Raadsvoorstel Regioplan en centrumregeling BWMO 2026 - 2030

Samenvatting raadsvoorstel

Onderwerp

: Regioplan en centrumregeling BWMO 2026 - 2030

Kern van het raadsvoorstel We willen als regio gezamenlijk doorgaan met de transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang: van grootschalige opvang en intramurale zorg naar kleinschalige zorg en opvang, spreiding over de regio, uitstroom naar zelfstandig wonen, ambulante ondersteuning en een zachte landing in onze wijken en dorpen. Hiertoe zijn het Regioplan Thuis in de Wijk beschermd wonen en maatschappelijke opvang en de Centrumregeling Beschermd wonen, Maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard geactualiseerd. De vaststelling van het regioplan is een raadsbevoegdheid. Ten aanzien van de Centrumregeling heeft de raad de mogelijkheid eventueel een zienswijze in te dienen. Gerelateerde raadsstukken -

Regioplan Thuis in de Wijk beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026 e.v. regio meierij en Bommelerwaard. Centrumregeling beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard.

Raadsvoorstel

Onderwerp

: Regioplan en centrumregeling BWMO 2026 - 2030

Zaaknummer

: 1135253

Datum collegevergadering

: 21 januari 2025

Datum raadsbesluit

: 20 februari 2025

Datum raadsvergadering

: 20 februari 2025

Portefeuillehouder

: Wethouder Bouchtaoui

Inlichtingen bij

: Gemeente Zaltbommel, afdeling Samenleving ZBM

Voorstel 1. Het Regioplan Thuis in de Wijk beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026 e.v. voor de regio Meierij en Bommelerwaard vast te stellen; 2. Geen zienswijze in te dienen op de voorgenomen Centrumregeling beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard 2026-2030. Inleiding We willen als regio gezamenlijk doorgaan met de transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang: van grootschalige opvang en intramurale zorg naar kleinschalige zorg en opvang, spreiding over de regio, uitstroom naar zelfstandig wonen, ambulante ondersteuning en een zachte landing in onze wijken en dorpen. Dit Regioplan is een actualisatie van de Regiovisie 2020 e.v. en het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd wonen 2022 e.v. We willen de ingezette samenwerking continueren. De huidige centrumregeling voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken loopt tot en met 2025. Om die reden vragen wij de raad om in te stemmen met het vernieuwen van de centrumregeling tot 2030. Participatie Het regioplan is besproken met de adviesraad sociaal domein. De adviesraad omarmt het stuk en de inzet voor onze kwetsbare inwoners. De adviesraad heeft afgezien van een formeel advies, daar het een regionaal stuk betreft. De participatie van cliënten loopt langs diverse wegen.

De Universiteit van Amsterdam heeft 5 jaar lang (2017-2023) onderzoek gedaan met ervaringsdeskundige onderzoekers onder onze cliënten MO en BW. In 2024 hebben wij een eigen cliëntervaringsonderzoek uitgevoerd. Markieza en Door & Voor zijn onze regionale ontwikkelpartners op het terrein van ervaringsdeskundigheid. Argumenten 1.1 Het geactualiseerde regioplan Thuis in de Wijk bevat de samenwerkingsagenda voor de komende vier jaar. Deze beleidsactualisatie geeft een actueel beeld van de ingezette transformatie van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en zorg & veiligheid. Het geeft aan welke ontwikkelingen we in gang hebben gezet, zowel regionaal als in de zeven gemeenten, en welke opgaven we nog hebben. 1.2 Het geactualiseerde regioplan Thuis in de Wijk borduurt verder op het succes van de afgelopen jaren. De regio Meierij en Bommelerwaard heeft de afgelopen jaren gewerkt vanuit de visie: van grootschalige opvang en intramurale zorg naar kleinschalige zorg en opvang, spreiding over de regio, uitstroom naar zelfstandig wonen, ambulante ondersteuning en

een zachte landing in onze wijken en dorpen. We willen als regio gezamenlijk doorgaan met deze transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. 2.1 We stellen een nieuwe centrumregeling vast voor een periode van vier jaar. De centrumregeling 2022-2025 bevat een optie om deze met telkens één jaar te verlengen. Daar maken we geen gebruik van. De reden daarvoor is dat dan ieder jaar alle colleges én alle raden in de regio zouden moeten instemmen met een verlengingsbesluit. Dat is een te grote belasting voor raden, colleges en ambtelijke capaciteit. We stellen de raad voor om het college toestemming te verlenen met het aangaan van een nieuwe centrumregeling voor de duur van vier jaar (2026-2030). 2.2 De centrumregeling is een collegeregeling en wordt opnieuw door de colleges vastgesteld, waarbij er met name beperkte en/of technische wijzigingen in de tekst worden voorgesteld. De belangrijkste wijzigen die – in vergelijking met de centrumregeling 2022-2025 – in de nieuwe centrumregeling worden voorgesteld zijn: - De verlenging van de samenwerking met vier jaar (2026-2030) (overweging/preambule en art. 32, lid 1 en 2); - De financiële verdeelsleutel tussen gemeenten is aangepast (twee peildata i.p.v. één), hetgeen een evenwichtiger verdeling tussen de gemeenten oplevert (art.

1, lid y); - De lokale toegangsteams/wijkteams zijn ook verantwoordelijk geworden voor de toegang maatschappelijke opvang (art. 3 lid 6); - De eigen bijdragen voor beschermd wonen zijn door het abonnementstarief niet te onderscheiden binnen de betaling vanuit het CAK aan gemeenten en dus niet te verrekenen tussen gemeenten en centrumgemeente (art. 7 lid 3). Veel cliënten BW MO vallen onder vrijstellingen voor eigen bijdragen vanwege hun lage inkomen. - De lokale uitvoeringsmiddelen voor BW MO en de tussentijdse uitkeringen uit de Reserve regionaal BW MO worden lokaal zo veel mogelijk ingezet in het sociaal domein, in het bijzonder op het brede terrein van beschermd wonen/ggz en maatschappelijke opvang/dakloosheid (art. 7 lid 6); - De artikelen over toezicht en handhaving zijn aangescherpt en de manager van de Regionale Inkooporganisatie Zorg (RIOZ) wordt aangewezen als toezichthouder (1 lid w, artikel 5 en artikel 17). Dit om ook regionaal zorgfraude aan te kunnen pakken, naast het regionale toezicht op kwaliteit dat al in de centrumregeling 20222025 was geregeld. - De centrumregeling kan maximaal tweemaal één jaar door de colleges worden verlengd. Het instellen, wijzigen, toe- en uitreden en opheffen van de centrumregeling is voorbehouden aan de raden (art. 32, lid 3). 2.3 De regionale samenwerking wordt gecontinueerd onder dezelfde condities als in de periode 2022-2025.

De samenwerkingsafspraken tussen de zeven gemeenten blijven op hoofdlijnen gelijk. ’s-Hertogenbosch is wettelijk aangewezen als centrumgemeente voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Indien de doordecentralisatie beschermd wonen wettelijk wordt ingevoerd, blijven we tot 2030 in financiële solidariteit samenwerken vanuit één regionale begroting. Voor maatschappelijke opvang blijft ’s-Hertogenbosch wettelijk centrumgemeente. Zorg & Veiligheid is een lokale bevoegdheid, waarbij we regionaal gezamenlijk Wvggz-taken en bemoeizorg inkopen. 2.4 Indien u als raad een wijziging (‘zienswijze’) wilt aanbrengen in de voorgenomen centrumregeling, kunt u daartoe een motie aannemen. U kunt als raad een zienswijze indienen op de voorgenomen tekst van de centrumregeling (Wet Gemeenschappelijke Regelingen, art. 1 lid 2). Later dit jaar zullen wij uw raad toestemming vragen om het college om de definitieve tekst van de centrumregeling vast te laten stellen. Uw raad kan dan enkel toestemming onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang (Wgr art 1, lid 4).

Kanttekeningen/risico’s Algemeen: Wet- en regelgeving De gemeente ’s-Hertogenbosch is wettelijk aangewezen als centrumgemeente voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang. De Wet Woonplaatsbeginsel beschermd wonen (doordecentralisatie) is meermaals uitgesteld. Deze wet zou in 2022 worden ingevoerd, maar is inmiddels uitgesteld tot 2026 en mogelijk volgt verder uitstel of zelfs afstel. Indien de doordecentralisatie wel landelijk wordt ingevoerd, blijft voor gemeenten de verplichting bestaan om regionaal samen te werken. De centrumgemeentetaak voor maatschappelijke opvang staat landelijk niet ter discussie, die taak blijft wettelijk bij centrumgemeente ’s-Hertogenbosch. Algemeen: Financiële risico’s In meerjarig perspectief hebben we een overschot op de regionale begroting van € 5 mln., waarbij het structurele tekort op maatschappelijke opvang van € 2 mln. al is verdisconteerd. We houden als regio onder andere rekening met een mogelijke bezuiniging op de regionale integratieuitkering voor beschermd wonen vanwege het financiële tekort van de rijksoverheid op de Wet Langdurige Zorg (Wlz) voor GGZ-wonen. Aan de doordecentralisatie van beschermd wonen is een herverdeling van financiële middelen gekoppeld tussen regio’s. Onze regio zou – volgens een raming uit 2021 – een voordeelregio zijn.

Inclusie Met dit voorstel leggen we de basis als regio om ons de komende jaren sterk te blijven maken voor de doelgroep van mensen die gebruik maken van beschermd wonen of de maatschappelijke opvang. De wijze waarop de regio dat voor ogen heeft stimuleert het herstel van mensen, door te werken aan kleinschalige opvang mogelijkheden dicht bij de plaats van herkomst en te werken van intramuraal naar ambulant, zodat mensen zodat mensen zoveel mogelijk mee kunnen blijven doen aan de maatschappij. Programma duurzaamheid Niet van toepassing. Financiën (incl. BTW-effect) Zie ook de meerjarenbegroting 2025-2028 BW en MO. De meerjarenbegroting is op 17 december jl. vastgesteld door het college. Inkomsten BW MO € 40,1 mln. Uitgaven BW MO € 34,6 mln. Overschot € 5,5 mln. Bedrijfsvoering Dit voorstel is afgestemd met: - Financiën - Samenleving - Juridische Zaken Uitvoering Het vaststellen van de Centrumregeling gaat in twee fases. De eerste fase doorlopen we met dit voorstel en betreft de zienswijze fase. Alle raden mogen een zienswijze indienen ten aanzien van de concept Centrumregeling. Daarna volgt een instemmingsfase. De Centrumregeling wordt dan wederom voorgelegd aan de raden. Ditmaal om toestemming te verkrijgen van de raad voor het vaststellen van de Centrumregeling door de colleges. De verwachting is dat dit in Q2 2025 zal zijn.

Nota van wijzigingen Bijlagen



Document nr.: 1326662 Actualisatie Regioplan Thuis in de wijk BW MO 2026 e.v. regio Meierij en Bommelerwaard



Document nr.: 1326663 Voorgenomen centrumregeling BW MO Meierij-Bommelerwaard 2026-2030