Collegevoorstel kennisnemen en reactie concept regio-arrangement Gelderse puzzel

Collegevoorstel Kennisnemen en reactie concept regio-arrangement Rivierenland Gelderse Puzzel Openbaar

Zaaknummer

:

779586

Datum

:

27 juni 2023

Portefeuillehouder

:

Wethouder Van Leeuwen

Inlichtingen bij

:

Zaltbommel, afdeling Leefomgeving ZBM , Martine M.C. Kriesch

Betrokkenheid raad

:

Embargodatum

:

Informeren via informatienota of brief aan de raad –

(indien van toepassing)

Voorstel 1. Kennis te nemen van het concept regio-arrangement Rivierenland Gelderse Puzzel 2. Uw reactie mee te geven aan de provincie Gelderland 3. Bijgaande concept raadsbrief te versturen na het PFO ruimte Regio Rivierenland op 29 juni Samenvatting De provincie heeft de opdracht van het rijk aangenomen om de grote transitieopgaven op het gebied van wonen, landelijk gebied, natuur & stikstof, energie en klimaat te versnellen en te integreren. Deze zoektocht heet het Gelderse Puzzel-proces. De provincie stelt samen met de waterschappen en gemeenten en regio hiervoor een regio-arrangement op. Het regio-arrangement is het eindproduct van de eerste – agenderende- fase van het Gelderse Puzzel-proces. Het college is gevraagd kennis te nemen van het concept regioarrangement (80% versie) en een reactie te geven. Deze input samen wordt met de input van Gedeputeerde Staten meegenomen in de volgende versie van het regioarrangement die na de zomer ter instemming aan colleges wordt aangeboden en ter kennisname aan gemeenteraden. Inleiding Gemeenten, waterschap, Rijk en provincie hebben veel plannen op het gebied van wonen, infrastructuur, natuur, landbouw, industrie, recreatie, energieopwekking en bedrijventerreinen. Onze ruimte is schaars en biedt uitdagingen op het gebied van stikstof, klimaat en woningbouw. Veel ruimtevragers als wonen, natuur en landbouw overlappen elkaar.

Daarom moeten we keuzes maken waar we wat willen, passend bij wat de bodem en het watersysteem aan kan. Dit vraagt van de overheden in Gelderland om een eenduidige richting voor de komende 25 jaar. Deze zoektocht heet het Gelderse Puzzel-proces. De provincie heeft de opdracht van het rijk aangenomen om de grote transitieopgaven op het gebied van wonen, landelijk gebied, natuur & stikstof, energie en klimaat te versnellen en te integreren. De provincie stelt daarom samen met de waterschappen en gemeenten en regio een regio-arrangement op per regio. De 6 Gelderse regio-arrangementen vormen de basis voor een ruimtelijk voorstel van de provincie aan het rijk. Het regio-arrangement is het eindproduct van de eerste – agenderende- fase van het Gelderse Puzzel-proces. Het doel van dit regio-arrangement is vanuit het oogpunt van ‘welke regio we willen zijn’, beleid van de verschillende overheden in kaart te brengen voor de periode tot 2030. Ook wordt

een doorkijk gemaakt naar 2050. De sturende principes (ruimtelijke kwaliteit, brede welvaart en bodem en water sturend) en het beleid worden naast elkaar gelegd om te bepalen waar gezamenlijk opgaven en vraagstukken liggen. Dit agendeert wat de overheden en partners te doen hebben om opgaven te realiseren, te integreren en te versnellen. Het uitgangspunt is dat met het regio-arrangement in aanvang geen nieuw beleid wordt vastgesteld. Daar waar bijstelling van bestaand beleid nodig is, is het regio-arrangement agenderend voor bestuurlijke besluitvorming bij de betreffende overheden. Het regio-arrangement is een startpunt van een herhalend proces om gezamenlijk de ruimtelijke ordening van ons gebied vorm te geven voor de komende 20 tot 30 jaar. Als vervolg op het regioarrangement worden afspraken gemaakt over uitvoering in de vorm van Gebiedsprogramma’s. Hier zal apart besluitvorming over plaatsvinden. Het regio-arrangement vormt zo de basis voor een langjarige samenwerking tussen de drie overheden (gemeenten, waterschappen en provincie). Uw college wordt gevraagd kennis te nemen van het concept regioarrangement (80% versie) en een reactie te geven. Zodat uw input samen met de input van Gedeputeerde Staten meegenomen kan worden in de versie van het regioarrangement die na de zomer ter instemming aan colleges wordt aangeboden en ter kennisname aan gemeenteraden.

Burgerparticipatie In deze fase zijn inwoners niet meegenomen. Er is sprake van een strak tijdpad waardoor hier geen ruimte voor is. Daarbij gaat om bestaand beleid waarbij inwoners in een eerdere fase reeds betrokken zijn. In het vervolgproces zal hier meer aandacht voor zijn. Argumenten

1.1 Het regio-arrangement is een opdracht vanuit het rijk0 De provincie heeft op zich genomen om samen met gemeenten en waterschap regioarrangementen op te stellen als input voor een ruimtelijk voorstel aan het rijk. Doel hiervan is om hiermee de nationale transitieopgaven (landelijk gebied en landbouw, klimaat en energie, woningbouw) te versnellen en integraal aan te pakken.

1.2 Het regio-arrangement draagt bij aan goede ruimtelijke ontwikkeling Door op regionale schaal ontwikkelingen met elkaar in verband te brengen en af te stemmen geven we een vervolg aan eerdere regionale afstemming van ruimtelijke ontwikkelingen. Door hierbij de diverse sectorale belangen tegelijkertijd mee te nemen ontstaat een integraal beeld op de mogelijkheden die we hebben om het Rivierenland de komende tientallen jaren vorm te geven op een manier die past bij onze identiteit. Op een manier die Rivierenland kan versterken. Hiermee werken we aan een toekomstig duurzaam sterk Rivierenland. 1.3 Invloed uitoefenen en kansen benutten door regionaal positie bepalen De portefeuillehouders Ruimtelijke Ordening in het gebied van Rivierenland hebben aangegeven in de totstandkoming van het regio-arrangement een regionale positie te willen innemen om maximaal invloed te kunnen uitoefenen op de ruimtelijke ordening en ruimtelijke kwaliteit binnen het grondgebied van de Rivierenlandse gemeenten. Om kansen in Rivierenland te benutten en de regio te worden die we willen zijn.

1.4 Kansen vergroten om aanspraak te doen op rijksbudgetten Door in het regio-arrangement kansen, knelpunten te bepalen en te formuleren wat we te doen hebben als regio om onze opgaven te realiseren, vergroten we de kansen om in het vervolgtraject in gebiedsprogramma’s aanspraak te doen op rijksbudgetten.

2.1 Het voorliggende regio-arrangement sluit aan op de opgaven van onze gemeente De gemeente herkent zich in de opgaven die in het regio-arrangement zijn geagendeerd. Het arrangement bevat alleen bestaand beleid en sluit daarmee aan op het beleid van onze gemeente op de diverse thema’s voor landbouw, biodiversiteit, water en klimaatadaptatie, economie, verkeer, welzijn wonen, en duurzaamheid.

2.2 Het PFO ruimte van de Regio Rivierenland heeft het concept als ‘positief met kanttekeningen’ beoordeeld. 2

Bestuurlijk en ambtelijk commentaar dat is ingebracht is hierin grotendeels verwerkt. 3.1 De raad wordt geïnformeerd via een raadsinformatiebrief Hierbij is de concept brief toegevoegd dat in het PFO ruimte van 29 juni is geagendeerd. Deze zal na het PFO van 29 juni rechtstreeks aan de griffies worden verzonden. Kanttekeningen/risico’s 1.1 Tijdsdruk en zorgvuldigheid Het proces voor de totstandkoming van het regio-arrangement kent een strak tijdspad, waarbij de ijkmomenten van de provincie met het rijk als uitgangspunt zijn genomen om een planning te maken voor Rivierenland waarbij gezocht is naar zorgvuldigheid binnen deze kaders. In december moet de provincie op basis van de Gelderse regio-arrangementen een Ruimtelijke Voorstel opleveren aan het rijk. Daarvoor is een PS besluit nodig in november en daar voorafgaand instemming met de regio-arrangementen in gemeenten. Tussen provincie en regio zijn afspraken gemaakt over zorgvuldigheid en een haalbare planning. In een intensief traject wordt ambtelijk efficiënt samengewerkt tussen gemeenten, regio en provincie om het regio arrangement en zorgvuldige besluitvorming voor elkaar te krijgen binnen het afgesproken tijdspad. 1.2 Ontwikkelingen oa nav provinciale verkiezingen De betekenis van de provinciale verkiezingen op het proces van de Gelderse Puzzel en Vitaal landelijk gebied zijn op dit moment nog onduidelijk.

Uitgangspunt is de overeengekomen planning, die gericht is op tijdige aanlevering bij het Rijk. Mochten de coalitieonderhandelingen leiden tot een nieuwe koers, dan zal daarover overleg plaatsvinden met de provincie.

2.1 Tijdsdruk en het daarmee on voldoende mee kunnen nemen van advies vanuit de overige beleidsvelden Als gevolg van de grote tijdsdruk op het proces was het niet mogelijk het concept Regioarrangement voor alle beleidsthema’s advies voorafgaand aan dit voorstel binnen de eigen organisatie te ontvangen. Deze zorg hebben we reeds als regio naar de provincie geuit. Aangezien het op bestaand (regionaal) beleid gaat waarvoor dit wel gebeurd is, accepteren we dit in deze fase. Bovendien is er de komende weken nog ruimte voor aanvullende advisering en aanpassingen. Inclusie Niet van toepassing. Gaat om bestaand beleid. Programma duurzaamheid Alle duurzaamheidsthema’s maken onderdeel uit van het Regio-arrangement. Financiën (incl. BTW-effect) Het regio-arrangement heeft geen directe financiële gevolgen. Door in het regio-arrangement kansen, knelpunten te bepalen en te formuleren wat we te doen hebben als regio om onze opgaven te realiseren, vergroten we de kansen om in het vervolgtraject in gebiedsprogramma’s aanspraak te doen op rijksbudgetten Bedrijfsvoering Onze gemeente is eind vorig uitgenodigd door de provincie om langdurig mee te denken en werken aan een gebiedsgerichte uitwerking van het regio-arrangement voor Rivierenland. De samenwerking vindt plaats via de Regio Rivierenland en het PFO ruimte. Op dit moment kost dit proces veel ambtelijk capaciteit.

Binnen de regio rivierenland wordt hier tijdelijk extra ambtelijke capaciteit voor ingehuurd. Voor de langere termijn zal hier zowel binnen de eigen organisatie als binnen Rivierenland een oplossing voor worden gezocht. Uitvoering Planning 27 juni 29 juni

Collegebehandeling concept regio-arrangement: ter kennis name en reactie aan provincie Verzending Raadsinformatiebrief stand van zaken totstandkoming regioarrangement Gelderse Puzzel

3

29 juni 18 sept aug/sept sept/okt/ nov

Presentatie regio-arrangement in de raad Zaltbommel Regionale informatieve raadsbijeenkomst Collegebehandeling definitief regio-arrangement ter instemming Aanbieden definitief regio-arrangement via Raadsinformatiebrief aan raden ter kennis name

Als vervolg op het regio-arrangement zullen gebiedsprogramma’s worden opgesteld, waarin afspraken gemaakt worden over uitvoering. De gebiedsprogramma’s zullen ter zijner tijd een separaat besluitvormingstraject doorlopen.

Handhaving Niet van toepassing Communicatie De raad wordt op 29 juni geïnformeerd via een informatiebrief en via een presentatie in de raad van 29 juni. Evaluatie / controle Niet van toepassing.

4