Bijlage 2. Zienswijze ten aanzien van de Kaderbrief 2023 GGD Gelderland-Zuid

Uw brief van

: 14 oktober 2021

Uw kenmerk

: GGD/DIR/2021/2425/MP

Ons kenmerk : 243248 Afdeling/team : Samenleving ZBM

Hogeweg 11

Aan: Het dagelijks bestuur van de GGD Gelderland-Zuid Postbus 1120 6501 BC, Nijmegen

Postbus 10.002 5300 DA Zaltbommel Tel: 14 0418 info@zaltbommel.nl www.zaltbommel.nl

Onderwerp: Kaderbrief GGD Gelderland-Zuid 2023

BTW NL 8072.88.111.B.01 KvK Midden-Nederland nr. 30276781

Zaltbommel, 16 december 2021

Bankrelatie: IBAN: NL75BNGH0285081616

Geachte bestuur,

BIC: BNGHNL2G

Op 14 oktober 2021 hebben wij uw kaderbrief voor de begroting 2023 ontvangen. Op grond van de gemeenschappelijke regeling van de GGD Gelderland-Zuid hebben de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten de bevoegdheid een zienswijze over de kaderbrief in te dienen. Uw brief is op 16 december 2021 door onze gemeenteraad behandeld. Hieronder geven wij puntsgewijs de zienswijze van onze gemeenteraad op uw kaderbrief weer. Inhoudelijke ontwikkelingen Aanpak corona Sinds de zienswijze op de Kaderbrief 2022 heeft uw GGD met man en macht gewerkt om ieder die dat wil te vaccineren tegen het coronavirus. Een majeure operatie waarbij uw organisatie ook in onze gemeente een vaccinatiestraat heeft opgetuigd en veel van onze inwoners heeft ingeënt. De inspanningen van uw organisatie en medewerkers hebben hiermee letterlijk levens gered. Onze gemeenteraad dankt u en uw medewerkers. Data- en informatiegestuurd werken Onze gemeente heeft zich altijd opbouwend opgesteld ten aanzien van het thema data- en informatiegestuurd werken. Wij begrijpen ook dat het doorontwikkelen van de informatie gestuurde aanpak gepaard gaat met investeringen en hebben net als veel andere gemeenten ingestemd met het beschikbaar stellen van €175.000 aan incidentele middelen voor 2022. Hier staan wij nog steeds achter en zijn benieuwd naar de opbrengsten in 2022.

Maak concreet wat wij hier als gemeenten aan kunnen hebben. Wel willen wij nogmaals benadrukken dat deze incidentele middelen wat ons betreft ten goede moeten komen aan diensten die door álle gemeenten bij de GGD worden afgenomen. Wij denken hierbij aan het verrijken van data uit de GGD monitor en dashboards voor interne diensten die door alle gemeenten worden afgenomen zoals Veilig Thuis. Wat hier niet bij hoort is een intern dashboard voor medewerkers van de Bijzondere Zorg, zoals te lezen in uw kaderbrief. Zaltbommel (en Maasdriel) nemen geen Bijzondere Zorg af bij de GGD. Veilig Thuis Wij vinden het prettig dat dit keer geen begrotingswijziging Veilig Thuis wordt aangekondigd. Uit de managementrapportage maken wij op dat Veilig Thuis goed op weg is werkvoorraden weg te werken. Dit geeft goede hoop voor de toekomst. Zaaknummer 243248

Invoering Omgevingswet In de zienswijze op de begroting 2022 heeft Zaltbommel zich kritisch opgesteld ten aanzien van het voorstel van de GGD inzake de Omgevingswet. Net als de meeste andere gemeenten hebben wij aangegeven dat het voorstel te vroeg kwam, onvoldoende was onderbouwd en niet goed was afgestemd met lokale projectleiders omgevingswet. Wij hebben destijds dan ook aan de GGD gevraagd om het voorstel beter te onderbouwen en afstemming te zoeken met lokale projectleiders. Op het moment dat wij uw kaderbrief hebben ontvangen moeten wij constateren dat de situatie vrijwel ongewijzigd is gebleven. Op dit moment loopt binnen de gemeente de pilot omgevingsplan. Hierin wordt ook het thema gezondheid met betrekking tot de fysieke leefomgeving meegenomen. De conclusies op basis van deze pilot volgen later dit jaar. Het is te prematuur om in deze kaderbrief vooruit te lopen op de conclusies ten aanzien van het thema gezondheid met betrekking tot de fysieke leefomgeving. Wij blijven dan ook op het reeds eerder geformuleerde standpunt, namelijk dat wij graag een onderbouwd voorstel ontvangen dat is afgestemd met de gemeenten. Het is te vroeg om te spreken over uniforme financiering gezien het groot aantal vraagtekens dat nog bestaat rond dit onderwerp. WMO-toezicht Zaltbommel voert haar eigen inkoopbeleid, waarbij we insteken op korte lijnen met aanbieders.

Daarnaast controleren onze wijkteams ook bij zorgontvangers of de afgegeven zorg inderdaad is verleend en het gewenste resultaat heeft gehad. Door deze werkwijze menen wij preventief te werk te gaan en kunnen wij er in de meeste gevallen één op één uitkomen met een aanbieder als er signalen zijn dat de zorg niet goed loopt. Daarbij hebben wij begrepen dat veel tijd van de toezichthouders uitgaat naar beschermd wonen. Zaltbommel maakt echter sporadisch gebruik van beschermd wonen voorzieningen in GelderlandZuid, daar wij regionaal zijn ingedeeld bij centrum gemeente Den Bosch voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. Wij begrijpen dat uw organisatie graag een uitbreiding van de inzetbare uren ziet, vanwege werkachterstanden. Het belang hiervan blijft voor onze gemeente achter op het belang van de regio als geheel. Ons standpunt is dan ook om hier niet aan mee te gaan betalen. Uitbreiding Rijksvaccinatieprogramma Voor het Rijksvaccinatieprogramma geldt dat dit uitgevoerd dient te worden binnen de vergoeding van het RIVM en de middelen die de gemeenten hiervoor beschikbaar gesteld krijgen. Prenataal huisbezoek door de JGZ Het prenatale huisbezoek wordt voor onze gemeente uitgevoerd door Sante Partners.

Het landelijk professioneel kader Jeugdgezondheidszorg en Terugdringen jeugdzorggebruik De gemeente Zaltbommel onderschrijft het belang van de kerntaken uit het basispakket van de JGZ. De gezondheidsonderzoeken die door de JGZ op scholen worden verricht zijn belangrijk om in een vroeg stadium te signaleren of kinderen gezondheidsrisico’s lopen. Deze taak vloeit voort uit de Wpg. Wanneer aangescherpte richtlijnen aanleiding geven om uw diensten tegen het licht te houden horen wij graag tijdig wat de eventuele financiële consequenties zijn. Het terugdringen van jeugdzorg gebruik daarentegen zien wij niet als primaire taak van de GGD. In eerdere zienswijzen hebben wij dit signaal al vaker laten horen. De GGD lijkt voor te sorteren op de ontwikkeling van nieuwe taken die buiten de Wpg vallen en in het jeugdzorg domein. Schoenmaker blijf bij uw leest lijkt hier wat ons betreft een terechte opmerking. Uiteraard hechten wij wel belang aan een goede samenwerking tussen alle partijen die bij onze jeugdigen betrokken zijn. Wij zijn ook zeer te spreken over de JGZ en Gezond Leven medewerkers die actief zijn in onze gemeente. Als laatste willen wij nog meegeven dat de ‘opdracht’ waarover u spreekt niet formeel is behandeld in het AB. Wellicht is het goed om dit alsnog te doen.

2

Bijzondere Zorg, Centrale Toegang Maatschappelijke Opvang en Wet verplichte ggz (Wvggz) Zaltbommel sluit voor de hierboven genoemde taken aan een andere regio dan de GGD regio. De door de GGD benoemde risico’s zijn dan ook niet op Zaltbommel van toepassing. Forensische geneeskunde In de bijlage bij de begroting 2021 ‘notitie mogelijkheden voor besparingen bij GGD Gelderland-Zuid’ schetste de GGD een besparing die vrij eenvoudig te realiseren leek. Door deze taak extern in te kopen zou een bezuiniging van €50.000 gerealiseerd kunnen worden. In de onderhavige kaderbrief lezen wij dat het toch gecompliceerder ligt en de GGD in afwachting is van de plannen rondom regionalisering op de schaal van Oost Nederland. Kan de GGD aangeven of de bezuinigingsdoelstelling ten aanzien van de forensische geneeskunde nog haalbaar is gezien de complexiteit en onduidelijkheid die er speelt? Wijziging van Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten (BBV) m.b.t. de rechtmatigheidsverantwoording In de kaderbrief 2022 is dit onderwerp al aan bod gekomen. Wij vragen ons dan ook af waarom de financiële consequenties niet zijn op genomen in de begroting 2022. De betreffende wetgeving gaat volgens uw schrijven vermoedelijk in per 2022, waardoor het nu te laat is om de weg via de zienswijze tijdig te bewandelen. Het AB heeft nu op 7 oktober jl.

(noodgedwongen) ingestemd met incidentele middelen voor 2022. Pas in april 2022 volgt een begrotingswijziging welke voor zienswijze wordt aangeboden. Hiermee staan de raden in wezen voor een voldongen feit. Wij willen u vragen om scherp te blijven op het tijdig aanvoeren van besluitvormende stukken. Informatiebeveiliging Zaltbommel hecht er belang aan dat de GGD voldoet aan de wet en regelgeving rondom informatiebeveiliging. In een samenleving waarin het vertrouwen in overheidsinstanties afneemt is het des te belangrijk dat mensen erop kunnen vertrouwen dat er op een veilige manier met hun gegevens wordt omgegaan. Het doet ons dan ook goed om te lezen dat GGD Gelderland-Zuid als eerste GGD voldoet aan de informatiebeveiligingsnorm NEN7510. Wij vinden het belangrijk dat de GGD ook in de toekomst blijft voldoen aan de informatiebeveiligingsnorm. In uw kaderbrief staat dat dit gepaard zal gaan met investeringen en consequenties heeft voor de begroting 2023. Wij zien graag een onderbouwing van deze investeringen en verzoeken u om allereerst goed te onderzoeken wat er binnen de begroting gerealiseerd kan worden. Financiële uitgangspunten voor 2023 Loon- en prijscompensatie Wij nemen kennis van de loon- en prijscompensatie en dat deze conform eerder gemaakte afspraken (AB-besluit december 2017) zijn. Daarnaast hebben we nog een verzoek.

U schrijft dat de nacalculatie voor de begroting 2024 een dubbel effect heeft, omdat er in 2021 geen nieuwe CAO is afgesloten. Pas wanneer er een CAO wordt afgesloten kan de definitieve nacalculatie voor 2021 worden berekend en wordt deze bij de nacalculatie over 2022 opgeteld. In theorie kan hierdoor in 2024 een relatief grote loon- en prijscompensatie op gemeenten afkomen. Wij verzoeken de GGD om gelijk na de vaststelling van een nieuwe CAO door te rekenen wat dit voor gemeenten betekent en hierover te berichten. Besparingen De opgaven waar gemeenten voor staan zijn groot en complex. Tegelijkertijd zijn de middelen om aan alle maatschappelijke opgaven te voldoen beperkt. In dit licht is onze gemeente er content mee dat de GGD een bezuiniging op de uniforme taken realiseert oplopend tot 3% in 2023. Risico’s voor 2023 Algemene reserve en berekening streefwaarde De algemene reserve en de berekening van de streefwaarde is gebaseerd op besluitvorming uit voorgaande jaren. Met de jaarrekening 2020 rapporteerde de GGD een fors positief resultaat welke is toegevoegd aan de algemene reserve om zo te voldoen aan de streefwaarde. Veel gemeenten, waaronder Zaltbommel, plaatsten er wel vraagtekens bij. De berekening van de streefwaarde hangt 3

nauw samen met gestegen risico’s door o.a. de uitbreiding van personeel in de crisisorganisatie (risico op frictiekosten). Landelijk lopen er onderzoeken en discussies naar hoe de governance en financiering van de crisisorganisatie er in de toekomst uit zou moeten zien. In dezelfde lijn ligt het voor de hand om ook opnieuw naar de berekening van de streefwaarde te kijken. Is het nog wel terecht dat risico’s die voortvloeien uit de crisisorganisatie worden doorberekend in de streefwaarde en daarmee ten laste komen van gemeenten? Daarnaast willen we nog vermelden dat de stijgende instroom Bijzondere Zorg geen risico is voor Zaltbommel (en Maasdriel). In het AB van 1 juli jl. zijn de zienswijzen op de jaarrekening 2020 besproken. N.a.v. dit AB is besloten om een werkgroep in te stellen die gaat onderzoeken hoe de P&C stukken vereenvoudigd kunnen worden én om de methodiek tot het vormen van het weerstandvermogen te evalueren. Wij zijn blij met deze ontwikkeling en zijn benieuwd naar de adviezen op basis van deze evaluatie. Het coronavirus Het coronavirus is nog niet weg. Wij begrijpen dat de bestrijding ervan ook de komende tijd nog veel zal vergen van de GGD en de nodige onzekerheid met zich mee zal brengen. Als gemeente gaan wij er vooralsnog van uit dat het Rijk de meerkosten voor de GGD in de bestrijding van dit virus zal vergoeden.

Nieuwbouw De bouw van het nieuwe hoofdkantoor heeft helaas vertraging opgelopen. Wij hopen dat de bouw vanaf heden spoedig zal verlopen, zodat uw werknemers snel een prettige nieuwe werkplek hebben. U schrijft dat er ondanks het wegleggen van risico’s bij bouwbedrijf HEVO toch risico’s overblijven als gevolg van vertragingen m.b.t. de bestemmingsplanwijziging. Het realiseren van de bestemmingsplanwijziging is een aangelegenheid tussen de gemeente Nijmegen en de GGD. In AB stukken van 7 oktober jl. valt te lezen dat er door nalatigheid van de GGD en gemeente Nijmegen geen koopovereenkomst is afgesloten in 2018. Op 6 september jl. is dit alsnog gebeurd, maar worden hierdoor extra kosten gemaakt. Deze extra kosten passen nog binnen het budget voor de realisatie van de nieuwbouw, maar maken de ruimte om risico’s op te vangen wel kleiner. Wij willen benadrukken dat het project binnen de eerder gestelde financiële kaders opgeleverd moet worden. Tot slot Namens de gemeenteraad danken wij u als bestuur voor de uitgebreide kaderbrief. Er staan veel onderwerpen in, maar dat biedt ons ook de kans om al in een vroeg stadium richting te geven.

Met vriendelijke groet, het college van Zaltbommel,

W. (Wouter) Abee secretaris

P.C. (Pieter) van Maaren burgemeester

4