Raadsvoorstel
Tekst van het document
Samenvatting raadsvoorstel
Onderwerp
: Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 - 2025
Kern van het raadsvoorstel De Wet publieke gezondheid stelt dat de gemeenteraad de gezondheidsnota moet vaststellen. Kan de gemeenteraad akkoord gaan met de voorliggende concept Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025? Gerelateerde raadsstukken Om deze adviesnota te kunnen beoordelen heeft de gemeenteraad de volgende stukken nodig:
De concept Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025 Het adviesrapport van de GGD en AMFI inzake de evaluatie van het gezondheidsbeleid Zaltbommel De kwantitatieve evaluatie van de gezondheidsdata uit Zaltbommel opgesteld door de GGD en AMFI
Raadsvoorstel
Onderwerp
: Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 - 2025
Zaaknummer
: 351410
Datum collegevergadering
: 13 september 2022
Datum raadsbesluit
: 20 oktober 2022
Datum raadsvergadering
: 20 oktober 2022
Portefeuillehouder
: Wethouder Bouchtaoui
Inlichtingen bij
: Gemeente Zaltbommel, afdeling Samenleving ZBM, Sten van Loenen
Voorstel 1. De concept Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025 vast te stellen. Inleiding In de Wet publieke gezondheid (Wpg) staat dat iedere gemeente verplicht is om elke vier jaar ‘een nota gemeentelijk gezondheidsbeleid’ vast te stellen. Het doel van publieke gezondheidszorg is om de gezondheid van burgers te bevorderen en beschermen. Per 2022 is de gezondheidsnota van Zaltbommel aan vernieuwing toe. Dit is de reden waarom er nu een voorstel ligt voor een nieuwe nota, de Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025. Participatie Voor de totstandkoming van deze nota is input opgehaald bij diverse lokale en regionale organisaties. Ook de bevindingen van de Adviesraad sociaal domein zijn meegenomen in voorliggende nota. Argumenten 1.1 Met het vaststellen van de gezondheidsnota voldoen we aan de wettelijke verplichtingen uit de Wpg. In de Wpg staat dat iedere gemeente verplicht is om elke vier jaar een ‘nota gemeentelijk gezondheidsbeleid’ vast te stellen. Om hieraan te voldoen moet er in 2022 moet er nieuw beleid worden vastgesteld. Door deze nota vast te stellen voldoen we als gemeente aan deze verplichting. 1.2 De gezondheidsnota bouwt voort op vorige nota gezondheid. Met deze nieuwe nota wordt ingezet op succesvolle resultaten van de afgelopen jaren en wordt geanticipeerd op ontwikkelingen rondom gezondheidsbevordering..
1.3 De uitgangspunten in de gezondheidsnota zijn gefundeerd op kwalitatief en kwantitatief onderzoek. Ter voorbereiding op de ontwikkeling van de nieuwe gezondheidsnota heeft de GGD in samenwerking met AMFI (Acadamic Public Health Initiative) onderzoek gedaan naar het lokale gezondheidsbeleid. De aanbevelingen uit dit onderzoek zijn gebruikt om het voorliggende gezondheidsbeleid mee vorm te geven. Het onderzoek bestond zowel uit kwalitatief onderzoek d.m.v. interviews met lokale organisaties en kwantitatief onderzoek naar de gezondheid van de inwoners in Zaltbommel. Het onderzoeksrapport met de aanbevelingen is toegevoegd als bijlage.
1.4 De gezondheidsnota is opgesteld als integraal stuk en legt de relaties met andere beleidsdomeinen. Gezondheid is een breed onderwerp en heeft een link met nagenoeg alle beleidsdomeinen. Dat komt doordat de ervaren gezondheid op heel veel manieren wordt beïnvloed. In de voorliggende gezondheidsnota wordt de relatie met andere beleidsdomeinen gelegd. Deze brede inzet op gezondheid heeft er ook toe geleid dat er een groot aantal acties zijn geformuleerd in de gezondheidsnota. Er staat niet alleen in wat we willen bereiken, maar ook hoe we dat gaan doen. 1.5 De voorliggende gezondheidsnota is opgesteld binnen de huidige financiële kaders. De voorliggende gezondheidsnota is een integrale nota waarin veel relaties worden gelegd met andere aanpalende beleidsdomeinen. Hierdoor komen een aantal van de opgenomen acties overeen met de plannen uit andere beleidsstukken. Voor de uitvoering van deze acties is het gezondheidsbeleid niet leidend, maar wel ondersteunend. Voor de acties die direct voortvloeien uit het gezondheidsbeleid is het huidige financiële kader toereikend. Dit financiële kader bestaat uit reeds bestaande structurele middelen die in de begroting zijn opgenomen t.b.v. gezondheid en enkele subsidies die we ontvangen vanuit het Rijk. Momenteel ontvangen we bijvoorbeeld een substantiële subsidie in het kader van het Preventieakkoord.
1.6 Er wordt ingezet op een duurzame impact. De interventies genoemd in de gezondheidsnota zijn veelal duurzaam van karakter. Een voorbeeld is het trainen en blijven bijscholen van de gymleraren van Spel& in weerbaarheidslessen voor basisscholen. Met een hoofdzakelijk éénmalige investering borgen we hiermee dat de komende jaren alle kinderen in groep 6, 7 en 8 in Zaltbommel extra vaardigheden meekrijgen om hun weerbaarheid te vergroten. Kanttekeningen/risico’s 1.1 Het realiseren van sommige doelen hangt van meerdere beleidsdomeinen af . De gezondheid wordt niet alleen beïnvloed door het hanteren van een gezonde leefstijl. Ook de leefomgeving heeft bijvoorbeeld invloed op de gezondheid. In de voorliggende gezondheidsnota worden veel relaties gelegd met andere beleidsdomeinen en sommige voorgenomen activiteiten komen overeen met de plannen uit aanpalende beleidsplannen. Door gezondheid actief te linken aan andere beleidsthema’s en plannen zorgen we ervoor dat de realisatie een extra impuls krijgt en er op ambtelijk en uitvoeringsniveau beter wordt samengewerkt. De andere kant is dat het behalen van de sommige gestelde doelen daardoor samenhangt met de voortgang binnen andere beleidsdomeinen. Indien er binnen de aanpalende beleidsdomeinen weinig voortgang wordt geboekt heeft dat ook gevolgen voor de realisatie van de gestelde doelen binnen het gezondheidsbeleid.
1.2 De extra middelen vanuit het preventieakkoord lopen maar door tot en met 2023. De middelen die de gemeente ontvangt van het Rijk in het kader van het Preventieakkoord lopen vooralsnog door tot en met 2023. Voor de periode daarna heeft het ministerie van VWS nog niet laten weten of ze hiermee door zullen gaan. Als deze middelen weg zouden vallen heeft dit ook gevolgen voor de uitvoering van het gezondheidsbeleid. Een aantal van de voorgenomen activiteiten kunnen dan niet meer uitgevoerd worden. Er bestaat dus een kans dat er voor de periode 2024 en verder extra aanvullend budget nodig is. Het zou dan gaan om een bedrag van €20.000 per jaar. Momenteel werkt het Rijk aan een nieuwe brede SPUK regeling waarin meerdere uitkeringen worden samengevoegd. Ook de SPUK Preventieakkoord wordt opgenomen in deze brede SPUK regeling. Vermoedelijk zal er dus ook na 2023 een vorm van financiële impuls zijn om gemeenten te ondersteunen bij het realiseren van hun gezondheidsdoelstellingen.
Inclusie In de gezondheidsnota wordt ook stil gestaan bij het thema inclusie. Inclusie gaat over kunnen ‘meedoen’ en uitgaande van het perspectief van Positieve Gezondheid is meedoen een belangrijke aspect van de gezondheid. Inclusie raakt ook aan thema’s als eenzaamheid, armoede en laaggeletterdheid. Mensen die hiermee te maken hebben staan vaak op grotere afstand van de maatschappij. Vanuit onderzoek weten we inmiddels dat precies deze thema’s ook ondermijnend zijn aan de mentale en fysieke gezondheid. In de gezondheidsnota is hier een heel hoofdstuk aan gewijd en expliciet de link gelegd met beleidsdomeinen die zich op deze thema’s focussen. Het streven naar een inclusie samenleving gaat dus hand in hand met het streven naar een betere gezondheid voor alle inwoners. Hiermee sluit de gezondheidsnota goed aan op de lokale inclusieagenda. Met betrekking tot het stuk zelf is ingezet op het schrijven van een toegankelijk stuk, zodat het voor iedereen die het wil lezen te begrijpen is. Programma duurzaamheid Duurzaamheid en gezondheid raken elkaar ook. Zo zorgen bijvoorbeeld luchtverontreiniging en klimaatveranderingen voor gezondheidsschade. Onder het hoofdstuk ‘Gezonde leefomgeving’ worden dit onderwerp ook geadresseerd. Financiën (incl. BTW-effect) De gezondheidsnota is opgesteld binnen de geldende financiële kaders.
We maken gebruik van de volgende bestaande structurele middelen en subsidies:
Structurele middelen voor de inzet van IrisZorg (verslavingspreventie). IrisZorg ontvangt van ons als gemeente een subsidie. Hiermee bekostigen we een veldwerker verslavingspreventie en een aandachtsfunctionaris Structurele middelen voor de uitvoering van het gezondheidsbeleid. Tezamen met de SPUK Preventieakkoord worden hiermee alle losse interventies bekostigd, zoals o.a. de Gezondheidsmaand, het AVC rijbewijs en de Rots en Water trainingen. Regionale subsidie voor de inzet van IrisZorg. Vanuit de Rijksmiddelen maatschappelijke opvang die Den Bosch voor onze gemeente ontvangt krijgt IrisZorg een aanvullende subsidie. Hiermee worden landelijke campagnes ook in Zaltbommel onder de aandacht gebracht zoals Ik Pas. SPUK Preventieakkoord. Deze middelen ontvangen we in ieder geval nog in 2022 en 2023 en worden gebruikt voor de uitvoering van het gezondheidsbeleid. Tezamen met de structurele middelen voor de uitvoering van het gezondheidsbeleid worden hiermee alle losse interventies bekostigd, zoals o.a. de Gezondheidsmaand, het AVC rijbewijs en de Rots en Water trainingen. Incidentele middelen ten behoeve van de gezonde leefstijl. In 2021 heeft het ministerie van VWS extra middelen overgemaakt naar onze gemeente om inzet te plegen op de gezonde leefstijl. Een aantal van de acties uit het gezondheidsbeleid gaan we met dit bedrag financieren.
Door gebruik te maken van bovenstaande budgetten is het in ieder geval tot 2024 niet nodig om extra middelen aan te vragen bij de gemeenteraad voor de uitvoering van het gezondheidsbeleid. Vanaf 2024 is het nog onzeker of het ministerie van VWS doorgaat met de financiële ondersteuning van gemeente in het kader van het Preventieakkoord. In 2022 en 2023 ontvangt de gemeente Zaltbommel nog respectievelijk €20.000 per jaar.
De verwachting is echter dat er ook voor 2024 en verder een vorm van financiële ondersteuning komt vanuit het Rijk. Bedrijfsvoering De Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025 is opgesteld in afstemming met: Afdeling Samenleving Afdeling Leefomgeving Afdeling Realisatie en Beheer Afdeling Financiën Uitvoering Planning De gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025 wordt behandeld in de raadsvergadering van 20 oktober 2022. Evaluatie / controle De interventies genoemd in de gezondheidsnota worden verwerkt in een uitvoeringsagenda. Deze uitvoeringsagenda is het instrument om de voortgang te controleren. Ieder jaar vindt er een evaluatie plaats om te bepalen of alles volgens planning verloopt en tijdig bij te kunnen sturen waar nodig. Nota van wijzigingen
Bijlagen
Document nr.: 1. Concept Gezondheidsnota Zaltbommel 2022 – 2025
Document nr.: 421136 2. Adviesrapport GGD en AMFI, evaluatie gezondheidsbeleid Zaltbommel
Document nr.: 421137 3. Kwantitatieve evaluatie gezondheidsdata Zaltbommel door de GGD en AMFI
Document nr.: 421135 4. Advies van de Adviesraad Sociaal Domein t.a.v. de Gezondheidsnota
Document nr.: 445108 5. Reactie op het advies van de Adviesraad Sociaal Domein