Vst Beëindigingsovereenkomst geitenhouderij Kooiweg 2a Brakel

Samenvatting raadsvoorstel

Onderwerp

: Beëindigingsovereenkomst geitenhouderij Kooiweg 2a Brakel

Kern van het raadsvoorstel Op 19 januari 2016 heeft de Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) namens de gemeente Zaltbommel een omgevingsvergunning beperkte milieutoets (OBM) verleend voor het wijzigen van de veehouderij van de heer Van Giessen aan de Kooiweg 2a in Brakel. Vergund is het houden van 1.140 melkgeiten en 244 opfokgeiten. Later is gebleken dat de vestiging van de geitenhouderij niet past binnen het geldende bestemmingsplan Buitengebied. Volgens diverse onderzoeken van de GGD hebben bewoners die in een wijde cirkel rondom een geitenhouderij wonen een verhoogde kans op gezondheidsproblemen. Daardoor belemmert de geitenhouderij ruimtelijke ontwikkelingen aan de zuidzijde van Brakel. Om ontwikkelingen toch te faciliteren stelt het college aan de raad voor om in te stemmen met een beëindigingsovereenkomst met betrekking tot de geitenhouderij.

Gerelateerde raadsstukken Motie 25 april 2019 Handhaving geitenbedrijf Van Giessen

Raadsvoorstel

Onderwerp

: Beëindigingsovereenkomst geitenhouderij Kooiweg 2a Brakel

Zaaknummer

: 213786

Datum collegevergadering

: 6 september 2021

Datum raadsbesluit

:

Datum raadsvergadering

: 30 september 2021

Portefeuillehouder

: Wethouder Zondag

Inlichtingen bij

: Gemeente Zaltbommel, afdeling Leefomgeving ZBM, J. van de

30 september 2021

Ven

Voorstel 1. De voorkeur uit te spreken voor het sluiten van een overeenkomst ten behoeve van de beëindiging van de geitenhouderij Kooiweg 2a te Brakel boven het voortzetten van het handhavingstraject. 2. In te stemmen met de beeïndigingsovereenkomst geitenhouderij Kooiweg 2a Brakel 3. € 2.100.000,- ter beschikking stellen, ten laste van de algemene reserve Inleiding Op 19 januari 2016 heeft de Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) namens de gemeente Zaltbommel een omgevingsvergunning beperkte milieutoets (OBM) verleend voor het wijzigen van de veehouderij van de heer Van Giessen aan de Kooiweg 2a in Brakel. Vergund is het houden van 1.140 melkgeiten en 244 opfokgeiten. Later is gebleken dat de ODR op basis van een intern advies heeft geconcludeerd dat de vestiging van de geitenhouderij past binnen het bestemmingsplan buitengebied, terwijl deze conclusie niet juist is. Strijdigheid met het bestemmingsplan is geen weigeringsgrond voor een OBM, maar het is wel gebruikelijk dat een dergelijke strijdigheid wordt gemeld in de vergunning. Naar aanleiding hiervan hebben wij dit vraagstuk voorgelegd aan Holla Advocaten. Zij concludeerden dat een geitenhouderij in ieder geval als een intensieve veehouderij wordt aangemerkt, en dus in dit geval in strijd met het bestemmingsplan. De ODR heeft daarom op ons verzoek eind 2016 een kennisgevingsbrief verstuurd aan het bedrijf.

Wij hebben vervolgens op 3 oktober 2017 besloten om de geitenhouderij niet te legaliseren en de ODR opdracht te geven om handhavend op te treden. Overwegingen daarbij waren dat de provincie van plan was de mogelijkheden voor geitenhouderijen in te perken en het aspect volksgezondheid. Familie Van Giessen heeft begin 2018 de provincie benaderd om te kijken naar een minnelijke oplossing voor de ontstane situatie. De provincie bood een mediationtraject aan. Het college besloot hieraan ambtelijk deel te nemen. De mediation heeft geleid tot een vaststellingsovereenkomst. In deze overeenkomst hebben de deelnemende partijen opgenomen welke opties zijn verkend om te komen tot een oplossing. Deze opties zijn niet bestuurlijk getoetst en geaccordeerd. Alle opties gingen uit van legaliseren, door positief te bestemmen of door middel van een tijdelijke afwijking van het bestemmingsplan. Ook heeft gedeputeerde Drenth eind 2018 gesprekken gevoerd met de familie van Giessen en de gemeente. In de individuele gesprekken heeft 2

gedeputeerde Drenth aangegeven dat de verleende vergunning door de provincie als een ‘bestaand recht’ wordt beschouwd. Dat betekent dat de geitenhouderij niet valt onder het nu geldende provinciale moratorium voor geitenhouderijen. Begin 2019 hebben wij u in een brief laten weten in de mediation geen aanleiding te zien om af te wijken van het eerdere besluit om te handhaven. Als reactie op deze brief heeft uw gemeenteraad op 25 april 2019 een motie aangenomen waarin het college wordt verzocht de handhaving op te schorten tot na bespreking met de gemeenteraad. Bij deze bespreking moest onder andere het aankomende rapport van het VGO-onderzoek betrokken worden. De opgeleverde onderzoeken sindsdien hebben echter nog geen duidelijkheid gegeven over de gezondheidsrisico’s van geitenhouderijen. In 2020 heeft het RIVM geconstateerd dat er een verhoogd risico is op longontsteking in de omgeving van geitenhouderijen, maar ook aangegeven dat verder onderzoek nodig is om dit exacter te kunnen duiden. Dit vervolgonderzoek heeft vertraging opgelopen. Het RIVM verwacht de definitieve resultaten pas in 2024. Sinds 2019 zijn wij ook in gesprek over de ontwikkeling van een MFA in Brakel. Eén van de belemmeringen van deze ontwikkeling is de aanwezigheid van de geitenhouderij in de directe omgeving van de voorkeurslocatie en de onduidelijkheid rondom het effect op de volksgezondheid.

Deze boodschap is op verschillende momenten uitgedragen en ook besproken in de gemeenteraad. Naar aanleiding daarvan heeft de heer Van Giessen begin dit jaar contact opgenomen met de gemeente, omdat hij bereid zou zijn te verplaatsen, omdat hij niet de belemmerende factor wil zijn voor verdere ontwikkeling van Brakel. Aangezien de definitieve resultaten van het VGO-onderzoek nog lang op zich laten wachten, terwijl voor de ontwikkelingen rondom Brakel duidelijkheid gewenst is, leggen wij nu dit voorstel aan u voor, ter uitvoering van uw motie van 25 april 2019. Participatie Trede 0, bij dit voorstel is burgerparticipatie niet van toepassing. Argumenten 1.1 Hiermee beëindigen we een belemmering voor ruimtelijke ontwikkelingen aan de zuidzijde van Brakel. Dat maakt een toekomstige ontwikkeling van een MFA aan de zuidzijde van Brakel mogelijk. Voor de woningbouw in Brakel West vormt de geitenhouderij geen belemmering. Op basis van recente jurisprudentie is het in een op te stellen bestemmingsplan voor woningbouw goed te motiveren dat woningbouw op een afstand van minstens 700 meter mogelijk is. 1.2 door een aanpassing van het bestemmingsplan zorgen we dat geen nieuwe activiteiten met een hindercirkel plaats kunnen vinden. Dit leggen we ook in de overeenkomst vast.

Toekomstig gebruik ten behoeve van een grondgebonden agrarisch bedrijf is mogelijk, mits dit geen hindercirkel oplevert. Ook is omzetting van het gebruik naar bijvoorbeeld opslag mogelijk, in lijn met de VAB-regeling. Tot slot is omzetting naar een agrarisch gerelateerd bedrijf of aan het buitengebied gebonden bedrijvigheid mogelijk, conform de bepalingen in het geldende bestemmingsplan Buitengebied. 2.1 Het bedrag zoals opgenomen in de beëindigingsovereenkomst is mede gebaseerd op een taxatie door onze externe deskundige. 3

Hierin zijn onder andere de kosten meegenomen voor het aankopen van een nieuw bedrijf, tijdelijk gederfde inkomsten en is rekening gehouden met toekomstige alternatieve inkomsten op de locatie Kooiweg. Kanttekeningen/risico’s 1.1 De geitenhouderij is over 5 jaar pas volledig verdwenen. Na aankoop en aanpassing van een nieuw bedrijf heeft Van Giessen een periode nodig om de bedrijfsvoering gefaseerd over te brengen. Onderdeel van de beëindigingsovereenkomst is dat we deze periode op 5 jaar stellen. 1.2 Beëindiging van de geitenhouderij kunnen we ook bereiken door het gestarte handhavingstraject voort te zetten. Dit is echter ook een langdurig juridisch traject, waarmee de nodige kosten gemoeid zijn. Ook is de uitkomst hiervan onzeker. In het slechtste geval komt aan het eind van het juridisch traject de rechter tot de conclusie dat Van Giessen recht heeft op een schadevergoeding van een zelfde omvang. 1.3 Legaliseren vinden wij niet wenselijk. In uw motie van 25 april 2019 heeft u verzocht om scenario’s vanuit de mediation aan u voor te leggen. Deze scenario’s gaan uit van het legaliseren van het bedrijf, door het positief bestemmen van een intensieve veehouderij ter plaatse. Zoals eerder aangegeven zal deze oplossing geen beperking opleveren voor woningbouw in Brakel-west. Het beperkt wel de mogelijkheden om voorzieningen te realiseren aan de zuidzijde van Brakel.

Ook verwachten wij, gezien de onduidelijkheid rondom de gezondheidsonderzoeken, maatschappelijke weerstand tegen het positief bestemmen. Programma duurzaamheid Het beëindigen van de geitenhouderij draagt bij aan een gezonde leefomgeving in en rond Brakel. Financiën (incl. BTW-effect) We betalen het bedrag van € 2.1 miljoen in 2021. Het bedrag komt ten laste van de algemene reserve. Uitvoering Planning Na een positief raadsbesluit heeft Van Giessen tot november om de vergunningen en financiering voor aankoop nieuw bedrijf rond te krijgen. Vanaf dat moment gaat de termijn van 5 jaar lopen. Uiteindelijk zijn uiterlijk 1 december 2026 alle geiten weg. Handhaving Bij instemming van de raad kunnen we het gestarte handhavingstraject stopzetten. Dit doen we nadat de overeenkomst definitief is geworden. Communicatie N.v.t. Evaluatie / controle Tussentijds en na verloop van 5 jaar controleren we of de geiten daadwerkelijk verwijderd zijn. Om dit zeker te stellen hebben we hierover een boetebeding opgenomen ter waarde van de overeenkomst. Nota van wijzigingen

4

Bijlagen Beëindigingsovereenkomst

5