bijlage 2 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

Bijlage 1 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze bij de “Ontwerp Notitie grondverzet Bodemkwaliteitskaart PFAS OD IJmond” van 17 november 2020. Aan

De raad van de gemeente Zandvoort

Datum

12 maart 2021

Opgesteld

Hans Bakker en Corinne Agtersloot

Op 18 januari 2021 heeft Stichting Milieu- en natuurbescherming Kennemerland zienswijzen ingediend bij de raad van de gemeente Zandvoort tegen het “Ontwerp Notitie grondverzet Bodemkwaliteitskaart PFAS OD IJmond” van 17 november 2020. Het ontwerp heeft vanaf 9 december 2020 (officiële bekendmakingen) en 16 december 2020 (Zandvoortse Courant) gedurende zes weken ter inzage gelegen. Belanghebbenden zijn daarbij in de gelegenheid gesteld om zienswijzen in te dienen. Daarvan is gebruik gemaakt. Naar aanleiding van de ingediende zienswijzen geven wij een reactie. Wij vermelden eerst (samengevat) de zienswijzen en direct daaronder onze reactie in schuingedrukte tekst. Zienswijze 1; LMW De Lokale Maximale Waarden (LMW) PFAS in de ondergrond, zoals bepaald in tabel 3-1 zijn verkeerd overgenomen van de beleidsregel van de provincie Noord-Holland. De onderste regel van tabel 3-1 is fout. De provincie geeft geen waarden voor de onderste laag. Het is daarom vreemd om waarden van de bovengrond toe te passen voor de ondergrond. Dit omdat de concentraties afnemen met de diepte. Het zou consequent zijn als er wordt vastgehouden aan P80-waarden die zijn gevonden (0,6 en 0,5 en 0,1 voor respectievelijk PFOS, PFOA en overige PFAS). Onze reactie In het provinciaal beleid (artikel 7 lid 1) wordt geen onderscheid gemaakt tussen boven- en ondergrond.

In artikel 7 lid 1 wordt aangegeven vanaf welke gehalte PFAS als verontreiniging kan worden beschouwd. Derhalve worden de genoemde gehaltes door de provincie ook als achtergrondwaarde beschouwd zonder dat er onderscheid is gemaakt tussen boven- en ondergrond. Wij hebben voor deze gemeentelijk notitie wel onderscheid gemaakt tussen boven- en ondergrond omdat uit het onderzoek hogere waarden PFOS en PFOA zijn aangetroffen in de bovengrond dan in de ondergrond. Gelet daarop hebben wij deze waarden van de provincie zoals opgenomen in artikel 7 lid 1 van het beleid ook als maximale waarde gehanteerd voor toepassing in de ondergrond. Daarmee sluiten wij aan bij het provinciale beleid (PFOS 1,5 ug/kg en voor PFOA 1,7 ug/kg). De provincie beschouwd waardes tot PFOS 1,5 ug/kg en PFOA 1,7 ug/kg als niet verontreinigd. Derhalve is het redelijk om dit als ondergrens te hanteren voor de ondergrond. Daarbij sluiten wij aan.

1

Bijlage 1 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

Zienswijze 2; P80 Het gebruik van de P80-waarde van de gevonden PFAS-vervuilingen als LMW voor de bovengrond veroorzaakt dat vuile grond mag worden vermengd met schone. Niet onderbouwd wordt de keuze voor P80. Er is sprake van heterogeniteit. Daardoor zijn er grote verschillen in de regio. Door de keus van P80 mag 80% van alle partijen worden gemengd. Er is daarmee risico dat schone grond wordt vervuild. Onze reactie De voorwaarden en eisen aan een bodemkwaliteitskaart staan beschreven in artikel 4.3.5 van de Regeling bodemkwaliteit bijlage M. In bijlage M wordt beschreven welke eisen gelden voor het op stellen van kaarten inzake de kwaliteit van de bodem. Aangegeven dat: Voor alle onderscheiden bodemkwaliteitszones wordt per bodemlaag de actuele kwaliteit van de bodem op basis van gemeten gehalten beschreven aan de hand van:

·

a.de gemiddelde gehalten van alle in beeld gebrachte stoffen;

·

b.de P95 en desgewenst andere percentielwaarden, zoals bijvoorbeeld de P80 en de P90.

·

c.de gemiddelde fracties lutum en organisch stof.

Gelet op punt b kan ook gekozen worden voor P80. Dat is bij het opstellen van deze notitie gebeurd. De reden die is aangegeven in de notitie is dat P80 gangbaar is. Ook voor andere gebieden, de regio van ODNZKG, binnen de provincie Noord-Holland wordt P80 gehanteerd. Voor de IJmond geeft de toepassing van P80 voldoende informatie over de kwaliteit van de grond inzake grondverzet. In dat verband geven wij aan dat wanneer we P95% zouden toepassen dan worden de aangetroffen waardes in Zandvoort hoger dan de waarden genoemd in de notitie. P95 is in dit geval derhalve soepeler dan P80. Een voorbeeld ter verduidelijking: Als de gemeente P95 zou hanteren zou de LMK hoger zijn, namelijk 3,53, zie blz 83, Bijlage 1 van de notitie. Nu is 2,6 opgenomen voor het eigen beheergebied. Derhalve is de gemeente Zandvoort met deze waarde van 2,6 door het toepassen van P80 strenger dan wanneer P95 zou zijn gehanteerd. Ook in de andere onderdelen van de tabel op blz 83 blijkt P95 hoger te liggen dan P80. Als P95 zou zijn gehanteerd dan zou binnen het eigen beheergebied grond met hogere gehalten worden toegepast dan nu het geval is met P80. Door het toepassen van P80 wordt beter aangesloten bij het standstill beginsel en de waardes die zijn opgenomen in het provinciale beleid. Zienswijze 3; Seaspray Het aanwijzen van seaspray als reden om verhoogde LMW's vast te stellen berust niet op feiten.

Ook zou het dan de verwachting zijn dat dichter bij de kust de waarden hoger zouden liggen dan verder daar vandaan. Dat is niet zo. De notitie geeft een diffuus beeld aan.

2

Bijlage 1 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

Onze reactie Het is aannemelijk dat seaspray een rol speelt bij de hoger LMW’s. Dit blijkt onder andere in het achtergrondwaarde onderzoek dat uitgevoerd is in opdracht van de provincie (rapport Bepaling achtergrondconcentratieniveaus PFAS in Noord-Holland, Sweco SWNL0249929; november 2019). In dit onderzoek blijken de gehaltes PFOS nabij de kust hoger te zijn dan verder weg gelegen locaties. Voorts zijn er vooralsnog geen andere aanwijsbaar nabijgelegen bronnen. Er zijn geen bronlocaties in Zandvoort die een verhoging van PFAS in de bodem kunnen verklaren. Hieronder geven wij uitleg waarom wij het aannemelijk vinden dat seaspray een rol speelt bij de hogere LMW’s leggen wij hieronder uit. Door het industriële gebruik van PFAS, het lozen van afvalstoffen en via rookgassen zijn rivieren en oceanen belast geraakt met deze stofgroep. Het blijkt dat er bij het breken van golven op de kust aersolen verrijkt met PFAS vrijkomen. Deze worden landinwaarts getransporteerd en slaan neer op de landbodem. Het gaat om Global Sea Spray. Dit is tevens aanleiding om via nader onderzoek in het duingebied vast te stellen of en in hoeverre het fenomeen ‘Global Sea Spray’ van invloed is op de mate van diffuse verontreiniging met PFAS en meer specifiek PFOS. In onderstaande afbeelding is schematisch weergegeven hoe seaspray gaat.

principe van seaspray (https://pubs.rsc.org/en/content/articlelanding/2019/em/c8em00525g#!divAbstract) Zienswijzen 4; Gemeenten Het bodembeheergebied van de zeven gemeenten is anders dan dat van de 9 gemeenten waarvoor in 2016 bodemkwaliteitskaarten zijn vastgesteld. Een vergunningaanvrager kan winkelen. Onze reactie Het klopt dat deze notitie geldt voor zeven gemeenten. De voormalige gemeente Haarlemmerliede (momenteel onderdeel van gemeente Haarlemmermeer) en gemeente Noordwijk hanteren een ander beleid voor het PFAS-houdende grond. Het is aan die gemeenten om hiervoor bodembeleid vast te stellen voor toepassing van grond binnen hun gemeentegrenzen. Van winkelen is geen sprake. Wanneer er grondverzet plaatsvindt wordt dat getoetst aan de geldende regels, waaronder Besluit bodemkwaliteit en het vastgestelde Nota bodembeheer.

3

Bijlage 1 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

Afhankelijk van de resultaten van de toetsing is het grondverzet wel of niet toe te staan. Zie ook hetgeen we onder zienswijze 5 hebben aangegeven. Er is gekozen om éénduidig beleid (‘level playing field’) te hebben voor de gemeentes binnen het werkgebied van de Omgevingsdienst IJmond waardoor ook geen mogelijkheid is om te winkelen. Zienswijze 5; Stand-still beginsel Het gebruik van de hoogste LMW-waarden van de provincie waar de eigen meetwaarden veel lager zijn leidt tot verslechtering van de bodemkwaliteit en is in strijd met het stand-still beginsel. De vervuilingsgraad neemt toe doordat grond met PFOA van buiten het gebied kan worden toegepast. Er wordt gekozen voor minder belemmeringen voor grondprojecten. De kans om het eigen grondgebied zo schoon mogelijk te houden wordt opgeofferd. Onze reactie Nee, dit is niet het geval. Dit voorgestelde bodembeleid geldt voor alle zeven gemeentes binnen de regio IJmond. Eventuele grond afkomstig van buiten deze gemeentes maar vanuit de provincie moet voldoen aan de achtergrondwaarde zoals de provincie heeft vastgesteld. Grond van buiten de provincie moet voldoen aan de landelijke achtergrondwaarde die nog iets strenger zijn.

Dit is ook weergegeven in onze notitie paragraaf 4.1 Toepassingseisen PFAS-houdende grond: Hierin is opgenomen dat de gemeenten in de regio IJmond met dit document invulling geven aan het regionaal bodembeleid voor hergebruik van PFAS-houdende grond. Hierbij wordt het grondverzet binnen het eigen beheergebied (hoofdstuk 1.3) geoptimaliseerd en tevens gevrijwaard voor verdere verslechtering van de bestaande bodemkwaliteit als gevolg van import van partijen grond van elders. De Lokale Maximale Waarden voor toepassing gelden tot een diepte van 1,0 m maaiveld. Met deze LMW wordt invulling gegeven aan het “stand-still” beginsel uit het Besluit bodemkwaliteit. De belasting van PFAS-houdende grond binnen het eigen beheergebied blijft gelijk. Van alle partijen toe te passen grond binnen het beheergebied zoals beschreven in hoofdstuk 1.3 moeten de PFAS-gehalten bekend zijn. Dit kan met: ·

De eigen bestuurlijk vastgestelde bodemkwaliteitskaart voor PFAS-verbindingen (in de bijlage van de notitie). De bodemkwaliteitskaart voor PFAS-verbindingen kan alleen worden gebruikt in combinatie met een historisch onderzoek waaruit blijkt de ontgravingslocatie niet verdacht is voor het voor komen van PFAS-verbindingen als gevolg van een (bedrijfsmatige) activiteit (zie ook § 4.6 van de eerder vastgestelde Nota bodembeheer);

·

Een partijkeuring volgens de eisen die volgen vanuit het Besluit bodemkwaliteit (zie ook § 4.2 van de eerder vastgestelde Nota bodembeheer);

·

Onder voorwaarden een bodemonderzoek volgens de NEN 5740 (zie ook § 4.14.2 van de eerder vastgestelde Nota bodembeheer).

De gemiddelde PFAS-kwaliteit van de grond afkomstig binnen het beheergebied moet voldoen aan de Lokale Maximale Waarden die zijn benoemd in tabel 3.1 van deze notitie.

4

Bijlage 1 Nota van beantwoording ingebrachte zienswijze

De gemiddelde PFAS-kwaliteit van de grond van buiten het beheergebied van de gemeenten in de regio IJmond, maar uit de provincie Noord-Holland, moet voldoen aan de provinciale achtergrondwaarden; zie ook tabel 3.1 van deze notitie (PFOA 1,7 μg/kgds; PFOS 1,5 μg/kgds; overige PFAS verbindingen 1,5 μg/kgds). De gemiddelde PFAS-kwaliteit van de grond buiten het eigen beheergebied én de provincie Noord-Holland moet voldoen aan de voorlopige landelijke achtergrondwaarden; zie ook tabel 3.1 van deze notitie (PFOA 0,8 μg/kgds; PFOS 0,9 μg/kgds; overige PFAS verbindingen 0,8 μg/kgds). Voor het toepassen van grond en baggerspecie in grondwaterbeschermingsgebieden geldt de norm van 0,1 μg/kgds voor zowel PFOS, PFOA en alle andere PFAS. Hiermee wordt extra bescherming geboden rondom de winning van grondwater. Er wordt derhalve niet gekozen voor minder belemmeringen en ook wordt “de kans” om het gebied zo schoon mogelijk te houden niet opgeofferd. Er is geen reden om daaraan te twijfelen. In alle redelijk is deze notitie met de betreffende waarden opgesteld waarbij de achtergrond waarden nu worden vastgelegd. Conclusie De zienswijzen leiden er niet toe dat de notitie grondverzet Bodemkwaliteitskaart PFAS OD IJmond moet worden aangepast of dat hiervan moet worden afgezien.

5