Reactietabel Clientenraad Sociaal Domein Bommelerwaard
Tekst van het document
Reactietabel cliëntenraad Sociaal Domein Bommelerwaard
1
2
1
Advies / Vraag / Opmerking Algemene opmerkingen De door u voorgestelde aanpassing van de tandartskosten vinden wij een heel goed idee, het voorkomen dat kwetsbare mensen de tandzorg mijden is een belangrijk onderwerp. Om dit onder de aandacht te brengen van de doelgroep roepen wij u op om hierover duidelijk en goed vindbaar te communiceren.
Reactie college
De grootste aanpassing in de verordening, het niet meer werken met het declaratiesysteem, vinden wij een zeer positieve wending. Wij zijn verheugd dat de pilot goed is aangeslagen en nu wordt overgenomen voor alle cliënten. Het vertrouwen dat daarvan uitgaat en de vrijheid die het de cliënten biedt past naadloos in onze gezamenlijke ambitie.
Hartelijk dank voor uw positieve reactie op de wijziging in de verordening, in het bijzonder de afschaffing van het declaratiesysteem. Wij zijn blij om te horen dat u deze aanpassing als positief beschouwt. Het succes van de pilot en de positieve ervaringen die daarmee zijn opgedaan, vormen voor ons een belangrijke bevestiging van de waarde van deze verandering.
Beleidsregels Bijzondere bijstand Algemene uitgangspunten Wij adviseren bij de herziening van het beleid uit te gaan van de volgende uitgangspunten: Vertrouwen in de inwoner Toegankelijkheid Maatwerk Rechtszekerheid Voorkomen van armoedeval
Dank voor uw positieve feedback op de voorgestelde aanpassing van de tandartskosten. We waarderen het dat u het belang van toegankelijke tandzorg voor kwetsbare mensen onderstreept. Zoals u terecht opmerkt, is het voorkomen van het mijden van tandzorg door deze doelgroep een essentieel punt. We nemen uw oproep tot duidelijke en goed vindbare communicatie graag ter harte. Het is van groot belang dat de doelgroep op de hoogte is van de veranderingen en de voordelen van het nieuwe beleid. Wij zullen er dan ook voor zorgen dat de informatie over de aangepaste tandartskosten breed wordt gecommuniceerd zodat het voor iedereen duidelijk en toegankelijk is.
Uw oproep om vertrouwen in de inwoner centraal te stellen sluit goed aan bij de beweging die wij als gemeente al inzetten, in lijn met de geest van de nieuwe wetgeving. Ook uw aandacht voor toegankelijkheid ondersteunt onze ambitie om regelingen eenvoudiger en begrijpelijker te maken, zodat inwoners sneller de ondersteuning vinden die zij nodig hebben. Daarnaast onderschrijven wij het belang van maatwerk, zeker waar individuele omstandigheden vragen om een zorgvuldige
beoordeling. Tegelijkertijd is rechtszekerheid een essentieel uitgangspunt. Inwoners moeten kunnen vertrouwen op duidelijke en voorspelbare regels. Wij waarderen uw aandacht voor het voorkomen van armoedeval. Bij de herziening van het beleid hebben wij er nadrukkelijk naar gestreefd de positie van minima juist te verbeteren ten opzichte van de huidige situatie.
1 2
3
Concreet advies per thema Harmonisatie jongerennorm (18–21 jaar) Garandeer een aanvullende toeslag of maatwerkvoorziening voor jongeren zonder ouderlijke ondersteuning. Geef jongeren goede informatie en ondersteuning bij het aanvragen van voorzieningen, want deze groep heeft vaak lage zelfredzaamheid.
Attendeer op zorgmijders en daklozen en probeer gesprek op gang te krijgen. Als netwerk afwezig is dan rest toch zorgplicht.
Gemeenten hebben geen beleidsvrijheid voor dit onderdeel. Bij jongeren ligt de focus vooral op het vergroten van de bekendheid met de beschikbare regelingen en de vraag of zij hiervoor in aanmerking komen. Dit heeft onze aandacht. Daarnaast blijven we zorgen voor toegankelijke ondersteuning bij het aanvragen van deze regelingen, bijvoorbeeld via de Formulierenbrigade, onze preventiemedewerker, de adviespleinen en de spreekuren die de gemeente organiseert. Zo willen we ervoor zorgen dat jongeren niet alleen weten welke regelingen voor hen beschikbaar zijn, maar ook eenvoudig toegang hebben tot de hulp die zij nodig hebben bij de aanvraag. Uiteraard kunnen alle inwoners de verschillende inkomensregelingen ook digitaal aanvragen via de gemeentelijke website. We hebben dit proces zo eenvoudig mogelijk gemaakt. Het tijdig in beeld brengen van zorgmijders en dak- en thuislozen is van groot belang om escalatie van problemen te voorkomen. Als gemeente blijven we daarom inzetten op proactief contact, het versterken van het netwerk rondom inwoners o.a. door middel van onze preventiemedewerker. Deze medewerker is specifiek werkzaam voor Maasdriel en werkt niet op het niveau van de Bommelerwaard.
4 5
1
2 3
1 2 3
Geef eventueel ruimte aan mensen in gezinsvervangende tehuizen met bewoners niet vallend onder Wlz. Dit om verschillen te verkleinen. Aanbeveling: Leg in de beleidsregels vast wanneer en hoe de toeslag wordt toegekend, zodat jongeren niet tussen wal en schip vallen. Giftenbeleid & vermogenstoets Wij vragen aandacht voor: Een ruimhartig giftenbeleid, zeker voor incidentele of symbolische giften (zoals verjaardagsgeld, boodschappenbonnen).
Heldere communicatie over wat wel en niet mag, om onzekerheid en angst bij inwoners te voorkomen. Aanbeveling: Stel een lokale vrijlatingsgrens in voor giften tot een bepaald bedrag per maand/jaar. Aanvraagprocedures & bewijsvoering Het huidige beleid vereist uitgebreide bewijsstukken vóór een bepaalde datum. Wij stellen dat: Termijnen moeten ruimer en flexibeler worden. De bewijslast niet bovenmatig moet zijn, zeker niet bij terugkerende kosten (bijv. eigen bijdrage Wmo, medische kosten). Aanbeveling: Pas aanvraagtermijnen aan en geef ruimte voor achteraf indienen van bewijs bij geldige reden. Gebruik waar mogelijk gegevens die de gemeente al heeft (bijv. via CAK, belastingdienst).
Dit valt niet onder bijzondere bijstand. Zie antwoord bij punt 1.
Een apart giftenbeleid voor onze lokale regelingen is niet noodzakelijk. In de meeste gevallen heeft het ontvangen van giften geen invloed op de toekenning van bijzondere bijstand of andere gemeentelijke inkomensondersteuning. Met andere woorden: giften zoals een gevulde boodschappentas of een envelop met verjaardagsgeld hebben doorgaans geen effect op de beoordeling of iemand in aanmerking komt voor onze regelingen. Zie antwoord bij punt 1. Zie antwoord bij punt 1.
We volgen de termijnen uit de Awb. Wij vragen alleen om bewijsstukken die nodig zijn om een aanvraag correct te kunnen beoordelen, binnen de kaders en eisen die de wet aan bijzondere bijstand stelt. Wij volgen de termijnen zoals vastgelegd in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Indien nodig passen wij maatwerk toe om rekening te houden met bijzondere omstandigheden. Op basis van de Wet eenmalige gegevensuitvraag (WEG) vragen wij inwoners niet meer dan één keer om dezelfde gegevens. Gegevens die wij niet in ons bezit hebben, mogen uiteraard alsnog worden opgevraagd om een juiste beoordeling van de aanvraag mogelijk te maken.
Maatschappelijke participatie De nieuwe wet geeft ruimte voor mensen om hun participatie zelf vorm te geven. Dit vraagt lokaal om: Een duidelijke inrichting van deze ruimte, zodat niet de een iets mag wat de ander wordt geweigerd.
Het college begrijpt deze aanbeveling in het kader van de beleidsregels bijzondere bijstand niet.
2
Ruimte voor arbeidsmatige dagbesteding, vrijwilligerswerk of mantelzorg als waardevolle vormen van participatie.
Het college begrijpt deze aanbeveling in het kader van de beleidsregels bijzondere bijstand niet.
3
Zelfontplooiing en voldoening levert minder zorg(kosten). Dit aspect breed beschouwen en er rekening mee houden levert de gemeenschap structureel financieel voordeel in minder zorg en meer zelfredzaamheid. Aanbeveling: Neem in het beleid op dat participatievormen samen met de inwoner worden bepaald, en niet uitsluitend top-down door de gemeente
Het college begrijpt deze aanbeveling in het kader van de beleidsregels bijzondere bijstand niet.
1
4
Het college begrijpt deze aanbeveling in het kader van de beleidsregels bijzondere bijstand niet. E.e.a. is niet van toepassing op de regeling maatschappelijke participatie. Inwoners hebben volledige vrijheid in de besteding van de bijdrage, bijvoorbeeld voor een sportabonnement, zwemlessen of het bezoeken van een museum. De gemeente voert hierbij geen top-down beleid; het is de inwoner zelf die beslist waaraan de bijdrage wordt besteed. De verordening stelt uitsluitend de kaders vast waarbinnen de activiteiten moeten vallen waarvoor de bijdrage kan worden gebruikt.
1
Overgangsrecht en bescherming lopende gevallen Inwoners met lopende uitkeringen of toekenningen moeten niet plotseling benadeeld worden. Aanbeveling: Hanteer het principe: “gunstiger recht telt”. Dat wil zeggen: pas nieuwe regels alleen toe als die gunstiger zijn dan het oude beleid, of geef een overgangsperiode van minimaal 6 maanden.
Het college waardeert de zorgen die zijn geuit over mogelijke benadeling van inwoners met lopende uitkeringen of toekenningen. Echter, aangezien het nieuwe beleid aanzienlijk ruimhartiger is dan het oude, is er naar ons oordeel geen sprake van benadeling voor deze groep. De aanbeveling om het principe van "gunstiger recht" toe te passen is dan ook niet noodzakelijk, omdat het nieuwe beleid juist voordelen biedt die het oude beleid niet kende. Het college begrijpt de zorgen, maar ziet deze niet als geheel van toepassing in de context van het
nieuwe minimabeleid, dat bedoeld is om de ondersteuning juist te verbeteren en uit te breiden voor de betrokken inwoners.
1
Communicatie & Toegankelijkheid Wij adviseren nadrukkelijk dat: De beleidsregels worden vertaald naar begrijpelijke publieksinformatie, in B1-taal.
Wij achten het niet haalbaar om de volledige beleidsregels in B1-taal te publiceren. Beleidsregels bevatten juridische en technische termen die noodzakelijk zijn voor rechtszekerheid en een correcte uitvoering van de regeling. Het volledig vereenvoudigen naar B1-taal kan leiden tot onnauwkeurigheden. Daarom hebben wij besloten uw advies niet op te volgen en in plaats daarvan te zorgen voor duidelijke en toegankelijke publieksinformatie via onze informatieve brochure en de gemeentelijke website.
2
Er extra aandacht komt voor persoonlijke communicatie bij groepen met lage digitale vaardigheden.
3
De uitvoering (bijvoorbeeld via Loket Maatschappelijke Deelname) voldoende capaciteit heeft om inwoners goed te ondersteunen bij vragen en aanvragen. Monitoring en evaluatie Tot slot bevelen wij aan dat de gemeente: Een evaluatiemoment plant binnen 12 maanden na invoering van het nieuwe beleid en daarbij actief ervaringen van cliënten ophaalt, bijvoorbeeld via klankbordgroepen, klanttevredenheidsmetingen of signalen van hulpverleners.
1
Conclusie
Het college erkent het belang van extra aandacht voor persoonlijke communicatie, met name voor inwoners met lage digitale vaardigheden. We willen benadrukken dat inwoners voor hulp bij aanvragen terechtkunnen bij: de adviespleinen, de Formulierenbrigade en bij het spreekuur inkomensregelingen. Er is geen sprake van onderbezetting bij het team Bijzondere bijstand. Er is binnen de huidige bezetting voldoende ruimte voor ondersteuning van onze hulpbehoevende inwoners. Het college waardeert uw aanbeveling om een evaluatiemoment in te plannen na de invoering van het nieuwe beleid. Wij onderschrijven het belang van het tijdig evalueren van zowel de effectiviteit van het beleid als de ervaringen van de betrokkenen. Zodra het evaluatiemoment aan de orde is, zullen wij u als cliëntenraad actief bij dit proces betrekken.
1
De cliëntenraad onderschrijft de ambitie om de Participatiewet te verbeteren. Tegelijk wijzen we erop dat de vertaling naar lokaal beleid bepalend is voor het effect op het dagelijks leven van mensen in een kwetsbare positie. Wij roepen het college op om de beleidsregels Bijstand 2026 met oog voor menselijkheid, eenvoud en rechtszekerheid vorm te geven – en doen de uitdrukkelijke uitnodiging om dit advies/aanbeveling daarin mee te nemen. Verordening individuele inkomenstoeslag Algemene vragen Betreft het een centrumregeling? Dus voor Zaltbommel en Maasdriel zijn de teksten gelijk? De beleidsnota Minimabeleid Bommelerwaard 10121-2024 geldt tot op heden en wordt niet herzien naar wij begrepen. Klopt het dat het actuele beleid gelezen moet worden in de beleidsnota’s Samenleven (Maasdriel) en Samenleving (Zaltbommel) en zo ja, wie ziet er toe op een gelijke behandeling voor alle inwoners van de Bommelerwaard? Tekstsuggesties/ aanvullingen: Artikel 1 lid c: wijzigen in: ‘’referteperiode: een ononderbroken periode van 36 volle kalendermaanden direct voorafgaand aan de peildatum”.
Het college sluit zich volledig aan bij de door u genoemde waarden: menselijkheid, eenvoud en rechtszekerheid. Naar ons oordeel sluiten de nieuwe beleidsregels hier goed bij aan.
2
Artikel 3: de voorgestelde tekst noemen onder lid 1
Zie antwoord bij punt 1.
3
Toevoegen “lid 2: In afwijking van artikel 3 lid 1 van de Verordening ITT is er ook sprake van een langdurig laag inkomen als het inkomen gedurende de referteperiode meer bedroeg dan 110% van de norm en het meerdere gedurende de gehele referteperiode is aangewend ter aflossing van een schuldenlast in het kader van een minnelijke schuldregeling of een opgelegde schuldregeling op grond van de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen" Tekstsuggestie:
De verordening IIT is niet van toepassing op inwoners die in een schuldregeling zitten.
1 2
1
6
Het volledige minimabeleid en alle daarbij betrokken regelingen worden op het niveau van de Bommelerwaard uitgevoerd. Voor inkomensregelingen bestaat geen wettelijke verplichting om een afzonderlijk beleidsplan op te stellen, in tegenstelling tot schuldhulpverlening waarvoor deze verplichting wel geldt. Daarom zal het minimabeleid worden geïntegreerd in het schuldhulpverleningsbeleid, dat in 2026 opnieuw wordt vastgesteld. Dit nemen we niet over. Peildatum kan iedere dag van de maand zijn, derhalve zijn volle maanden niet mogelijk.
7
8
9
10
Toevoegen “lid 3: In afwijking van artikel 3 van de verordening ITT is er sprake van een langdurig laag inkomen als belanghebbende gedurende de laatste drie kalenderjaren 3x kwijtschelding van de gemeentelijke belastingen heeft gekregen”
Kwijtschelding van gemeentelijke belastingen voor minima is geen standaardpraktijk. Slechts in uitzonderlijke gevallen worden gemeentelijke belastingen kwijtgescholden. In de gemeente Maasdriel wordt dit behandeld door de BSR, in Zaltbommel door Team Belastingen. Om deze reden acht het college het niet noodzakelijk om uw suggestie over te nemen.
Advies: Toevoegen nieuw artikel: Wie komt voor de individuele inkomenstoeslag in aanmerking ‘’Om voor de individuele inkomenstoeslag in aanmerking te komen: Lid 1: dient de belanghebbende en diens partner op de peildatum ingeschreven te staan in de basisregistratie personen van de gemeente Zaltbommel / Maasdriel en Lid 2: dient er sprake te zijn van een langdurig laag inkomen zonder uitzicht op inkomensverbetering.’’ Advies: Artikel 2 aanvullen met de volgende punten: De partner dient schriftelijk in te stemmen met de aanvraag. Bij de aanvraag dient belanghebbende de op het aanvraagformulier gevraagde bewijsstukken te overleggen. Indien het naar het oordeel van het college noodzakelijk is, dient de belanghebbende naast de op het aanvraagformulier aangegeven bewijsstukken nadere informatie te verstrekken Artikel 4 aanvullen met” lid 4: De bedragen genoemd in het eerste lid worden jaarlijks geïndexeerd overeenkomstig de ontwikkelingen van de bijstandsnorm gehuwden in de participatiewet. De bedragen worden naar boven afgerond op hele euro's.” Aanvulling “artikel 5 Hardheidsclausule: Het college kan in bijzondere gevallen artikel 3 buiten toepassing laten of daarvan afwijken voor zover toepassing gelet op het belang
Het college ziet geen aanleiding om het voorgestelde nieuwe artikel op te nemen. Inschrijving in de Basisregistratie Personen is al impliciet geregeld in het huidige stelsel van bijzondere bijstand. Bovendien is in artikel 40 van de Participatiewet vastgelegd dat het recht op bijstand bestaat jegens het college van de gemeente waar de belanghebbende zijn of haar woonplaats heeft. Het opnemen van deze voorwaarden in een apart artikel voegt daarom geen nieuwe of aanvullende meerwaarde toe. Het college begrijpt niet wat het opnemen van deze punten in de verordening toevoegt. De bevoegdheden en procedures die u noemt, zijn al voldoende geregeld binnen de bestaande wettelijke kaders. Het opnemen van deze aanvullingen zou de verordening complexer maken zonder dat dit leidt tot extra duidelijkheid of verbeterde uitvoering.
De bijstandsnormen worden jaarlijks twee keer geïndexeerd. Hiermee groeit automatisch het bedrag van de IIT.
De gehele regeling is gebaseerd op het criterium van een langdurig laag inkomen. Het college begrijpt niet goed in welke situaties een hardheidsclausule zou moeten worden toegepast. Indien de IIT ook
van belanghebbende leidt tot onbillijkheid van overwegende aard.”
1
Verordening/beleidsregels maatschappelijke participatie Bestaan er beleidsregels maatschappelijke participatie Maasdriel 2026 Opmerking: Artikel 3 lid 4: er staat “binnen huishoudens met kinderen wordt rekening gehouden met het aantal kinderen”. Op welke wijze? Artikel 4 lid 5:de toelichting bij aanvullende bijdrage schoolspullen: is het voor cliënten duidelijk terug te vinden op welke bedragen zij recht hebben
zou worden verstrekt bij een kortdurig laag inkomen, zou dat het doel van de regeling voorbijgaan, namelijk het ondersteunen van inwoners met langdurig beperkte financiële middelen. Ja, deze beleidsregels zijn aanvullend op de verordening Maatschappelijke participatie. Hierin worden de bedragen vastgesteld en de jaarlijkse indexering op basis van de wettelijke rente. Ieder kind geeft recht op een aanvullend bedrag van €200,-. Dit is een verruiming ten opzichte van het vorige beleid, waarbij de aanvrager voor ieder opvolgend kind een aanvullend bedrag van €100,- ontving. Terechte opmerking. We zullen deze informatie op onze website en in onze folder vermelden.