Kaderbrief VRGZ 2027 (geanonimiseerd)

Kaderbrief VRGZ 2027 ‘Weerbaarheid in onzekere tijden’ Inhoudsopgave 1.

Inleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

2.

Financiële ontwikkelingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

3.

Ontwikkelingen met impact op de VRGZ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3 3. 1 Herziening wet Veiligheidsregio’s . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3 3. 2 Vitaal verklaring . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 3. 3 Versterken regio-overstijgende samenwerking . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 3. 4 Verhogen maatschappelijke weerbaarheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 3. 5 Veranderend zorglandschap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 3. 6 Meldkamer Oost Nederland . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

4. Regionale ontwikkelingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 4. 1 Onderzoek samenwerking bedrijfsvoering VRGZ en GGD . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 4. 2 Strategische huisvesting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 4. 3 Goed werkgeverschap en wendbare organisatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 4. 4 Toekomstbestendige informatievoorziening . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 4. 5 Adequate bluswatervoorzieningen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 5. Financiële ontwikkelingen en kaders . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 5. 1 Omgaan met (financiële) onzekerheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 5. 2 Extreme prijsstijgingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 5. 3 Onderzoek naar kostenverdeelmethodiek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 5. 4 Belangrijkste risico’s . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 6. Zienswijze. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17

Bijlage I Methodiek indexering . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18 Bijlage 2 Gemeentelijke bijdrage . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Bijlage 3 Uitzettingen conform financiële spelregels . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0

1. Inleiding De Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) is verantwoordelijk voor de brandweer- en , ambulancezorg , meldkamer en rampenbestrijding en crisisbeheersing in de regio Gelderland-Zuid. De wijze waarop wij dat doen en beleidsontwikkelingen die daarbij nodig zijn , beschrijven wij in onze beleidsstukken. Deze cyclus start met het regionaal beleidsplan (RBP) dat een periode van vier jaar bestrijkt. Het RBP voor de jaren 2024-2027 schetst de doelstellingen van de VRGZ aan de hand van drie speerpunten: een sterk netwerk , een weerbare organisatie en het versterken van Informatiemanagement. Het RBP is daarmee leidend voor onze meerjarige ontwikkeling. De doelen uit het meerjarig beleidsplan met de afspraken over de operationele dienstverlening , bepalen wat wij in een jaar aan activiteiten moeten ondernemen en wat wij daar aan middelen voor

nodig hebben. Daarbij moeten we meebewegen met en aanpassen aan maatschappelijke , juridische , beleidsmatige en vakinhoudelijke ontwikkelingen. Dit vraagt om periodieke bijstelling van bestaande of voorgenomen plannen of om nieuw beleid of activiteiten. Met de kaderbrief informeert het bestuur onze gemeenten op hoofdlijnen over dergelijke nieuwe ontwikkelingen , over bijstelling van plannen en over de financiële uitgangspunten en risico’s voor het jaar 2027. De gemeenteraden wordt verzocht op de Kaderbrief te reageren met een zienswijze. Deze zienswijzen worden meegewogen bij het opstellen van de begroting 2027 in het voorjaar van 2026. De begroting wordt vóór 1 april 2026 door het dagelijks bestuur van de VRGZ aangeboden aan de gemeenteraden. In de komende periode liggen diverse uitdagingen in het verschiet die in deze kaderbrief worden toegelicht. Inherent aan vooruitkijken , is dat het gepaard gaat met onzekerheid. Tegelijkertijd moeten we , net als in voorgaande jaren , scherp aan de wind zeilen om binnen de beschikbare middelen onze

basistaken te realiseren. Zoals ook al aangegeven in onze reactie op de zienswijzen op de Kaderbrief 2026 en de ontwerpbegroting 2026 vinden wij als bestuur een algemene taakstellende bezuiniging op de gemeentelijke bijdrage onwenselijk en onverantwoord. Niet alleen gezien de maatschappelijke opgave waar we met elkaar voor staan , maar ook gezien de consequenties die dit heeft voor de veiligheid en weerbaarheid van onze samenleving.

2. Financiële ontwikkelingen Context De begroting van de VRGZ bestaat uit het programma Crisis- en Rampenbestrijding en het programma Regionale Ambulancevoorziening (RAV). Het programma RAV wordt volledig gefinancierd door de zorgverzekeraars. Het programma Crisis- en Rampenbestrijding wordt voor circa 15% gedekt door de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) en voor circa 85% door gemeentelijke bijdragen.

Zoals in eerdere beleidsstukken is aangegeven , is de korting van 10% op de BDuR-middelen door het Rijk in de Voorjaarsnota 2025 ongewijzigd en daarmee definitief vanaf 2026. Voor de VRGZ betekent dit een korting op de Rijksbijdrage van € 1. 032. 000 per jaar. Voor 2026 is ervoor gekozen om deze korting incidenteel op te vangen , zodat er geen onomkeerbare bezuinigingen zijn doorgevoerd. Dit is gerealiseerd door een combinatie van aanwending van het resultaat 2024 en een onttrekking uit de algemene reserve.

1

Hiermee zijn de voorgestelde bezuinigingsvoorstellen voor 2026 afgewend , maar voor 2027 en verder is echter nog altijd onzeker of het Rijk deze korting structureel handhaaft of terugdraait. Het Veiligheidsberaad heeft nadrukkelijk uitgesproken dat de korting op de BDuR onacceptabel is en teruggedraaid moet worden. Het Veiligheidsberaad blijft richting de minister van J&V inzetten op het volledig

ongedaan maken van de 10% korting op de BDuR-middelen. Tegelijkertijd heeft het Rijk in de Voorjaarsnota 2025 middelen beschikbaar gesteld , bestaande uit twee componenten. Voor de versterking van de weerbaarheid en de ontwikkeling van een landelijk netwerk van coördinatie- en noodsteunpunten wordt vanaf 2027 structureel middelen beschikbaar gesteld: € 35 miljoen in 2027 en 2028 , € 36 miljoen in 2029 en € 37 miljoen vanaf 2030. Deze middelen worden via de BDuR

uitgekeerd aan de veiligheidsregio’s en vraagt nog om nadere afspraken over de te hanteren verdeelsleutel. Voor de pilotfase is landelijk in 2025 € 5 miljoen en in 2026 € 10 miljoen beschikbaar gesteld via de BDuR. Na aftrek van de landelijke projectorganisatie worden deze middelen gelijk verdeeld over de veiligheidsregio’s. Daarnaast wordt voor de versterking van de veiligheidsregio’s op het gebied van weerbaarheid structureel € 25 miljoen beschikbaar gesteld via de BDuR. Deze bijdrage is ook ter beschikking gesteld om te borgen dat veiligheidsregio’s zowel deze taken als al hun kerntaken goed kunnen blijven uitvoeren. Uiterlijk 1 oktober 2026 zullen het ministerie van JenV , de VNG en het Veiligheidsberaad afspraken

maken over de definitieve inzet en de verdeling van de financiële middelen voor 2027.

2

3. Ontwikkelingen met impact op de VRGZ De wereld verandert in rap tempo en de uitdagingen waar we als samenleving voor staan zijn groot. Van klimaatverandering , energietransitie , digitalisering , geopolitieke spanningen tot oorlog: deze vraagstukken zullen nog jaren bij ons zijn. In die veranderende wereld zijn crises ingewikkelder , onvoorspelbaarder en langduriger dan voorheen. Nederland is daar op dit moment nog onvoldoende op

voorbereid , zo blijkt ook uit rapporten van de Inspectie Justitie en Veiligheid , maar ook uit de halfjaarlijkse Risico- en crisisbarometer.1 En daar ligt een uitdaging voor heel Nederland: van de overheden en van de samenleving als geheel. En niet alleen bij het beheersen van crisissituaties , maar juist ook in de voorbereiding daarop. Al deze ontwikkelingen vragen om versterking van de wijze waarop we met alle partners crises beheersen. Het vraagt een hogere paraatheid en een grotere weerbaarheid van de samenleving als geheel. We zien daarnaast een aantal ontwikkelingen op de veiligheidsregio’s afkomen. Voor een deel hiervan is op dit moment het effect nog niet of niet geheel duidelijk. Van enkele voorzien wij dat deze in de toekomst extra capaciteit en middelen zullen vragen. We spannen ons uiteraard in om aan de voorkant van uitdagingen en ontwikkelingen aan te sluiten bij landelijke gremia en de samenwerking met andere Veiligheidsregio's actief te zoeken. Dit kost in eerste instantie capaciteit en in voorkomende gevallen ook financiële middelen , maar levert uiteindelijk voordelen op in de vorm van een efficiëntere en effectievere uitvoering binnen onze eigen organisatie. We lichten de belangrijkste landelijke ontwikkelingen hieronder uit. Een aantal ontwikkelingen liggen ook in het verlengde van elkaar.

3. 1 Herziening wet Veiligheidsregio’s Context Eind 2026 treedt naar verwachting de eerste tranche van wijzigingen van de Wet veiligheidsregio’s en

onderliggende regelingen in werking. Deze wijzigingen houden verband met het versterken van de bovenregionale en landelijke crisisbeheersing , rampenbestrijding en brandweerzorg. De impact hiervan is voor ons relatief beperkt en kent geen uitzetting. In 2027 zal naar verwachting de tweede tranche van wijzigingen ter (pre)consultatie worden aangeboden. Deze wijzigingen hebben vooral effect op regionale crisisbeheersing en brandweerzorg. Op een aantal onderwerpen is herziening van wetgeving in voorbereiding: -

Adviesfunctie algemeen bestuur voor brandveiligheid en risicobeheersing; Positie en taken Bevolkingszorg in het stelsel van crisisbeheersing; Positie en taken GHOR in het stelsel van crisisbeheersing; Toekomstbestendig onderwijsstelsel veiligheidsregio’s; Presterend en lerend vermogen veiligheidsregio’s; Gemeenschappelijke informatievoorziening Rijk en Regio’s en inrichting KCR2 (Knooppunt Coördinatie Regio Rijk).

1 https://www. nctv. nl/onderwerpen/r/risico-en-crisisbarometer

3

Voor een goede grondslag in de wet is het van belang dat recht wordt gedaan aan regionale autonomie , maar dat ook invulling wordt gegeven aan eenduidige regio-overstijgende samenwerking. Het bestuur van de VRGZ heeft eind 2024 al haar zorg uitgesproken richting de Minister over de duur van het traject van de herziening van de wet. We zien dat het gat tussen de evaluatie van de Wet (2020) , de Contourennota Versterking crisisbeheersing en brandweerzorg (2022) en de uiteindelijke wetwijzigingen te groot wordt , waardoor de aanpassingen mogelijk onvoldoende actueel zijn. VRGZ Via het Veiligheidsberaad zullen we advies geven over het dan voorliggende wetsvoorstel tweede tranche van wijzigingen van de Wet veiligheidsregio’s.

3. 2 Vitaal verklaring Context

Beschermen van de vitale infrastructuur is een belangrijk onderdeel van de Veiligheidsstrategie voor het Koninkrijk der Nederlanden. In juli 2025 zijn de veiligheidsregio’s daartoe aangemerkt als vitale aanbieder binnen de sector Openbare Orde en Veiligheid (OOV). Een vitale aanbieder is een partij die een dienst aanbiedt waarvan de continuïteit van vitaal belang is voor de Nederlandse samenleving. Drie processen van de veiligheidsregio’s zijn door het Ministerie van Justitie en Veiligheid als vitaal aangemerkt , te weten: inzet brandweer (verlenen van hulp in noodsituaties) , crisiscoördinatie en besluitvorming en communicatie- en informatievoorziening hulpdiensten en crisispartners. Deze pro-

dragen bij aan het maatschappelijk belang om ontwrichtende effecten te voorkomen en beperken en herstelvermogen te organiseren ten behoeve van de nationale veiligheid. cessen

De inzet van de ambulance is vooralsnog niet aangewezen als vitaal , met uitzondering van de meldkamerfunctie en de communicatie tussen hulpdiensten via C2000. Via ambtelijke en bestuurlijke net-

werken zullen we hier aandacht voor vragen. Door de aanwijzing als vitale aanbieder gaan vooralsnog geen aanvullende wettelijke eisen gelden voor het niveau waarop de als vitaal aangemerkte processen moeten worden ingericht. Er geldt wel een eigen verantwoordelijkheid voor de continuïteit en weerbaarheid tegen

risico’s en verstoringen. Het Ministerie van Justitie en Veiligheid kan daarvoor eventueel aanvullende kaders stellen. VRGZ In het voorjaar van 2025 is vooruitlopend op de vitaal verklaring onderzoek gedaan naar de eigen weerbaarheid en continuïteit van de VRGZ bij o. a. een langdurige stroomuitval. Samen met het zijn van coördinerende noodsteunpunten in het kader van weerbaarheid vraagt dit om investeringen op

het gebied van noodstroomvoorzieningen , brandstofvoorziening , gegarandeerde personele beschikbaarheid en reservevoorraden. Prioritering hierin is afhankelijk van bestuurlijke besluitvorming.

4

3. 3 Versterken regio-overstijgende samenwerking Context Op 1 oktober 2024 heeft de voormalig staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (JenV) de veiligheidsregio’s via het Veiligheidsberaad verzocht om gezamenlijk opdracht te geven om versneld collectiviteit in de brandweer(zorg) te organiseren. Dit mede in het licht van de toenemende en veranderende

risico’s en dreigingen die steeds meer van de veiligheidsregio’s vragen. Voorop staat dat meer gezamenlijke inzet van de veiligheidsregio’s randvoorwaardelijk is om de complexe en langdurige crises van de toekomst het hoofd te kunnen bieden. Samenwerking moet daarbij breed worden ingezet. Dus niet alleen op brandweerzorg , maar ook op crisisbeheersing (inclusief

bevolkingszorg en GHOR) , informatievoorziening en bedrijfsvoering. Uitgangspunt hierbij is dat 25 autonome veiligheidsregio’s samenwerken in een stelsel van verlengd lokaal bestuur. En dat er een aantoonbaar gezamenlijk belang moet zijn voor de 25 veiligheidsregio’s om te komen tot samenwerking. Enerzijds vanuit operationele noodzaak en bedrijfszekerheid en anderzijds vanuit logica (bijvoorbeeld kostenbesparing of redundantie). Het Veiligheidsberaad heeft op 27 juni de samenwerkingsagenda van de 25 veiligheidsregio’s vastgesteld. Hierin staan de volgende samenwerkingsthema’s beschreven , waarvan een aantal aansluit op in voorbereiding zijnde wetgeving: 1. 2. 3.

Vormgeven en borgen van een goed werkend onderwijsstelsel;

Versterken landelijke advisering brandveiligheid en risicobeheersing; Regionaal bestuurde paraatheid , bovenregionaal bestuurde slagkracht; 4. Informatiegestuurde inzet brandweereenheden; 5. Landelijke operationele samenwerkingsstructuur; 6. Versterken van de weerbare samenleving; 7. Door ontwikkelen en professionaliseren Bevolkingszorg; 8. Integreren bestaande en nieuwe initiatieven op het gebied van Informatievoorziening; 9. Toekomstbestendig werkgeverschap; 10. Gezamenlijke methodiek presterend vermogen. De thema’s in de samenwerkingsagenda moeten leiden tot meer gezamenlijke inzet van de veiligheidsregio’s om de complexe en langdurige crises van de toekomst het hoofd te kunnen bieden. Dit vraagt om een gezamenlijk commitment van de besturen van de veiligheidsregio’s ten aanzien van

samenwerking. VRGZ De landelijke samenwerkingsagenda wordt gefinancierd vanuit de landelijke versterkingsgelden BDuR. Op een aantal thema’s leveren we een actieve personele bijdrage , ook in overeenstemming met de ambities uit het Regionaal Beleidsplan 2024-2027.

5

3. 4 Verhogen maatschappelijke weerbaarheid Context De afgelopen jaren is de internationale veiligheidssituatie sterk verslechterd en dit raakt ook Nederland. Statelijke en niet-statelijke actoren bedreigen in toenemende mate de nationale veiligheidsbe-

langen van het Koninkrijk waardoor we gezamenlijk voor de opgave staan om de maatschappelijke weerbaarheid en veerkracht van onze samenleving tegen hybride en militaire dreigingen te verho2

gen.

Ook voorbereiding op andere crises , zoals grootschalige overstromingen , onbeheersbare natuurbranden , een pandemie of langdurige uitval van vitale processen , is nodig. We moeten kunnen omgaan met een combinatie van langdurige uitval , schaarste en verstoring. Crises kunnen gelijktijdig optreden en elkaar versterken. Het verhogen van de maatschappelijke weerbaarheid vraagt daarom om een ‘all hazard approach’: een brede aanpak voor de samenleving , ongeacht de dreiging. Door ons weerbaar te maken , kunnen we dat aan. Veiligheidsregio’s werken hierbij nauw samen met gemeenten en het Rijk aan het versterken van een weerbare samenleving. Hiertoe zijn zowel door het Veiligheidsberaad als door de VNG , eind 2024 bestuurlijke opdrachten weerbaarheid vastgesteld. Op dit moment wordt zowel op landelijk als op regionaal niveau gewerkt aan de eerste concrete uitwerking van de weerbaarheidsopgave. VRGZ De uitwerking van de weerbaarheidsopgave , en ook de gesprekken op rijksniveau over de middelen en nationale opgave , moet leiden tot de uiteindelijke regionale ambities binnen het Programma weerbaarheid Gelderland-Zuid. Eind november 2025 staat het onderwerp gepland ter bespreking met het algemeen bestuur van de VRGZ en de kring van gemeentesecretarissen.

3. 5 Veranderend zorglandschap Context De toenemende vraag naar zorg is een landelijke trend die wordt beïnvloed door verschillende factoren. Denk hierbij aan vergrijzing van de bevolking , toename aan chronische aandoeningen , veranderingen in levensstijl en afname en concentratie van zorgvoorzieningen. Ook de ambulancezorg heeft

de afgelopen jaren te maken gehad met een sterk toenemende vraag , met name in het spoedeisende deel van de ambulancezorg. De zorg heeft zich de afgelopen jaren toenemend verplaatst naar de thuissituatie. Het beleid van de overheid is dat iedereen zo lang mogelijk thuis blijft wonen. Door deze ontwikkeling woont een groeiend aantal (kwetsbare) inwoners thuis en wordt de ambulance vaker ingezet als overloop of vangnet voor andere

zorgaanbieders.

2 Maatschappelijke

weerbaarheid is het incasseringsvermogen van een maatschappij in crisissituaties. Het gaat om het vermogen van de samenleving om weerstand te bieden tegen dreigingen , door de kans op dreigingen te verkleinen , de schade te beperken wanneer dreigingen zich manifesteren , en adequaat herstel mogelijk te maken.

6

VRGZ De vraag naar zorg is in de afgelopen jaren toegenomen , ook doordat er vaker (en sneller) zorg geëist wordt. Het is een uitdaging voor de ambulancezorg om aan deze groeiende vraag te voldoen en in

goed contact met de veeleisende maatschappij te blijven. Om effectief met deze trend om te gaan , is het niet alleen van belang om de zorg te optimaliseren en innovaties te omarmen. Het vraagt ook om voortdurend investeren en trainen van de medewerker die in dit complexe speelveld het werk uit moet voeren. Daarnaast speelt de ambulancezorg in op passende zorg waarbij de instroom op de spoedeisende hulp verkleind wordt door middel van het bieden van mobiel zorgconsult. Zoals in de inleiding al aangegeven wordt de ambulancezorg gefinancierd vanuit de zorgverzekeraars.

3. 6 Meldkamer Oost Nederland Context Sinds 21 maart 2023 werken de vijf veiligheidsregio in Gelderland en Overijssel samen in één Meldkamer Oost Nederland (MKON). Deze meldkamer is de grootste van Nederland en is er voor 33, miljoen inwoners in 76 gemeenten. De meldkamerfunctie bestaat uit het ontvangen , registreren en be-

oordelen van meldingen waarbij gevraagd wordt om acute inzet , het bieden van een adequaat hulpaanbod en het begeleiden en coördineren van de hulpdiensten. De samenleving verandert en daarmee ook de meldkamerfuncties van de veiligheidsregio’s. Om nu en in de toekomst burgers in nood sneller en efficiënter te helpen en de hulpdiensten beter te faciliteren bij de hulpverlening en bestrijding van crisis en rampen moeten de meldkamers toekomstbe-

stendig en goed voorbereid op hun taken zijn. Technologische ontwikkelingen in zowel het melden (sensoren , beelden , enz) als in de meldingaanname en -uitgifte bieden kansen. In overleg met het bestuur en de directies van de vijf veiligheidsregio’s en in afstemming met de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) , wordt gewerkt aan een toekomstperspectief voor de MKON. De in dit plan opgenomen beleidsvoornemens zullen vertaald worden naar een uitvoeringsprogramma waarin activiteiten staan opgenomen die per jaar plaatsvinden in het kader van het toekomstper-

spectief. VRGZ In overeenstemming met het door de vijf algemeen besturen vastgestelde convenant Meldkamer Oost Nederland , wordt de regionale bijdrage vastgesteld op basis van een verdeelsleutel. De voorlopige regionale bijdrage voor de MKON 2027 , nog onder voorbehoud van (landelijke) beleids- en autonome

ontwikkelingen , valt binnen het daarvoor gereserveerde budget.

Op een aantal beleidsvoornemens uit het toekomstperspectief leveren we een actieve personele bijdrage , ook in overeenstemming met de ambities uit het Regionaal Beleidsplan 2024-2027.

7

4. Regionale ontwikkelingen 4. 1 Onderzoek samenwerking bedrijfsvoering VRGZ en GGD Context De Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) en de GGD Gelderland-Zuid (GGD GZ) kennen sinds 1 juli 2013 een samenwerkingsovereenkomst op het gebied van ondersteunende diensten (bedrijfsvoering). De VRGZ treedt daarbij op als formeel werkgever voor het personeel. Verrekening van de kosten vindt plaats via verdeelsleutels per organisatieonderdeel en onder het fiscaal construct ‘kosten voor gemene rekening (KGR)’. Toepassing van de KGR houdt concreet in dat er voor de afgesproken

verdeelsleutels geen btw-verrekening hoeft plaats te vinden. Situatie 2025 Momenteel loopt er een breder onderzoek naar de huidige dienstverlening en samenwerking tussen de VRGZ en GGD op het gebied van bedrijfsvoering. Doel van dit onderzoek is om te evalueren of de huidige samenwerkingsvorm nog aansluit bij de ambities en de bestuurlijke en maatschappelijke opgaven van beide organisaties. Dit is noodzakelijk gezien: •

Toenemende vraag aan dienstverlening; Door een toenemende vraag vanuit de GGD is er een scheefgroei ontstaan in de verdeelsleutels , waardoor de GGD nu niet evenredig betaalt aan de afgenomen diensten en de VRGZ daarom de kosten voor diensten van de GGD op zich neemt.

•

•

Landelijke ontwikkelingen; De GGD GZ en VRGZ ontwikkelen ‘van elkaar af’ in plaats van ‘naar elkaar toe’. Landelijk en bovenregionaal wordt steeds meer samengewerkt tussen GGD-en enerzijds en Veiligheidsregio’s anderzijds. Daardoor komt de gezamenlijke bedrijfsvoering steeds meer in een spagaat terecht. Verschillende culturen en kernwaarden; De GGD en VRGZ hebben verschillende primaire processen en kernwaarden waardoor de identiteit van beide organisaties verschilt. Dit leidt tot een andere behoefte voor wat betreft bedrijfsvoering en ook andere verwachtingen.

In het kader van het onderzoek zijn in 2025 verschillende scenario’s verkend en met het bestuur van de GGD en de VRGZ besproken. Uiteindelijke keuzes naar aanleiding van het onderzoek worden ter besluitvorming voorgelegd aan het algemeen bestuur van de GGD en de VRGZ. Naar aanleiding van

de besluitvorming zullen wij u in een raadsinformatiebrief nader informeren over de uitkomsten van het onderzoek , het vervolgproces en de financiële implicaties voor de GGD en de VRGZ.

4. 2 Strategische huisvesting Context Een toekomstbestendige veiligheidsregio vraagt om een strategisch gespreide vastgoedportefeuille , die het primaire proces optimaal faciliteert , een gezonde omgeving voor werknemers bevordert en

die voldoet aan de wettelijke vereisten rondom duurzaamheid. Daarbij staan continuïteit van de zorgen veiligheidsketen , optimale dekking in de regio en het waarborgen van responstijden centraal. 8

Veel van onze locaties naderen het einde van hun economische en functionele levensduur. Tijdige vervanging en verduurzaming zijn noodzakelijk om oplopende exploitatiekosten en achterstallig onderhoud te voorkomen. Financiële duurzaamheid vormt hierbij een belangrijk uitgangspunt: het vastgoed wordt doelmatig beheerd en ingezet , met een gezonde balans tussen kosten en baten. De afdeling Vastgoed heeft hiervoor het strategisch huisvestingsplan voor de brandweerkazernes en ambulanceposten geactualiseerd en voor een aantal locaties vervangingstrajecten in gang gezet. Situatie 2025 Vanwege de stijging van de kosten hiervan , maar ook vanwege het ontbreken van budget voor kapitaallasten , is in 2024 en 2025 in opdracht van het algemeen bestuur onderzoek uitgevoerd naar de toekomst van het vastgoed van de VRGZ. Naar aanleiding van het onderzoek is door het bestuur in april 2025 besloten: a. Dat de huidige indeling van brandweerkazernes gehandhaafd blijft en dat het sluiten van posten geen wenselijke mogelijkheid biedt om deze stijging te dempen; b. Dat het wenselijk is de huidige lokale servicecentra en magazijnen samen te brengen in één nieuw regionaal servicecentrum en magazijn; c. Dat de nieuwbouw , vernieuwing en aanpassing van gebouwen gedaan zal worden met de wettelijke eisen van duurzaamheid als uitgangspunt; d.

Dat waar mogelijk wordt gekeken naar het maken van ‘slimme keuzen’ op het gebied van samenwerking met partners maar ook optimalisatie waar het gaat om het omgaan met en investeren in gebouwen binnen de financiële kaders; e. Dat de financiële gevolgen van deze besluiten nopen tot de opbouw van een reserve om investeringen nu en in de toekomst mogelijk te maken en dat deze volgens de voorgestelde opbouw wordt gedaan.

Verwachting 2027 Bovenstaande betekent dat vanaf 2027 een structurele jaarlijkse last van € 410. 000 wordt voorzien , oplopend (cumulatief) tot en met het jaar 2032. Dit houdt in dat de extra gemeentelijke bijdrage in 2027 € 410. 000 bedraagt en vervolgens jaarlijks verder toeneemt tot € 2. 460. 000 in 2032 ten opzichte van het huidige niveau. Na deze periode blijft dit bedrag naar verwachting minimaal op hetzelfde niveau. Om het strategisch huisvestingsplan te kunnen uitvoeren is vanaf 2027 een egalisatiereserve vereist. Deze reserve vormt een noodzakelijke financiële basis om tijdelijke schommelingen in lasten op te vangen en zo de hogere kosten in duurdere jaren te dekken. Voortdurende monitoring van landelijke- en regionale ontwikkelingen , wijzigingen in wet- en regelgeving en prijsstijgingen is noodzakelijk om te kunnen beoordelen of de jaarlijkse bijdrage van € 410. 000 gedurende de uitvoering van het huisvestingsplan toereikend en actueel blijft.

4. 3 Goed werkgeverschap en wendbare organisatie Context Om als VRGZ toekomstbestendig te blijven en ons voor te bereiden op maatschappelijke trends en de gevolgen daarvan , bouwt de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid aan een wendbare en weerbare organisatie. We werken aan goed gepositioneerde sectoren die kunnen inspelen op maatschappelijke

trends , technologische ontwikkelingen en economische veranderingen. Dit doen we door de organi9

satie-inrichting en -sturing per sector te verbeteren en ook heldere organisatiedoelen per sector te stellen , afgeleid van de organisatiebrede missie. Goed werkgeverschap omvat de hiernavolgende zaken. Verwachting 2027 Versterken goed werkgeverschap De komende jaren zetten wij stevig in op het versterken van goed werkgeverschap. Dit is noodzakelijk om ook in de toekomst een gezonde , wendbare en betrokken organisatie te blijven. Naast de focus op preventie en de versterking van het Bedrijfsopvangteam en het Team Collegiale Ondersteuning , leggen we de komende jaren de nadruk op psychosociale veiligheid en gezondheid , die door maatschappelijke en wettelijke ontwikkelingen nadrukkelijk op de voorgrond zijn komen te staan. Om al onze medewerkers de zorg te bieden die zij verdienen na impactrijke gebeurtenissen , is het belangrijk dat er binnen onze organisatie één vast aanspreekpunt beschikbaar komt waar medewer-

kers terecht kunnen met vragen en ondersteuning. Maar die medewerkers ook van begin tot eind kan begeleiden bij werk gerelateerde complexe trajecten , zoals medische behandelingen , geweldsincidenten op straat , PTSS-aanvragen of verzekeringskwesties. Door deze vormen van hulpverlening te bundelen in één functie , wordt voorkomen dat medewerkers tussen wal en schip raken wanneer zij ondersteuning nodig hebben. Aanvullend op de landelijke bijdrage PTSS vraagt dit om een structurele uitzetting van 05fte , (€ 60. 000) om hier uiteindelijk 1fte van te maken. Zorgplicht bij PTSS en psychosociale risico’s In juli 2025 is via bestuurlijke samenwerking en politieke besluitvorming de ‘Regeling erkenning en aanspraken PTSS als beroepsziekte’ formeel vastgesteld. Deze regeling geldt voor medewerkers en vrijwilligers binnen de veiligheidsregio’s en bevat onder meer aanvullingen op loon bij ziekte , WIAuitkering en vergoeding van medische kosten. De regeling treedt in werking op 1 februari 2026 , met een terugwerkende kracht van vijf jaar , waardoor ook kosten uit de periode vanaf februari 2021 kunnen worden geclaimd. Het Ministerie van Justitie en Veiligheid stelt structureel budget beschikbaar voor de landelijke coördinatie en uitvoering van de regeling.

Op landelijk niveau wordt daartoe een ondersteuningsbureau PTSS ingericht en wordt een diagnostisch instituut gecontracteerd voor onafhankelijke beoordeling van PTSS-aanvragen.

Elke veiligheidsregio ontvangt daarnaast jaarlijks 05, fte voor de begeleiding van medewerkers die het aanvraagproces ingaan. Deze functionaris ondersteunt medewerkers bij het indienen van aanvragen , fungeert als vraagbaak en levert gegevens voor landelijke monitoring. De financiering van deze landelijke structuur (€ 175 miljoen) dekt uitsluitend de systeemkosten. De ,

daadwerkelijke kosten voor hulpverlening , arbeidsongeschiktheid en schadevergoedingen worden gedragen door de individuele veiligheidsregio’s. De financiële gevolgen hiervan worden meegewogen via het risicomanagement.

10

4. 4 Toekomstbestendige informatievoorziening Context Er is de afgelopen jaren sprake van een digitale transformatie die heel veel kansen biedt , maar die tegelijkertijd ook serieuze risico’s met zich meebrengt. Informatiegestuurde veiligheid , artificiële intel-

ligentie en robotica bieden kansen voor onze taakuitvoering. Cyberdreigingen , datalekken en vervlechting van systemen vormen echter grote risico’s voor onze organisatie. De afhankelijkheid van digitale systemen in onze hulpverlening is groot en neemt verder toe. Denk aan het real-time beschikbaar hebben van kaart- en incidentinformatie in de brandweer- en ambulancevoertuigen om adequaat te reageren op incidenten , het digitaal communiceren met ziekenhuizen vanuit de ambulance ter bevordering van acute zorg en het veilig delen en ter beschikking krijgen van informatie binnen het netwerk van crisispartners , voor coördinatie en besluitvorming tijdens crisissituaties. Deze voorzieningen moeten werken. Doen ze dat niet , dan heeft dit direct impact op het functioneren van onze hulpdiensten en crisisorganisatie en daarmee op de veiligheid van onze inwoners. Het algemeen bestuur heeft om die reden informatiemanagement als één van de drie speerpunten benoemd in het Regionaal Beleidsplan 2024-2027 en o. a. de volgende ambities op het gebied van

informatievoorziening vastgesteld: -

Interregionale en landelijke samenwerking op het gebied van informatiegestuurde veiligheid; Versterken digitale infrastructuur; Uitbreiden Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van volwassenheidsniveau 3 naar 4 of zelfs 5.

Verwachting 2027 De informatievoorziening binnen de VRGZ , een wettelijke taak op grond van art. 10 onder i van de Wet veiligheidsregio’s , moet voorbereid zijn op nieuwe ontwikkelingen (maatschappelijk , dreiging van buitenaf , technisch) en daarmee toekomstbestendig zijn. Daarom zetten wij in overeenstemming met de ambities in ons Regionaal Beleidsplan 2024-2027 en de samenwerkingsagenda van het Veiligheidsberaad , de komende jaren in op het ontwikkelen van een IV-architectuur die continuïteit , stabiliteit , wendbaarheid en informatieveiligheid centraal stelt en de continuïteit van onze dienstverlening waarborgt. Dit is noodzakelijk gezien:

-

De aanwijzing als vitale aanbieder (zie ook §3. 2); Nieuwe en/of aanvullende wet- en regelgeving rond informatieveiligheid en privacy;

-

Landelijke afspraken over datadeling en een geborgd basisniveau voor informatieveiligheid.

-

Om de inrichting van onze informatievoorziening (IV) van onze organisatie beter af te stemmen op wettelijke vereisten , landelijke afspraken , technologische ontwikkelingen en marktomstandigheden ,

wordt in 2025 de IV-strategie herijkt. De uitwerking van deze nieuwe IV-strategie voor 2026-20230 moet leiden tot een ‘Uitvoeringsprogramma IV’. In december 2025 staat het onderwerp thematisch op de agenda van het algemeen bestuur van de VRGZ. Uiteindelijke keuzes binnen het programma , o. a. op het gebied van informatiegestuurde veiligheid , informatiebeheer en functioneel beheer , worden in 2026 ter besluitvorming voorgelegd aan het algemeen bestuur.

11

Vooruitlopend op de nieuwe IV-strategie moeten op korte termijn een aantal onderdelen uit de IVstrategie worden opgepakt , vanwege (deels) autonome ontwikkelingen. IT-infrastructuur in eigen beheer De herijking van de IV-strategie hangt samen met het aflopen van het contract voor IT-infrastructuur met RAM-IT. Door prijsstijgingen en aanvullende noodzakelijke dienstverlening is het huidige contract niet meer houdbaar binnen het beschikbare budget. Voortzetting van het huidige contract betekent een kostenuitzetting van ca € 250. 000 per jaar. Tegelijkertijd is dat onvoldoende om te voldoen aan de benodigde (wettelijke) kwaliteitseisen. Om de inrichting van onze informatievoorziening robuust , schaalbaar en wendbaar te maken zijn we voornemens om meer werkzaamheden in eigen beheer uit te gaan voeren. Deze keuze is noodzakelijk en strategisch van

aard en draagt bij aan het verminderen van afhankelijkheid van externe leveranciers. Die afhankelijkheid gaat vaak gepaard met beperkte flexibiliteit , lange doorlooptijden , hoogoplopende kosten en risico’s op continuïteit. Door kritieke onderdelen van de informatievoorziening zelf te beheren , vergroten we onze regie op kwaliteit , informatieveiligheid en continuïteit. Dit stelt ons beter in staat om snel te reageren op technologische ontwikkelingen , veranderende wet- en regelgeving en operationele behoeften vanuit het primaire proces. Daarnaast wordt de impact van lange termijn prijsstijgingen beperkt en bouwen we interne kennis en expertise op , wat bijdraagt aan de weerbaarheid en slagkracht van de organisatie. En op deze manier kunnen wij ook de landelijke en organisatorische doelstellingen op het gebied van informatievoorziening realiseren. Op basis van dialoogrondes met potentiële nieuwe leveranciers van de IT-infrastructuur werd een verwachte kostenstijging geraamd tot een bedrag van € 2. 200. 000. Deze stijging zou onvermijdelijk zijn , zodra het contract in de huidige vorm met een nieuwe leverancier zou worden afgesloten. Door een groot deel van de dienstverlening nu intern te beleggen , wordt deze kostenstijging voorkomen en

binnen de voorgestelde nieuwe structuur , die ook voorziet in de noodzakelijke vernieuwing en aanvullende eisen rondom continuïteit , stabiliteit , wendbaarheid en informatieveiligheid. De financiële impact van deze voorgenomen strategische keuze is nog afhankelijk van bestuurlijke besluitvorming. opgevangen

Versterking informatieveiligheid: licenties en Security Operations Center (SOC) Als veiligheidsregio maken wij deel uit van de partijen die een dienst aanbieden waarvan de continuïteit van vitaal belang is voor de samenleving. Dit betekent dat we , naast de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en de NEN 7510 (voor de ambulancedienst) , aan een groot aantal vereisten moeten voldoen. Om in 2027 de basis op orde te hebben (BIO volwassenheidsniveau 3) en uiteindelijk door te groeien naar BIO volwassenheidsniveau 4 in 2029 , richten we ons de komende beleidsperiode op de landelijke aanbesteding en regionale implementatie van een Security Operations Centre (SOC).3 Dit biedt voordelen in gedeelde expertise en kennis en zorgt voor verlaging van kosten en

3 Een

Security Operations Center (SOC) is een gespecialiseerde voorziening die continu (24/7) onze digitale omgeving bewaakt op cyberdreigingen. In de praktijk monitort een SOC de computer- en netwerkactiviteiten in een organisatie. Loginformatie van applicaties en apparaten in het bedrijfsnetwerk wordt verzameld en onderzocht op afwijkende zaken. De loginformatie kan afkomstig zijn van servers , firewalls , webapplicaties , antivirussoftware en zelfs van industriële controlesystemen. Het draait dus om relevante informatie over de beveiliging van alle systemen en apparaten. Alle informatie leidt tot inzicht in hoe veilig het netwerk , de systemen en hard- en software functioneren in de organisatie

12

complexiteit. De jaarlijkse kosten voor de VRGZ bedragen € 300. 000 en zijn op dit moment niet structureel geborgd. Daarnaast investeren we in het verbeteren van zowel de veiligheid als de functionaliteit van ons netwerk en licenties , zodat dit aan toenemende eisen vanuit wet- en regelgeving blijft voldoen. Tegelijkertijd zorgen we ervoor dat het kennisniveau van onze medewerkers op peil blijft en zullen zij continu worden

bijgeschoold op het gebied van security en privacy.

Voor de aankoop van de nieuwe licenties sluiten wij aan bij een landelijke aanbesteding. De bijbehorende financiële meerkosten (€ 130. 000) zijn echter nog niet structureel geborgd.

4. 5 Adequate bluswatervoorzieningen Context De beschikbaarheid en bereikbaarheid van drinkwater als bluswater levert met het steeds zichtbaar-

der worden van de effecten van klimaatverandering een uitdaging op voor de brandweer. Bluswater en bereikbaarheid zijn en blijven een verantwoordelijkheid van het bevoegd gezag. Hoofdzakelijk zijn dit de gemeenten , maar dit kan ook de provincie of het Rijk zijn.

VRGZ Om ook in de toekomst adequate bluswatervoorzieningen en goede bereikbaarheid binnen onze regio bij incidenten te kunnen waarborgen wordt er in 2025 een verkenning uitgevoerd om te komen tot nieuw bluswaterbeleid. Vanuit een risicogerichte insteek kan dit resulteren in het doen van aanpassingen in de systematiek die de brandweer toepast , maar mogelijk vraagt dit ook om noodzakelijke oplossingen zoals nieuwe bluswatervoorzieningen. Deze voorzieningen zullen naar verwachting

kostenstijgingen met zich meebrengen , hetzij voor de gemeenten (door bijv. het plaatsen van extra waterputten) of voor de veiligheidsregio (door bijv. de inzet van extra waterwagens).

13

5. Financiële ontwikkelingen en kaders 5. 1 Omgaan met (financiële) onzekerheid Zoals blijkt uit deze kaderbrief , zijn er diverse landelijke en regionale ontwikkelingen die gepaard gaan met (financiële) onzekerheden en uitdagingen. Ook het instabiele landelijke politieke klimaat draagt bij aan onduidelijkheid rondom toekomstige financiering. Daarbij is nog niet helder in welke mate gemeentelijke en rijksbijdragen structureel op peil blijven. Het Veiligheidsberaad blijft zich onverminderd inzetten om de korting op de BDuR terug te draaien. Wij zullen u hierover informeren , zodra meer informatie beschikbaar komt.

5. 2 Extreme prijsstijgingen De VRGZ is in de afgelopen jaren onverminderd geconfronteerd met uitzonderlijk hoge prijs- en loonstijgingen. Deze ontwikkeling leidt tot structureel hogere lasten op het gebied van materieel , software en huisvesting , die

afgelopen jaren zijn opgevangen door incidentele financiële meevallers. Dit is niet structureel houdbaar en de beschikbare budgetten zijn op deze onderdelen niet meer toereikend en hebben geen structurele dekking. Ondanks voortdurende inspanningen op het gebied van efficiëntie , scherpere prijsafspraken en landelijke samenwerkingen , is aanvullende financiering noodzakelijk om de continuïteit van onze werkzaamheden te waarborgen. Concreet gaat het onder meer om gestegen gemeentelijke belastingen (€ 40.000) , hogere schoonmaakkosten en groenonderhoud (€ 90.000) , toegenomen lasten voor preventief en correctief onderhoud (€ 75. 000) en een prijsstijging van 35% voor het vakbekwaamheidsmanagementsysteem (€ 30. 000). Deze kosten komen boven op de eerder beschreven prijsstijging van de IT-infrastructuur. Dit betekent dat onderhoud op vastgoed niet of slechts gedeeltelijk kan worden uitgevoerd. Dit kan

leiden tot een verslechtering van de algemene staat van locaties , met negatieve gevolgen voor de arbeidsomstandigheden van medewerkers. Met betrekking tot de kosten voor informatievoorziening gaat het om kritische bedrijfsapplicaties , waardoor het primaire proces onder druk komt te staan en andere verplichtingen , zoals het aantoonbaar borgen van vakbekwaamheid , niet kunnen worden nageleefd. Uiteindelijk kan dit resulteren in een afname van de kwaliteit van onze dienstverlening , verminderde betrouwbaarheid van systemen en oplopende correctieve kosten op de lange termijn.

5. 3 Onderzoek naar kostenverdeelmethodiek De kosten die gerelateerd zijn aan de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Gelderland-Zuid worden deels gefinancierd met een bijdrage door de Rijksoverheid en deels worden deze kosten gedragen door gemeenten in de veiligheidsregio. Deze kosten (gemeentelijke bijdrage) worden volgens een bepaalde

systematiek (verdeelsleutel) verdeeld over de gemeenten.

In 2024 en 2025 heeft in opdracht van het bestuur een onderzoek plaatsgevonden naar de huidige kostenverdeelsystematiek en de mogelijke aanpassing of actualisatie daarvan. Na afweging van de 14

voor- en nadelen , heeft het

algemeen bestuur in zijn vergadering van 3 juli 2025 het voorgenomen

besluit genomen om: 1.

De verdeling van de gemeentelijke bijdragen met ingang van 2027 volledig op basis van het

2.

gemeentefonds (subcluster crisisbeheersing en brandweer) te baseren; Als ingroeimodel te kiezen voor een niet-lineaire ingroeiperiode van 5 jaar , ingaande vanaf 2027.

De zienswijze van de gemeenteraden heeft geen aanleiding gegeven tot wijziging van het voorgenomen besluit. In bijlage 2 is de tabel met de gemeentelijke bijdragen opgenomen , inclusief de ingroei-

tabel.

5. 4 Belangrijkste risico’s PFAS In 2022 is de Provincie Gelderland op verzoek van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat gestart met een inventarisatie naar plekken waar door activiteiten in het verleden PFAS in de bodem en het grondwater

terecht zijn gekomen. Binnen VRGZ maken acht brandweerkazernes in vijf gemeenten onderdeel uit van het onderzoek. De bodemonderzoeken zijn in 2024 uitgevoerd , maar de resultaten zijn nog steeds niet bekend. Wanneer een significante hoeveelheid PFAS in de bodem aangetroffen wordt , gaat de provincie met de GGD bepalen of , en zo ja , welke vervolgstappen nodig zijn. Mogelijk kunnen deze leiden tot maatregelen die kosten met zich meebrengen voor de VRGZ en/of de individuele gemeenten. PTSS Een belangrijk aandachtspunt voor de komende jaren is het restrisico dat samenhangt met medewerkers die geconfronteerd worden met PTSS. De landelijke structuur voorziet uitsluitend in de dekking

de systeemkosten , waardoor de daadwerkelijke lasten voor hulpverlening , langdurig verzuim , arbeidsongeschiktheid en eventuele schadevergoedingen volledig bij de afzonderlijke veiligheidsregio’s terechtkomen. Dit betekent dat de VRGZ , ondanks de landelijke afspraken , nog steeds wordt geconfronteerd met substantiële en structurele kosten die moeilijk vooraf exact te ramen zijn. van

De impact van PTSS is daarbij breder dan enkel financieel. Het langdurig uitvallen van medewerkers heeft directe gevolgen voor de continuïteit van de operationele inzet. Wanneer personele capaciteit structureel onder druk komt te staan , neemt de noodzaak toe om vervanging te organiseren via

overwerk of inhuur , wat de kosten verder opdrijft en druk legt op de inzetbaarheid en motivatie van collega’s. Netcongestie Een nieuwe uitdaging binnen de uitvoering van het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) is de toenemende netcongestie. Bij nieuwbouw- en verduurzamingsprojecten blijkt het steeds lastiger om extra stroomcapaciteit te verkrijgen , met wachttijden die kunnen oplopen tot zes à acht jaar. Dit kan leiden tot dure technische alternatieven zoals energieopslag en -managementsystemen , die structureel hogere energiekosten met

zich meebrengen.

15

Indexering Op het moment van schrijven heeft de Adviesfunctie gemeenschappelijke regelingen de definitieve indexcijfers nog niet gepubliceerd. De VRGZ hanteert een door het algemeen bestuur vastgestelde methodiek (zie bijlage 1) die ook voor de begroting 2027 gehanteerd zal worden. Afhankelijk van de publicatie van de Adviesfunctie zal tijdens het begrotingsproces bezien worden of de diverse prijsstijgingen opgevangen kunnen worden. Mocht dit niet kunnen dan zal een additionele uitzetting volgen conform hiervoor genoemde spelregels zoals vastgesteld door het algemeen bestuur van de VRGZ.

16

6. Zienswijze Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid nodigt haar gemeenteraden uit haar zienswijzen over deze kaderbrief naar voren te brengen vóór 1 februari 2026 via bestuurvrgz @vrgz.nl. De zienswijzen van gemeenten op deze Kaderbrief worden meegewogen in het opstellen van de begroting. De ontwerpbegroting VRGZ 2027 wordt in het voorjaar 2026 opgesteld en vóór 1 april 2026 voor zienswijze aan onze

gemeenteraden toegestuurd.

17

Bijlage I Methodiek indexering (let op; voorbeeld) 1. Het centraal economisch plan (CEP) gepubliceerd in maart 2024 is gebruikt als basis voor indexering. Het gaat dan om het CEP 2024 bijlage Middelen en Bestedingen 2026. 2. Uit de onder 1 genoemde bijlage wordt genomen: “beloning werknemersoverheidssector , prijsmutatie uit de kolom bestedingen “als indexering voor het loondeel. 3. Uit de onder 1 genoemde bijlage wordt het Bruto Binnenlands Product marktprijzen , prijsmutatie”

als indexering voor de materiele lasten genomen. 4. Deze indexering wordt met een weging van 70% loon/30% materieel berekend tot één index voor

de gemeentelijke bijdragen 5. Er wordt nagecalculeerd. Afwijkingen worden opgenomen in de eerstvolgende begrotingscyclus

(t+2).

18

Bijlage 2 Gemeentelijke bijdrage In onderstaande tabellen is de gemeentelijke bijdrage berekend op basis van de uitgangspunten uit het Eindrapport kostenverdeelsleutel VRGZ. Let op: -

-

De totale gemeentelijke bijdrage in de tabellen is gebaseerd op de (meerjaren)begroting 2026. Mogelijke uitzettingen vanaf 2027 zijn niet verwerkt in onderstaande bedragen. De beschreven bedragen zijn dus onder voorbehoud. In de tabellen is de toename dotatie Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) vanaf 2028 meegenomen. Hierover heeft al besluitvorming plaatsgevonden n. a. v. de (meerjaren)begroting 2025. De bijdrage voor de vervanging van

-

het vastgoed vanaf 2027 staat los van de toevoeging voor het reguliere

meerjarenonderhoud (MJOP). De ingroei bijdrage is een vast bedrag en wijzigt niet. Uitzettingen worden met ingang van 2027 conform de nieuwe verdeelsystematiek verwerkt in de gemeentelijke bijdrage. De verdeling van gemeentelijke bijdragen wordt gebaseerd op basis van het gemeentefonds , cluster Crisisbeheersing en Brandweer. De meicirculaire 2025 is leidend voor de verhouding voor de begroting 2027.

20

21

Bijlage 3 Uitzettingen conform financiële spelregels Er zijn drie typen uitzettingen van de begroting die in aanmerking komen voor een voorstel tot een extra bijdrage van gemeenten: -

-

Nieuwe beleidsvoorstellen o. a. in relatie tot de uitwerking van onze meerjarenstrategie en beleidsontwikkelingen 4 binnen gemeenten; Buitengewone prijsstijgingen: prijsstijgingen waar de VRGZ geen invloed op heeft en niet op-

kunnen worden binnen de reguliere indexering; Autonome ontwikkelingen: niet door de VRGZ beïnvloedbare stijgingen die voortkomen uit bestaand beleid. Bijvoorbeeld wet- en regelgeving of noodzakelijke uitzettingen in verband met toename van het inwoneraantal in de regio. gevangen

-

Omschrijving Casemanager nazorg en PTSS

IV-strategie IT-infrastructuur Security Operations Center (SOC) Microsoft Licenties Vervanging vastgoed

Beleid

Autonome ontwikkeling

€ 60. 000

nnb nnb

nnb nnb € 300. 000 € 130. 000 € 410. 000

Extreme prijsstijgingen

Reguliere Totaal

4 De

Prijsstijging

€ 235. 000

indexering 5

nnb € 60. 000

€ 430. 000

€ 645. 000

financiële impact van deze voorgenomen beleidsontwikkeling is nog afhankelijk van bestuurlijke keuzes en besluitvorming in 2026. 5 Betreft de jaarlijkse indexering van de gemeentelijke bijdrage o. b. v. de Begrotingsrichtlijn Regio Nijmegen (BRN) die voor eind december 2025 wordt vastgesteld.