopwinkel en het openstellen van een milieuplein worden stappen gezet om de leefbaarheid te verbeteren. Het duurzaamheidsfonds dient als dekking om de thema’s uit het beleidsplan duurzaamheid te stimuleren. Dat is allemaal heel mooi, maar dat is natuurlijk niet genoeg. Het is goed te lezen dat er wel plannen zijn voor zonnepanelen op het water bij het circuit. Laten wij als gemeente echter ook het goede voorbeeld geven en onze eigen panden en percelen verduurzamen. Begin eens met het bedekken van de daken met zonnepanelen. 5

Ondernemersklimaat Als het gaat om ondernemen in Zandvoort, dan moeten wij zorgen voor een stabiel economisch vestigingsklimaat. Bij het omgevingsplan Strand en de nieuwe toeristische visie waar wij de komende tijd aan werken moeten wij samen met ondernemers en inwoners keuzes maken. De balans tussen een bruisende moderne en mondaine badplaats enerzijds en een hoge kwaliteit van wonen en recreëren anderzijds is voor de dorpspartij CDA Zandvoort altijd het uitgangspunt geweest en die balans blijven wij ook zoeken in de komende plannen. Afsluiting Concluderend ligt er voor ons een begroting waar de dorpspartij CDA Zandvoort zich goed in kan vinden, met hier en daar wat aandachtspunten. Wij houden Zandvoort financieel gezond en houden niettemin de ambitie hoog. Bezuinigingen zijn niet nodig en de voorgestelde indexering is zoals gezegd redelijk en navolgbaar. Het CDA heeft wel zorgen over koopkrachtontwikkeling en armoede-verval. Door stijging energie/voedsel en andere prijzen/diensten kunnen deze ontwikkelingen negatief uitpakken voor flink aantal Zandvoorters. Het CDA vraagt het college dan ook te blijven onderzoeken op welke wijze gemeente Zandvoorters die hierdoor in armoede komen ondersteund kunnen worden. Tot slot, college en ambtenaren bedankt voor uw inzet bij het maken van deze begroting.

U kunt wat het CDA betreft aan de slag met de uitvoering.” De voorzitter bedankt de heer Stephan voor zijn betoog en geeft vervolgens het woord aan mevrouw Göransson-van Kerkwijk van de fractie OPZ. “De nieuwe werkelijkheid Zo laat de huidige tijd zich het beste omschrijven. Hoewel die werkelijkheid zich bijna dagelijks van een andere kant laat zien. De afgelopen jaren is de wereld getroffen door een nieuwe pandemie; corona heeft velen van ons in zijn greep gehad. De impact op de Zandvoortse inwoners en ondernemers was groot, maar veerkrachtig als Zandvoorters zijn, zijn we deze crisis goed te boven gekomen. Niet in de laatste plaats dankzij de inzet van middelen uit het Coronaherstelfonds. Op dat moment was er een nieuwe werkelijkheid. Het leven zou nooit meer zo zijn of worden als voor corona. En net toen dat besef van die nieuwe werkelijkheid er was, volgde de inval van Rusland in Oekraïne. Of zullen we gewoon zeggen, de oorlogsverklaring van Rusland aan Oekraïne en het westen. Oekraïne, het klinkt zo ver, maar is zo dichtbij. Ongeveer net zover als Barcelona in Noord-Spanje. Velen vluchtten voor het geweld van Poetin, richting het veilige westen, richting Zandvoort. Ook hier vangen we vluchtelingen op die vluchten voor deze gewelddadige oorlog. En de laatste berichten beloven niet veel goeds.

De energievoorzieningen in Oekraïne worden al wekenlang gebombardeerd door Rusland. Dat leidt in het hele land tot tekorten aan elektriciteit en gas. De Oekraïense regering vraagt mensen die het land ontvlucht zijn niet terug te keren voor de winter is afgelopen. Op die manier hoopt Oekraïne het kwetsbare energienetwerk in het land te ontzien. En dat brengt ons bij weer een nieuwe werkelijkheid. Niet in alleen in Oekraïne, maar ook wij worden geconfronteerd met tekorten aan gas, waardoor de prijzen tot immense hoogten zijn gestegen. Die tekorten die ervoor zorgen dat Zandvoortse inwoners en ondernemers te maken krijgen met zeer hoge gasrekeningen. Maar niet alleen het gas, ook de prijzen van 6

elektra zijn gigantisch gestegen. Samen met een torenhoge inflatie, duurder wordende boodschappen, en de koopkracht van heel veel mensen staat onder druk. Deze nieuwe werkelijkheid vraagt om een nieuwe herijking hoe we hier als overheid, als gemeentebestuur, mee om moeten en willen gaan. De coronacrisis heeft laten zien hoe slagvaardig we als Zandvoort hebben opgetreden. Om op de bekende Zandvoortse manier van aanpakken en doorpakken dingen snel voor elkaar te krijgen en op de rit te krijgen. Waarin we als overheid het voortouw hebben genomen, regelingen hebben versoepeld, steunmaatregelen hebben ingevoerd, betalingen hebben overgenomen of kwijtgescholden, ons hard hebben gemaakt om activiteiten doorgang te laten vinden en geïnvesteerd hebben in activiteiten en evenementen. De nieuwe werkelijkheid is ook dat het moment is gekomen om samen met ondernemend Zandvoort om de tafel te gaan zitten en te gaan praten over de toekomst van het ondernemersklimaat Zandvoort. Welke rol hebben ondernemers binnen het geheel? Welke rol heeft de gemeente binnen het geheel? Hoe komen we tot een situatie waarbij de lusten en de lasten gelijkmatig en rechtvaardig worden verdeeld? OPZ roept het college op om deze discussie op gang te brengen. De nieuwe werkelijkheid heeft ook laten zien dat eenzaamheid en mentale gezondheid iets is, waar we de ogen niet voor moeten sluiten.

We moeten aandacht hebben voor al die mensen, jong en oud, die ondersteuning nodig hebben op het gebied van zelfredzaamheid en ontmoeten of weerbaarheid. Ook Koningin Máxima vroeg afgelopen weekend in een open brief aandacht voor jongeren met mentale problemen. Daarbij is naast professionals ook de inzet van inwoners, mantelzorgers en vrijwilligers onontbeerlijk en het is hartverwarmend te constateren dat die hulp vaak spontaan en ook gedurende langere tijd wordt geboden. OPZ is daarom blij met de actieve opstelling van het college om eerder beleid voort te zetten en zo mogelijk te verbeteren. Maar het vraagt wellicht meer inspanning met de stijgende kosten in het achterhoofd. Wij roepen het college op, om met de winter in aantocht, een actieplan op te stellen voor extra zorg en aandacht voor de kwetsbaren in Zandvoort. De nieuwe werkelijkheid is ook dat een woning vinden in Zandvoort moeilijk is. Jongeren moeten vaak lang bij hun ouders blijven wonen, en kunnen met moeite een eerste stap op de woningmarkt zetten. Als ze die stap kunnen zetten en bijvoorbeeld particulier een zomerhuisje kunnen vinden, betalen ze veel geld aan huur en andere zaken. Maar helaas, dan kunnen ze in dit geval geen aanspraak maken op regelingen als bijvoorbeeld de energietoeslag.

OPZ vindt dat jongeren, al dan niet studerend, die uitwonend zijn en een laag inkomen hebben, hier ook gebruik van moeten kunnen maken. Wij roepen het college daarom ook op om de regeling voor deze groep open te stellen. Zandvoort heeft de ambitie om 630 woningen toe te voegen. OPZ is daar een voorstander van en hoopt oprecht dat de aankomende jaren honderden woningen worden opgeleverd. Maar ook door woningen toe te voegen die onttrokken worden door vakantieverhuur. Maar OPZ ziet wel een spanning ontstaan. Met de toenemende stroom vluchtelingen die ook volgend jaar extra gaat stijgen, onze Zandvoortse jongeren die al jaren staan ingeschreven en nog thuis bij hun ouders verblijven of in de regio én de open woningmarkt, bestaat het risico dat onze Zandvoortse inwoners alsnog jaren moeten wachten tot ze aan de beurt zijn. OPZ roept het college op om binnen de wettelijke mogelijkheden te kijken hoe we de Zandvoorters, nog meer dan nu, voorrang kunnen geven bij het toewijzen van een woning. Voorzitter, afrondend. OPZ wil graag bijdragen aan een verbetering van de bestuurscultuur en kijkt uit naar de open gesprekken die het college met de raad wil voeren. Wij ervaren in ieder geval al een open en constructieve houding van eenieder hier aanwezig voor, tijdens en na de vergaderingen. 7

En tot slot, een woord van dank aan iedereen die aan het maken van de programmabegroting heeft gewerkt. Mooi dat ook de begroting voor 2023 t/m 2025 een begrotingsoverschot laat zien. Wij delen de betrachte voorzichtigheid en zien ook hierin de nieuwe werkelijkheid terug. Dat vereist behoedzaamheid m.b.t. de financiële bestedingen in relatie tot de niet geringe ambities in het coalitieakkoord. Iets waar OPZ zich volledig in kan vinden.” De vierde spreker van deze avond is de heer Drommel van de fractie VVD. “Beste voorzitter, wethouders (college), inwoners van de gemeente Zandvoort en collega raadsleden, Bestuursstijl Deze avond bespreken we de programmabegroting van gemeente Zandvoort. De eerste programmabegroting na het sluiten van het coalitieakkoord “Voor Zandvoort”. Tijdens de algemene beschouwing in 2021 werd dikwijls gerefereerd naar een onstuimige raadsperiode. Een periode met verschillende samenstellingen van het college en meerdere wisselingen van de wacht. Maar gelukkig komt er na de regen altijd zonneschijn. En u allen weet, als waren Zandvoorters, dat in Zandvoort toch bijna altijd wel de zon schijnt. Ik ben ervan overtuigd dat een gezond en bestuurbaar Zandvoort begint bij onszelf. Waarbij wij onze prettige en plezierige samenwerking binnen de raad uitstralen naar buiten.

Als ik om mij heen kijk in deze raadszaal zie ik veel jonge en frisse blikken: onbelast met littekens van onenigheid en stroeve verstandhoudingen, maar bewapend met goede moed. De VVD positief gesteld over de samenwerking binnen de raad om de toekomst van Zandvoort effectief en gedegen vorm te geven. De vorige raadsperiode waarin corona ons allen heeft overvallen, toont aan dat zelfs één van de belangrijkste thema’s in een raadsperiode zich niet laat vangen in een verkiezingsprogramma. Verantwoordelijk en stabiel bestuur is hetgeen Zandvoort en haar inwoners nodig hebben. Dit betekent dat we gaan werken vanuit onze gemeenschappelijke waarden en in beton gegoten standpunten gaan vermijden. Dit is de opstelling die onze doelen voor Zandvoort gaat verzilveren. In het coalitieakkoord dat is vastgesteld hebben we opgenomen dat we met elkaar open en transpart willen samenwerken. En daar heeft de VVD vertrouwen in! Economie/ toerisme Toerisme en recreatie zijn de banenmotoren van Zandvoort. Onze ondernemers zorgen ervoor dat Zandvoort aantrekkelijk is voor Zandvoorters EN toeristen. Als het goed gaat met de lokale ondernemers, dan gaat het goed met Zandvoort. Zandvoort als aantrekkelijke toeristische bestemming moet onze topprioriteit hebben. Het toerisme is namelijk de dobber waar de Zandvoortse economie op drijft. Het toerisme in Zandvoort moeten wij dus koesteren.

Wat zeg ik, die moeten wij stimuleren! We vinden het daarom belangrijk dat Zandvoort ook in de winter aantrekkelijk is om te bezoeken. De ondernemers op het strand en in het dorp werken elke dag hard om Zandvoort levendig en aantrekkelijk te houden. Zandvoort komt pas echt tot leven als het dorp bruist. Met een veilig en levendig centrum, trekken we bezoekers aan van buiten Zandvoort en zorgen we ook dat Zandvoort aantrekkelijker is voor haar eigen inwoners. Zandvoort is niet vergelijkbaar met een willekeurige gemeente van 17.000 inwoners. Wij zijn een badplaats waar we op zomerse dagen wel 100.000 bezoekers mogen ontvangen. 8

Dit zorgt ervoor dat wij als klein dorp een groot aanbod aan voorzieningen hebben waar iedereen gebruik van kan maken. Tegelijkertijd brengt het toenemende aantal bezoekers ook stijgende beheerskosten met zich. We zien het voorstel om de toeristenbelasting te verhogen met 10 % en de VVD maakt zich zorgen. Het gaat hier niet om een eenmalige verhoging omdat de toeristenbelasting afgelopen jaren niet verhoogd is, zoals gesteld wordt in de begroting: sinds 2019 is de toeristenbelasting namelijk gemiddeld elk jaar met 10 % gestegen. In net Nederlands: is the sky the limit voor gemeente Zandvoort? Tegelijkertijd wordt ook de forfaitaire berekening voor particuliere verhuurders afgeschat. Hoewel wij het argument begrijpen dat betalen naar werkelijke gebruik het eerlijkst zou zijn, willen wij u graag het volgende meegeven. Probeer het voor deze kleinschalige logie verstrekkers zo makkelijk mogelijk te maken. Zij zijn immers de gastvrije ambassadeurs van Zandvoort. We zien daarom graag dat voor Zandvoortse ondernemers zo makkelijk mogelijk maakt om te ondernemen. Hoe groot of hoe klein hun onderneming ook is. Wonen Ook in Zandvoort hebben we een grote woningbouwopgave. Een huis moet een thuis zijn. De plek waar je je veilig en prettig wilt voelen. Daarom is het belangrijk dat iedereen een passende woning kan vinden.

Wij willen dat onze inwoners op ieder moment in hun leven het juiste huis kunnen vinden. De realiteit is helaas weerbarstiger. Op dit moment is de woningnood in Zandvoort hoog en stijgen de prijzen. Daarom wil de VVD dat niet alleen aandacht is voor de projecten die op dit moment in de pijplijn zitten, maar dat er ook met visie vooruit gekeken wordt. Op die manier blijft de spreekwoordelijke pijplijn ook richting de toekomst gevuld. De VVD is daarom ook positief over de verdichtingsstudie. Daarbovenop willen we meegeven om ook groter te denken: is Zandvoort-Oost een realistische optie, gaan er nog grote ontwikkelingen plaatsvinden op de Noord-boulevard en krijgen we straks een Rückerthofje waar jongeren en ouderen kunnen wonen? Houd focus op de huidige plannen en durf te dromen om de zaadjes te planten voor toekomstige ontwikkelingen! Inflatie en lasten inwoners En ten slot het volgende: nadat de begroting werd gepubliceerd lazen wij positieve berichten in de krant: ‘het gaat goed met Zandvoort’ en ‘Zandvoort zit behoorlijk in de slappe was’ om enkele krantenkoppen te citeren. Tegelijkertijd worden we geconfronteerd met grote onzekerheden. De wooncrisis, de stikstofcrisis, de coronacrisis, de klimaatcrisis, de vluchtelingencrisis en nu de energiecrisis in combinatie met hoge inflatie.

Hoewel het terecht is om je af te vragen of het woord ‘crisis’ wellicht aan inflatie onderhevig is, maken wij ons wel zorgen over de toenemende kosten waarmee onze inwoners worden geconfronteerd: Boodschappen zijn duurder geworden, en de kosten voor de energierekening lopen rap op. De VVD begrijpt dat ook gemeente Zandvoort zich niet kan onttrekken aan de grille van markt. De inflatie is voor oktober 6,9 % ten opzichte van vorig jaar zonder de stijging van energieprijzen mee te nemen. We zijn daarom gematigd positief dat ondanks het ambitieniveau van Zandvoort, de lastenstijging voor Zandvoorters wordt beperkt tot onder de inflatie. Hoewel een schrale 9

troost, je koopt er immers niks voor, blijven de woonlasten in Zandvoort ook onder het landelijke gemiddeld. We roepen het college daarom op om de vinger aan pols te houden bij ondernemers en inwoners. Maak gebruik van maatwerk waar nodig. Samengevat Kort samengevat in vier punten: • we zien een positieve ontwikkeling binnen de raad wat betreft de samenwerking en het enthousiasme. Houd dat vast! • Ten tweede: Houdt Zandvoort aantrekkelijk voor haar inwoners en haar bezoekers; • Ten derde: zet de schop in de grond, maar kijk ook naar voren voor toekomstige ontwikkelingen; • Ten slotte: het uitgangspunt voor de gemeente moet altijd blijven dat we het zo aangenaam mogelijk maken voor ons inwoners tegen zo laag mogelijk kosten. Ik bedank u allen vriendelijk!” Als vijfde spreker bij deze algemene beschouwingen krijgt de heer Deen van de fractie PVV het woord. “Voorzitter, de algemene beschouwingen. Het gaat hier over de jaarlijkse begroting. Over de portemonnee van de gemeente en wat ons betreft nog meer over de portemonnee van de Zandvoortse inwoner en ondernemer. We willen een aantal onderwerpen aanstippen waarvan wij als PVV het belangrijk vinden om deze onder de aandacht te brengen… Dit doet overigens niets af aan de vele andere beleidspunten maar we kunnen hier nu eenmaal geen 234 pagina’s gaan bespreken.

Laat ik beginnen te zeggen dat wij over het algemeen redelijk tevreden zijn over deze programmabegroting. We kijken niet graag terug dus laten we vooral de focus leggen op de komende periode met dit nieuwe college en het coalitieakkoord wat voorligt. De heer Bluijs begrijpt nooit zo goed waarom de PVV de afgelopen periode tegen de begroting heeft gestemd en is daar teleurgesteld over. Wij gaan hem dit keer uitdagen…. Uitdagen om de PVV voor deze begroting te laten stemmen VZ. Wij hebben namelijk van de week met hem gesproken om de belastingverhoging van 9,4% op de afvalstoffenheffing, die in deze begroting wordt voorgesteld, te schrappen. Wij vinden het simpelweg onacceptabel dat er in deze tijden een dergelijke belastingverhoging op de burger en ondernemer afkomt. Voor 2024 worden de tarieven opnieuw berekend en wordt zelfs een stijging van 14,6% verwacht (t.o.v. het tarief van 2022). Deze stijging bij afvalstoffenheffing komt onder andere door het toerekenen van oninbare vorderingen en een toename van kwijtscheldingen. De groep die het nog wel kan betalen wordt logischerwijs op deze manier steeds kleiner VZ. Aan de ene kant met zogenaamde energiemiddelen die beschikbaar worden gesteld vanuit het Rijk de burger en ondernemer proberen te ontlasten en aan de andere kant de duimschroeven weer aandraaien VZ. Onacceptabel voor de PVV.

De toeristenbelasting 10% verhoging, 4,5% standaard inflatiecorrectie op alle gemeentelijke belastingen (precario-, reclame-), een Wabo tariefsaanpassing van 15% en daarbovenop nog eens de enorme inflatie, meer dan 16%, waar alle Nederlanders, dus ook de Zandvoorters mee te maken hebben. De mensen kunnen het niet meer betalen VZ. Het water staat hen aan de lippen!! 10

En daarom een dringende oproep. Wij willen specifiek deze verhoging op de afvalstoffenheffing van tafel. We hebben als raad in 2021 nota bene ingestemd met een duurzaam afvalbeheer… laat nu niet de woorden van de PVV wederom bevestigd worden dat duurzaam vooralsnog niets meer en minder betekent dan DUUR en dus pijn doet in de portemonnee. Dat was niet de afspraak VZ. Wij zijn bereid om hiervoor in de 2e termijn een amendement in te dienen maar we gaan er van uit dat de wethouder een toezegging kan geven!! Verder willen we het feit aanstippen dat we bij iedere algemene beschouwingen aandacht hebben gegeven en vragen hebben gesteld over de enorme subsidie aan Zandvoort Marketing en aan de bibliotheek Zandvoort. Zouden we hier niet eens kritisch naar moeten kijken vragen wij jaarlijks? Het gaat namelijk om bijna 1 miljoen euro per jaar VZ, enorm veel geld voor een kleine gemeente als Zandvoort. Wij stellen wederom gewoon dezelfde relevante vraag. Zou een marketing organisatie an sich bijvoorbeeld niet wat meer op eigen commerciële benen moeten kunnen staan?? De tijden zijn enorm veranderd, is een dergelijk subsidiebedrag voor de bibliotheek nog wel van deze tijd? Kunnen deze subsidies omlaag is uiteraard waar het ons dan om gaat, wellicht overbodig om te zeggen dat het hier om belastinggeld gaat.

Het college heeft nu een andere invulling en we hebben goede hoop dat dit college wel iets gaat doen met onze vragen. Dan even over de huisvesting van verblijfsgerechtigden, van statushouders VZ. Als gevolg van het wegwerken van achterstanden bij de IND en de problematische situatie in de asielopvang zal de taakstelling voor Zandvoort in 2023 naar verwachting toenemen naar 50 plaatsingen van statushouders. Gezien de laatste ontwikkelingen van gisteren zou de verplichting tot opname vanuit het Rijk nog tot een veelvoud van deze aantallen kunnen leiden! VZ Wat heeft dit voor gevolgen voor de huisvesting van de Zandvoorters en voor de enorme wachtlijsten? Vindt het college deze voorstellen überhaupt acceptabel? Gaan we hier weer zomaar mee akkoord? Zo ja waarom? En wat gaan we doen om de Zandvoortse woningzoekende op één te zetten zoals we hebben afgesproken met elkaar? Aangaande de diverse bouwprojecten zien we voornamelijk een grote voortvarendheid en een gezonde dosis daadkracht. Wij hebben de indruk dat hier iets gebeurt en dat is mooi VZ. We zien ontwikkelingen op het watertorenplein, plannen voor de watertoren zelf, het badhuisplein en het entreegebied.

Benieuwd zijn we naar de laatste ontwikkelingen van het Curiedex-terrein, de duinwachter en de uitbreiding van het Palacehotel waar we in het voorjaar van 2023 de plannen mogen verwachten! Zorgen hebben we om de ontwikkelingen aangaande de huisvesting van de reddingsbrigade, en wij vinden het een schande dat een paar bezwaarmakers verantwoordelijk zijn voor de grote vertraging aangaande deze zeer noodzakelijke ontwikkeling. Persoonlijk belang prevaleert hier duidelijk boven het enorme algemene belang van de reddingsbrigade en dat vinden wij een zeer ongezonde zaak. We hopen dat hier snel schot in komt want de kosten stijgen ondertussen maar door VZ. Als we het hebben over de Mariaschool en bijvoorbeeld de komende ontwikkelingen op het terrein van manege Ruckert dan willen we wel opmerken dat het in Zandvoort niet alleen maar gaat om het creëren van jongerenwoningen! Wat ons betreft is doorstroming van groot belang en daar moet de focus ook op liggen VZ dat dit college dat niet vergeet! Ook het tijdelijke aspect waarover gesproken wordt bij de eventuele woningbouw op het Ruckertterrein spreekt ons niet aan. Bouw woningen, laat mensen erin wonen en geef ze zekerheid maar geen tijdelijkheid. Handhaving: 11

We lezen dat er ingezet gaat worden op handhaving en het tegengaan van ondermijning. Komen er op voorspraak van de PVV camera’s op het gedeelte van de boulevard waar de grootste overlast plaatsvindt zodat mensen hier weer veilig over straat kunnen, gaat er daarnaast ook preventief worden gefouilleerd? Worden er meer mensen aangenomen bij politie? Zo nee, hoe ziet de portefeuillehouder dan de extra inzet op handhaving?

Dienstverlening: Voor het verbeteren van dienstverlening zetten we in op digitalisering, zonder het persoonlijke contact met onze inwoners te verliezen. Dat lijkt ons een beetje een tegenstrijdige zin. Zoals bekend is de score vanuit de Zandvoortse gemeenschap t.a.v. de persoonlijke dienstverlening laag. Dit los je onzes inziens niet op met inzet op digitalisering. Dit los je op met medewerkers aan de balie, meer openingsuren en een gemakkelijke bereikbaarheid. Hiervoor is ook aandacht gevraagd vanuit andere partijen VZ dus we hopen op een positief vervolg aangaande deze dienstverlening. Erg belangrijk punt ook voor ons! VZ, over het nieuwe parkeerbeleid/parkeerregulering Het nieuwe parkeerbeleid is op 1 juli 2022 ingegaan. U weet dat dit van de PVV niet had gehoeven… wij hadden hiertoe dan ook een motie ingediend om e.e.a. uit te stellen. Deze motie haalde het helaas niet, want we zien toch wel heel veel knelpunten die n.a.v. dit nieuwe beleid zijn ontstaan. We zien eerlijkheidshalve ook een wethouder die probeert opmerkingen, ideeën, klachten en dergelijke te verzamelen en die op basis daarvan ook al enige veranderingen heeft aangebracht nog voordat de uiteindelijke evaluatie plaatsvindt. Dat is mooi VZ Het zou nog mooier zijn als hij de specifieke problemen t.a.v.

van het gehandicaptenparkeren oplost, want deze doelgroep is zeer de dupe geworden van het nieuw ingevoerde beleid… Dat gaat ons enorm aan het hart. Hiervoor hoeft wat ons betreft in ieder geval niet gewacht te worden op de evaluatie. Als laatste nog even over de voorgestelde Vermakelijkhedenretributie, dat hier naar gekeken wordt vinden wij in zijn algemeenheid een goede zaak VZ. We zijn ook benieuwd hoe dit ingevuld gaat worden en naar de voorstellen hieromtrent vanuit het college. Hier wil ik het graag bij laten voor de eerste termijn, wij danken u hartelijk.” De zesde spreker is de heer El Gebaly van de fractie GroenLinks. “Aan het begin van deze algemene beschouwing neem ik u mee naar 6 januari 1984. Vorige week kwamen de plaatselijke ondernemers in groten getale bijeen. Niet alleen om hun kritiek te spuien op de in hun ogen veel te dure vuilnisregeling, maar ook om een aantrekkelijk eigen alternatief te bespreken. Over de coalitie sprak de krant toen: “zij zijn een warm voorstander van de zgn. privatisering, het overhevelen van overheidstaken naar particulieren.” Maar het wethouders hemd is nader dan de private rok. Zo liet wethouder Jongsma al weten dat het geraamde reinigingsgeld toch op de een of andere manier uit de middenstand geperst zal worden. Niet alleen sprak deze oplage van de Zandvoortse courant over de afvalstoffenverordening.

Geloof het of niet, in dezelfde uitgave van deze krant staan ook nog andere artikelen te lezen die uit onze huidige tijd gegrepen leken. Zo sprak de krant van 1984 erover dat de gemeente de woningzoekenden huiswerk had gegeven. Zij liet onder de eigen bevolking onderzoeken wat de woonwensen precies waren. Op het eerste oog misschien een goed idee. Maar wat deden onze voorgangers: als je de participatie van toen niet invulde dan was je ook niet langer een woningzoekende. 12

Dezelfde krant schrijft overigens over onze boulevard. “Een dozijn plannen zijn de revue al gepasseerd voor de bouw van het casino kavel. Alleen het juiste plan is nog niet gevonden.” Het hoofd van de badplaats, Machielsen, is een doemgevoelig en begrijpend man. Er moet daar iets heel moois terugkomen schrijft hij vrij vertaald in zijn toekomstschets. Maar het dorpsbestuur zal het initiatief er niet voor nemen. Wie het hebben wil kan het krijgen. Niemand heeft zich nog gemeld en dat is geen wonder. Staande op de boze plek van de misdaad hoor je nog fluisteren in de gierende wind: Hier stond ik, casino, kurhaus van weleer. Na mij komt er geen ander meer. Voorzitter, onze voorgangers hadden met andere woorden vaak met gelijksoortige problemen te maken. Te dure rekeningen, woningnood en de hoop om weer die badplaats met grandeur te worden. Burgemeester Machielsen had een toekomstvisie. Een visie waar hij met Zandvoort naartoe wilde. Ons als gemeentebestuur wordt in de evaluatie van de ambtelijke samenwerking toegeschreven dat wij juist deze blik op de toekomst te weinig werpen. Dat is aan de ene kant te verklaren door de grote problemen die onze gemeente, net als heel Nederland, kent. Een niet functionerende regerering in Den Haag die van crisis naar crisis holt en vergeet Nederland te besturen.

Maar aan de andere kant is dit ook te verklaren door externe factoren, zoals de totaal verwerpelijke oorlog van Rusland tegen de vrijheid van Europa in Oekraïne. Maar ook de nasleep van corona speelt hier een rol. Toch wil GroenLinks in deze donkere dagen licht brengen en kijken naar die toekomst, net zoals Machielsen. In het Zandvoort van de toekomst leeft niemand in armoede. Waar dit wel gebeurt springt de overheid bij. Dit betekent niet dat de overheid ongelimiteerd de portemonnee trekt, maar dat we diegenen ondersteunen die het geld het hardste nodig hebben. Dit doen we ook als de overheid anders beslist. Noem het bestuurlijke ongehoorzaamheid. Daarnaast ondersteunen we initiatieven zoals de voedselbank en Prakkie en more extra. In het Zandvoort van de toekomst staat het met het klimaat er veel beter voor dan nu het geval is. Hiervoor zijn in 2030 alle energie labels van sociale huurwoningen niveau B of hoger. Dit doen we of door sloop en nieuwbouw of door verduurzamingsmaatregelen. Het strand moet nu echt schoon! Hiervoor hebben we het college al eens opgeroepen om een pilot te starten rondom afvalinzameling op het strand. Deze Pilot duurt erg lang. Hiermee zijn wij klaar! Wij roepen dan ook nu het college met klem op deze pilot definitief uit te rollen over het hele strand voor het komende strandseizoen. GroenLinks is niet bereid om nog langer te wachten.

Hiernaast willen wij ook voor een rookvrij strand gaan, net zoals stranden op andere plekken. Hiervoor dienen wij een motie in. Ook staan we voor meer en goed onderhouden groen. Iedere straat die vernieuwd wordt krijgt meer bomen dan nu het geval is. We streven naar een verdriedubbeling van het aantal bomen in 8 jaar! Mobiliteit: In de toekomstvisie van GroenLinks zetten we in op het OV, juist nu. Er moet een autoverkeer onafhankelijke verbinding naar Zandvoort bij komen. Wij zien in een tramverbinding hiervoor een extra mogelijkheid. Deze kan vanaf Zandvoort via Heemstede naar Haarlem lopen. Wij zetten daarnaast in op een straatbeeld waarin de fiets en de voetganger de boventoon voert. Hiervoor vinden wij dat P-Noord z.s.m. gerealiseerd moet worden. Ook dit project zou al lang moeten zijn uitgerold, waar blijft dit? We maken P-Noord en P-Zuid aantrekkelijk door ook hier OV-hubs van te maken. We creëren ook een Zandvoortse hop on hop off buslijn voor de inwoner en de toerist. In het Zandvoort van de toekomst gebruiken we de positieve lessen die we geleerd hebben uit het mobiliteitsplan F1 in de dagelijkse bereikbaarheid van Zandvoort. Zandvoort moet ook voor iedereen 13

bereikbaar zijn. We zorgen ervoor dat de bewoners van Nieuw-Unicum op een goede manier ons dorp kunnen bereiken. Hiervoor dienen wij een motie in. Wonen: In het Zandvoort van 2030 hebben we minimaal 800 huizen bijgebouwd. We kijken bij het bouwen naar de behoefte, net zoals in 1984. Maar nu met behoud van inschrijving. Ook zorgen we ervoor dat woningen makkelijk om te bouwen zijn van de ene naar de andere woonvorm. Jongeren vinden hun plek en ouderen blijven zo lang mogelijk zelfstandig wonen in een zogenoemde zorgpluswoningen. Allure en economie: Zandvoort is een badplaats met allure, deze allure moeten we terugbrengen in de grote bouwprojecten. Eigentijdse bebouwing met een knipoog naar het verleden. Parkeren op de boulevard regelen zoveel mogelijk onder het maaiveld. Met dit idee creëren we meer ruimte voor fiets, groen, wandelen, spel en kunst boven op het maaiveld. Hiernaast zetten we in op een congresfunctie binnen onze badplaats. GroenLinks vindt het een slechte ontwikkeling dat steeds meer strandpaviljoens in handen komen van dezelfde eigenaren. En we willen dit een halt toeroepen. Daarnaast willen we het aantal strandhuisjes bij paviljoens terugdringen. Om de Allure te vergroten willen we panden die langdurig leegstaan, zoals het oude Dolfirama, slopen Zo verbeteren we het aanzien van Zandvoort.

Jongeren, cultuur en kunst: Dat aanzien vergroten we nog meer door kunst en cultuur een grotere rol te laten spelen in Zandvoort. We zetten in op een lichtjesfestival in de wintermaanden. Wat in dorpen en steden in Frankrijk kan, kan hier natuurlijk ook. Ook zetten we meer in op onze cultuurhistorie. We openen een bunker museum en zorgen voor een plek zoals wat “het stekkie” vroeger was voor onze jongeren. Tradities moeten anders: Ook willen we de raad ook nog aan het denken zetten. Sommige tradities zijn mooi, andere niet meer van deze tijd. Twee tradities in ons dorp vinden wij ook niet meer van deze tijd. Dit betreft het afsteken van vuurwerk en de kersboomverbranding. Wij snappen dat dit twee gevoelige punten zijn, echter vinden we wel dat we het gesprek moeten starten en moeten kijken hoe wij als gemeente iets nieuws hiervoor in de plaats kunnen bedenken. Wij dienen nu bewust geen motie in omdat we graag met de raad het gesprek hierover willen voeren. Niet vanuit polariserende gedachtes maar vanuit het standpunt dat er iets anders voor in de plaats moet komen. Iets wat breed gedragen moet zijn. Voorzitter, onze voorgangers stonden in dezelfde schoenen en kenden vaak dezelfde problemen. Laten we net als de heer Machielsen vooruitkijken en een toekomst schetsen. Te vaak en te veel houden we ons bezig met wat nu speelt. Visie is geen olifant die de weg blokkeert.

Visie is regeren en dat betekent volgens een oud gezegde vooruitzien. Als we al onze visies combineren maken we stappen. We moeten ons bewust zijn dat we goud in handen hebben, laten met elkaar dat goud verzilveren. Dank u voorzitter” De zevende spreker is de heer Hermsen van de fractie D66. “U zou verwachten dat de, in 2014, ingeslagen weg om de financiën van Zandvoort op orde te brengen elk jaar verder wordt bewandeld. Gemeentelijke belastingen worden dit jaar echter wel verhoogd, waaronder de afvalstoffenheffing. Met name door de samenwerking met HVC. Ook wordt de toeristenbelasting en forensenbelasting verder verhoogd om aan de belastingcapaciteit en om de grote plannen van de coalitie te voldoen. 14

Vorig jaar heeft D66 nog aangegeven een voorbehouden te hebben met betrekking tot de economie. Lager dan de rente toen stond kon bijna niet. De rente kon alleen maar omhoog worden bijgesteld. En er kon zomaar een situatie ontstaan waarin het dus veel minder goed kon gaan in Zandvoort. De hypotheekrente is inmiddels gestegen naar 4%. De depositorente van de ECB naar 1,5%. En dat heeft consequenties voor de huidige situatie, ondanks de krapte op de woningmarkt en arbeidsmarkt. De overheid kan niet eeuwig blijven investeren en dat zal betekenen dat, ook in Zandvoort, er harde beslissingen genomen moeten zullen worden zoals bijvoorbeeld het verhogen van de OZB. Iets waar de huidige coalitie niet over wil nadenken maar onvermijdelijk blijkt indien de ambities niet worden bijgesteld. Voorzitter D66 wil graag nog een voorspelling doen: Recessie in 2023. Recessie is de conjunctuurfase die gekenmerkt wordt door teruglopende groei van de economische activiteiten. Dit wordt afgemeten aan een kleiner wordende volumegroei van het bruto binnenlands product of een groei die beneden het langjarige gemiddelde ligt.

Recessie gedefinieerd als 'De toestand waarin de economie verkeert wanneer het volume van het bruto binnenlands product (na correctie voor seizoeninvloeden) twee opeenvolgende kwartalen krimpt.'.1 Een van de mogelijkheden om te zorgen dat een economie uit een recessie komt is om te investeren. Investeren door het verhogen van de overheidsuitgaven. Als de overheid investeert zal ook de gemeente hiervan profiteren en zal het gat vanaf 2026 in de begroting worden gedicht door het gemeentefonds. Verwachting is overigens dat dit niet zal gebeuren. Een tweede optie is het verminderen van de belastingdruk waardoor de koopkracht gehandhaafd blijft. Ook dit doet de gemeente Zandvoort niet, de belastingdruk wordt verhoogd om de inflatieproblematiek tegen te gaan. Er is immers sprake van inflatie (stijging van de energieprijzen). Op korte termijn wordt dit, door dit college, de gaten in de begroting gedicht door het laten vrijvallen en sluiten van reserves en fondsen en het verhogen van belastingen. Op lange termijn wacht het college het beleid van de overheid af en de herijking van het gemeentefonds. Met alle gevolgen van dien. Voorzitter, het coalitieprogramma “Voor Zandvoort”, voorziet in 12 ambities. Het zijn ambities die niet veel zeggen omdat het beleid en uitwerking, op veel onderwerpen, nog bepaald moet worden.

In de begroting wordt gesproken over respect, vertrouwen, constructief en open. Rare zin trouwens. Over respect; we luisteren naar elkaar. Mogelijk dat het circuit daar anders over denkt. Klopt het dat de onderhandelingen over 2024 en 2025 op dit moment spaaklopen? Over vertrouwen; beleid wat continu wordt aangepast, zoals het parkeerbeleid. Direct aangepast na de invoering zonder dat er een evaluatie heeft plaatsgevonden of zonder inbreng van bewoners, ondernemers en/of andere belanghebbenden. Een constructieve grondhouding; Waar reclame-uitingen en stands van ondernemers verwijderd worden tijdens de F1. Over open: waarin, als zaken anders lopen, de gemeenteraad direct wordt geïnformeerd; zoals de tennishal waarin een besluit wordt genomen op 27 september en twee weken geleden waar geen officieel college besluit over is en geen aantekeningen van zijn. Waarin de financiële risico’s of alternatieven niet worden genoemd in de raadsinformatiebrief betreffende het verzoek tot garantstelling en er geen besluitvorming is voorgelegd aan de raad. 15

Er is door de Rekenkamer een rapport over verstoringen besproken. Over tijdig informeren over ontstane situaties, eventuele alternatieven en bijbehorende risico’s. D66 snapt dat niet alles meteen is opgelost. Echter draagt de huidige zelfbenoemde grondhouding van het college op de zojuist benoemde punten niet bij aan de zelf aangedragen kernwaarden. Uitzonderingen zoals gisteravond daargelaten. Voldoende werk aan de winkel dus! Tenslotte wil ik iedereen bedanken die aan deze begroting bijgedragen heeft en die het mogelijk maken mijn werk als raadslid te verrichten.” De achtste spreker is mevrouw Koper van de fractie PvdA “Hoe gaat het met je? Goed! Uiteraard zeg je dat. Want als het niet goed gaat zeg je dat niet. Bijvoorbeeld dat de maand nog lang duurt maar je portemonnee al leeg is. En je schulden opbouwt. Dat post je niet op Instagram. Daar schaam je je voor. Alsof het je eigen schuld is als je je rekeningen niet meer kunt betalen. Voorzitter, ook als je werkt kun je niet altijd rondkomen. Dat is geen garantie voor bestaanszekerheid. Tuur Elzinga (vz FNV) zei laatst: ‘De economie groeit. Nederland wordt rijker, maar de bevolking armer.’ Daarbovenop komt nu de enorme inflatie en de energiecrisis. De zorg over energiearmoede baart ons zorgen. Baart ons allen zorgen in de raad. Het college stuurde extra informatie om nog keuzes te kunnen maken.

Want sinds het opstellen van de begroting is de wereld flink veranderd. Voorzitter, het probleem van te lage inkomens en te hoge lasten lossen we niet op in Zandvoort. Vooral Den Haag moet aan de bak. Het streven naar groei en meer winst voor aandeelhouders moet op de schop. De overheid moet problemen niet langer voor zich uitschuiven en niet blijven zwalken tot de rechter knopen doorhakt. Problemen moeten worden opgelost. Voorkomen i.p.v. genezen. Voorkomen is ook een uitgangspunt in het coalitieakkoord. Samen met beleid doorzetten wat al in gang gezet is en dus niet zwalken. Voor PvdA zijn dit belangrijke uitgangspunten. Reden om het akkoord te onderschrijven. We willen investeren in de lange termijn, in verbetering, in oplossen. Voorzitter, de wolk van schaamte die over schulden heen hangt zorgt dat mensen gemiddeld vijf jaar erover doen voordat ze hulp vragen. Vijf jaren waarin ze blijven zeggen: “het gaat goed met me”. Terwijl hun schulden stijgen en door de zorgen hun gezondheid achteruit holt. En die van hun kinderen. De levensverwachting van een kind dat in armoede opgroeit is zeven jaar korter dan een leeftijdgenoot uit een gezin zonder geldzorgen. Vroeg ingrijpen is noodzakelijk om mensen geestelijk, lichamelijk en financieel gezonder te houden. Hier zijn structurele verbeteringen nodig. Deze begroting kent een aantal structurele verbeteringen. De bouwplannen.

De sociale woningbouw waarvoor in het fonds Sociale woningbouw geld is gereserveerd. Hiermee investeren we in de groeiende groep mensen die geen kans heeft op onze koopmarkt en zo’n acht jaar moet wachten tot ze een huurwoning ‘krijgen’. Krijgen. Alsof wonen een gunst is en geen recht. Een gunst is het zeker niet. De helft van onze bevolking huurt en betaalt er flink voor. Een op de vier huurders bij PreWonen woont ook al scheef. Te duur voor hun inkomen. Helemaal de pineut zijn bewoners van slecht geïsoleerde huizen. Hun huishoudboekje stort in als een kaartenhuis als deze energiecrisis langer duurt. En dat zijn niet de mensen die de gemeente nu al in het vizier heeft. Maar die straks wel aankloppen als ze hun baan verliezen omdat ze ziek zijn geworden van de geldzorgen. 16

Voorzitter, deze mensen moeten we helpen met concrete maatregelen. Door sneller te verduurzamen. Geld is er volgens de wethouder. Ongetwijfeld vanwege zijn behoedzame manier van begroten, waarvoor onze complimenten. Dus kunnen we hier een tandje gaan bijzetten. Want het gaat nog even duren voordat Pre Wonen gaat isoleren. Daar hebben de mensen die nu in de kou zitten deze winter niets aan. We dienen twee voorstellen in. Om te helpen bij de financiële problemen *1. En voor een fix brigade die langs de deuren gaan om energiebesparende maatregelen aan te brengen, zoals in Arnhem en Amsterdam *2. Voorzitter, het zijn onzekere tijden. En de geschiedenis leert dat onverdraagzaamheid dan groeit. Het belang van in verbinding blijven is dan nog groter. In deze tijd ben ik extra blij dat ik in Zandvoort woon. Waar iedereen meetelt. Waar we inclusiebeleid omarmen. Waar vele ontmoetingsplekken en activiteiten zijn. We kijken om naar elkaar. Bij Pluspunt en elders staan mensen klaar voor wie een warme ontmoeting wil. De kachel brandt er! Mogen we ervanuit gaan dat het college zorgt dat deze kachels blijven branden? In tijden dat kinderen de zorgen van hun ouders steeds meer voelen, moeten ze kunnen ontspannen door sport, spel en cultuur en in aanraking komen met andere mensen. Daar wordt nu op ingezet.

Veel jongeren worstelen met eenzaamheid, met de druk van de snelle prestatiemaatschappij. De verleidingen van alcohol en drugs en de snelle inkomsten uit criminaliteit zijn groot. Structureel investeren in preventie, in weerbaarheid, in gezondheid van onze jeugd, samen met extra minimabeleid maakt het verschil voor een generatie. Voorzitter, de wachttijden bij huishoudelijke hulp lopen op horen we. Sommigen krijgen al maanden geen of weinig hulp. Er is te weinig personeel. Van werknemers die opstappen horen we dat ze geen vaste uren hebben. Ze zoeken zekerheid in een andere baan. We roepen het college op dit probleem aan te kaarten bij de aanbieders en het banenplan hierbij te betrekken. Nog te veel huizen worden niet bewoond maar illegaal toeristisch verhuurd. Dat een eigen woning legaal 120 dagen verhuurd mag worden helpt ook niet. Blijkbaar is het zo’n goed verdienmodel dat de wet graag wordt ontdoken. PvdA wil af van de 120 dagen en stelt voor om 60 dagen in te voeren. We dienen een motie in *3 Zorgen zijn er over het strand. Hoe kunnen we het vrije en open strand bewaken. Daarvoor is een breed gesprek nodig met alle bewoners. Zoals ook gebeurt bij de startnotitie toeristische visie waar brede participatie is toegevoegd. Dank daarvoor. Alleen zo voelen mensen zich door de overheid serieus genomen.

Voorzitter, de financiën zijn op orde, na 2026 komt er minder geld van het Rijk. Het college anticipeert door de toeristenbelasting te verhogen. Uitstekend om de oplopende kosten voor toerisme niet te verhalen op de inwoners. Als er meer inkomsten nodig zijn dat moeten we ook die eerlijk neerleggen. En de lage en middeninkomens ontzien. De OZB kan dan niet buiten schot blijven. We doen onszelf al jaren tekort door de mensen in dure koopwoningen te ontzien. We willen daar bij de voorjaarsnota over praten. Last but not least: De dienstverlening. Van onszelf en de organisatie vragen we opperste inzet. We nemen geen genoegen met een zeventje, dikke voldoendes moeten het zijn. Zuinig zijn. Kostenbeheersing. Daarom zijn doelen in de begroting voorzien van beleidsindicatoren, cijfers. Die zijn vaak onduidelijk. We stellen voor om vooraf op te nemen in raadsvoorstellen welke indicatoren bij welk doel hoort. Ontvang graag de toezegging dat de wethouder dit oppakt. 17

Bij die beste dienstverlening hoort ook een open balie in het raadhuis. Waar inwoners terecht kunnen met hun vragen en gastvrij onthaald worden. Samen met andere partijen verzochten we al vaker om de situatie van voor corona te herstellen. Die deur van het raadhuis moet weer open. Gehoord de discussie in de commissie gaan we ervanuit dat de portefeuillehouder dit uitvoert. Tot slot: PvdA vindt dat Zandvoort keuzes moet maken voor Zandvoorters die dat het hardst nodig hebben. Hoopvol is dat dit op vele terreinen al gebeurt. Maar we zijn er nog niet. Laten we ondertussen vooral elke dag om ons heen oog houden voor de mensen die het niet meer redden en daarvoor in de bres springen.” De laatste en negende spreker in de eerste termijn is de heer Gerrits van de fractie ZEE. “Voorzitter, Als er een nieuwe raad wordt geïnstalleerd, is de eerste begroting die de raad behandeld bijna altijd beleidsarm. Niet omdat coalities van gemeenten door heel Nederland systematisch andere raadsleden betrekken bij het opstellen van een begroting, waardoor deze tijdens de behandeling op brede steun kan rekenen, maar omdat er door het proces van coalitievorming en het samenstellen van een nieuw college simpelweg te weinig tijd is om de begroting te vullen met gedragen kwalitatief hoogwaardige beleidsvoorstellen.

Toen we de aanbiedingsbrief voor het eerst bekeken waren we eerlijkheidshalve wel een beetje teleurgesteld, want hoe kan het dat er wordt gesproken over een betere bestuurscultuur, met als uitwerking daarvan: vier kernwaarden, die volgens wethouder Bluijs opgaan voor ons als gehele raad, terwijl wij hier als ZEE net als andere partijen niet over hebben mogen meedenken, ondanks dat verschillende partijen hier toe hebben opgeroepen in de raad en er zelfs vanuit de journalistiek recentelijk een uitgebreid stuk over is geschreven in de plaatselijke krant. Natuurlijk is dit voor ons geen reden om de begroting niet aan te nemen en het is ook geen reden voor een amendement, het is tenslotte maar de aanbiedingsbrief en de kernwaarden zijn op zichzelf goed, alhoewel een brede discussie met andere partijen over kernwaarden wel tot verandering zou kunnen leiden. Toch willen we het college en de coalitie vragen ervoor te waken dat de nieuwe bestuurscultuur op termijn geen façade wordt. Een façade waar het aan de voorkant lijkt dat er meer wordt samengewerkt, beter wordt gecommuniceerd, burgers beter worden betrokken en waar barmhartige handreikingen worden gedaan, maar waar aan de achterkant alles vergelijkbaar loopt als voorheen.

Dit zeg ik niet alleen naar aanleiding van deze begroting, maar met het eerdere proces van coalitievorming en het samenstellen van het college in het achterhoofd. Wij zouden college en coalitie dan ook willen oproepen om de volgende begroting in samenspraak met de hele raad op te stellen. Na deze kritische noot wil ik benadrukken dat ZEE, positief is over de begroting, zeker het financiële deel, zo zijn we tevreden dat we ondanks alle projecten die we als klein dorp aangaan en steun die we bieden aan inwoners alsnog een sluitende begroting hebben, zonder inwoners de hoofdprijs te laten betalen. Want dat is niet vanzelfsprekend. Vanuit puur technisch perspectief willen we bij deze aan het college vragen om voor toekomstige begrotingen een terugblik toe te voegen van ten minste twee jaar. Zo hebben wij als raad, maar hebben ook burgers een beter overzicht van de uitgaves en kunnen we onze controlerende taak beter uitvoeren. Wat betreft de inhoud zou ik graag voor volgende begroting duidelijk willen hebben, waar het geld wat nu nog in het sportstimuleringsfonds wordt gestoken heen gaat. We weten namelijk dat dit deels zal worden ondergebracht bij het budget voor het IJslands preventiemodel, 18