Bijlage 3 Begeleidend schrijven Programmabegroting 2027 RAR

Bezoekadres Telefoon E-mail Website

J.S. de Jongplein 3 4001 WG Tiel (0344) 612 230 info@regionaalarchiefrivierenland.nl www.regionaalarchiefrivierenland.nl

Aan de Griffies van de gemeenten Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Betuwe, Zaltbommel,

Datum: Ons kenmerk: Onderwerp:

25 maart 2026 1628-32025 Programmabegroting 2027 en Meerjarenraming 2028-2030

Geachte raadsleden en collegeleden, Bijgaand ontvangt u de programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van het Regionaal Archief Rivierenland ter zienswijze. De programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 geven inzicht in onze opgave voor de komende jaren voor zowel voor ons programmaplan als financieel. Hieronder vindt u een korte samenvatting, voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030. Graag ontvangen wij uw zienswijze op onze programmabegroting binnen de wettelijk gestelde termijn van 12 weken, zodat we de mogelijkheid hebben om deze informatie te gebruiken bij het bespreken en vaststellen van de begroting in de vergadering van het Algemeen Bestuur op 9 juli 2026.

Uitgangspunten Voor het opstellen van de programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 zijn zoals gebruikelijk de financiële en beleidskaders gehanteerd uit onze kaderbrief van 19 november 2025, inclusief de beantwoording op de ingediende zienswijze van de deelnemende gemeenten. Daarnaast is het normen- en toetsingskader toegevoegd voor de toetsing van de rechtmatigheid. Beleidskaders en het normen- en toetsingskader rechtmatigheid De begroting is opgesteld op basis van de kaders en normen zoals opgenomen in onze kaderbrief van 19 november 2025 waaronder het nieuwe beleidsplan 2026–2029 en waar mogelijk de wijzigingen als gevolg van de nieuwe Archiefwet die eraan komt. Financiële kaders Indexering Voor de begroting 2027 wordt uitgegaan van het prijsniveau van de vastgestelde begroting 2026 en indexatie conform de inflatiecijfers IMOC van het CPB. Hierbij wordt rekening gehouden met eventuele correctie van indexatie in 2026. Deze uitgangspunten en systematiek van indexatie zijn in lijn met de afspraken tussen de gemeenschappelijke regelingen (GR-en) in de regio Rivierenland en de controllers van de gemeenten. Voor de inwonersaantallen wordt gerekend met de gegevens van het CBS met peildatum 1 januari 2026. IBAN NL 83ABNA0612578801 BTW NL8089.06.823.B01 BIC ABNANL2A KvK 50372378

Betrouwbaar. Betrokken. Bekwaam

Structurele besparingsopgave Voor de begroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 zijn de lasten en baten zorgvuldig tegen elkaar afgewogen. Daarnaast is er bij de uitwerking van de begroting de lijn doorgezet zoals in de begroting van 2026 reeds is ingezet, namelijk: een verlaging van de gemeentelijke bijdrage door het genereren van meer inkomsten. Op basis daarvan hanteren wij als uitgangspunt dat de totale gemeentelijke bijdrage, na reguliere indexatie en exclusief eventuele wijzigingen door het aantal inwoners per gemeente, het volgende zal zijn: - In 2027 daalt de totale bijdrage structureel met 1,5% ten opzichte van 2025. - In 2028 en 2029 daalt de totale bijdrage structureel met 3,0% ten opzichte van 2025. Hieronder een overzicht van de begrote verlaging in de gemeentelijke bijdrage die wordt gerealiseerd met deze aanpak: 2026

2027

2028

2029

2030

Als referentie: De begroting 2025 bij het alleen doorvoeren van de indexaties conform kaderbrief

€ 3.094.174

€ 3.209.423

€ 3.323.787

€ 3.428.039

€ 3.542.668

Begroting RAR

€ 3.047.915

€ 3.105.806

€ 3.196.752

€ 3.318.469

€ 3.433.535

Gerealiseerde verlaging in gemeentelijke bijdrage

€

€

€

€

€

Gemeentelijke bijdrage

Procentuele verlaging tov begroting 2025

-46.259

-1,5%

-103.617

-3,2%

-127.035

-3,8%

-109.570

-109.133

-3,2%

-3,1%

Mede door de structurele extra inkomsten, kunnen wij voldoen aan de gestelde financiële kaders zonder aantasting van onze wettelijke taken en met een beperkte impact op onze dienstverlening. Daarnaast wordt de gevraagde structurele verlaging al een jaar eerder gerealiseerd: in 2027 i.p.v. 2028. Ook in 2028 en 2029 wordt aan deze besparing voldaan (3,8% in 2028 en 3,2% in 2029). Wij vertrouwen erop dat deze versnelde realisatie bij eventuele aanvullende bezuinigingen vanaf 2028 en verder, boven op de reeds afgesproken opgave, in passende mate wordt meegewogen, zodat onze reeds geleverde inspanningen evenwichtig worden betrokken in de verdere besluitvorming. Dit samen maakt dat we een beperkte stijging van de bijdrage per inwoner zien van € 0,21 ten opzichte van 2026. Deze is volledig het gevolg van de indexaties.

Programma Eind 2025 is door het Algemeen Bestuur het beleidsplan RAR 2026-2029 vastgesteld onder de titel Betrouwbaar, Betrokken, Bekwaam. Dit beleidsplan is leidend geweest bij het opstellen van het programmaplan. De speerpunten en prioriteiten uit dit beleidsplan voor 2027 zijn opgenomen in het programmaplan. De focus ligt op duurzaam beheer en verder toegankelijk maken van gemeentelijke, kerkelijke en particuliere archieven, waaronder belangrijke aanvullingen op gemeentearchieven, woningbouwdossiers en waterschap archieven. Tegelijkertijd wordt ingezet op verdere digitalisering van kernbestanden, de ontwikkeling van het e-depot en ondersteuning van gemeenten bij digitaal informatiebeheer en implementatie van nieuwe Archiefwet. Binnen het toezicht wordt nadrukkelijk aandacht besteed aan de nieuwe Archiefwet, thema-inspecties en begeleiding van overbrengingen en uitplaatsingen van digitale archieven. Voor het publiek wordt de digitale dienstverlening verder uitgebreid via de website, beeldbank en gemeentelijke viewer, aangevuld met educatieprogramma’s, publieksactiviteiten en samenwerking met regionale partners. Hiermee borgt het RAR zowel de wettelijke archieftaken voor de deelnemers als de brede maatschappelijke toegankelijkheid van historische informatie in het Rivierengebied.

Bijdrage per inwoner De bijdrage voor de begroting 2027 bedraagt € 13,09 per inwoner. De stijging ten opzichte van 2026 bedraagt 1,58%. Deze stijging van € 0,21 per inwoner is volledig het gevolg van de indexaties in kostenbudgetten en loonstijgingen. Hieronder het overzicht van de bijdrage per gemeente op basis van het aantal inwoners. Gemeente

Inwonersaantal 1-1-2026

€ € € € € € € €

28.095 30.413 26.225 25.925 42.524 53.445 30.687 237.314

Buren Culemborg Maasdriel Neder-Betuwe Tiel West Betuwe Zaltbommel Totaal

Inwonerbijdrage 2027

367.688 398.025 343.215 339.289 556.526 699.452 401.611 3.105.806

Meerjarenraming 2028-2030 De verwachte ontwikkeling voor de komende jaren van de totale lasten is, op basis van de huidige inzichten, hieronder opgenomen voor de jaren 2028-2030. Hiervoor wordt uitgegaan van een indexatie conform de septembercirculaire van 2025. Lasten Te verdelen

2026 € 3.047.915

2027 € 3.105.806

2028 € 3.196.752

2029 € 3.318.469

2030 € 3.433.535

De meerjarenraming 2028-2030 laat de ontwikkeling zien in de totale lasten. Uitgaande van de inwonersaantallen per 1-1-2026 is hiermee tevens een raming af te geven van de verwachte bijdrage per inwoner vanaf 2028. Inwonerbijdrage per inwoner stijging t.o.v. voorgaand jaar

2026 € 12,88 3,15%

2027 € 13,09 1,58%

2028 € 13,47 2,93%

2029 € 13,98 3,81%

2030 € 14,47 3,47%

De stijging is het gevolg van indexaties in de kostenbudgetten en het mogelijk wegvallen van de tijdelijke verhoging van inkomsten vanaf 2029 voor aanvullende diensten aan de gemeente Dordrecht in het kader van hun archiefbeheer. Zoals eerder benoemd betreft dit, in tegenstelling tot de andere posten, geen structurele verhoging van inkomsten. Ondanks het mogelijke wegvallen hiervan wordt de gevraagde structurele besparing op de gemeentelijke bijdrage gehaald: 3,8% in 2028 en 3,2% in 2029.

Aandachtspunten financieel Bij het opstellen van de begroting zijn enkele aannames en uitgangspunten gemaakt. Deze keuzes brengen bepaalde risico’s met zich mee, die we niet onbenoemd willen laten. Hieronder worden de betreffende onderdelen, de bijbehorende risico’s en de onderbouwing van de gemaakte keuzes toegelicht. Personeelskosten De personele formatie en salariskosten voor de begroting 2027 zijn gebaseerd op de actuele formatie en personeelsplanning per maart 2026. De samenstelling van ons personeelsbestand betreft een mix van ervaren medewerkers en jonge talenten met groeipotentieel. Omwille van de financiële situatie van onze gemeenten en het beroep wat op ons is gedaan, hebben wij onze personele kosten zeer behoudend begroot en daarmee niet op de maximum van schaal. In reguliere zin is dit ook niet nodig. Echter kan dit, in deze uitdagende arbeidsmarkt met veel personeelsverloop, wel enige kwetsbaarheid met zich meebrengen bij het invullen van vrijgekomen vacatures. Energiekosten Jaarlijks wordt gas en elektra ingekocht door onze mede-gebouweigenaar Thius. Het jaarlijks inkopen van energie is kwetsbaar en geeft geen garantie voor het volgende jaar. De prijs hangt sterk af van de markt en geopolitieke ontwikkelingen, zoals we in 2023 hebben gezien en die in 2026 opnieuw actueel zijn.

Voor de begroting 2027 en verder wordt uitgegaan van de energieprijzen van 2026, met reguliere indexatie. Dit uitgangspunt brengt enig risico met zich mee, maar een nauwkeurigere raming is op basis van de beschikbare informatie niet mogelijk. Renteopbrengsten Sinds januari 2025 nemen we deel aan schatkistbankieren, waarbij rente wordt ontvangen over het depositosaldo. De renteopbrengst hangt af van het saldo en de rentestand. Hoewel deelname bedoeld was om stabiliteit en bescherming tegen negatieve rente te bieden, heeft het ministerie van Financiën in 2025 voorstellen gedaan om de rentevergoeding te verlagen en het bodemtarief van 0% af te schaffen. Daardoor kan negatieve rente ontstaan. Dit vormt een risico, omdat de werkelijke

rentestand richting 2027 moeilijk te voorspellen is. In de begroting wordt daarom behoudend gerekend met 1,5% rente om mogelijke tegenvallers op te vangen. Bovenstaande zaken vormen in het kort de belangrijkste punten uit onze programmabegroting, voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030. In de verwachting u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, verblijf ik,

Met vriendelijke groet, Namens het dagelijks bestuur

E. Kok-Majewska MBA Directeur/streekarchivaris

Bijlage: - Programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van het Regionaal Archief Rivierenland