Raadsvoorstel verhouding vast en variabel tarief afvalstoffenheffing

Samenvatting raadsvoorstel

Onderwerp

: Zienswijze verhouding vast en variabel tarief GR Avri

Kern van het raadsvoorstel Het college stelt voor om in te stemmen met het voorstel van Avri om variabel deel van de afvalstoffenheffing te handhaven volgens de huidige systematiek voor 2025. Hiermee wordt het beste voldaan aan de achterliggende criteria en doelstellingen zoals milieurendement, financieel risico en “de vervuiler betaald”. Het college stelt uw raad voor om een positieve zienswijze in te dienen.

Raadsvoorstel

Onderwerp

: Zienswijze verhouding vast en variabel tarief GR Avri

Zaaknummer

: 1042990

Datum collegevergadering

: 16 september 2024

Datum raadsbesluit

: 17 oktober 2024

Datum raadsvergadering

: 17 oktober 2024

Portefeuillehouder

: Wethouder Zondag

Inlichtingen bij

: Gemeente Zaltbommel, afdeling Leefomgeving ZBM

Voorstel 1. In te stemmen met het voorstel van Avri om het huidige tariefscenario voor 2025 te handhaven. 2. Dit middels de bijgevoegde zienswijzebrief kenbaar te maken aan Avri. Inleiding Op 21 juni 2024 hebben we het voorstel over de verhouding vast en variabel tarief van Avri ontvangen. Het Dagelijks Bestuur van Avri vraagt de gemeente om een zienswijze. Avri heeft verzocht om uiterlijk 1 oktober 2024 uw zienswijze aan te geven, maar er is al in een vroeg stadium aangegeven dat dit voor Zaltbommel niet past in de planning. Vooruitlopend op uw besluit zal wel de concept zienswijze worden toegestuurd. U wordt door het Dagelijks Bestuur van Avri gevraagd een zienswijze in te dienen op het voorstel over de afweging tussen de verhouding van het vast en variabel tarief. Aanleiding hiervoor was een ingebrachte zienswijze van uw raad op de begroting 2024. We hebben de vraag gesteld om een analyse uit te voeren op de verhouding tussen het vaste en variabele tarief van de afvalstoffenheffing. Vervolgens zijn er in de Kadernota 2025 drie scenario’s met een voorkeur gepresenteerd. Na de behandeling van de Kadernota 2025 is er vanuit een gemeente nog een 4e scenario aan toegevoegd. De 4 scenario’s zijn: - Handhaven huidig variabel tarief. - Verhogen variabel tarief en vast tarief verlagen. - Verlagen variabel tarief.

- Afschaffen variabel tarief dat betekent dat alle kosten weer in een vast tarief per huishouden zitten. Deze scenario’s zijn uitgewerkt in bijgevoegd memo “Afwegingen bij aanpassen verhouding vast-variabel tarief”. Om tot een advies over de verschillende scenario’s te komen worden deze kwalitatief vergeleken op de volgende 6 criteria: - Milieu. - Kosten. (totaal dienstenpakket Avri, uiteindelijk door te rekenen in de afvalstoffenheffing) - Negatieve effecten (bij-plaatsingen/vervuiling grondstofstromen) - Het principe de vervuiler betaalt. - Uitlegbaarheid aan de inwoners. - Financieel risico. (gevaar op achterblijven van de variabele inkomsten) Op basis van de overwegingen die in de voorliggende memo zijn aangegeven stelt het DB Avri voor om de huidige verhouding tussen het vaste en variabele tarief en daarmee het huidige variabele tarief te handhaven. (1 e scenario) 2

Participatie Niet van toepassing. Argumenten 1.1 Het scenario “handhaven huidig variabel tarief” is momenteel het beste scenario. Het criterium milieu zal met het verhogen van het variabele tarief waarschijnlijk geen substantieel positief effect hebben, omdat de inwoners van de regio het afval al goed scheiden. Het risico op het verder toenemen van de negatieve effecten (dumping, vervuiling grondstromen, bij-plaatsingen, e.d.) is wel een groot nadeel van het verhogen van het variabele tarief. Verlaging of afschaffing van het variabele tarief doet geen recht aan het principe de vervuiler betaalt. Ook is het verlagen of afschaffen van het variabele tarief moeilijker uit te leggen aan de bewoners die afvalscheiding belangrijk vinden, omdat het verlagen of afschaffen leidt tot een (extra) verhoging van het vaste tarief. Op het vlak van financiële voorspelbaarheid van variabele inkomsten en beperken van het risico van onderdekking biedt het continueren van het huidige stabiele tarief voordelen. We zien dan ook dat dit het beste scenario is voor 2025. Wel stellen we voor om de systematiek van de afvalstoffenheffing nog eens tegen het licht te houden bij de inrichting van de besturingsstructuur van Avri. Er komen dan meerdere (financiële) vraagstukken aan de orde en dan kan dit integraal worden bekeken.

1.2 Negatieve/ongewenste effecten (bij-plaatsingen en vervuiling van grondstoffen) moeten op een andere manier worden verkleind. Eén van de redenen om eventueel de verhouding tussen het vaste en variabele tarief te veranderen is om de negatieve effecten die samenhangen met het betalen van een bedrag voor het storten van restafval, te verkleinen. Het toenemen van bij-plaatsingen en dumpingen en de vervuiling van grondstoffen is voor een (klein) deel te verklaren uit het (vaker) ontduiken van het betalen van een variabel tarief. Avri zet daarom ook in op andere methoden om de negatieve effecten te verkleinen, zoals het inzetten van communicatie, toezicht en handhaving. 2.1 Het DB Avri vraagt een zienswijze van uw raad op de verhouding vast en variabel tarief in de afvalstoffenheffing. In de aanbiedingsbrief aan de raden vraagt het DB Avri naar uw standpunt ten aanzien van het handhaven van het huidige tariefscenario en de verdeling tussen de vaste en variabele kosten voor 2025 te handhaven op € 1 per 30 liter (voor hoogbouw en stadscentra € 0,80). Het DB Avri adviseert dit in een conceptvoorstel aan het AB. Het variabele tarief is jarenlang een bedrag van € 1,- per 30 liter (en € 0,80 bij hoogbouw en stadscentra) geweest. Daarmee blijven de kosten voor de inwoners op hetzelfde niveau.

Kanttekeningen/risico’s 1.1 Inwoners hebben slechts beperkte invloed op het financiële effect bij goed scheidingsgedrag en leidt tot een ongewenste boodschap naar inwoners. Het aandeel van het variabele tarief is slechts 8% op het totaal van de afvalstoffenheffing. Dit betekent dat inwoners slechts een beperkt (financieel) effect zien bij optimale scheiding. Maar dit leidt ook tot een ongewenste boodschap; “u moet meer betalen omdat u zo goed uw afval scheidt”. Het is daarom van belang dat Avri meer aandacht geeft aan communicatie naar de inwoners over dit onderdeel van de afvalstoffenheffing. 3

Inclusie Niet van toepassing. Programma duurzaamheid Niet van toepassing.

Financiën (incl. BTW-effect) De inzameling van afvalstoffen wordt betaald uit de afvalstoffenheffing. Bedrijfsvoering Niet van toepassing. Uitvoering Planning De concept zienswijze zal vooruitlopend op uw besluit van 17 oktober worden toegestuurd aan Avri. Vervolgens wordt na uw besluit de definitieve zienswijzebrief verstuurd. De definitieve tarieven voor 2025 worden door het AB Avri in december vastgesteld. Handhaving Niet van toepassing. Communicatie Niet van toepassing. Evaluatie / controle Niet van toepassing. Bijlagen - Aanbiedingsbrief van het DB Avri d.d. 20 juni 2024 - Concept AB voorstel “Verhouding vast en variabel tarief” - Memo “Afwegingen bij aanpassen verhouding vast en variabel tarief” - Concept zienswijzebrief

4