CConstaterende datZaltbommel
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 5 GGD jaarverslag 2025 publieksversie DEF

Raadsvergadering 11 juni 2026, gemeente ZaltbommelBij agendapunt: GGD Gelderland-Zuid Jaarstukken 2025 en Programmabegroting 20275.013 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

GGD Ga direct naar:

20

Voorwoord

Opgroeiende jongeren

Seksuele gezondheid

PUBL Inhou

VOORWO

OPGROE

Vitale ouderen

Monitoren en signaleren

2025 in beeld

Gezonde scholen

Mooie mijlpalen

Jeugdgezondheidszorg MOOIE M

Vaccinaties

JEUGDGE

Goede samenwerking

VACCINA

PUBLIEKSJAARVERSLAG

Gezonde acties

GOEDE S

Nieuw hoofdkantoor

GEZOND

SEKSUEL

VITALE O

MONITO

GEZOND

NIEUW H

VOORWOORD

GGD in elke levensfase

Wat doet de GGD?

Iedereen moet kunnen opgroeien in

Ook het opgroeien in een veilige

De GGD is er voor inwoners in elke

een gezonde en veilige omgeving. Daar

schoolomgeving kreeg veel aandacht.

levensfase. In dit jaarverslag laten we

GGD Gelderland-Zuid is de gemeentelijke

zetten we ons als GGD elke dag voor in.

Ons Gezonde School-team en Schools­

daarvan weer enkele mooie voorbeel-

gezondheidsdienst voor: Berg en Dal,

Vooral voor de inwoners die dit het

OUT maakten hierin mooie stappen.

den zien. Ik wens u veel leesplezier!

Beuningen, Buren, Culemborg, Druten,

De Jeugdgezondheidszorg breidde

Dr. ir. Moniek Pieters

In 2025 vierden we bijzondere mijl-

verder uit: we kregen de consultatie-

Directeur Publieke Gezondheid

palen. Veilig Thuis en ook de daklozen-

bureaus uit het westelijke deel van

GGD Gelderland-Zuid

aanpak ‘Housing First’ bestonden

onze regio erbij. We zijn er nu voor

10 jaar. We leerden steeds meer in het

alle 0-18 jarigen in heel Gelderland-

Wij werken aan de gezondheid van

samenwerken voor een veilig thuis.

Zuid!

iedereen in onze regio. Onze hoofdtaak is:

hardst nodig hebben.

Heumen, Maasdriel, Neder-Betuwe, Nijmegen, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal, Wijchen en Zaltbommel. Ook voor Mook en Middelaar verzorgen wij enkele diensten.

het beschermen, bewaken en verbeteren van de gezondheid van mensen van alle leeftijden. We hebben speciale aandacht voor kwetsbare groepen. We zorgen dat we makkelijk bereikbaar zijn. En we werken samen met gemeenten en organisaties in de zorg, het onderwijs, welzijn en veiligheid.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

2 / 19

OPGROEIENDE JONGEREN

Opgroeien in een kansrijke omgeving De gemeente West Betuwe werkt met de OKO-aanpak. OKO staat voor Opgroeien in een Kansrijke Omgeving. De gemeente en de GGD vinden het belangrijk dat jongeren opgroeien in een positieve, gezonde en veilige omgeving.

meer tijd bij hun ouders zijn, vaak beter in hun vel zitten.” Onderzoeker Ralf Hermsen en gezondheidsmakelaar Brenda Huisinga van de GGD vinden de cijfers een goede basis voor samenwerking: “De cijfers laten zien waar nog aandacht nodig is. En hoe wij – de gemeente, scholen, maar ook het gezin en de vrienden van jongeren – daarbij kunnen helpen.”

De OKO-aanpak zorgt ervoor dat de gemeente West Betuwe vaker informa-

AANSLUITEN BIJ JONGEREN

tie krijgt over de gezondheid van jonge-

Met de gegevens die de GGD bijhoudt op

ren. Elke 2 jaar vullen jongeren op de

de website Gezondheid in cijfers, kunnen

middelbare school een vragenlijst in. De

gemeenten goed beleid maken. De site

resultaten laten zien hoe het mentaal

wordt telkens aangevuld met nieuwe

met jongeren gaat en of zij middelen

gegevens uit verschillende onderzoeken.

gebruiken, zoals alcohol en vapes.

De resultaten van de OKO-aanpak voor jongeren in West Betuwe delen we

CIJFERS HELPEN BIJ BELEID

alleen met de gemeente en de deel-

Jil Dissel, beleidsadviseur van de

nemende scholen. De gemeente

gemeente, zegt hierover: “De cijfers

kan zo beter aansluiten bij wat

laten bijvoorbeeld zien dat jongeren die

jongeren nodig hebben.

Brenda Huisinga, Ralf Hermsen en Jil Dissel

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

3 / 19

OPGROEIENDE JONGEREN

Leerlingen voorbereiden op de maatschappij

Le op

Op VSO-school Aventurijn in Nijmegen is persoonlijke groei heel belangrijk. Leerlingen leren er niet alleen vakken, maar ook hoe ze goed kunnen meedoen in de maatschappij. Het onderwerp ‘relaties, seksualiteit en diversiteit’ hoort daarbij. In 2025 hielp de GGD de school om hier extra aandacht aan te geven.

Op VS belan goed seksu schoo

Directeur Stephan Haukes vertelt: “Als

materiaal. Ook regelt zij extra deskun-

iemand bij ons ‘homo’ als scheldwoord

digheid buiten de school als dat nodig is.

gebruikt, zegt een docent daar meteen

Marieke: “Door mijn netwerk heeft de

iets van. In ons beleid staat duidelijk

school nu bijvoorbeeld experts die kun-

hoe we met elkaar omgaan.” Vorig jaar

nen helpen bij loverboy-problemen.”

kreeg de school een landelijke subsidie om extra te werken aan het onderwerp

GEZIEN WORDEN

‘relaties en seksualiteit’. “We willen dat

Stephan is blij met deze ondersteuning.

leerlingen nog meer het gevoel hebben

“Het gaat om gevoelige situaties. We

dat ze mogen zijn wie ze zijn.”

praten met de leerling en soms ook met ouders. Dan is het fijn als er een deskun-

STERK NETWERK

dige meedenkt.” Wegkijken vindt hij

Stephan ziet de GGD als een belangrijke

geen optie: “Leerlingen verdienen goe-

partner: “Ze weten veel over seksuele

de zorg. Toen ik hier begon, liepen leer-

gezondheid en hebben een groot net-

lingen vaak met gebogen hoofd de

werk.” Hij overlegt vaak met Gezonde

school in. Nu begroeten docenten hen

School-adviseur Marieke te Plate. Zij

bij de deur, er is contact. Dat maakt leer-

vertelt docenten over trainingen en les-

lingen sterker en zekerder van zichzelf.”

Stephan Haukes en Marieke te Plate

4 / 19

SEKSUELE GEZONDHEID

Week van de Liefde ROC Nijmegen In de week van 9-13 februari 2025 werden in het hele land lessen in de liefde gegeven op het mbo en voortgezet onderwijs. Ook in onze regio gaven veel scholen extra aandacht aan het thema ‘relaties en seksualiteit’. Met ons team Seksuele Gezondheid waren we te vinden op het ROC Nijmegen. Aandacht voor seksualiteit en relaties op school is

Minder soa-testen bij jongeren

belangrijk. Jongeren gebruiken minder vaak condooms en andere anticonceptie en de soa-cijfers lopen op. Daarom spraken we op het ROC met jongeren over anticonceptie. Dat deden we op een luchtige manier, met een photobooth en

Sinds 2025 is het testbeleid voor chlamydia veranderd. De Centra voor Seksuele Gezondheid (GGD) testen alleen nog op chlamydia als iemand bijpassende klachten heeft. Dit om onnodige antibioticabehandelingen te voorkomen. Hierdoor liep het aantal testen vooral bij jongeren terug.

leuke spullen.

YouTube-wedstrijd ROC Tiel Bij Sense (GGD) kunnen jongeren van 12 tot 25 jaar terecht met vragen over seksualiteit, zwangerschap, anticonceptie en soa’s. De hulp is gratis en anoniem. Om Sense onder de aandacht van jongeren te brengen, organiseren we elk jaar een YouTube-wedstrijd samen met ROC Rivor in Tiel. Studenten van de opleiding Mediavormgeving van ROC Rivor krijgen de opdracht om op een creatieve manier

ANTICONCEPTIE EN ZWANGERSCHAP

een Sense-thema te verbeelden. Alle

Bij het Sense-spreekuur stelden jongeren opvallend

inzendingen worden beoordeeld door

meer vragen over anticonceptie. Dit kan komen

de docent en een verpleegkundige van

doordat jongeren kritischer zijn over het gebruik van

GGD Gelderland-Zuid. Bij de laatste

hormonen. Bij de GGD helpen we mensen bij hun

wedstrijd won een video over de 14-jari-

keuze om wel of niet zwanger te worden. Het aantal

ge Anne, die ontdekt dat ze zwanger is.

gesprekken van Nu Niet Zwanger nam toe, het aantal keuzehulpgesprekken bleef gelijk.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

5 / 19

n

ctief. minder . De paket de

VITALE OUDEREN

OUDER WORDEN: meer gezondheidsrisico’s, maar ook gelukkiger

Fietsvalpreventie: “Ik heb geleerd om mijn spiegel te gebruiken”

Veel gezondheidsrisico’s nemen toe als mensen ouder worden. Dat zien we ook in de resultaten van onze Gezondheidsmonitor Volwassenen

In Wijchen is een werkgroep Valpreventie actief. Deze groep wil ervoor zorgen dat ouderen minder vaak vallen. Vallen kan op allerlei manieren. De werkgroep probeert dit onderwerp aan te pakken. Bijvoorbeeld als het gaat om vallen met de fiets.

& Ouderen. In de leeftijdscategorie 65+ vallen mensen vaker, hebben vaker overgewicht, bewegen minder en voelen zich minder gezond. Om maar een paar voorbeelden te noemen. Maar 65-plussers doen het in andere opzichten juist weer training voor senioren. Het doel is om

SAMEN MET LOKALE PARTIJEN

beter dan de jongere categorie: ze

ouderen veiliger te laten fietsen.

Gezondheidsmakelaar Nicolette

roken en drinken minder en ervaren

Broekhuisen brengt partijen bij elkaar

minder stress. Ook voelen ze zich

OP- EN AFSTAPPEN EN BOCHTEN

die kunnen helpen. Bij fietsvalpreventie

gelukkiger.

De training is bedoeld voor 65-plussers.

kun je dan denken aan: fysiotherapeu-

Deelnemers oefenen met op- en afstap-

ten, buurtsportcoaches, sportscholen

Meer cijfers over de gezondheid

pen, bochten maken en veilig fietsen in

en fietsenmakers. Samen maken zij

van ouderen en andere leeftijds-

het verkeer. Het programma duurt

afspraken en zorgen ervoor dat de

groepen in onze regio, vind je op:

In Nederland moeten elk jaar 40.000

10 weken. Een deelnemer van 75 jaar

training wordt uitgevoerd. Nicolette:

gezondheidincijfers.ggdgelderland-

ouderen naar het ziekenhuis na een fiets-

vertelt: “Ik heb geleerd om mijn spiegel

“Blijven bewegen is belangrijk als je

zuid.nl

ongeluk. Daarom vindt de werkgroep het

te gebruiken. En ik steek mijn hand

ouder wordt. Voor veel senioren is de

thema fietsvalpreventie belangrijk. Ze

vaker op en stap eerder af als het

fiets belangrijk om ergens zonder hulp

gebruiken daarvoor de fietsvalpreventie-

spannend wordt.”

van anderen te komen.”

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

6 / 19

MONITOREN EN SIGNALEREN

Heldere cijfers over Beschermd Wonen verbeteren hulp aan inwoners Het team Toegang Beschermd Wonen (TBW) werkt sinds 2021 met een ‘dashboard’: via een afgeschermde webpagina kunnen het team en de gemeente snel zien hoeveel meldingen er binnenkomen voor Beschermd Wonen. En ze kunnen zien welke adviezen er zijn gegeven over de best passende woon-zorgvorm voor de cliënt.

SAMEN KIJKEN WAT BETER KAN

Beschermd Wonen is er voor mensen

CIJFERS GEVEN INZICHT

vanaf 18 jaar met psychische proble-

Eline: “Soms heeft iemand Beschermd

men. Zelfstandig wonen is voor hen

Wonen niet meer nodig, maar is er

lastig, daarom zoeken zij een woon-

geen andere woning beschikbaar.

vorm met begeleiding. Eline Hendriks is

Dat zien we dan ook in het dash-

teammanager Centrale Toegang:

board. Die cijfers helpen om dit

“Met het dashboard zien we hoeveel

onderwerp te bespreken met

meldingen er binnenkomen. We zien

andere gemeenten en samen

ook of we meldingen op tijd afronden.

naar oplossingen te zoeken.”

Eline Hendriks en Rombout Jas

Rombout Jas is beleidsmedewerker Beschermd Wonen bij de gemeente Nijmegen. Rombout: “Voor mij zijn deze cijfers belangrijk. Ik kan hiermee in gesprek gaan met andere gemeenten, bijvoorbeeld als er binnen een gemeente niet genoeg Beschermd Wonen-plekken zijn. Het helpt ook om met elkaar te kijken wat er beter kan voor deze inwoners.”

En we weten dan of er een wachtlijst ontstaat.”

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

7 / 19

MONITOREN EN SIGNALEREN

Jongvolw

Kenmer

Jongvolwassenen voelen zich mentaal niet goed

Had in d

zoek an

Eenzaam

Vaak ge

Om de paar jaar onderzoeken we de gezondheid, leefstijl en het welzijn van mensen in onze regio. Gemeenten kunnen deze resultaten gebruiken om activiteiten en voorzieningen voor inwoners te ontwikkelen. In 2025 startte de Kindermonitor. Ook publiceerden we de nieuwe resultaten van de gezondheidsmonitors Jongvolwassenen en Volwassenen & Ouderen.

JONGVOLWASSENEN

prijzen. Ze vinden middelengebruik

vorige onderzoek in 2020 drinken meer

Volwasse

Opvallend is dat ruim 1 op de 3 jong-

vaak normaal, waardoor het voor hen

mensen verantwoord: ze houden zich

Kenmer

volwassenen (16-25 jaar) zich niet of

makkelijker wordt om zelf ook te

aan maximaal 1 glas alcohol per dag.

Beweeg

weinig gelukkig voelt. Tijdens het

gebruiken.

Minder mensen halen de beweegricht-

Nederla

lijn van 150 minuten per week. Van de

Rookt e

Slaapt s

onderzoek had 80% last van angst- of depressieve gevoelens. School of studie

VOLWASSENEN & OUDEREN

19.000 deelnemers zit 28% meer dan

is de grootste bron van stress. Jongvol-

Het aantal rokers in Gelderland-Zuid

8 uur per dag. En bijna 1 op de 10

wassenen maken zich ook zorgen over

daalt niet meer. Tegelijk stijgt het

volwassen inwoners slaapt (heel) slecht.

de woningmarkt en de stijgende

gebruik van vapes. Vergeleken met het

Jongvolwassenen

80+20E 54+46E 42+58E 80%

54%

42%

Angstig/ depressief1

Eenzaam

Vaak gestrest

Volwassenen & Ouderen

53+47E 17+83E 9+91E 53%

17%

9%

Beweegt te weinig2

Rookt en/of vapet

Slaapt slecht

1. Had in de laatste 4 weken voor het onderzoek angst of depressiegevoelens. 2. Voldoet niet aan de Nederlandse beweegrichtlijn.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

8 / 19

GEZONDE SCHOLEN

Veel Nijmeegse scholen werken aan gezondheid In december 2024 en januari 2025 onderzochten we hoe basisscholen en scholen voor speciaal onderwijs in Nijmegen omgaan met voeding, beweging en slaap. Maar liefst 43 van de 56 scholen deden mee. Uit het onderzoek blijkt dat veel scholen actief werken aan een gezonde leefstijl.

Boekje ‘Trots Op’: 22 scholen vertellen hun verhaal Al 15 jaar werkt ons team Gezonde School met scholen uit de hele regio Gelderland-Zuid aan een gezonde generatie. Om dit te vieren hebben we 22 verhalen gebundeld van scholen die vertellen over hun Gezonde Schoolaanpak. Het ‘Trots Op’-boekje is bedoeld voor schoolprofessionals, maar

De meeste scholen besteden aandacht

ook leuk voor andere geïnteresseerden.

aan gezond eten. Ongeveer de helft van

Het geeft een divers beeld van werken

de deelnemende scholen heeft afspra-

aan gezondheid in het onderwijs: van

ken over fruit, groente en een gezonde

kindcentra en basisscholen tot middel-

lunch. Ook is op veel scholen water

bare scholen en mbo-scholen.

drinken de regel. Op 35% van de scholen worden verjaardagen gevierd zonder traktaties, maar wél met een gezellig moment. Slaap krijgt nog weinig aandacht in de lessen. BEWEGEN EN VOEDING

Sommige schoolpleinen nodigen uit om

school komen. Daarom zorgt 65%

regels over water drinken, meer

te spelen en te bewegen. Andere

van de scholen voor eten zoals fruit,

aandacht voor slaap en een groen en

pleinen hebben weinig groen of speel-

crackers of brood.

beweegvriendelijk schoolplein.

ruimte. Ongeveer een derde van de

Het team Gezonde School van de

scholen laat kinderen moestuinieren,

DUURZAME AANPAK

GGD ondersteunt scholen bij het

meestal op het schoolplein en soms op

De resultaten laten zien welke stappen

maken van een goede en blij-

een plek in de wijk. Scholen zien dat

scholen al zetten en waar nog kansen

vende aanpak voor gezond-

sommige kinderen zonder ontbijt op

liggen. Voorbeelden zijn: duidelijke

heid op school.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

9 / 19

GEZONDE SCHOLEN

Leerlingen adviseren kok over gezond kindermenu Lekkere, gevarieerde én gezonde kindermenu’s waar Nijmeegse kinderen samen met koks aan werken: dat is Zet VetLekker op de kaart! Elk jaar worden in Nijmegen scholen gekoppeld aan een restaurant. Koks maken samen met leerlingen een gezond kindermenu.

rijke gerechten. Er is volop geproefd en gesproken over wat nu écht lekker en gezond is en waarom. De koks maakten speciale gerechten op basis van de ideeën van de kinderen. Bij De Lindenberg en Buur West zagen de kinderen hun ideeën zelfs op hun bord, toen ze terugkwamen. En dat is precies waar het om gaat: zelf proeven en ervaren!

Tijdens de editie in 2025 gingen kinderen van Kinderwerk Willemskwartier op

VETLEKKER

smaakavontuur bij kok Jaimy in De

Projectleider Bernadette Janssen van

Lindenberg. De kinderen kregen een

GGD Gelderland-Zuid: “Als kinderen

gastles, maakten tekeningen en vertel-

zelf kunnen meedenken en proeven,

den hun ideeën over een gezond menu.

ontdekken ze hoe leuk en lekker

Daarna waren kinderen van Kind-

gezond eten is. En ze maken op latere

centrum Aquamarijn aan de beurt. Bij

leeftijd vaak bewustere keuzes.”

Buur West mochten zij verschillende

VetLekker is een project van Wij zijn

soepen proeven en hun ideeën delen

groen, gezond en in beweging.

met kok Aaricia.

GGD Gelderland-Zuid werkt in het project samen met De Kinderraad,

ZELF PROEVEN EN ERVAREN

Radboudumc, Hogeschool Arnhem

Het was een editie met niet alleen

Nijmegen, Kidsproof Nijmegen en Jong

gezonde, maar ook heel mooie en kleur-

Leren Eten.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

10 / 19

GEZONDE SCHOLEN

Steeds meer gezonde schoolkantines Steeds meer schoollocaties in Gelderland-Zuid hebben een gezonde schoolkantine. Het programma ‘De Gezonde Schoolkantine’ is ontwikkeld door het Voedingscentrum. De GGD helpt scholen om het uit te voeren, waardoor leerlingen makkelijker gezonde keuzes maken in de schoolkantine.

is groente en/of fruit. Ook krijgen gezonde producten een zichtbare plek in de kantine. Zo proberen we ervoor te zorgen dat leerlingen kiezen voor gezond eten.”

KANTINESCHAAL De afgelopen jaren kregen scholen een kantineschaal als ze een gezonde kantine hadden. Dat bepaalt het landelijke Voedingscentrum. In het schooljaar 2024-2025 hebben 32 schoollocaties in

Marijn Haan, projectleider Gezonde

Gelderland-Zuid deze schaal verdiend.

Schoolkantine: “We helpen scholen

Marijn: “Niet eerder waren er zoveel

onder andere bij het op een rij zetten

schoollocaties met deze schaal in onze

van wat er in de kantine wordt ver-

regio. Heel fijn dat zoveel scholen het

kocht. Ook geven we tips over gezon-

belangrijk vinden om hun leerlingen te

dere producten en helpen we bij het

stimuleren gezonde keuzes te maken

Marijn Haan

maken van voedingsbeleid. In een

in wat ze eten!”

“In een gezonde kantine wordt gestimuleerd om water te drinken. ”

gezonde kantine wordt bijvoorbeeld gestimuleerd om water te drinken. Er ligt geen snoep bij de kassa en er

Foto kantine: Voedingscentrum

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

11 / 19

MOOIE MIJLPALEN

10 JAAR VEILIG THUIS Op 28 oktober vierden we dat Veilig Thuis 10 jaar bestaat. Een decennium vol groei, samenwerking en ervaringen die laten zien hoe belangrijk het is om samen te werken aan veiligheid. Speciaal voor deze mijlpaal bundelde Veilig Thuis Gelderland-Zuid bijzondere verhalen in een jubileumboekje.

10 JAAR HOUSING FIRST Housing First is een succesvolle dakloosheidsaanpak in Nijmegen. Ter ere van het 10-jarig bestaan ontving Ton Gerrits (woningcorporatie Talis) op 25 september het speciale jubileumboekje. Als dank

Zonnescherm

h zorgen bij Veilig Thuis dat hij zic e ldd me r rke we lijk pe Een maatschap -jarige zoon haar uw. Hij dacht dat haar 45 vro e rig -ja 67 n ee er ov te dat haar maak ezoek vertelde de vrouw isb hu n ee ns de Tij . itte financieel uitbu s ze mishandeld eden. In haar huwelijk wa erl ov s wa en led ge r jaa 3 man e. eg haar zoon zich hetzelfd en onderdrukt. Nu gedro

wist niet hoe ze eigen bankpasje gehad en De vrouw had nooit een rjas en een ngend een nieuwe winte t haar, moest pinnen. Ze had dri e week boodschappen me elk ed de on zo ar Ha . dig zonnescherm no aren kopen als cht alleen nieuwe vleesw mo j Zi . elf hz zic or vo k maar oo datum waren. ren, zelfs als die over de de oude helemaal op wa j zei dat eder spilziek en dom. Hi mo n zij on zo de de em In een gesprek no aken zou iemand anders haar geldz als en ek rbr ve u zo ct nta hij het co dat hij al duizenden ek van Veilig Thuis bleek overnemen. Uit onderzo aakt. naar zichzelf had overgem euro’s van haar rekening n procedure e uiteindelijk mee aan ee rkt we ar ma , ng ba s wa De vrouw n mentor voor haar een bewindvoerder en ee rd we Er k. an htb rec de bij steeds g anderhalf jaar. Ze werd no uw vro de en lgd vo geregeld. We escherm. En ze er vrij. Ze kreeg haar zonn we h zic e eld vo en r rke ste er regie over zij onze hulp kreeg zij we nk da e ed M n. sse rja nte kocht 2 wi verschil gemaakt. eft Veilig Thuis echt het he ar ha or Vo . en lev ar ha

voor de woningen die beschikbaar zijn

Angelique

gesteld voor het project. In het boekje staan foto’s van huiskamers en persoonlijke quotes van (ex-)deelnemers.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

17

12 / 19

JEUGDGEZONDHEIDSZORG

Begeleiding van kinderen met overgewicht Overgewicht bij kinderen wordt een steeds groter probleem. Daarom startte GGD Gelderland-Zuid in 2025 met het project ‘Kind naar Gezonder Gewicht’. Speciaal opgeleide jeugdverpleegkundigen helpen gezinnen om kinderen tussen 4 en 12 jaar gezonder te laten leven.

VAST CONTACTPERSOON Colette is het vaste aanspreekpunt voor de moeder. “Ze voelt zich serieus genomen”, zegt Colette. “Als hulp van andere specialisten nodig is, zoals een diëtist of psycholoog,

Colette Greve is zo’n jeugdverpleeg-

ouders? Waar willen ze aan werken?

dan weet ik bij wie ze moet zijn.”

kundige. Ze begeleidt inmiddels

Samen maken we een plan.” Bij dit

Ouders kunnen zelf contact opne-

5 gezinnen. Eén ervan is een gezin met

gezin bleek het probleem niet bij het

men of doen dat samen met haar.

3 kinderen. De oudste dochter van

eten te liggen. Een kinderarts onder-

Zo krijgt elk gezin de ondersteuning

8 jaar heeft ernstig overgewicht. De

zoekt nu of er een medische oorzaak is.

die het beste past.

JEUGDGEZONDHEIDSZORG 0-18 JAAR VOOR DE HELE REGIO In 2025 werkten we hard aan de overname van de consultatiebureaus in de regio Rivierenland. De consultatiebureaus in de regio Nijmegen hoorden al bij onze GGD. Door de overname kunnen we nu in heel Gelderland-Zuid Jeugdgezondheidszorg bieden aan kinderen van 0 tot 18 jaar. Vanaf 1 januari 2026 is onze Jeugd-

ouders lazen een folder over het pro-

gezondheidszorg er voor alle kinderen

gramma en meldden zich aan.

in de regio Gelderland-Zuid. De consultatiebureaus (Jeugdgezondheids-

BREED STARTGESPREK

zorg 0-4 jaar) in Buren, Culemborg, West

“We hebben eerst een uitgebreid

Betuwe, Zaltbommel, Maasdriel en Tiel

gesprek over het gezin”, vertelt Colette

gaan dan over van Santé Partners naar

over de werkwijze. “En dat gaat echt

onze GGD. Dankzij deze verandering is

niet alleen over eten en bewegen.

er geen overdracht meer nodig van

Hoe gaat het met het kind en de

gegevens op het moment dat kinderen 4 worden. Dit maakt het voor ons makkelijker om de ontwikkeling van kinde-

Colette Greve

“We hebben eerst een uitgebreid gesprek over het gezin.”

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

ren te volgen: vanaf hun geboorte tot ze volwassen zijn. Ook voor ouders is het makkelijker: zij hebben voortaan nog maar met 1 jeugdgezondheidszorgorganisatie te maken.

13 / 19

VACCINATIES

Vaccinatie tegen gordelroos

RS-PRIK VOOR BABY’S Sinds september 2025 krijgen baby’s een prik tegen het RS-virus. Dit virus kan vooral jonge baby’s erg ziek maken. Ze kunnen ademproblemen of een longontsteking krijgen. Soms moeten baby’s hierdoor naar het ziekenhuis. Ze kunnen zelfs op de Intensive Care terechtkomen.

In 2025 was de vaccinatie tegen gordelroos vaak in het nieuws. Daardoor kwamen er meer mensen bij Reizigers en Vaccinaties langs om deze prik te halen. Vooral mensen van 60 jaar en ouder hebben een grotere kans op gordelroos.

Om baby’s beter te beschermen, zit

periode worden geboren, krijgen de

de RS-prik nu in het Rijksvaccinatie-

prik binnen 2 weken na hun geboor-

programma. De RS-prik is geen gewone

te. Dit gebeurt tijdens het huisbe-

vaccinatie, maar een immunisatie. Dat

zoek van de Jeugdgezondheidszorg.

betekent dat er al antistoffen in de prik

Een jeugdverpleegkundige komt

zitten. De baby hoeft de antistoffen

dan thuis langs om te kijken hoe het

dus niet zelf te maken, zoals bij een

gaat met de baby en het gezin. En

vaccinatie. Hierdoor heeft de prik min-

om vragen te beantwoorden. Tijdens

der kans op bijwerkingen. De bescher-

dit bezoek kunnen ouders kiezen of

In 2025 gaven we in totaal 2.288

ming begint snel en werkt ongeveer

hun baby de RS-prik krijgt.

vaccinaties tegen gordelroos. Gordel-

6 maanden.

roos is een ziekte waarbij iemand jeuk,

CONSULTATIEBUREAU

brandende pijn en blaasjes op de huid

HUISBEZOEK

Baby’s die buiten het RS-seizoen

krijgt. Vooral oudere mensen kunnen

Het RS-virus komt vooral voor van

worden geboren, krijgen de prik

deze ziekte krijgen. Er bestaat een

oktober tot maart. Baby’s die in deze

vlak voor het nieuwe seizoen begint.

vaccin (Shingrix) dat goed werkt, maar

Dit gebeurt in september of oktober

het is voor veel mensen duur: het kost

op het consultatiebureau. In 2025

enkele honderden euro’s. Het vorige

was dit voor het eerst. Meer dan

Kabinet heeft voorgenomen om deze

80% van de ouders kwam toen

vaccinatie in 2027 alleen te vergoeden

met hun baby naar het consultatie-

voor mensen van 60 jaar.

bureau voor de RS-prik. Jeugdarts Esther Kramer is blij met die hoge opkomst: “Veel ouders willen hun baby beschermen tijdens het eerste RS-seizoen. De prik werkt direct en de kans op bijwerkingen is erg klein.”

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

14 / 19

GOEDE SAMENWERKING

GGD helpt bij uitbraak vogelgriep In 2025 was vogelgriep regelmatig in het nieuws. Er waren uitbraken bij pluimveebedrijven en hobby-, zorgen kinderboerderijen, ook in onze regio. Hoewel dit over dieren gaat, heeft de GGD ook een belangrijke rol.

medicijnen en soms een griepprik. Deze mensen houden we 14 dagen in de gaten. Het is een flinke klus.”

BLIJVEN OPLETTEN “We willen voorkomen dat mensen ziek worden én dat het vogelgriepvirus mengt met gewone griep,” vervolgt Pleun. “Er kan dan een nieuw virus ont-

Pleun Barten, arts Infectieziektebestrij-

staan en dat willen we niet.” De kans

ding bij de GGD, legt uit: “Als de Neder-

dat je vogelgriep krijgt, is gelukkig

landse Voedsel- en Warenautoriteit ons

klein. Sinds 2003 is niemand in

informeert over een uitbraak, gaan we

Nederland meer besmet geraakt. “Maar

meteen aan de slag. We zoeken uit wie

we blijven opletten,” zegt Pleun. “Door

contact heeft gehad met de zieke dieren.

goede samenwerking proberen we

Dat kunnen medewerkers van een bedrijf

iedereen gezond te houden.”

zijn of bijvoorbeeld een dierenarts.”

ALLE HENS AAN DEK Bij een uitbraak is het druk. “We gaan naar de locatie, maken overzichten van mensen die contact hebben gehad met besmette dieren, bellen deze mensen op en geven voorlichting,” vertelt Pleun. “We vragen of ze klachten hebben en

Pleun Barten

“De kans dat je vogelgriep krijgt, is gelukkig klein.”

testen ze als dat nodig is. We geven

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

15 / 19

GOEDE SAMENWERKING

Kinderen en jongeren kunnen ZICHZELF ZIJN Op Paarse Vrijdag (12 december) tekenden alle partners van SchoolsOUT in regio Rijk van Nijmegen een nieuw convenant. Het samenwerkingsverband maakt zich sterk voor inclusie. Ook de gemeenten Berg en Dal, Druten, Heumen en Wijchen doen nu mee. Net als kinderopvangorganisaties Nido en Struin.

ADVIES OP MAAT

En wat helpt om juist geen nadruk op

scholen mee. Daarnaast de kinderop-

Ursela en haar collega’s helpen de kin-

de verschillen in meningen te leggen.”

vangorganisaties KION, Nannies, Nido

deropvang en scholen hierbij. Dat kan

en Struin. En lhbtqia+ (jongeren)organisaties COC en Dito. Ook hebben de

en voorleesboeken. “Maar het gaat ook

DEELNEMERS SAMENWERKINGSVERBAND

over hoe je omgaat met de actualiteit”,

Aan het samenwerkingsverband

en Dal, Druten, Heumen en Wijchen

zegt ze. “In 2025 ging het vooral over:

SchoolsOUT doen alle Nijmeegse basis-

zich verbonden aan het convenant.

hoe ga je respectvol met elkaar om.

scholen, middelbare scholen en mbo-

bijvoorbeeld met tekeningen, spelletjes

gemeenten Nijmegen, Beuningen, Berg

Projectleider Ursela van Dijk werkte hard aan het uitbreiden van het samenwerkingsverband. En aan het nieuwe convenant SchoolsOUT voor 2026-2029. Ze legt uit waarom deze samenwerking zo belangrijk is: “Vanaf de kinderopvang tot en met het mbo is er nu aandacht voor inclusie: dat je jezelf mag zijn en mag houden van wie je wilt. Kinderen en jongeren zitten daardoor lekkerder in hun vel.”

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

16 / 19

GEZONDE ACTIES

Seksueel misbruik onder de aandacht Van 24 november tot 5 december was de indrukwekkende foto-expositie ‘Silent Scream’ van Henriëtte van Gasteren te zien in onze publiekshal in Nijmegen en Tiel. Met deze tentoonstelling willen we het thema seksueel geweld zichtbaar en bespreekbaar maken.

Rookvrij-award voor ‘Overasseltse Boys’ Op 2 oktober kreeg Bram van Dael de Rookvrije Generatie Award 2025. Dankzij zijn inzet is het sportterrein van zijn voetbalclub de ‘Overasseltse Boys’ nu rookvrij. De jury

Zonnebrandpalen bij voetbalclubs Op verzoek van de wethouder van de gemeente Berg en Dal hebben we zonnebrandpalen geplaatst bij voetbalverenigingen in Millingen aan de Rijn, Ooij, Beek en Groesbeek. De palen maken het makkelijk om je in te smeren en laten zien hoe belangrijk zonbescherming is. Op 1 september werd een paal feestelijk onthuld bij DVSG in Groesbeek.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

noemt Bram “een inspirerend voorbeeld voor jongeren die rookvrij willen sporten”.

Tattoos, condooms en goede gesprekken We waren er weer bij op Appelpop, op 12 en 13 september in Tiel. Er werd enthousiast meegedaan met ludieke acties, zoals de Loveboxcondoomrace. De ‘Ben je Oké’-tattoos en Sensecondooms waren gewild. Het leverde goede gesprekken en veel positieve reacties op.

17 / 19

NIEUW HOOFDKANTOOR

OPENING EN ONTHULLING

WINNAAR ARCHITECTUURPRIJS In 2025 maakten we met veel plezier en trots gebruik van ons nieuwe gebouw.

GGD staat voor Gezond, Gezellig en Duurzaam. Tenminste, als we het hebben over het mooie nieuwe GGD-gebouw in Nijmegen. Deze nieuwbouw was hard nodig, want het oude gebouw aan de Groenewoudseweg voldeed niet meer aan de Meestal moeten we sterk zijn, we mogen onze eisen van deze tijd. kwetsbaarheid niet tonen. Dat weten

GGD Gelderland Zuid heeft sinds 1 januari 2025 een nieuw hoofdkantoor aan de Professor Bellefroidstraat 22 in Nijmegen. Op 9 januari werd het

we al sinds het schoolplein.

Op 8 oktober waren we extra trots. Het ontwerp van het GGD gebouw in Nijmegen won toen de Reynaers Projectprijs 2025. Er waren in totaal 80 inzendingen. Architectenbureau De Twee Snoeken zegt hierover: “We hebben het gebouw van de GGD ontworpen als een veilige plek, waar mooie vormgeving, slimme techniek en aandacht voor mensen samenkomen.”

Er zit altijd een kwetsbaar stukje in ons, maar dat

gebouw officieel geopend. Tijdens de opening onthulden wethouder Cilia Daemen en directeur Moniek Pieters

houden we goed verborgen.

een glazen kunstwerk. Dit kunstwerk heeft de vorm van een Venetiaans glas. Met de tekst op het glas (van filosoof Alain de Botton) laten we zien wat belangrijk is in het ontwerp van ons gebouw. We willen een beschermende en veilige omgeving bieden, waar

Venetiaans glas verontschuldigt

bezoekers zich op hun gemak voelen en zich kwetsbaar kunnen opstellen.

zich niet voor zijn zwakte. Het geeft zijn kwetsbaarheid toe, het is zelfverzekerd genoeg om een zorgvuldige behandeling te vragen.

2025 IN BEELD | PUBLIEKSJAARVERSLAG

18 / 19

2025 IN BEELD

Colofon Colofon Tekst en coördinatie Tekst en coördinatie De Taalfactor Communicatieadvies, De Taalfactor Communicatieadvies, GGD Gelderland-Zuid GGD Gelderland-Zuid Vormgeving Vormgeving OptimaForma, Heilig Landstichting OptimaForma, Heilig Landstichting Fotografie Fotografie Linda Verweij, David van Haren, Linda Verweij, David van Haren, Voedingscentrum, Shutterstock, Voedingscentrum, Shutterstock, GGD Gelderland-Zuid GGD Gelderland-Zuid

HOME

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16998286/1