Raadsvoorstel Kadernota VRGZ 2027
Tekst van het document
Samenvatting raadsvoorstel
Onderwerp
: Zienswijze kaderbrief Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) 2027
Kern van het raadsvoorstel De Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) stelt de kaderbrief op zodat de gemeenten vooraf betrokken worden bij het begrotingsproces. Hierin staat op basis van beleid de financiële uitgangspunten, inhoudelijke ontwikkelingen en risico’s voor het begrotingsjaar 2027 beschreven. Hoewel niet wettelijk verplicht, heeft de raad de mogelijkheid een reactie (zienswijze) te geven op de kaderbrief. Deze reacties worden vervolgens meegenomen en afgewogen bij het opstellen van de conceptbegroting 2027. Het college adviseert de gemeenteraad in te stemmen met het versturen van bijgaande zienswijze over de kaderbrief VRGZ 2027 aan het dagelijks bestuur van de veiligheidsregio
Gerelateerde raadsstukken *
Raadsvoorstel
Onderwerp
: Zienswijze kaderbrief Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) 2027
Zaaknummer
: 1513393
Datum collegevergadering
: 16 december 2025
Datum raadsbesluit
:
29 januari 2026
Datum raadsvergadering
:
29 januari 2026
Portefeuillehouder
: Burgemeester Bakermans
Inlichtingen bij
: Gemeente Zaltbommel, afdeling Veiligheid ZBM
Voorstel 1. In te stemmen met bijgaande concept zienswijze Kaderbrief 2027 aan het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid. Inleiding Met de Kaderbrief informeert de VRGZ de gemeenten op hoofdlijnen over de ontwikkelingen, het beleid en de verwachte financiële consequenties voor het jaar 2027. De Kaderbrief vormt de eerste stap in de voorbereiding op de conceptprogrammabegroting VRGZ 2027. Participatie Niet van toepassing. Argumenten 1.1 We sturen met andere gemeenten meer aan de voorkant Het gezamenlijk benoemen en vaststellen van uitgangspunten vanuit een zienswijze biedt duidelijkheid en verhoogt de transparantie voor de deelnemende gemeenten en de gemeenschappelijke regeling. De kans is daarbij groter dat deze uitgangspunten ook daadwerkelijk worden gehanteerd bij de begroting. 1.2 Aandacht voor financiële positie van gemeenten. Net als voorgaande jaren vragen we ook nu continue aandacht te hebben voor de financiële positie van de individuele gemeenten. 1.3 Noodzaak door wettelijke en landelijke ontwikkelingen De maatregelen uit de Kaderbrief 2027 zijn noodzakelijk om te voldoen aan wettelijke taken en landelijke ontwikkelingen, zoals de herziening van de Wet veiligheidsregio’s, versterking van regio-overstijgende samenwerking en bescherming van vitale infrastructuur.
Niet anticiperen brengt risico’s mee voor wettelijke verantwoordelijkheid en bestuurlijke continuïteit. 1.4 Investeringen vragen meerjarige en transparante financiële onderbouwing De voorgestelde investeringen in crisisbeheersing, cyberveiligheid en vastgoedonderhoud zijn van belang. Wel dienen deze te zijn ingebed in een transparant, meerjarig en financieel onderbouwd plan. Gezien de korting op de middelen Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR), de extreme prijsstijgingen en de aanzienlijke extra kosten voor vastgoed, is het noodzakelijk dat VRGZ een doordachte en stevige strategie hanteert voor risicobeheersing, reservevorming en het voorkomen van ad-hoc maatregelen. Gemeenten mogen niet worden geconfronteerd met disproportionele lasten.
1.5 Zorg voor personeel versterkt organisatie en continuïteit De inzet van een casemanager nazorg/PTSS ondersteunt duurzame inzetbaarheid en vermindert verzuimrisico’s. Hiervoor is volledige transparantie nodig over structurele kosten en de verdeling ervan. Lasten moeten beperkt blijven tot wettelijke taken. 1.6 Versterking weerbaarheid en financiële realiteit Door Rijkskortingen en stijgende kosten is het noodzakelijk om investeringen en ontwikkelingen zorgvuldig af te wegen. Tegelijkertijd benadrukt de Kaderbrief dat onvoldoende investeren, in de basis leidt tot grotere kwetsbaarheid en uiteindelijk hogere maatschappelijke en financiële schade. Het Rijk stelt extra middelen voor weerbaarheid beschikbaar, maar de verdeling daarvan is onzeker. De financiële randvoorwaarden moeten vooraf eenduidig worden vastgesteld en middelen moeten uitsluitend worden ingezet voor het doel waarvoor zij zijn bedoeld. We vragen u in de begroting hier rekening mee te houden 1.7 Mogelijke ontvlechting bedrijfsvoering VRGZ-GGD Sinds 2013 werken VRGZ en GGD Gelderland-Zuid samen in de bedrijfsvoering via de fiscale constructie Kosten voor Gemene Rekening (KGR). De VRGZ en de GGD onderzoeken een mogelijke ontvlechting, omdat de huidige constructie financieel onevenwichtig en organisatorisch complex is geworden.
Hoewel ontvlechting kan bijdragen aan transparantie en toekomstbestendigheid, heeft dit naar verwachting aanzienlijke financiële en organisatorische gevolgen. De gemeenteraad is tot nu toe beperkt betrokken en beschikt nog niet over voldoende inzicht om de gevolgen goed te kunnen beoordelen. Wij vinden het daarom noodzakelijk dat gemeenten tijdig worden meegenomen in de besluitvorming. Een uitvoeringsplan met meerdere scenario’s – inclusief financiële impact en waarborgen voor continuïteit van dienstverlening – is nodig voordat verdere besluiten worden genomen. We vragen u in de begroting rekening te houden met de eventuele meerkosten die dit met zich meebrengt. Kanttekeningen/risico’s Onzekerheid over landelijke uitwerking en verantwoordelijkheidsverdeling De praktische uitwerking van landelijke ontwikkelingen is nog onduidelijk. Hierdoor is niet helder welke taken, verantwoordelijkheden en kosten bij gemeenten en VRGZ komen te liggen. Veel onzekerheden zullen een nadere uitwerking moeten krijgen in de conceptbegroting 2027 wat kan leiden tot extra kosten. Inclusie Niet van toepassing. Programma duurzaamheid Niet van toepassing. Financiën (incl. BTW-effect) De kaderbrief vormt de voorbereiding op de begroting 2027, waarbij de financiële uitgangspunten ongewijzigd zijn en VRGZ de door het AB vastgestelde kaders volgens de BRN-norm hanteert.
De definitieve uitwerking van deze kaders wordt opgenomen in de begroting 2027, waarbij de kaderbrief zelf geen financiële vertaalslag bevat. Nieuwe verdeelsystematiek vanaf 2027 Vanaf 2027 wordt de gemeentelijke bijdrage volledig gebaseerd op het gemeentefonds (cluster crisisbeheersing en brandweer). Voor de gemeente Zaltbommel betekent dit in
eerste instantie een kosten verhoging van € 87.327 in 2027 en vanaf 2028 zal dit een structurele verhoging zijn van € 104.154. Doordat is gekozen voor een niet-lineaire ingroei vindt volledige effectuering in 2030 plaats. Structurele korting op BDuR-middelen Vanaf 2026 geldt een structurele korting van €1.032.000 per jaar op de BDuRmiddelen. Deze korting is voor 2026 incidenteel opgevangen via resultaatbestemming 2024. Voor 2027 en verder is nog onbekend of het Rijk deze maatregel terugdraait. De financiële impact voor VRGZ blijft daarmee onzeker en vormt een risico voor toekomstige begrotingen. Prijsstijgingen en extra lasten Daarbovenop komen extra lasten door prijsstijgingen van €235.000 en vervanging vastgoed van €410.000 die in 2026 incidenteel zijn opgevangen maar ook in 2027 terugkeren. Het is bovendien onduidelijk of deze bedragen nogmaals geïndexeerd worden, wat de kosten verder zou verhogen. Naast deze prijsstijgingen vraagt VRGZ om extra investeringen voor onder andere het Security Operations Center (€300.000), Microsoft-licenties (€130.000) en een casemanager nazorg/PTSS (€60.000). Versterking Weerbaarheid en Veerkracht Hoewel het Rijk vanaf 2027 70 miljoen euro landelijk beschikbaar stelt voor de versterking van weerbaarheid, oplopend naar 37 miljoen euro structureel vanaf 2030, is nog onbekend welk deel de VRGZ ontvangt.
Deze onzekerheid maakt het voor gemeenten lastig om structurele keuzes verantwoord te onderbouwen.
Bedrijfsvoering Niet van toepassing Uitvoering Planning De zienswijzebrief wordt na besluitvorming verzonden. Handhaving Niet van toepassing. Communicatie De zienswijze is verwoord in de bijgevoegde brief aan het Dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling. Evaluatie / controle In de conceptbegroting 2027 van de gemeenschappelijke regelingen wordt duidelijk op welke wijze de zienswijze is verwerkt. Nota van wijzigingen
Bijlagen Raadsbesluit Kaderbrief 2027 VRGZ Concept zienswijze Kaderbrief VRGZ