Procesnotitie opheffing GR PHTB

Proces Opheffing GR PHTB (Gemeenschappelijke Regeling Projectbureau Herstructurering Tuinbouw Bommelerwaard)

2

Arena Consulting

INHOUDSOPGAVE 1. Opdracht en projectorganisatie 1.1 Inleiding: waarom? 1.2 De Opdracht 1.3 De wettelijke kaders 1.4 Projectorganisatie 2. Proces 2.1 Inleiding 2.2 Twee lijnen 2.3 Eerste lijn: bestuurlijk besluitvormingsproces in stappen 2.4 Tweede lijn: Toekomstige samenwerking

3

Arena Consulting

1. Opdracht en projectorganisatie

4

Arena Consulting

1.1

Inleiding: waarom?

Om de tuinbouw in de Bommelerwaard ruimtelijk goed te verankeren en de sector een duurzame toekomst te bieden, hebben vier overheidspartijen (provincie Gelderland, gemeenten Maasdriel en Zaltbommel en waterschap Rivierenland) besloten te gaan samenwerken aan de herstructurering van de glastuinbouw in de Bommelerwaard. Hiervoor hebben ze in 2011 de Gemeenschappelijke Regeling Projectbureau Herstructurering Tuinbouw Bommelerwaard (GR PHTB) opgericht. In de afgelopen periode heeft dit projectbureau een groot deel van haar opgave gerealiseerd dan wel bijna afgerond. Omdat daarnaast het in standhouden van de Gemeenschappelijke Regeling kosten met zich meebrengt en bestuurlijk complex is, hebben de 4 betrokken overheidspartijen besloten om Berenschot opdracht te verlenen voor een evaluatie van de GR PHTB. Daarbij was de kernvraag om te bepalen of de huidige samenwerkingsvorm nog doelmatig en doeltreffend is in vergelijking met andere samenwerkingsvormen. De conclusie van het Berenschotrapport geeft aan dat er nog opgaven zijn op het vlak van de glastuinbouw die een sterke samenwerking behoeven. De opgaven zijn wel in de tijd veranderd. Berenschot adviseert om de samenwerking in de vorm van een centrumconstructie vorm te geven, waarbij één van de gemeenten de taken namens alle partijen als dienstverlening voor de andere partijen uitvoert.

Op basis van dit rapport zijn door het DB van de GR nog een aantal aanvullende vragen gesteld die betrekking hebben op: -

De groeivraag die er nog vanuit de tuinbouwsector is en in welke vorm we dit een plek gaan geven;

-

Welke publieke werken nog uitgevoerd moeten worden en wanneer dat afgerond kan zijn;

-

En als laatste hoe we de handhaving in het geheel een plek kunnen geven.

De afgelopen tijd is genoeg informatie opgehaald om deze vragen te beantwoorden. Duidelijk is dat de sector nog een groeibehoefte heeft van ruim 100 ha, waarbij ook veel oud glas voor nieuw glas wordt ingeruimd. De tuinbouwsector heeft aangegeven dat zij hierin ruimte ziet voor meer marktwerking, mits de overheid het planologisch faciliteert. De restopgaven aan publieke werken die het PHTB (nog) wil uitvoeren, kan ze binnen twee jaar afronden.

1.2

De Opdracht

Gevraagd is om een procesbegeleider met als doel te komen tot besluitvorming over het opheffen van de gemeenschappelijke regeling en het vaststellen van een liquidatieplan, zodat binnen twee jaar ook daadwerkelijk de liquidatie van de GR PHTB een feit is. Tevens willen we vooruit kijken en bepalen welke vorm van samenwerking in de toekomst wenselijk is. De planning is dat het Algemeen Bestuur op 24 juni een besluit kan nemen over de opheffing van de gemeenschappelijke regeling. Kortom gevraagd is een procesbegeleider om: -

Voor de zomer 2021 te komen tot besluitvorming over opheffing GR PHTB, Een liquidatieplan vast te laten stellen, Een vooruitblik te geven over de nieuwe vorm van samenwerking.

5

Arena Consulting

1.3

De wettelijke kaders

Het bestuurlijk-juridische traject voor opheffing is vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling (artikel 24) en kent algemene bepalingen rondom de opheffing van de regeling die samengevat op het volgende neerkomen: • • • • • •

Het algemeen bestuur van het PHTB is bevoegd te besluiten tot opheffing van de regeling, nadat de deelnemende partijen hierover zijn gehoord. In geval van opheffing regelt het algemeen bestuur de financiële gevolgen van opheffing in een liquidatieplan. Het liquidatieplan wordt door het algemeen bestuur van het PHTB, de raden van de deelnemers gehoord hebbende, vastgesteld. Het liquidatieplan voorziet in de verplichting van de deelnemende partijen alle rechten en verplichtingen van het samenwerkingsverband over de deelnemende partijen te verdelen op een in het plan te bepalen wijze. Het plan voorziet ook in de gevolgen die de opheffing heeft voor het personeel. De organen van het samenwerkingsverband blijven, zo nodig na het tijdstip van opheffing van de regeling, in functie voor zover dit tot vereffening van het vermogen noodzakelijk is totdat de liquidatie is voltooid. Bij de vereffening wordt het liquidatieplan betrokken.

De formele beëindiging van de gemeenschappelijke regeling zal in de tijd samenvallen met de resterende administratieve afwikkeling van de liquidatie van de rechtspersoon.

6

Arena Consulting

1.4

Projectorganisatie

Het besluitvormend orgaan is het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling. Het Dagelijks Bestuur bestaat uit:

DB PHTB

Jan van der Meer (voorzitter, gedeputeerde provincie Gelderland), Gijs van Leeuwen (wethouder Zaltbommel), Peter de Vries (wethouder gemeente Maasdriel) en Matthieu Gremmen (heemraad, Waterschap Rivierenland) en Jan Taks (secretaris DB, Directeur PHTB).

AHO

Als ambtelijk opdrachtgever voor dit onderzoek treedt op het Afdelingshoofdenoverleg (AHO).

PH

Het AHO bestaat uit: Isabelle Wouters (voorzitter, Provincie Gelderland), Jobbe van de Ven (gemeente Zaltbommel), Roel Peters (gemeente Maasdriel), Marion Wierda (Waterschap Rivierenland) en Jan Taks (Directeur PHTB).

AOT

De stukken voor DB worden voorbereid door het Ambtelijk Overleg Team (AOT). Het ambtelijk overleg bestaat uit:

Werkgroepen

John Rocks (Provincie Gelderland), Auke Sybesma (gemeente Zaltbommel), Antoon van Liempt / Edith Vos(gemeente Maasdriel), Pieter Sollie (Waterschap Rivierenland) en Jan Taks (Voorzitter, PHTB). Ten behoeve van het voorbereiden van de liquidatie zijn een aantal werkgroepen actief. De werkgroepen worden voorgezeten door de externe procesbegeleider. Er is een werkgroep die zich bezighoudt met de projecten en gronden (als input voor het liquidatieplan). Deze groep bestaat uit de volgende medewerkers: Marcel Nijhof (Provincie Gelderland), Liesbeth van Rhijn (gemeente Zaltbommel), nog in te vullen (gemeente Maasdriel), Peter van Beuningen (Waterschap Rivierenland) en Erwin Wellner (PHTB). Er is een groep die zich bezighoudt met de inhoud van het liquidatieplan. Deze groep bestaat uit de volgende medewerkers: Stefan Abbing, Axel Lobhard (Provincie Gelderland), Antoinette van Dam, Harald van de Zandschulp (gemeentes Zaltbommel en Maasdriel), Rolina van Westrienen (Waterschap Rivierenland) en Robert Siersma (PHTB). Tevens is er een juridische werkgroep die adviseert over het doorlopen van het formeel juiste proces van het beëindigen van de GR en indien nodig ook adviseert over de toekomstige samenwerkingsvorm. Deze groep bestaat uit de volgende medewerkers:

7

Arena Consulting

nog in te vullen (Provincie Gelderland), Antoinette van Dam (gemeentes Zaltbommel en Maasdriel), Doreen Steenland (Waterschap Rivierenland) en Jolanda van den Oetelaar (PHTB). En er is er een groep medewerkers die zich bezighoudt met de toekomstige samenwerking. Deze groep bestaat uit de volgende medewerkers: John Rocks (Provincie Gelderland), Auke Sybesma (gemeente Zaltbommel), Antoon van Liempt (gemeente Maasdriel), Pieter Sollie en Grit van Dinter (Waterschap Rivierenland). En tot slot bereiden de externe projectleider en de directeur van het PHTB de personele gevolgen voor en hoe dit verloopt tijdens de liquidatie, waarbij het met name gaat om een zorgvuldige communicatie aangezien het grotendeels om extern ingehuurde medewerkers gaat.

8

Arena Consulting

2. Proces

9

Arena Consulting

2.1 Inleiding Uit het eerste gesprek met de afdelingshoofden en de contactambtenaren werd duidelijk dat de vertrekpunten niet altijd eenduidig zijn. Bestuurders willen nog een discussie met hun eigen bestuur voeren over de toekomst van de glastuinbouw; anderen willen de inhoudelijke doelen realiseren waarbij de vorm van samenwerking van ondergeschikt belang wordt geacht.

2.2 Twee lijnen In de verdere uitwerking wordt gewerkt langs twee lijnen. De eerste lijn focust zicht op het bestuurlijke besluitvormingsproces en het opzetten van een (concept) liquidatieplan. De tweede lijn betreft de wijze van samenwerking in de toekomst.

2.3 Bestuurlijk besluitvormingsproces Het DB heeft besloten het proces in te gaan om de GR PHTB te gaan liquideren. Dit naar aanleiding van een eerdere rapportage waarin dit meegegeven wordt en geadviseerd wordt te gaan kijken naar een centrum gemeente constructie. De liquidatie is het uitgangspunt van dit verdere proces, de wijze van samenwerken in de toekomst staat open. De eerste stap is het opstellen van een informatiebrief over dit procesplan voor gemeenteraden, het algemeen bestuur van het waterschap en Provinciale Staten. Op deze manier is iedere partner van de GR op de hoogte van de stand van zaken. Deze brief zal uiterlijk half februari verzonden moeten worden vanuit het DB naar deelnemende partijen. De tweede stap is het opstellen van een concept liquidatieplan. Als eerste moet daarbij helder worden gemaakt hoe het zit met de grondposities en resterende projecten. Daarna kan een concept berekening worden gemaakt en wordt in concept duidelijk wat de consequenties zijn voor iedere deelnemer. Besluitvorming hierover kan plaatsvinden voor de zomervakantie 2021 (streven is mei 2021), waarbij de kanttekening is dat een tussentijdse gang naar gemeenteraad, AB of PS kan leiden tot vertraging over de zomer.

De derde stap is het definitief maken van het liquidatieplan en daarbij ook een stappenplan presenteren voor de activiteiten die verricht moeten worden om daadwerkelijk te kunnen liquideren. Voor dit definitieve besluit dienen de gemeenteraden, het Algemeen Bestuur van het Waterschap en Provinciale Staten geconsulteerd te zijn door colleges, Dagelijks Bestuur en Gedeputeerde Staten. Dit definitieve besluit wordt in het najaar van 2021 genomen te zijn.

10

Arena Consulting

2.3.1 Het liquidatieplan Een tweede onderdeel (naast het bestuurlijke besluitvormingsproces als eerste onderdeel) van de eerste lijn is het concept liquidatieplan. Dit plan moet in ieder geval de volgende elementen bevatten: -

Hoe de bestuurlijke verantwoordelijkheden geregeld zijn in het proces van liquidatie; Wie er verantwoordelijk is voor de uitvoering om te komen tot liquidatie; De wijze van omgaan met de belangen van het personeel moet beschreven zijn; De balansafwikkeling moet in beeld zijn; Een financiële prognose van de liquidatie; Afspraken over het opmaken van de jaarrekening; De verrekening van het liquidatiesaldo met in ogenschouw nemend de projecten die nog (gaan) lopen; Een stappenplan en tijdsplanning van het daadwerkelijke liquidatieproces.

2.3 De toekomstige samenwerking Bij het vaststellen van het definitieve liquidatieplan moet ook helder zijn hoe de toekomstige samenwerking gaat verlopen. Dit dient gelijktijdig op te lopen met het definitieve liquidatieplan, zodat helder is bij de opheffing van de GR PHTB hoe inhoudelijk de toekomstige samenwerking vorm heeft gekregen.