CConstaterende datZaltbommel
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarverslag GGD GZ 2023 - bestuursversie

Raadsvergadering 13 juni 2024, gemeente ZaltbommelBij agendapunt: Jaarrekening 2023 GGD Gelderland-Zuid13.544 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

GGD Gelderland-Zuid

Jaarverslag 2023 OVERZICHT VAN RESULTATEN

Jaarverslag 2023 OVERZICHT VAN RESULTATEN 

JAARVERSLAG 2023

Inhoudsopgave Voorwoord

3

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD 4 1.1 1.2 1.3 1.4

Programma Onderzoek, Informatie en Advies (OIA) 5 Algemene Gezondheidszorg 7 Gezond Leven 12 Jeugdgezondheidszorg 16

Leeswijzer Dit jaarverslag geeft een overzicht van de behaalde resultaten van GGD Gelderland-Zuid in het jaar 2023. Leidend voor deze resultaten zijn de doelstellingen zoals die in de programmabegroting 2023 zijn geformuleerd. In dit jaarverslag ziet u een splitsing

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD 21

tussen de wettelijke taken opgedragen aan de GGD

2.1 2.2 2.3

(hoofdstuk 1) en de wettelijke taken die beleidsmatig

Algemene Gezondheidszorg Bijzondere Zorg 23 Veilig Thuis 25

22

bij de GGD zijn belegd (hoofdstuk 2). Al deze taken zijn door het bestuur vastgesteld in de programmabegroting, in lijn met onze Meerjarenstrategie 2020 - 2023.

HOOFDSTUK 3 / WERKVELDSPECIFIEKE OPDRACHTEN (FACULTATIEF) 27 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5

Programma Onderzoek, Informatie en Advies (OIA) Algemene Gezondheidszorg 29 Bijzondere Zorg 31 Gezond Leven 33 Veilig Thuis 39

28

Het zijn werkvelden waar we extra gezondheidswinst willen behalen door het verbinden van expertise binnen en buiten onze GGD. In hoofdstuk 3 vindt u de resultaten van de facultatieve werkveldspecifieke opdrachten. In elk hoofdstuk is een aantal resultaten uitgedrukt in cijfers en infographics. In het onderdeel Jaarstukken tenslotte (vanaf hoofdstuk 4) vindt u informatie over de bedrijfsvoering, de jaarrekening en diverse bijlagen met aanvullende gegevens, zoals

Dit jaarverslag bevat een beschrijving van de resultaten.

cijfers per gemeente.

De jaarstukken (hoofdstuk 4 t/m 7) vindt u terug in een apart document.

INHOUDSOPGAVE

2 / 40

JAARVERSLAG 2023

Wat doet de GGD?

Voorwoord

GGD Gelderland-Zuid is de gemeentelijke gezondheidsdienst voor: Berg en Dal, Beuningen, Buren, Culemborg, Druten, Heumen, Maasdriel, Neder-Betuwe,

In 2023 heeft onze GGD een aantal belangrijke stappen gezet. Er is hard gewerkt aan het regiobeeld en het

Nijmegen, Tiel, West Betuwe, West Maas

regioplan in het kader van het Gezond en Actief Leven

en Waal, Wijchen en Zaltbommel. Ook

Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA).

voor Mook en Middelaar verzorgen wij

De focus ligt op het doorontwikkelen van een preventie-

enkele diensten.

ve infrastructuur. Ook hebben we advies gegeven op 5 ketenaanpakken. Het programma ‘Nu Niet Zwanger’ is

Als verlengstuk van deze gemeenten

uitgebreid naar alle gemeenten in de regio Gelderland-

werken wij aan publieke gezondheid.

Zuid.

Onze hoofdtaak is: het beschermen, bewaken en bevorderen van de gezondheid van inwoners op alle leeftijden (-9 maanden tot 100+). Daarbij hebben

Sinds 1 juli 2023 is corona geen A-ziekte meer en is de bestrijding van het virus opgenomen in de reguliere

kwetsbare groepen onze speciale

werkzaamheden. De gezondheidseffecten zijn echter nog

aandacht. Onze dienstverlening

steeds merkbaar. Daarom is een extra monitor gehouden

Vanuit onze Meerjarenstrategie 2020-2023 investeren we

organiseren wij zo laagdrempelig mogelijk,

over de mentale gezondheid van jongeren na corona. In

nadrukkelijk in netwerken en lokaal partnership. Ook

in samenwerking met gemeenten en

het najaar hebben we een vaccinatiecampagne gehouden.

pakken we een aantal thema’s GGD-breed op, zoals de

partners in zorg, onderwijs, welzijn, wonen

Intussen werken we aan de versterking van infectieziekte­

zorg voor vluchtelingen. De resultaten in dit jaarverslag

en veiligheid.

bestrijding en pandemische paraatheid, in opdracht van

laten zien wat we hiermee bereiken. Voor een aantrekke-

en gefinancierd door het Ministerie van VWS.

lijk overzicht van de highlights van 2023 verwijs ik u naar

Het takenpakket van de GGD is divers en daarmee ook de expertise die wij bieden. De meeste GGD-taken liggen vast in de Wet publieke gezondheid. Andere

het beknopte publieksjaarverslag. De GGD is er voor iedereen en met name voor kwetsbare mensen. Dat uit zich nadrukkelijk in de afdeling Bijzon-

Ik wens u veel leesplezier!

relevante wetten voor de taken die wij

dere Zorg, waar steeds meer een beroep op wordt

uitvoeren, zijn: Wet kinderopvang, Wet op

gedaan. De zorgwoningen in Nijmegen voor dakloze

Dr.ir. Moniek Pieters

de lijkbezorging, Jeugdwet en Wet

mensen met een psychiatrische ziekte zijn sinds 2023 alle-

Directeur Publieke Gezondheid

maatschappelijke ondersteuning.

maal bewoond. Het regionale programma Sluitende Aan-

GGD Gelderland-Zuid

pak voor mensen met een psychische kwetsbaarheid, is met vier jaar door ZonMw verlengd.

INHOUDSOPGAVE

3 / 40

JAARVERSLAG 2023

HOOFDSTUK 1

Wettelijke taken opgedragen aan

HOOFDSTUK 1

Wettelijke taken opgedragen aan Wettelijke taken de GGD opgedragen aan de GGD HOOFDSTUK 1

INHOUDSOPGAVE

4 / 40

4 / 11

JAARVERSLAG 2023

1.1 Programma Onderzoek,

Informatie en Advies (OIA) Binnen het Programma Onderzoek Informatie en Advies (OIA) verzamelen, bestuderen en vergelijken wij gegevens over de gezondheid van inwoners uit Gelderland-Zuid. We analyseren ook de factoren die hiermee kunnen samenhangen. Het onderzoek is breed omdat we aansluiten op diverse databonnen en onze dataexpertise doorontwikkelen. De informatie die uit de analyses voortvloeit, versterkt onze advisering en uitvoering binnen de gezondheidspreventie.

verhalen over de OGGZ-doelgroep en gerelateerde onderwerpen gebundeld. Doelstelling is te komen tot landelijke/regionale inzichten in deze kwetsbare doelgroep.

VRAAGGESTUURD DOORONTWIKKELEN DASHBOARDS Het interne dashboard Vluchtelingen is ontwikkeld om inzicht te krijgen in de inzet vanuit GGD Gelderland-Zuid voor deze doelgroep. Zo kan de inzet vanuit de JGZ, Tuberculosebestrijding (TBC), Technische Hygiënezorg (THZ) en Voorlichting worden gemonitord, geëvalueerd en waar nodig bijgestuurd. Voor de teams Coronavaccinatiesupport en Infectieziektebestrijding zijn dashboards opgeleverd voor de monitoring van de juistheid van gegevens en voor de monitoring van surveillance. De dashboards voor

DASHBOARD MET FOCUS OP GEZAMENLIJKE PRIORITERING De data van de gezondheidsmonitoren worden in verschillende gezondheidsthema’s gepresenteerd op de website gezondheidincijfers.ggdgelderlandzuid.nl. Op diezelfde plek worden ook steeds vaker inzichten vanuit andere GGD-taakvelden gedeeld. Zo zijn er inmiddels inzichten vanuit Infectieziektebestrijding (IZB) en de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) te vinden, o.a. de overgewichtcijfers voor de 5-12 jarigen, de vaccinatiegraad vanuit het Rijksvaccinatieprogramma en het aantal gemelde infectieziekten. Ter ondersteuning van gemeenten bij het inrichten en uitvoeren van de lokale Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) plannen, zijn er ook pagina’s ingericht met informatie over de ketenaanpakken.

DOORONTWIKKELING LANDELIJKE OGGZ-MONITOR Met landelijke financiering wordt gewerkt aan een monitor van de Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ). Als eerste stap zijn samen met OGGZ-professionals beschikbare gegevens en kwalitatieve

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

5 / 40

JAARVERSLAG 2023

Centrale Toegang (Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang) en

nen gekarakteriseerd. Door de mix aan karakteristieken ontstaat een

voor de afdelingen Bijzondere Zorg, Veilig Thuis en Jeugdgezond-

positieve of minder positieve invloed op gezondheid. De resultaten

heidszorg zijn verder doorontwikkeld om beter aan te sluiten bij de

van de analyse staan op gezondheidincijfers.ggdgelderlandzuid.nl en

werkprocessen en een completer beeld te krijgen van de in-, uit- en

kunnen gemeenten handvatten geven voor een integrale aanpak.

doorstroom van cliënten.

EEN MEER DATA-GEDREVEN GGD VERDIEPENDE STATISTISCHE ANALYSES

Het aanbod en structureel gebruik van dashboards en interne rappor-

Met behulp van een clusteranalyse zijn data vanuit de Kindermonitor

tages nam in 2023 verder toe. Er is in 2023 een aantal optimalisaties

2021 geanalyseerd. Via deze statistische analysemethode werd

doorgevoerd om vooral het duurzaam en veilig inrichten van data-

gekeken welke kenmerken van een gezin effect hebben op gezond-

stromen, dataminimalisatie, vertrouwelijkheid en integriteit te onder-

heid. Deze zijn: het opleidingsniveau van de ouders, moeite met rond-

steunen. Dashboards worden in vaste cycli geëvalueerd en aangepast,

komen, inkomen uit werk, wel of niet hebben van 1.000 euro voor

zodat ze optimaal aansluiten bij de steeds veranderende informatie-

onverwachte uitgaven en of het kind in een eenoudergezin woont.

behoefte uit het werkveld.

Daarnaast zijn op basis van de beschreven kenmerken 5 typen gezin-

Data uit de gezondheidsmonitors worden op verschillende geografische deelniveaus aangeboden in de vorm van publiek toegankelijke inzichten en in de vorm van geaggregeerde data (via gezondheidincijfers.ggdgelderlandzuid.nl). Daarnaast worden verantwoordingsrapportages van Centrale Toegang en Veilig Thuis periodiek gedeeld met beleidsmedewerkers van gemeenten.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

6 / 40

JAARVERSLAG 2023

1.2 Algemene Gezondheidszorg

met december liep de najaarscampagne. Binnen deze periode zijn in totaal 110.162 mensen gevaccineerd. Daarnaast is er in 2023 een vaccinatiecampagne tegen HPV (19 t/m 26

De afdeling Algemene Gezondheidszorg (AGZ) combineert de volgende taakgebieden: het voorkómen en bestrijden van infectie­ziekten en tuberculose, reisvaccinaties, seksuele gezondheidszorg, technische hygiënezorg, forensische geneeskunde en medische milieukunde. Ook het toezicht op kinderopvang en Wmovoorzieningen zijn taken van de afdeling AGZ.

jarigen) geweest: 24.990 mensen zijn gevaccineerd; het opkomstpercentage was 28,8%. De campagne loopt in het eerste kwartaal van 2024 nog door.

CRISISBEHEERSING De opgedane ervaringen en leerpunten vanuit de COVID-19 crisis zijn geëvalueerd. Op basis daarvan is het integrale crisisplan aangepast.

VACCINATIES

De GGD heeft een actueel cyclisch opleidingsjaarplan opgesteld en uit-

Ook in 2023 zijn veel mensen gevaccineerd tegen corona. Door middel

gevoerd in het kader van Oefenen, Trainen, Opleiden (OTO). Hiermee

van wekelijkse overzichten uit de coronadashboards is de vaccinatie-

zijn we voorbereid op een crisis of ramp. In dit leerplan stonden in

graad en vaccinatieopkomst inzichtelijk gemaakt. Van oktober tot en

2023 ook de ervaringen met de COVID-19 crisis centraal.

Coronavaccinaties per locatie (118.488 vaccinaties in totaal) Maand

Nijmegen

Wijchen

Tiel

Zaltbommel

Druten

Groesbeek Geldermalsen

Culemborg

Gameren

Mobiel

Thuis

Jan

1.635

525

736

361

0

0

0

0

0

2.098

0

Feb

663

147

229

121

0

0

0

0

0

616

0

Mrt

371

0

74

41

0

0

0

0

0

114

0

Apr

110

0

53

10

0

0

0

0

0

34

0

Mei

75

0

37

0

0

0

0

0

0

0

0

Jun

78

0

45

0

0

0

0

0

0

0

0

Jul

26

0

23

0

0

0

0

0

0

0

0

Aug

46

0

25

0

0

0

0

0

0

0

0

Sep

27

0

5

0

0

0

0

0

0

0

0

Okt

15.181

7.161

7.161

0

3.726

2.383

1.599

2.972

2.790

0

894

Nov

18.440

4.614

9.365

0

2.472

2.266

1.107

3.324

3.114

0

1.160

Dec

6.901

2.981

2.980

0

1.047

1.163

1.178

2.290

1.670

0

223

Totaal

43.553

15.428

20.733

533

7.245

5.812

3.884

8.586

7.574

2.862

2.278

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

7 / 40

JAARVERSLAG 2023

De GGD piketfuncties zijn in 2023 geborgd. De GGD is in 2023 voor

2022

2023

210

293

Niet meldingsplichtige infectieziekten

77

219

BESTRIJDING INFECTIEZIEKTEN

Vragen over infectieziekten

590

639

Halverwege 2023 is de zogeheten A-status van het COVID-19 virus

‘Artikel 26’-meldingen

168

133

komen te vervallen. Dit betekende dat het corona-team per 1 juli 2023

Totaal

1.045

2.023

11 crisissituaties opgeroepen. Geen van deze situaties heeft geleid tot Meldingsplichtige ziekten

het activeren van een GGD-crisisteam.

binnen het team Infectieziektebestrijding is ingevlochten in de dagelijkse gang van zaken. De organisatie van de vaccinaties is overgedragen aan het team Reizigers en Vaccinaties.

WERKPLAATS AMPHI-INFECTIEZIEKTEN

In 2023 zijn SPUK-gelden beschikbaar gekomen voor de vaccinatie-

In 2023 heeft de academische werkplaats AMPHI-Infectieziekten de

campagne corona. Daarnaast kreeg GGD Gelderland-Zuid een bijdrage

volgende belangrijke resultaten behaald.

vanuit VWS-financiering voor de versterking Infectieziekten en Pande-

Anne de Munter (sociaal verpleegkundige bij GGD Gelderland-Zuid, nu

mische paraatheid (VIP): de zogenaamde VIP gelden.

projectleider Infectieziektebestrijding bij GGD GHOR Nederland) is in

De volgende nieuwe functies zijn toegevoegd aan het team Infectie-

juni gepromoveerd op het onderwerp vaccinatiebesluitvorming en

ziektebestrijding: een opleidingscoördinator, een epidemioloog, een

acceptatie bij de bevindelijk gereformeerde populatie. De uitkomsten

dataspecialist en een doktersassistente. Daarnaast is de formatie

van dit proefschrift kunnen gebruikt worden door regionale en lande-

artsen, verpleegkundigen en deskundige infectiepreventie uitgebreid.

lijke publieke gezondheidszorgorganisaties voor het verbeteren van

Met deze uitbreiding kan ook meer ingezet worden op kwaliteit,

het vaccinatieaanbod, de vaccinatie-informatie en de ondersteuning

surveillance, opleiding, onderzoek en bovenregionale samenwerking.

bij vaccinatiebesluitvorming. Samen met vier andere Academische Werkplaatsen Infectieziekten in Nederland, heeft AMPHI-Infectieziekten het consortium CAPI opge-

e infectieziekten 2023 TOP 5 Meldingsplichtige infectieziekten 2023

okkenziekte: 51

treptokokken: 49

uut: 24

Meldingen infectieziekten (zonder corona)

start. In het kader van CAPI zijn in 2023 drie onderzoekers en twee

1. Kinkhoest

52

2. Invasieve pneumokokkenziekte

51 49

3. Invasieve groep A-streptokokken 4. Legionellose 5. Hepatitis B – niet acuut 24

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

36

promovendi gestart met onderzoek naar relevante thema’s, zoals vaccinatiebesluitvorming, het opsporen en behandelen van scabiës (schurft) en tenslotte naar data-gebaseerde pandemische paraatheid.

INSPECTIES Naast de jaarlijkse inspecties van o.a. seksinrichtingen en grootschalige evenementen was de Technische Hygiëne Zorg (THZ) dit jaar vooral druk met het adviseren over locaties voor de opvang van Oekraïense

INHOUDSOPGAVE

8 / 40

JAARVERSLAG 2023

vluchtelingen en noodopvanglocaties van asielzoekers. In 2023 werden

het aantal patiënten. Het aantal personen met een tuberculose-

14 grote opvanglocaties bezocht, waarvoor een adviesrapport is

infectie is toegenomen (71) ten opzichte van 2022 (56). In 2023 zijn

gemaakt. De opvangcapaciteit staat onder druk, waardoor er veel

door contactonderzoeken van patiënten met actieve TBC 20 personen

wisselingen van locaties waren. Het blijft hierdoor extra van belang om

met een infectie gevonden. Bij het screenen van immigranten hebben

goed naar de hygiëne- en infectiepreventie-eisen en normen te blijven

wij 22 tuberculose-infecties gevonden. Bij een contactonderzoek waar-

kijken.

bij kinderen betrokken waren, hebben 10 kinderen jonger dan vijf jaar

Daarnaast zijn de vergunningsaanvragen van bedrijven voor tattoos en/

primaire profylaxe gehad om een infectie te voorkomen. Geen van de

of piercing adequaat en binnen de wettelijke termijnen afgehandeld.

kinderen had uiteindelijk een tuberculose-infectie.

GAIN

MEDISCHE MILIEUKUNDE

GGD Gelderland-Zuid is partner van het Gelders Zorgnetwerk Infectie-

Het team Medische Milieukunde (MMK) heeft adviezen aan burgers en

preventie (GAIN). Samen met andere zorgpartners heeft het team

gemeenten gegeven over gezondheid in relatie tot fysieke milieu-

infectiepreventie meegewerkt aan het verminderen van (zorg)infecties

aspecten. Dat waren adviezen over houtstook, geuroverlast en kool-

en antibioticaresistentie.

monoxide. Zowel het aantal meldingen, als de complex­­i­teit van de

Een voorbeeld hiervan is het project: hygiëne- en infectiepreventie in

meldingen is sterk toegenomen. Ook heeft het team meegewerkt aan

de huisartsenpraktijk (HIP in de HAP). Er zijn dit jaar 15 praktijken

het rapport Luchtkwaliteit in Gelderland.

bezocht. Na succesvolle afronding van dit project in 2023, worden de diensten van dit project voortgezet binnen het vaste aanbod van GAIN. Ook is input geleverd aan het project Transmurale werkafspraken en bij het verzorgen van workshops, netwerkbijeenkomsten, webinars en de ontwikkeling van informatiemateriaal.

TUBERCULOSEBESTRIJDING Het team TBC heeft een taak bij het screenen van asielzoekers en immigranten. Doordat in Ter Apel gescreende personen naar meerdere opvanglocaties in verschillende gemeenten zijn overgeplaatst, heeft onze GGD ook de eerste screeningen opgepakt van mensen die in onze regio zijn opgevangen. Hierdoor lag het aantal screeningen hoger dan vorig jaar. Het aantal patiënten met actieve tuberculose (29) is toegenomen ten opzichte van 2022 (24). Landelijk zien we ook een lichte stijging van

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

9 / 40

JAARVERSLAG 2023

Daarnaast zijn er adviezen gegeven aan gemeenten over het gezond inrichten van de leefomgeving. Onder andere bij bestemmingsplanwijzigingen, ontwikkeling van omgevingsvisies en omgevingsplannen. Ook is geadviseerd bij andere beleidsontwikkelingen zoals klimaatadaptatie en een woonzorgvisie. Het team heeft bijgedragen aan het EU-project LifeIP (over gezondheid en klimaatadaptatie) en het Academische Werkplaats-project over hitte en verkoeling uitgevoerd. Ook is een toetsingsinstrument van de fysieke leefomgeving als onderdeel van de integrale aanpak valpreventie ontwikkeld. In het kader van de voorbereidingen op de Omgevingswet zijn samenwerkingsafspraken gemaakt met gemeenten en ketenpartners. Met een aantal gemeenten zijn vanuit GALA concrete afspraken gemaakt over de financiering van onze advisering in het kader van de Omgevingswet.

SEKSUELE GEZONDHEIDSZORG De inhaalslag van SOA-consulten (na corona) is in 2023 voltooid. De

Bereik activiteiten

kosten van deze inhaalslag zijn vergoed uit de meerkostenregeling. Om gezond seksueel gedrag en gezonde relaties onder jongeren te bevorderen hebben we aansluiting gezocht bij landelijke en regionale activiteiten zoals de ‘Week van de Liefde’ en eigen acties georganiseerd, zoals tijdens Appelpop. Zo’n 3000 mensen hebben de kraam van Seksuele Gezondheid bezocht op Appelpop. Het programma ‘Nu Niet Zwanger’ is bedoeld om ongewenste, ongeplande zwangerschappen te voorkomen. Het is in 2023 uitgebreid naar alle gemeenten in de regio Gelderland-Zuid. Er zijn 75 ketenpartners uit het medisch en sociaal domein aangesloten (38 in 2022) waarbij bijna 100 aandachtsfunctionarissen actief zijn (37 nieuwe aandachtsfunctionarissen getraind in 2023).

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

•

Kraam Seksuele

•

‘Trek ‘m aan’-ca

•

Week van de Li

•

Week van de Le leerkrachten)

Bereik activiteiten voor gezond seksueel gedrag bij jongeren Kraam Seksuele Gezondheid Appelpop

3.000 bezoekers

‘Trek ‘m aan’-campagne

700 mbo-studenten

Week van de Liefde

9 scholen

Week van de Lentekriebels

34 scholen (ca 5.700 leer­ lingen en 370 leerkrachten)

INHOUDSOPGAVE

10 / 40

JAARVERSLAG 2023

Consulten seksuele gezondheid

Consulten seksuele gezondheid

77+23 11+89 5+95 8+92

•

5.000 ASG-consulten

•

700 PrEP consulten

•

300 Sense gesprekken

•

500 Hepatitus B vaccinaties ASGPrEP 6.500 totaal aan consulten consulten consulten

•

5.000

700

300

500

6.500 totaal consulten

Sense Hepatitus B gesprekken vaccinaties

Het team Seksuele Gezondheid heeft met 72 personen keuzehulpgesprekken gevoerd bij onbedoelde zwangerschap en nazorg/psychosociale hulp na abortus verleend aan vier personen. De GGD heeft de regionale coördinatie voor 5 GGD’en gevoerd over de Aanvullende Seksuele Gezondheidszorg (ASG-regeling) en de PrEP-regeling. De PrEP-regeling is bedoeld om te voorkomen dat het Hiv-virus zich verspreidt. Na de uitbraak van Mpox (voorheen Monkeypox) in 2022 zijn afgelopen jaar vijf mensen getest en 56 mensen gevaccineerd.

TOEZICHT KINDEROPVANG De wettelijke plicht om op alle locaties in de kinderopvang (kindercentra en gastouderbureaus) inspectie uit te voeren in 2023, is volledig gerealiseerd. Ook de wettelijke verplichting om 50% van de gastouderlocaties te bezoeken is gerealiseerd. Daarmee is in 2023 voldaan aan de wettelijke kaders voor toezicht kinderopvang. In 2023 zijn we gestart met flexibel toezicht. Dat betekent dat inspecties meer op maat worden uitgevoerd. Dit is afhankelijk van de zorgen over een kinderopvangorganisatie of de lokale situatie. In samenwerking met de gemeenten worden hierover afspraken gemaakt.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

11 / 40

JAARVERSLAG 2023

1.3 Gezond Leven De afdeling Gezond Leven werkt aan een gezonde leefstijl bij inwoners. Onze gezondheidsmakelaars ‘School & Jeugd’ organiseren vanuit de school en wijk preventieprogramma’s voor de jeugd. Dat doen onze gezondheidsmakelaars ‘Volwassenen’ voor volwassenen en ouderen in de wijk. De aanpak is integraal: we werken vanuit een brede benadering samen met onze partners aan de ontwikkeling, organisatie en uitvoering van deze preventieprogramma’s. Alleen zo is het mogelijk om optimaal in te spelen op de behoeften en vragen van de gemeenten en de gemeenschap. Het team Gezonde Kennis voert de epidemiologische taken van de GGD uit.

MONITORING OVERIG Samen met andere Gelderse GGD’en is een panelonderzoek uitgevoerd naar ‘dementievriendelijke gemeenten’; wat verstaan inwoners hieronder en hoe dementievriendelijk zijn Gelderse gemeenten al? Het onderzoek onder 5873 inwoners liet zien dat dit nog relatief onbekend terrein is, met name voor mensen die in hun omgeving nog niet te maken hebben met dementie. Inwoners vinden het wel belangrijk dat hun gemeente werkt aan dementievriendelijkheid. De factsheets over de panelonderzoeken en de gezondheidsmonitors zijn sinds 2023 op www.gezondheidincijfers.ggdgelderlandzuid.nl te vinden. Via dit dashboard kan men grafieken en tabellen over gezondheidscijfers opzoeken en zelf maken. In 2023 heeft het team Gezonde Kennis hierover trainingen voor onder meer gemeenten en gezondheidsmakelaars van de GGD gehouden en een handleiding ontwikkeld.

GEZONDHEIDSMONITOR (JONG) VOLWASSENEN

IZA EN GALA

Begin 2023 zijn de resultaten van de Corona Gezondheidsmonitor

Om de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te

Jeugd gepresenteerd aan alle scholen en verspreid en besproken met

houden is het Integraal Zorg Akkoord (IZA) afgesloten. Dit akkoord is

de gemeenten. Ook zijn de resultaten van de Kindermonitor gepresen-

vooral gericht op transformatie van de zorgsector. Het Gezond en

teerd aan alle gemeenten. Eind mei zijn de resultaten van de Corona

Actief Leven Akkoord (GALA) heeft als doel een gezonde generatie in

Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen gepubliceerd. Het doel van

2040. Dit akkoord richt zich vooral op preventie van zorg, door een

deze monitor is om inzicht te krijgen in de gezondheidssituatie van

gezonde bevolking. De afspraken uit zowel IZA als GALA komen samen

16- t/m 25-jarigen. De resultaten laten zien dat de mentale gezondheid

in een regionale werkagenda. Met afspraken over de inrichting van

van de groep jongvolwassenen na corona aandacht nodig heeft, zeker

een regionale preventie-infrastructuur en de vijf verschillende keten-

omdat zicht op deze groep vaak lastig is. De monitor is uitgevoerd in

aanpakken. Hiermee moeten de partners vanuit IZA én GALA lokaal én

het kader van de wettelijke taak om Gezondheidsonderzoek na Ram-

regionaal samen mee aan de slag.

pen (GOR) uit te voeren. Eind 2023 is de reguliere Gezondheidsmonitor

Zowel vanuit Rijk van Nijmegen als Regio Rivierenland heeft de GGD in

Jeugd uitgevoerd bij alle vo- en vso-scholen; de data worden in 2024

2023 de opdracht gekregen om de gemeenten te ondersteunen bij de

gepresenteerd.

verschillende opgaven vanuit het GALA en het IZA. We zijn volop aan de slag gegaan om een start te maken met deze beide opdrachten. Deels uit reguliere tijd en deels met extra formatie.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

12 / 40

JAARVERSLAG 2023

In 2023 is input geleverd voor de regiobeelden en gestart met het geven

Deelname Gezonde School (GS) per gemeente

van feedback op de lokale GALA-plannen. Daarnaast zijn over de 5

Gemeente

Gezonde

GS-aanpak

Was GS

School

ketenaanpakken adviezen geschreven en gedeeld met alle gemeenten.

scholen/ gemeente

Berg en Dal

4

6

WIJK- OF GEMEENTEGERICHTE AANPAK

Beuningen

0

0

0

9

Alle gemeenten hebben een eigen uitvoeringsplan gezondheidsbevor-

Buren

5

1

2

14

dering met daarin beschreven waar de gezondheidsmakelaars ‘School

Culemborg

3

3

5

19

en Jeugd’ en ‘Volwassenen’ zich op inzetten. Deze plannen zijn opge-

Druten

1

4

0

11

steld en uitgevoerd en sluiten aan bij het lokale gezondheidsbeleid en/

Heumen

2

1

0

7

of preventieakkoord. De keuzes waarop de gezondheidsmakelaars hun

Maasdriel

2

1

3

11

tijd inzetten, zijn in samenspraak met gemeenten gemaakt. De voort-

Neder-Betuwe

3

0

2

19

gang is tussentijds besproken en aan het eind van het jaar geëvalueerd.

Nijmegen

25

15

6

84

In het gemeentelijke uitvoeringsplan is beschreven wat de beoogde en

Tiel

6

11

0

27

behaalde resultaten per project zijn met de inzet van de gezondheids­

West Betuwe

7

2

2

37

makelaars.

West Maas en Waal

2

1

1

13

Wijchen

1

1

0

17

GEZONDE SCHOOL In totaal 63 scholen hebben minimaal één geldig themacertificaat en mogen zich een Gezonde School noemen. Nog eens 51 scholen werken volgens de Gezonde School-aanpak. Naast deze scholen zijn er ook

20

Zaltbommel

2

5

0

21

Totaal

63

51

21

309

GGD Gelderland-Zuid t.a.v. het landelijk cijfer

scholen die (zelfstandig) werken aan een Gezonde School zonder

Gezonde School

GS-aanpak

Was GS

gebruik te maken van een themacertificaat of een stimuleringsrege-

Landelijk %

17%

13%

5%

ling. Er zijn 21 scholen die het themacertificaat hadden, maar niet

GGD GZ %

20%

16%

7%

Gezonde School

GS-aanpak

Was GS

verlengd hebben. Zij gaan wel door met de Gezonde School-aanpak. De meeste themacertificaten zijn uitgegeven voor het thema sport en

De verdeling van onze inzet naar type school

bewegen (28), gevolgd door het thema welbevinden (26), voeding (23), relaties en seksualiteit (15) en milieu (3). Ter ondersteuning zijn

PO

46

24

14

10 nieuwsbrieven Gezonde School naar de scholen gegaan en twee

SO

8

8

2

specials met de thema’s ‘Moestuinen’ en ‘Water & Food’. Daarnaast is

VO

5

16

5

veel informatie beschikbaar op www.gezondeschoolgelderlandzuid.nl

MBO

4

3

0

en onze LinkedIn-pagina.

Totaal

63

51

21

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

13 / 40

JAARVERSLAG 2023

STIMULERINGSREGELINGEN Scholen kunnen ondersteuning aanvragen bij het werken aan de Gezonde School. Dit jaar konden de scholen zich inschrijven op de regelingen Ondersteuningsaanbod Gezonde School, stimuleringsregeling Gezonde relaties en seksualiteit, Gezond en veilig werken en Lekker naar buiten. Voor schooljaar 2023-2024 hebben 41 scholen financiële steun aangevraagd om te werken aan een Gezonde School. 33 scholen kregen de steun: 18 po-scholen, vijf so-scholen, vier vo-scholen en zes mbo-locaties. Vooral scholen met kwetsbare leerlingen hebben voorrang gekregen bij de toekenning. Daarnaast hebben 20 scholen een stimuleringsbijdrage gevraagd voor het thema Gezonde relaties en seksualiteit. Negen scholen kregen de bijdrage vanwege de selectiecriteria en overschrijving in de aanvragen. Nog eens 11 scholen hebben een toekenning ontvangen voor een stimuleringsbijdrage ‘Lekker naar buiten’ (van Jong leren Eten). De stimuleringsregeling Veilig en Gezond werken is opgezet om mbo-scholen een impuls te geven om structurele aandacht te geven aan gezond en veilig werken. Het ROC Nijmegen is met de bijdrage

mentatie van deze ketenaanpak wordt in bijna iedere gemeente inzet

aan de slag gegaan met de gezondheidsmakelaar en een arbo-

van de gezondheidsmakelaar gevraagd. In 2023 is de handreiking over

deskundige.

Valpreventie aangepast aan de huidige stand van zaken.

KETENAANPAK VALPREVENTIE Sinds 2010 werkt de GGD aan een integrale aanpak valpreventie. In

KENNISINFRASTRUCTUUR GEZONDHEIDSBEVORDERING EN PREVENTIE

diverse gemeenten c.q. stadsdelen zijn multidisciplinaire werkgroepen

In 2023 is het landelijke project ter versterking van de kennisinfra-

valpreventie actief. Vanwege landelijke ontwikkelingen is dit thema

structuur gestart. Dit 2-jarig project wordt uitgevoerd vanuit de GGD

actueel. Gemeenten willen veel mensen bereiken met valrisicotesten,

en academische werkplaats publieke gezondheid (AWPG) AMPHI. In

valanalyses en valpreventief aanbod, terwijl dit aanbod nog niet overal

dit project werken alle AWPG-en in Nederland, VWS, RIVM, VNG, ZN,

beschikbaar of laagdrempelig toegankelijk is en de ketensamen-

ZonMw, kennisinstellingen en de GGD’en samen. In 2023 is een leer-

werking vaak nog op gang moet komen. Voor opschaling en imple-

netwerk voor GGD-medewerkers opgezet om de kennis- en advies-

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

14 / 40

JAARVERSLAG 2023

functie van de GGD te versterken. Zo is iedere GGD in staat om goed te kunnen adviseren over de implementatie van de ketenaanpakken benoemd in het GALA, om de evaluatie en monitoring zo goed mogelijk vorm te geven. En te helpen bij de totstandkoming van regionale samenwerkingsafspraken voor het IZA.

AMPHI Integraal Gezondheidsbeleid Academische werkplaats Publieke Gezond-

Een aantal in 2023 bereikte resultaten:

delijk 2-jarig project, zie beschrijving

heid AMPHI is een samenwerkingsverband

• Benoeming van Gerdine Fransen tot bij-

elders), LeefstijlVersterkt: Versterken

tussen Radboudumc afdeling Eerstelijns­

zonder hoogleraar Populatiegerichte

van leefstijladvisering (ZonMw, promo-

genees­kunde, meerdere GGD’en en

preventie. Deze leerstoel is mede moge-

tietraject, gestart november 2023),

gemeenten. Ze doen praktijk- en beleids-

lijk gemaakt door GGD Gelderland-Zuid.

Samen voor een gezondere Leefomge­

gericht onderzoek op het gebied van

• De promotie van jeugdarts Emilie Ruiter

ving Nijmegen (ZonMw, gehonoreerd in

Infectieziektebestrijding en Integraal

op een proefschrift over het versterken

2023, start 1 maart 2024, voor 16 maan-

Gezondheidsbeleid. Daarnaast geven ze

van opvoedvaardigheden ter preventie

den), Gezinspanel Wijchen: adviesgroep

van overgewicht bij kinderen.

van ouders met een laag inkomen (FNO

onderwijs aan studenten en professionals en begeleiden artsen in opleiding tot arts

• 3 wetenschappelijke publicaties en een

zorg voor kansen, gehonoreerd, start in

(AIOS) maatschappij en gezondheid bij

hoofdstuk geschreven in een handboek

2024), MonitorPlus: De impact van

hun wetenschappelijke stage. AMPHI IGB

over sekseverschillen in gezondheids-

COVID-19 onder laaggeletterden en

werkt aan 6 verschillende onderzoekslij-

bevordering.

mensen met een LVB (ZonMw, vervolg-

nen: Kansrijk opgroeien, Vitaal ouder wor-

• Honorering van 4 subsidieaanvragen en

den, Gezonde leefomgeving, Inwoner­

de start van de projecten Versterking

participatie en burgerwetenschap, Lerend

kennisinfrastructuur Gezondheids­

monitoren en Preventie in de zorg.

bevordering en Preventie (ZonMw, lan-

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

subsidie gehonoreerd).

INHOUDSOPGAVE

15 / 40

JAARVERSLAG 2023

1.4 Jeugdgezondheidszorg

Dat betekent dat alle 6- en 11-jarigen worden uitgenodigd voor een gezondheidsonderzoek.

De afdeling Jeugdgezondheidszorg (JGZ) biedt preventieve gezondheidszorg aan baby’s, peuters, kinderen en jongeren in de schoolgaande leeftijd (0-18 jaar). Het doel van de JGZ is de ontwikkeling en opvoeding van kinderen te volgen en zo vroeg mogelijk ondersteuning te bieden wanneer dat nodig is. Goede samenwerking met ouders en met anderen uit de omgeving van het kind is hierbij heel belangrijk. Zo willen we problemen op latere leeftijd voorkómen.

Voor de verschillende groepen niet-schoolgaande kinderen maken we beleid. In 2023 hebben we ingezoomd op de meest kwetsbare groep kinderen. Het Landelijk Professioneel Kader (LPK) van de JGZ is in 2023 geactualiseerd. Het geactualiseerde LPK legt veel meer nadruk op impactvolle preventie en ‘samen beslissen’ met ouders of jongere. Medewerkers gaan uit van de eigen professionele inschatting én de behoefte van de klant en veel minder van protocollen en richtlijnen. Binnen onze JGZ besteden we aandacht aan de doorontwikkeling van de LPK-koers. We zetten steeds meer in op normaliseren, opvoedonzekerheid

UITVOERING BASISPAKKET 0-18 JAAR

wegnemen en meedenken over oplossingen die vóór jeugdzorgoplos-

De achterstanden aan gezondheidsonderzoeken, opgelopen door

singen liggen.

coronamaatregelen en krapte op de arbeidsmarkt, zijn weggewerkt. Ouders van scholen waar onze vragenlijsten goed ingevuld worden,

RISICOSIGNALERING 0-18 JAAR

konden nu zelf aangeven of en welke onderzoeken zij wensten. Bij

In samenwerking met het Radboudumc is de EPDS (Edinburgh Postna-

19% van alle kinderen die we in 2023 moesten zien voor het Gezond-

tal Depression Scale) vragenlijst geïntroduceerd. Deze screening is

heidsonderzoek 6 of 11 jaar hebben wij dit toegepast. De scholen met

bedoeld om jonge ouders met een postpartum depressie te signaleren.

meer kwetsbare leerlingen hebben het standaardaanbod gekregen.

10% van de jonge ouders heeft hiermee te maken. De JGZ bespreekt de uitkomst en verwijst door naar de juiste zorg. Medewerkers zijn in

Contactmomenten JGZ1 Standaard Zorg op indicatie 3 Contact derden

4

september 2023 in deze werkwijze geschoold. Gesprekken over gevoe0-4 jaar

4-18 jaar

18+2

42.552

20.253

10

23.658

23.543

783

De vragenlijst in het Voortgezet Onderwijs is overzichtelijker en

7.891

11.218

249

gebruiksvriendelijker gemaakt. Jongeren krijgen de keuze om vragen

1. Alle zorg aan jeugdigen, wonend en/of schoolgaand in werkgebied Gelderland-Zuid. 2. Jeugdgezondheidszorg op VO of ROC en Prenatale zorg. 3. Extra contactmomenten op verzoek van ouders, school of JGZ, inclusief maatwerk en prenatale zorg. Groepsvaccinaties en inhaalvaccinaties zijn niet meegerekend. 4. Overleg met andere zorgverleners ten bate van de jeugdige.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

lens na de geboorte voorkomen zwaardere zorg.

over wat ze van hun leven en hun thuissituatie vinden per e-mail of in een gesprek te beantwoorden. Hierdoor wordt de gezondheidscheck efficiënter uitgevoerd.

INHOUDSOPGAVE

16 / 40

JAARVERSLAG 2023

In 2023 is een project gestart om de methode STORM te gebruiken in

Vaccinatiegraad 2022-20231

het Voortgezet Onderwijs. STORM (Strong Teens and Resilient Minds)

Nederland

is een methode die tijdig mentale klachten signaleert bij jongeren ter voorkoming van zelfmoord. Er lopen onderhandelingen met betrokken partijen over licenties, overeenkomsten en voorwaarden. Verpleegkundigen zijn betrokken bij het ontwerp van het werkproces. De start van de STORM-aanpak staat gepland voor september 2024. Medewerkers zijn geschoold over interne afstemming tussen JGZ en

Gelderland-Zuid

2022

2023

2022

2023

66,0%

64,0%

75%

72,0%

Zuigelingen

91,3%

90,6%

88,7%

89,3%

Kleuters

92,0%

91,2%

89,6%

90,1%

Schoolkinderen

88,9%

89,7%

87,3%

89,7%

22 wekenprik 0-12 jaar

Veilig Thuis bij het opvragen van informatie in gevallen van kinder-

12-18 jaar

mishandeling. Recente aanpassingen in de meldcode worden GGD-

HPV

63,1%

66,4%

69,5%

68,7%

breed doorgevoerd. Het uiteindelijke doel is zorgvuldig handelen bij

MenACWY

86,5%

85,3%

88,7%

85,9%

(vermoedens van) kindermishandeling.

GEZAMENLIJK INSCHATTEN ZORGBEHOEFTE (GIZ) De GIZ-methodiek (GIZ = Gezamenlijk Inschatten Zorgbehoefte) wordt

1. Opkomst RVP vaccinaties . Zuigelingen: volledige deelname op 2-jarige leeftijd. Kleuters: D(K)TP gerevaccineerd op 5-jarige leeftijd. Schoolkinderen volledig D(K)TP gevaccineerd op 10-jarige leeftijd. HPV meisjes volledig gevaccineerd bij 14 jaar en MenACWY volledig gevaccineerd bij 15 jaar. Cijfers RIVM 2021 en 2022.

gebruikt voor de hele doelgroep 0-18 jaar. Professionals gaan volgens de GIZ-driehoek met ouders en leerlingen in gesprek over wat goed

De griepprik tijdens de zwangerschap is als nieuw aanbod geïmple-

gaat en waarvoor professionele hulp (binnen het eigen netwerk)

menteerd. De prik wordt – in overleg met JGZ – gegeven door het

gevonden kan worden. De GIZ-methodiek is in 2023 standaard opge-

team Reizigers en Vaccinaties. Baby’s hebben hierdoor minder kans om

nomen in het interne scholingsaanbod. Nieuwe medewerkers worden

griep te krijgen.

zo snel mogelijk na indiensttreding geschoold in GIZ.

De implementatie van het ROTA-vaccin ligt op koers. Kinderen geboren vanaf 1-1-2024 komen in aanmerking voor dit druppel-vaccin dat

UITVOERING RIJKSVACCINATIEPROGRAMMA

oraal wordt toegediend. Medewerkers zijn in 2023 geschoold en de

De vaccinatiegraad voor de 0-12 jarigen is iets hoger dan vorig jaar.

werkprocessen zijn hierop aangepast.

Ouders van jonge kinderen denken positiever over vaccinaties. De JGZ besteedt ook veel aandacht aan de vaccinatiegesprekken. De vaccina-

TRAINING OMGAAN MET PRIKANGST

tiegraad voor de 12-18 jarigen is iets lager. Misschien komt dat doordat

In het voorjaar van 2023 heeft een groep verpleegkundigen van JGZ en

sinds 2022 expliciete toestemming (informed consent) van ouders en

team Reizigers en Vaccinaties tijdens een training geleerd om angst,

jongeren gevraagd en geregistreerd moet worden. Landelijk is de

pijn en stress rondom vaccinaties te verminderen en comfort te verho-

vaccinatiegraad in deze doelgroep nog lager.

gen. Dat kan met positief, helpend taalgebruik en met afleidingstech-

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

17 / 40

JAARVERSLAG 2023

nieken. Deze vaardigheden waren meteen inzetbaar in de praktijk

BEGELEIDING KWETSBARE ZWANGEREN

tijdens de groepsvaccinaties bij kinderen met prikangst, de inhaal-

Vanuit het programma Kansrijke Start voerde de JGZ 65 intakegesprek-

spreekuren en reizigersspreekuren en bleken een waardevolle aanvul-

ken tijdens een prenataal huisbezoek bij ouders in een kwetsbare

ling op de al aanwezige kennis.

situatie. Er waren nog 24 vervolggesprekken. Het aantal aanmeldingen in 2023 viel tegen, ook landelijk. Daarom verstevigde de GGD de

VERBETERING GROEPSVACCINATIES

samenwerking met verwijzers, zoals het VSV (Verloskundig Samen-

In 2023 is gekeken naar een andere opzet van de groepsvaccinaties.

werkingsverband) en tweedelijns verloskundigen. Vanuit de prenatale

Vanaf 2024 worden deze beter verspreid over het jaar en kleinschaliger

huisbezoeken kan de interventie Voorzorg of VHT (Video Home

georganiseerd. Dit is klantvriendelijker en heeft ook voordelen voor de

Training) gestart worden. Bij 102 gezinnen hebben de video home

personele inzet. Bijkomend voordeel is dat hiermee de kosten en de

trainers een intakegesprek gedaan en daarna zijn er nog 278 vervolg-

risico’s op fouten afnemen.

contacten geweest.

WELBEVINDEN BASISSCHOOLKINDEREN De Gezonde Podcast kreeg in 2023 een tweede seizoen. Aflevering 1 van dit seizoen is 163 keer beluisterd; aflevering 2 is 242 keer afgespeeld. Ditmaal ging het over de onderwerpen ‘echtscheiding’ en ‘prestatiedrang en sociale druk’. De podcast – gemaakt vóór en dóór ouders en professionals – helpt om meer aandacht te geven aan het welbevinden en de mentale gezondheid van basisschoolkinderen.

AANDACHT VOOR BETER CONTACT In 2023 is de communicatie van de JGZ met ouders en basisscholen aangepast. De brieven en factsheets zijn meer uitnodigend geschreven en op samenwerking gericht. Hierdoor hopen we op een grotere betrokkenheid en opkomst bij de spreekuren van de jeugdarts en de jeugdverpleegkundige, waardoor we ouders nog meer naar behoefte kunnen adviseren en ondersteunen. Het contact tussen professional en cliënt wordt steeds belangrijker. Daarom heeft de JGZ dit jaar geïnvesteerd in workshops en scholingen gericht op basishouding en communicatie van de professional.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

18 / 40

JAARVERSLAG 2023

Voorzorg is een intensief begeleidingstraject voor kwetsbare jonge

Daarnaast zijn op managementniveau de banden aangehaald met

vrouwen die zwanger zijn van hun eerste kindje. Het doel is om deze

Santé Partners, die in de regio Rivierenland de zorg voor de 0-4 jarigen

kinderen gezond, veilig en kansrijk te laten opgroeien en een goede

uitvoert.

hechtingsrelatie tussen ouder(s) en kind tot stand te laten komen. In

Met onze deelname aan diverse overleggen leverden we als JGZ een

2023 kregen 10 gezinnen Voorzorg-ondersteuning. Uit onderzoek

bijdrage aan het verbinden van het sociaal domein met de medische

blijkt dat Voorzorg heeft geleid tot mooie resultaten bij deze groep

wereld. Voorbeelden zijn: overleg tussen jeugdartsen en kinderartsen,

zwangeren en tot forse kostenbesparing op maatschappelijk gebied.

overleg Netwerk Jonge Kind (Nijmegen), werkgroep mentale weer-

Moeders geven langer borstvoeding, roken minder en er worden min-

baarheid (Nijmegen) en het Transit-project Amalia Kinderziekenhuis.

der vaak kinderen uit huis geplaatst. Voorzorg is niet ingekocht door alle gemeenten. VoorZorg is in wetenschappelijk onderzoek effectief

NETWERKVERSTERKING SCHOLEN

gebleken in het terugdringen van kindermishandeling en huiselijk

Multidisciplinaire overleggen (MDO) met o.a. JGZ en scholen zijn van

geweld en in het bevorderen van een gezonde leefstijl. Voorzorg is

grote waarde om zorgkinderen in beeld te krijgen en houden. Door de

kosteneffectief.

pilot aanpak schoolverzuim werd er steeds meer gebruik gemaakt van MDO’s, naar tevredenheid van scholen, ouders, JGZ en leerplicht. Ook

ONDERSTEUNING OPVOEDING EN OUDERSCHAP

in schooljaar 2022-2023 organiseerde JGZ – vaak samen met de

De JGZ volgt de groei en ontwikkeling van alle kinderen in die eerste

gezondheidsmakelaar School en Jeugd – een jaargesprek met alle

1000 dagen als onderdeel van het Basispakket Preventie. We besteden

scholen om de samenwerking te versterken en vragen en behoeften

meer en kwalitatief betere aandacht aan de sociale, mentale en fysieke

van de school op te halen. In het jaargesprek brachten de medewer-

omstandigheden van (aanstaande) kwetsbare gezinnen. Zo kunnen de

kers van de GGD onze werkwijze, aanbod en nieuwe ontwikkelingen

kansen voor baby’s en peuters worden vergroot en problemen worden

onder de aandacht.

voorkomen. Versterking in de eerste 1000 dagen dringt gezondheidsverschillen terug en vergroot maatschappelijke baten.

ACTIEVE SAMENWERKING MET GEMEENTEN

De JGZ stimuleerde ouders om het GroeiGids platform te gebruiken

De integrale ketenaanpak voor kinderen op gezond gewicht kreeg

(website, GroeiGids app & ouderchat). Ouders ontvangen zo

vorm in pilots (Culemborg en Nijmegen) met de afdeling Gezond Leven

opvoedondersteuning met goedgekeurde informatie. We zagen dat

als projectleider. Vanwege de IZA en GALA-akkoorden nam de vraag

ouders steeds meer gebruik maken van dit digitale aanbod.

vanuit andere gemeenten toe. Ook het onderwerp ‘armoede’ kreeg regionaal veel aandacht. In maart

NETWERKVERSTERKING KETENPARTNERS

2023 is een symposium georganiseerd samen met Bindkracht10 en

De JGZ zit in het bestuur en in diverse werkgroepen van het Verloskun-

gemeente Nijmegen. Alle aanwezigen kregen een ‘Routekaart Geld-

dig Samenwerkingsverband Nijmegen (VSV Samen) en speelt zo een

zorgen’ voor gemeente Nijmegen en de regiogemeenten, met contact-

actieve rol in de multidisciplinaire samenwerking en agendasetting.

gegevens per gemeente. JGZ werkt nu ook vaker samen met Stichting

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

19 / 40

JAARVERSLAG 2023

Leergeld, omdat zij hun doelgroep hebben uitgebreid naar 0-4 jarigen.

In 2023 is de JGZ-zorg op AZC Nijmegen en crisisnoodopvang-locaties

Vanuit de gemeente Nijmegen is het netwerk Jonge Kind gestart. JGZ,

in het werkgebied van GGD Gelderland-Zuid gecontinueerd. Dit ging

buurtteams, kinderopvang, integrale vroeghulp en het samenwer-

om preventieve gezondheidszorg aan baby’s en kinderen (0-18 jaar):

kingsverband van scholen en zorgpartijen sluiten hierbij aan. Doel is

verpleegkundige intake, medisch onderzoek, vaccinaties en reguliere

om elkaar goed te blijven vinden, elkaar te informeren en van elkaars

contactmomenten. Dit aanbod is ook uitgevoerd bij de Oekraïense

expertise gebruik te maken.

(vluchtelingen)kinderen. Er is een starterspakket met voorlichtingsmateriaal voor de locatie-

NIEUWVESTIGERS EN OEKRAÏENSE (VLUCHTELINGEN-) KINDEREN

managers (crisis)noodopvang (C)NO ontwikkeld, zodat zij weten wie

JGZ voerde voortdurend overleg over JGZ-taken met doelgroep-

groepen nieuwkomers zijn in kaart gebracht.

waarvoor verantwoordelijk is. De financiële stromen en de diverse

specifieke ketenpartners van AZC Nijmegen en nieuwkomers. Dit zijn het COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) en werkinhoudelijke

MONITORING EN BRUIKBARE GEGEVENS OPHALEN

partners als GZA (huisartsenzorg voor asielzoekers), Bindkracht10 en

In 2023 is de Gezondheidsmonitor Jeugd uitgevoerd. De afdeling JGZ

scholen.

trekt hierbij samen op met de afdeling Gezond Leven. De gezondheid werd in brede zin uitgevraagd. Het welbevinden bij kinderen en jonge-

JGZ-zorg Oekraïense kinderen

ren is landelijk een groot aandachtspunt. Resultaten uit de monitor

Kinderen 0-4 jaar

Juni 2023

December 2023

Gezien1

32 (73%)

53 (91%)

Niet gezien

11 (25 %)

1 (2 %)

1 (2 %)

4 (7%)

Sinds oktober 2023 kunnen registratiecijfers niet meer op de gebruike-

Totaal

44 (100%)

58 (100%)

lijke manier uit het Digitaal Kinddossier gehaald worden. Er vindt een

Kinderen 4-18 jaar 2

Juni 2023*

December 2023

Gezien1

124 (17%)

248 (33%)

Niet gezien

626 (83 %)

503(67%)

0 (0%)

4 (-%)

750 (100%)

755 (100%)

Zorg geweigerd

Zorg geweigerd Totaal

worden bekend in 2024. Dan vindt er ook terugkoppeling plaats naar scholen en gemeenten.

overgang plaats naar een nieuw systeem. Dat kan betekenen dat bij een verzoek registratiecijfers (nog) niet of minder snel opgeleverd kunnen worden.

1. Gezien houdt in dat deze kinderen de nieuwvestigers-intake en/of aangewezen zorg hebben gehad. 2. De nieuwvestigers-intake wordt niet standaard door de JGZ afgenomen bij Oekraïense 4+ kinderen. Dit is vanwege het lage gezondheidsrisico. De Oekraïense 4+ kinderen worden meegenomen in het reguliere leeftijds-afhankelijke JGZ-aanbod op het basis- en voortgezet onderwijs.

HOOFDSTUK 1 / WETTELIJKE TAKEN OPGEDRAGEN AAN DE GGD

INHOUDSOPGAVE

20 / 40

JAARVERSLAG 2023

HOOFDSTUK 2

Wettelijke take beleidsmatig b bij de GGD HOOFDSTUK 2

Wettelijke taken beleidsmatig belegd bij de GGD INHOUDSOPGAVE

21 / 40

21 / 11

JAARVERSLAG 2023

2.1 Algemene Gezondheidszorg De afdeling Algemene Gezondheidszorg (AGZ) combineert de volgende taakgebieden: het voorkómen en bestrijden van infectieziekten en tuberculose, reisvaccinaties, seksuele gezondheidszorg, technische hygiënezorg, forensische geneeskunde en medische milieukunde. Ook het toezicht op kinderopvang en de kwaliteit van de Wmo-ondersteuning zijn taken van de afdeling AGZ.

Signaalgestuurd toezicht Wmo-toezicht heeft in 2023 over 41 aanbieders signalen ontvangen, waarvoor onderzoeksverkenningen zijn uitgevoerd. Er zijn 6 signaalge­ stuurde onderzoeken uitgevoerd en afgerond. Daarnaast zijn er 4 her­ toetsen gedaan waarvan er 3 zijn afgerond. De rapporten van afgeronde onderzoeken zijn te lezen op de website van GGD Gelderland-Zuid. Centrumgemeente Nijmegen heeft de GGD voor de jaren 2022 tot en met 2024 subsidie verleend voor het inlopen van de achterstand van het signaalgestuurde toezicht. Deze achterstand bij het uitvoeren van onderzoeksverkenningen is in 2023 ingelopen. De achterstand in het

TOEZICHT WMO

uitvoeren van de signaalgestuurde onderzoeken is nog niet ingelopen. Wmo-toezicht heeft meer zicht gekregen op wat er structureel nodig is

Toezicht naar aanleiding van calamiteiten en geweldsincidenten

om het Wmo-toezicht op een kwalitatief goede manier te kunnen uit-

In 2023 heeft het Wmo-toezicht 33 meldingen van calamiteiten en

een vertegenwoordiging van de regio, een voorstel met scenario’s uit-

geweldsincidenten ontvangen. Het gaat om meldingen van zorginstel-

gewerkt. Dat wordt in 2024 besproken met alle gemeenten.

voeren vanaf 2025. In het najaar van 2023 is daarvoor, in overleg met

lingen die een kwetsbare groep zorgvragers in wonen/zorg ondersteunen. De stijging van het aantal meldingen, die in 2022 is gestart

FORENSISCHE GENEESKUNDE

(26 meldingen in 2022), zet daarmee door in 2023. Dit is voornamelijk

In 2023 zijn er verschillende ontwikkelingen geweest binnen de forensi-

te verklaren doordat Wmo-toezicht vanaf 2022 heeft geïnvesteerd in

sche geneeskunde. Vanwege een aanhoudend tekort van forensisch

het beter bekendmaken van de wettelijke meldplicht in de keten.

artsen is de dienstverlening erg kwetsbaar. Met als gevolg een potenti-

Het is goed dat de zorgaanbieders steeds beter weten dat ze moeten

eel scenario waarbij inzet van artsen niet meer gegarandeerd kon wor-

melden, zodat gemeenten meer zicht krijgen op de kwaliteit van de

den, een zogenaamde ‘code zwart’. Dat gold voor de regio Gelderland-

geboden ondersteuning. Daarnaast vergroot het onderzoek door

Zuid en andere regio’s binnen de Kring Oost Nederland (KON). Om de

Wmo-toezicht het leereffect bij zorgaanbieders.

kwetsbaarheid te ondervangen is geprobeerd om in KON-verband (met

Van de 33 meldingen hebben er 20 geleid tot een onderzoek. Hiervan

5 GGD’en) een regionaal centrum voor forensische geneeskunde op te

lopen er nog 14 door in 2024. De overige meldingen konden na voor-

zetten. Dit is niet gelukt; het leidde niet tot een goede business case.

onderzoek worden afgehandeld.

Om de inzet van artsen te kunnen garanderen zijn Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden en GGD Gelderland-Zuid een samenwerking gestart. Deze samenwerking werkt wel. Zo hebben we een ‘code zwart’ situatie (tot nog toe) kunnen voorkomen.

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD

INHOUDSOPGAVE

22 / 40

JAARVERSLAG 2023

2.2 Bijzondere Zorg Onder Bijzondere Zorg vallen het Meldpunt Bijzondere Zorg en de Centrale Toegang Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang (BW/MO). Meldpunt Bijzondere Zorg (MBZ) biedt ondersteuning aan sociaal kwetsbare mensen die niet direct om zorg vragen, maar deze wel nodig hebben (OGGZ-doelgroep). Samen met partners in het sociale domein brengen we de hulp voor deze mensen zo snel mogelijk op gang. De Centrale Toegang BW/MO brengt na een melding de persoonlijke situatie in beeld (onderzoek) en geeft breed advies over een passende woonvoorziening of opvang met begeleiding. In het productenboek Bijzondere Zorg wordt toegelicht wat de werkzaamheden inhouden.

Aantal trajecten Meldpunt Bijzondere Zorg Consultatie en advies

1.021

Bijzondere Zorg-trajecten

508

Interventieteam-trajecten

188

Begeleide Herkansing

13

PSHi

1

8

Housing First 2

32

Praktijk Buitenzorg

112

Nazorg Ex-gedetineerden

27

Wvggz

36

Wijk GGD

88

Totaal

2.033

1. Bieden van PsychoSociale Hulpverlening bij incidenten 2. Aantal aanmeldingen nieuwe kandidaten

INTERVENTIETEAM Het Interventieteam (IVT) Nijmegen sluit regelmatig aan bij een over-

MELDPUNT BIJZONDERE ZORG

leg van het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ) om te adviseren bij

Van 2018 tot en met 2022 is het aantal trajecten dat MBZ uitvoert,

zorgelijke casussen. Het doel is om patiënten sneller de juiste hulp te

gestegen. MBZ heeft in 2023 deelgenomen aan een gemeentelijke

bieden. En zo weet het CWZ beter wanneer er een melding bij MBZ

werkgroep om deze stijging te analyseren. Naar aanleiding daarvan

kan worden gedaan. In 2023 heeft het IVT bij 5 casussen advies gege-

hebben MBZ en alle gemeenten regionale samenwerkingsafspraken

ven. Daarnaast heeft het CWZ 6 casussen overgedragen aan het IVT.

gemaakt. Het doel is om meldingen en casussen sneller op de juiste plek te krijgen, waardoor het aantal trajecten bij MBZ en de door-

WINTEROPVANG

looptijd ervan afnemen. De afspraken hebben in 2023 geleid tot

Om mensen die in de winter buiten slapen goed te kunnen helpen, is

kortere lijnen tussen de sociale teams en MBZ, waardoor de samen-

het belangrijk dat ze gezien worden. In het najaar van 2023 is er een

werking beter verloopt. In 2024 wordt gemonitord wat het effect van

meldformulier op de website van de GGD beschikbaar gekomen. Daar-

de afspraken is op het aantal trajecten.

mee kan iedereen eenvoudig melden als ze iemand buiten zien slapen. We hebben in 2023 al 45 meldingen ontvangen.

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD

INHOUDSOPGAVE

23 / 40

JAARVERSLAG 2023

Uniforme trajecten Meldpunt Bijzondere Zorg

Medewerkers van het IVT, MBZ en de Centrale toegang BW/MO gaan

Gemeente

Traject Bijzondere Zorg

Consultatie en advies

Berg en Dal

38

56

Beuningen

7

32

Buren

22

35

Culemborg

22

40

Druten

8

22

Heumen

11

23

Mook en Middelaar

2

5

Neder-Betuwe

15

16

Nijmegen

248

485

Tiel

43

93

West Betuwe

33

76

West Maas en Waal

16

25

Wijchen

30

64

4

30

Buiten regio

1

bij lage gevoelstemperaturen dagelijks op pad om mensen die buiten

Geen gemeente ingevuld

slapen te (be)zoeken. Ze bieden deze mensen eten, drinken en warme/

Totaal

2

9

19

508

1.021

droge kleren of sheltersuits. Ook wijzen ze hen op de extra opvangmogelijkheden in de regio en stimuleren hen om bij lage temperaturen naar binnen te gaan.

1. Vaak personen die volgens BRP zijn ingeschreven in een andere regio, maar verblijven of zwerven in regio Gelderland-Zuid. 2. Bijvoorbeeld dak- of thuisloos en anonieme melding.

WET VERPLICHTE GGZ MBZ heeft met verschillende netwerkpartners werkafspraken gemaakt voor de mensen die tussen de Wet Zorg en Dwang (WZD) en de Wet verplichte ggz (Wvggz) vallen. Dit zijn bijvoorbeeld mensen met een licht verstandelijke beperking en een verslaving. Het doel van deze werkafspraken is om sneller de juiste hulp te kunnen bieden. De scheiding van wetten blijft lastig in de praktijk, maar de netwerkpartners weten elkaar nu sneller te vinden bij deze casussen.

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD

INHOUDSOPGAVE

24 / 40

JAARVERSLAG 2023

2.3 Veilig Thuis Veilig Thuis is het advies- en meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling. Iedereen kan bij Veilig Thuis terecht. In dringende situaties ook buiten kantoortijd. Iemand die belt, adviseren wij over de te nemen stappen. Veiligheid staat hierbij centraal. We dragen een melding over aan de betrokken hulpverlening of het wijkteam. Zo nodig stellen we veiligheidsvoorwaarden op, doen onderzoek en blijven we monitoren.

Diensten Veilig Thuis 2022

2023

+/- %

Adviezen

7.530

6.939

-8%

Meldingen

2.901

2.694

-7%

Overdrachten

2.252

2.105

-7%

Voorwaarden & Vervolg

326

281

-14%

Onderzoek

197

215

+9%

BETER VINDBAAR We hebben in 2023 gezorgd voor nieuwe content op onze website Veiligthuisgelderlandzuid.nl en onze eigen LinkedIn pagina (al 446 volgers) is gelanceerd. Hierop wordt regelmatig informatie gepost over uiteenlopende VT-onderwerpen, zoals voorlichting, seminars, landelijke voorlichtingscampagnes, de week tegen kindermishandeling, vacatures, enzovoort.

VERSCHUIVINGEN IN AANTAL MELDINGEN EN ADVIEZEN

VERSTERKEN LOKALE VELD

In de begroting van 2023 zijn we uitgegaan van een stabilisatie van de

Dit is een continu ontwikkelpunt in onze regio en het moet worden

groei van het aantal meldingen. In de praktijk is het aantal meldingen

afgestemd met alle ketenpartners. Op dit moment wordt niet overal

in 2023 met 10 procent gedaald ten opzichte van 2022.

hetzelfde taxatie-instrument gebruikt. Veel wijkteams gebruiken nog

Verder was het uitgangspunt in de begroting een verdubbeling van het

geen taxatie-instrument; ze zijn nog niet zover. Veilig Thuis maakt

aantal meldingen in het onderwijs ten opzichte van 2021 door betere

gebruik van het landelijk voor Veilig Thuis ontwikkelde taxatie-

bekendheid in het onderwijs. In de praktijk is ten opzichte van 2021 een

instrument.

toename van slechts 28 procent gerealiseerd.

Veilig Thuis investeerde ook in 2023 in voorlichting en uitleg van onze

In de begroting is uitgegaan van een toename van het aantal adviezen.

werkwijze bij wijkteams en andere professionals. De leerbijeenkom-

In de praktijk is het aantal adviezen in 2023 gedaald met 8 procent.

sten met de sociale wijkteams helpen hier erg bij. Verder heeft ieder

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD

INHOUDSOPGAVE

25 / 40

JAARVERSLAG 2023

wijkteam een vast contactpersoon bij Veilig Thuis. Deze vaste contact-

listen. Het Team Toegang pakt alle binnenkomende telefoontjes en

personen worden onder andere ingezet op het moment dat de wijk-

chatgesprekken op. Het Team Generalisten pakt een melding op, doet

teams hun expertise nodig hebben in een gesprek met direct betrokke-

waar nodig een vervolgdienst (Onderzoek of Voorwaarden & Vervolg)

nen. Bijvoorbeeld bij lastige casuïstiek of omdat het wijkteam

en monitort na de overdracht. Tegenwoordig werven we alleen nog

onvoldoende vertrouwen heeft om vanuit de eigen kennis en ervaring

generalisten.

een casus op te pakken.

We blijven intensief sturen op doorstroom en uitstroom. In het wekelijkse operationeel overleg, waarin alle functiegroepen zijn vertegen-

KWALITATIEF GOEDE DIENSTVERLENING

woordigd, maar ook in alle teamoverleggen en de 1-op-1 gesprekken

In 2022 zijn de proeftuinen in Nijmegen Dukenburg en Zaltbommel van

met de werkbegeleider of teammanager.

start gegaan. Veilig Thuis-medewerkers nemen hieraan pro-actief deel, ook in 2023. Alles is gericht op een betere dienstverlening voor de direct

ACTIE-OVERLEG MET POLITIE EN OM

betrokkenen waar veiligheidsissues spelen. Eind 2023 zijn de resultaten

In 2023 is de mogelijkheid voor het inzetten van het Actieoverleg

bemoedigend: de samenwerking tussen de verschillende organisaties

gecontinueerd. Hier stemmen we met Politie en Openbaar Ministerie

binnen de proeftuinen verloopt steeds beter, de onderlinge lijnen zijn

(OM) (en eventueel Raad voor de Kinderbescherming en Reclassering)

heel kort, mede omdat in tweetallen gewerkt wordt. De direct betrok-

complexe casuïstiek af. De netwerkpartners komen fysiek bij elkaar om

kenen ervaren een lage drempel binnen hun woonplaats of wijk.

de zaken met forse veiligheidsrisico’s te bespreken. Veiligheid voor de professional en voor andere betrokkenen staat centraal. We delen

WETTELIJKE TERMIJNEN WORDEN ONVOLDOENDE GEHAALD

informatie en maken een gezamenlijk plan van aanpak om de eerste

In 2023 zijn de werkvoorraden weer opgelopen en worden de wette-

interventies zo snel, adequaat en veilig mogelijk te laten verlopen.

lijke termijnen onvoldoende gehaald. Dit geldt voor de meldingen en onze diensten Onderzoek en Voorwaarden & Vervolg. Dit is overigens

SAMENWERKINGSVERBAND ZORG EN STRAF

een landelijk beeld; de meeste Veilig Thuis-organisaties zijn niet in

De ZSM-aanpak is bedoeld voor veelvoorkomende criminaliteit zoals

staat hun wettelijke termijnen te behalen. Oorzaken in onze regio zijn

(winkel)diefstal, vernieling, licht uitgaansgeweld of verduistering.

vertrek van collega’s in een krappe arbeidsmarkt, meer tijdsintensieve

Daarbij is snelheid belangrijk; daders en slachtoffers weten snel waar

trajecten door complexere casuïstiek (die meer vragen dan de norm­

ze aan toe zijn. Door de aanwezigheid van alle ketenpartners (waaron-

uren) en een hoog ziekteverzuim.

der het OM) op een ZSM-locatie wordt informatie-uitwisseling en samenwerking bevorderd. Wanneer alle relevante informatie beschik-

NIEUWE WERKWIJZE GENERALISTISCH WERKEN

baar is, kan de juiste beslissing snel worden genomen en kan het beste

Per 15 mei 2023 zijn we overgegaan naar de nieuwe werkwijze genera-

traject voor dader en slachtoffer worden gekozen. De ZSM-aanpak is

listisch werken. Deze is efficiënter: melders hoeven minder vaak hun

nog niet op regio Oost-niveau vormgegeven. Dit is een aandachtspunt

verhaal te doen. We werken met een Team Toegang en Team Genera-

voor 2024.

HOOFDSTUK 2 / WETTELIJKE TAKEN BELEIDSMATIG BELEGD BIJ DE GGD

INHOUDSOPGAVE

26 / 40

JAARVERSLAG 2023

HOOFDSTUK 3

Werkvelds opdrachte

HOOFDSTUK 3

Werkveldspecifieke opdrachten (facultatief) INHOUDSOPGAVE

27 / 40

27 / 11

JAARVERSLAG 2023

3.1 Programma Onderzoek,

Informatie en Advies (OIA) VERDIEPENDE KWALITATIEVE ONDERZOEKEN Het eerste GGD-panelonderzoek in 2023 was gericht op ‘dementievriendelijke gemeenten’. Uit het onderzoek blijkt dat inwoners het belangrijk vinden dat hun gemeente werkt aan een ‘dementievriendelijke gemeente’, maar vooral behoefte hebben aan informatie over dementie. Het vergroten van de bewustwording onder inwoners is een van de eerste stappen. Het resultaat staat gepubliceerd op gezondheidincijfers.ggdgelderlandzuid.nl. Er is een tweede panelonderzoek uitgevoerd met de 3 Gelderse GGD’en, GGD IJsselland en GGD Twente. Voor dit onderzoek werden sociale bezigheden van de panelleden in beeld gebracht. Denk aan actief zijn bij een vereniging en vrijwilligerswerk of mantelzorg doen. Het doel was om op te halen wat voor onze inwoners belangrijk is op dit vlak en hoe de ervaringen zijn. De data worden begin 2024 geanalyseerd.

HOOFDSTUK 3 / WERKVELDSPECIFIEKE OPDRACHTEN (FACULTATIEF)

INHOUDSOPGAVE

28 / 40

JAARVERSLAG 2023

3.2 Algemene Gezondheidszorg PROJECT VLUCHTELINGEN EN (ARBEIDS-)MIGRANTEN In 2023 is het project Vluchtelingen en (arbeids-)migranten gestart om een gecoördineerde aanpak voor deze doelgroep te organiseren. In 2023 lag de focus op de vluchtelingen (zowel Asielzoekers als Oekraïense ontheemden). De gemeenten zijn op de hoogte van de uitvoering van de publieke taken bij de vluchtelingen, waaronder JGZ, AGZ (THZ, IZB, TBC) en voorlichtingen. De zichtbaarheid van de GGD is vergroot, onder andere door de ontwikkeling van een startpakket met voorlichtingsmateriaal. In 2023 zijn er in totaal 60 gezondheidsvoorlichtingen gegeven bij vluchtelingen, waarvan 16 bij Oekraïense ontheemden en 44 bij Asielzoekers. Verder is de aanpak geprofessionaliseerd, onder andere met een draaiboek voor de opening van nieuwe locaties, voorlichtingsma-

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14249093/2