Bijlage 1 Concept controleplan Zalltbommel 2022

Controleplan Gemeente Zaltbommel Boekjaar 2022

Aan de gemeenteraad van de gemeente Zaltbommel Postbus 10002 5300 DA Zaltbommel ONDERWERP: controleplan 2022

Geachte leden van de gemeenteraad, Het doet ons genoegen om u ons controleplan met betrekking tot de controle van de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel voor het boekjaar eindigend op 31 december 2022 aan te bieden. De opdrachtvoorwaarden zijn in de afzonderlijke opdrachtbevestiging d.d. 15 september 2022 met u overeengekomen. In dit controleplan vindt u een uiteenzetting over onze risicoanalyse, de voorgenomen controleaanpak, een planning met de geplande communicatiemomenten en een samenvatting van onze en uw verantwoordelijkheden in relatie tot de jaarrekening en de controleopdracht. Op basis van onze verwachtingen en de ontwikkelingen in de wet– en regelgeving hebben wij daarnaast een aantal aandachtsgebieden geïdentificeerd en opgenomen in dit audit plan. Indien gewenst lichten we het controleplan graag toe in de auditcommissie of een ander gremium. Het doel van onze controle is om te onderzoeken of de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel, het in artikel 213 lid 2 van de Gemeentewet, vereiste inzicht geeft. De jaarrekening wordt opgesteld in overeenstemming met Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en zijn graag bereid de inhoud van deze rapportage nader toe te lichten. Hoogachtend, Baker Tilly (Netherlands) N.V.

Ondertekening alleen in definitieve versie Drs. B. Smeenk RA Eindverantwoordelijk accountant

2

Inhoudsopgave Management samenvatting

Inleiding

Controleaanpak

4

6

8

Controleteam en planning

Randvoorwaarden

Speerpunten gemeenteraad

15

19

23

3

Management samenvatting

1. Management samenvatting In deze management samenvatting zijn de belangrijkste elementen van ons controleplan voor u uiteengezet. Nadere informatie is opgenomen in de rest van deze rapportage. Audit time table  Wij zullen onze interim werkzaamheden uitvoeren in week 43.  De managementletter zal uiterlijk in december met de ambtelijke organisatie en het college besproken worden en eind december verzonden worden.  Start jaareindecontrole is in week 14. Bijzondere aangelegenheden zullen wij zoveel mogelijk voortijds met u afstemmen.  Bevindingen stemmen wij doorlopend met de organisatie af tijdens de controle. De bespreking van het concept accountantsverslag met organisatie en college vindt begin juni plaats.  Wij streven naar de rapportering van de controleverklaring en het definitief uitbrengen van het accountantsverslag medio juni.  De presentatie van het accountantsverslag aan de gemeenteraad vindt medio juli plaats.

Significante aandachtsgebieden  Op basis van de begroting 2022 verwacht het college een totale last inclusief dotaties aan de reserves van EUR 91,8 miljoen en een saldo baten en lasten van EUR 251.000 (voordelig).  De materialiteit die wij hanteren voor de controle van de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel bedraagt voor 2022 EUR 910.000. De materialiteit is gebaseerd op de begroting 2022 en zal op basis van de definitieve cijfers 2022 worden geëvalueerd en worden bijgesteld. De voorlopige uitvoeringsmaterialiteit voor 2022 bedraagt EUR 637.000.  We zullen, in lijn met het door u vastgestelde controleprotocol afwijkingen boven de EUR 50.000 aan de gemeenteraad communiceren.  Het controleplan is opgesteld op basis van de kennis die wij hebben opgedaan door middel van de controle van het boekjaar 2021, gevoerde besprekingen en recente ontwikkelingen in de sector.  Vanaf boekjaar 2022 is een aantal wijzigingen doorgevoerd in de regelgeving welke mogelijk van invloed is op de gemeente Zaltbommel. Deze staan verder toegelicht in hoofdstuk 2 en nemen wij mee bij de controle. De bevindingen ten aanzien van de interne beheersing worden opgenomen in de managementletter en met u besproken. Onze jaareinde bevindingen naar aanleiding van de balanscontrole zullen we aan u rapporteren in de vorm van een accountantsverslag.

   

Waardering van de grondexploitaties; Naleving van Europese aanbestedingsregelgeving; Doorbreking van AO/IB door het management; en Schattingsposten en veronderstellingen van het management.

Attentie- en aandachtspunten 2022  Marktconformiteit grondtransacties  Effecten Corona

Speerpunten gemeenteraad  XXX

Op pagina 18 is de gedetailleerde planning van de jaarrekeningcontrole opgenomen.

5

Inleiding

2. Inleiding Graag stemmen wij met u, aan de hand van dit controleplan, de voorgenomen reikwijdte van onze accountantscontrole, de controleaanpak van Baker Tilly, het tijdspad van de controle en de geplande momenten van communicatie af. Met dit plan willen wij aan de interne en externe verwachtingen voldoen ten aanzien van onze objectieve en onafhankelijke dienstverlening, gericht op de belangen van de gemeente Zaltbommel en onze samenwerking op de lange termijn.

Actuele ontwikkelingen Ook voor de jaarrekening 2022 zijn er actuele ontwikkelingen waar wij in onze controle rekening mee houden. Enerzijds betreffen dit actuele ontwikkelingen in de branche, zoals: - Opvang Oekraïense vluchtelingen, wat zijn de gemeentelijke kosten en hoe borgt de gemeente een juiste declaratie van deze kosten bij het Rijk. - Gevolgen corona, zie paragraaf 3.4 voor nadere toelichting. - Inflatie en energiecrisis. De prijsstijgingen van onder andere grond- en hulpstoffen, maar ook de inhuur van personeel kunnen gevolgen hebben op onder andere de waardering van de grondexploitaties. We besteden hier aanvullend aandacht aan. Ten aanzien van wet- en regelgeving zijn er zowel binnen de gemeentelijkeals de accountantsregelgeving ontwikkelingen: - Met ingang van 2023 dient het college zelfstandig een verklaring aangaande de rechtmatigheid af te geven bij de jaarrekening. Wij stellen tijdens de controle 2022 vast in hoeverre de gemeente Zaltbommel klaar is voor deze wetgeving. - Zoals in ons accountantsverslag gemeld zullen we vanaf boekjaar 2022 in onze controleverklaring uitgebreider stilstaan bij onze risicoanalyse t.a.v. fraude en continuïteit en hier specifiek over rapporteren. - Controlestandaard 315 wijzigt.

Standaard 315, Risico’s op een afwijking van materieel belang identificeren en inschatten, is herzien om een robuustere risico-identificatie en -inschatting te vereisen en om het beter inspelen op de geïdentificeerde risico’s te bevorderen.

Wet- en regelgeving:

Actuele ontwikkelingen: -

Opvang Oekraïense vluchtelingen Gevolgen corona Inflatie en energiecrisis

Wijzigingen in Markt: accountantsKrapte arbeidsmarkt regelgeving: en lange levertijden - Fraude en continuïteit op materialen. -

in de controleverklaring COS 315

- Rechtmatigheidsverantwoording vanaf 2023

Automatisering: -

Decade (financiële applicatie) Zorgned (administratie Jeugdhulp en WMO)

7

Controleaanpak

3. Controleaanpak 3.1 Algemene uiteenzetting en materialiteit Een efficiënte en effectieve jaarrekeningcontrole is belangrijk voor zowel de gemeente Zaltbommel als Baker Tilly. Wij werken voortdurend aan de ontwikkeling van een efficiënter controleproces en aan de verhoging van het kwaliteitsniveau door een toename van de effectiviteit van onze werkzaamheden bijvoorbeeld als gevolg van de inzet van specialisten op onder meer het gebied van grondexploitaties, belastingen of IT. In dit kader is een helder controleplan een essentieel onderdeel. In de schematische weergave komt het controleplan tot uitdrukking met daarbij de stappen die voor de uitvoering van de controle noodzakelijk worden geacht.

Controle aanpak

 Verkrijgen van kennis van de gecontroleerde entiteit, waaronder de interne beheersing;

 Vaststellen materialiteit;  Risicoanalyse;  Systeemgerichte controlewerkzaamheden;

 Gegevensgerichte controlewerkzaamheden; en

 Evaluatie en afronding.

WNT en SiSa (Single Information, Single Audit) Voor de controle op de opgenomen gegevens in het kader van de WNT geldt de materialiteit zoals opgenomen in de Regeling Controleprotocol WNT 2022 op www.topinkomens.nl. De materialiteit varieert van 0% met betrekking tot de volledigheid van de vermelding topfunctionarissen op naam tot maximaal € 10.000 voor de juistheid en volledigheid van de werkelijke bezoldiging. Voor de controle van de SiSa hanteren we dezelfde materialiteit als bij de jaarrekeningcontrole, hier wijkt enkel de voorgeschreven rapporteringstolerantie af.

Materialiteit De voorlopige materialiteit die wij hanteren voor de controle van de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel bedraagt voor 2022 EUR 910.000. De voorlopige uitvoeringmaterialiteit voor 2022 bedraagt EUR 637.000. De materialiteit is gebaseerd op de wettelijk voorgeschreven 1% van de totale lasten inclusief dotaties aan reserves. De materialiteit zal op basis van de definitieve cijfers 2022 worden geëvalueerd en worden bijgesteld. We zullen niet-gecorrigeerde afwijkingen die door het management als niet-materieel werden aangemerkt, zowel afzonderlijk als geaggregeerd, boven EUR 50.000 rapporteren aan de gemeenteraad. Daarnaast zullen we een overzicht van de gecorrigeerde afwijkingen verstrekken. Wij stemmen de aard, het tijdstip en de omvang van onze controlewerkzaamheden af op het risiconiveau dat is vastgesteld voor elke belangrijke jaarrekeningpost, soort transactie of toelichting en de relevante beweringen op het niveau van deze posten, transacties of toelichtingen.

Risicoanalyse Op basis van onze kennis van de gemeente Zaltbommel worden de belangrijkste specifieke risico’s in kaart gebracht die mogelijk een afwijking van materieel belang veroorzaken in de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel. Onze controlewerkzaamheden focussen zich op die jaarrekeningposten, schattingen, processen of transacties waarvan wij van mening zijn dat het grootste risico bestaat op een afwijking van materieel belang in de financiële overzichten, hetzij als gevolg van fouten hetzij als gevolg van fraude. We houden hierbij rekening met de effecten van de huidige risicofactoren in de sector en leggen ook de nadruk op die gebieden die door het management subjectieve beslissingen vereisen. We zullen tijdens onze controle voortdurend aandacht houden voor wijzigingen van interne en externe factoren die onze initiële risico-inschatting kunnen beïnvloeden. Indien noodzakelijk zullen wij onze initiële risico-inschatting aanpassen en u hiervan op de hoogte stellen. In hoofdstuk 3.2 hebben wij o.a. een overzicht opgenomen van de door ons onderkende significante en frauderisico’s, alsmede de aanpak om deze risico’s te mitigeren. Continuïteit, afhankelijkheid en aansturing IT-systemen Onderdeel van onze controle aanpak is de zogenaamde geïntegreerde controle aanpak waarbij IT een belangrijk onderdeel is binnen de jaarrekeningcontrole.

Aandachtspunten zijn hierbij de continuïteit en betrouwbaarheid van de gegevensverwerkende processen, de mate van afhankelijkheid en de centrale aansturing en monitoring van IT Controls voor met name de systemen zoal Decade en Zorgned. In het kader van de jaarrekeningcontrole zullen wij ook aandacht schenken aan de General IT Controls en Application Controls. Als onderdeel hiervan zullen continuïteit van de systemen, monitoring controls vanuit de centrale organisatie en de mate van afhankelijkheid worden gecontroleerd. 9

3. Controleaanpak 3.2 Significante en fraude risico’s Significant (fraude)risico

Toelichting

Geplande controle aanpak Baker Tilly

In exploitatie genomen bouwgronden - significant

Onjuiste waardering grondexploitaties

Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent het opstellen van de exploitatieopzetten.

Bedrijfskosten/inkopen – significant

In exploitatie genomen bouwgronden zijn niet op juiste wijze gewaardeerd doordat gehanteerde schattingsposten c.q. uitgangspunten in de kostprijsberekeningen ten aanzien van de verwachte kosten en de te realiseren opbrengsten onnauwkeurig zijn, waardoor er sprake is van een onjuiste tussentijdse winstneming, danwel een onjuiste verliesvoorziening.

Onrechtmatige uitgaven De Europese aanbestedingsregels worden niet gevolgd bij de inkopen, waardoor de (toekomstige) lasten onrechtmatig tot stand zijn gekomen.

Management doorbreekt bewust de interne beheersingsmaatregelen Management override – fraude

Onze beroepsregels schrijven voor dat wij als accountant in het bijzonder aandacht besteden aan dit risico. Wij zien dit risico met name op het gebied van schattingen ten aanzien van de waardering van de grondexploitaties en de voorzieningen met betrekking tot risico’s en verplichtingen. Daarnaast bestaat dit risico bij het proces aangaande de memoriaalboekingen.

Gegevensgerichte werkzaamheden Met betrekking tot de controle op de waardering zullen de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd:  Controle op de uitgangspunten van grondexploitaties (waaronder rente en indexering).  Controle op de prognoses (kosten en opbrengsten).  Controle op de grondaankopen, grondverkopen en de geactiveerde kosten (middels steekproef). Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent het aanbestedingsproces. Gegevensgerichte werkzaamheden Controle op de naleving van het aanbestedingsprotocol en het aangaan van verplichtingen. Dit doen wij door een diepgaandere controle op de risicovollere items (besteding > € 215.000 over 4 jaar) en een reguliere steekproef op de overige inkopen. Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent schattingen en memoriaalboekingen. Gegevensgerichte werkzaamheden Met betrekking tot de controle zullen de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd:  Toetsen (o.a. middels data-analyse) of de in het grootboek vastgelegde journaalposten en andere aanpassingen die tijdens het opstellen van de financiële overzichten zijn aangebracht aanvaardbaar zijn.

 Controleren van schattingen op tendenties en controleren of er eventuele omstandigheden zijn die tot de tendentie hebben geleid en daarmee een risico vormen op een afwijking van materieel belang als gevolg van fraude.  Identificeren en nader onderzoeken van grote ongebruikelijke transacties. 10

3. Controleaanpak 3.2 Significante en fraude risico’s Post, transactie of toelichting

Toelichting

Geplande controle aanpak Baker Tilly

Kosten – nauwkeurigheid betalingen

Onterechte betalingen waardoor de lasten ten onrechte zijn verantwoord.

Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent het betaalproces. Vaststellen van de effectieve en blijvende werking van de interne beheersingsmaatregelen:  Aanwezigheid van functiescheiding binnen betaalpakket.  Omtrent de zichtbare controle op de juistheid van de betaalvoorstellen.  Omtrent mutaties crediteurenstamgegevens. Gegevensgerichte werkzaamheden Met betrekking tot de controle op de juistheid van de betalingen zullen de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd:  Controle van de significante transacties vanuit het bankboek direct op een andere rekening dan de crediteuren (afwijkingen van de gebruikelijke procedure via de crediteuren).  Controle op batch- en handmatige betalingen door middel van een gegevensgerichte steekproef.

11

3. Controleaanpak 3.3 Controleaanpak belangrijkste posten, transacties en toelichtingen met een hoger ingeschat risico op een afwijking van materieel belang Post, transactie of toelichting

Toelichting

Geplande controle aanpak Baker Tilly

Uitkeringen (WMO, Jeugd)

Onnauwkeurige en onrechtmatige lasten sociaal domein

Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent uitkeringen in natura.

Uitkeringen voortvloeiend uit de WMO/Jeugd zijn niet nauwkeurig verantwoord doordat deze niet in overeenstemming zijn met de door de gemeente afgegeven beschikkingen ofwel niet rechtmatig verantwoord doordat deze niet zijn toegekend in overeenstemming met de wet en gemeentelijke verordeningen. Aanvullend voor de uitvoering van de WMO en Jeugd hebben we het risico aangemerkt dat lasten niet nauwkeurig zijn doordat de gefactureerde kosten niet geleverd zijn, dan wel tegen de onjuiste prijs in rekening zijn gebracht.

Vaststellen van de effectieve en blijvende werking van de interne beheersingsmaatregelen:  Aanwezigheid van functiescheiding middels controle op de inrichting van de subadministratie (IT-audit). Gegevensgerichte werkzaamheden Met betrekking tot de controle op nauwkeurigheid van deze lasten zullen de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd:  Verbandscontrole tussen de subadministratie en financiële administratie.  Middels steekproeven voeren wij een detailcontrole uit op de rechtmatigheid en nauwkeurigheid (incl. prestatielevering) van de verstrekte uitkering.

Bedrijfskosten - prestatielevering Prestatielevering kan niet worden vastgesteld Lasten zijn niet nauwkeurig verantwoord doordat de inkoopfactuur niet in overeenstemming is met de geleverde prestatie, de inkoop niet tegen de juiste prijs is gefactureerd of de inkoopfactuur op een foutieve grootboekrekening is geregistreerd.

Systeemgerichte werkzaamheden Verkrijgen van inzicht in en vaststellen van het bestaan van de interne beheersing omtrent het factuurautorisatieproces. Vaststellen van de effectieve en blijvende werking van de interne beheersingsmaatregelen:  Aanwezigheid van functiescheiding binnen de factuurstraat.  Omtrent de zichtbare controle op de juistheid van de factuur. Gegevensgerichte werkzaamheden Met betrekking tot de controle op nauwkeurigheid van de kosten zullen de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd:  Controle door middel van een steekproef of prestatielevering bij inkopen afdoende is onderbouwd, e.e.a. conform de notitie BADO ‘Vastlegging en onderbouwing prestatielevering bij inkopen door decentrale overheden’.

12

3. Controleaanpak 3.4 Aandachtspunten Aandachtspunt

Toelichting

Corona

Verhoogd risico doordat vanwege corona  Procedures zijn gewijzigd gedurende de lock-down waardoor aanvullende risico’s ontstaan, doordat er minder controles uitgevoerd zijn.  Prestaties zijn niet geleverd (subsidieverstrekkingen)  Onrechtmatige verstrekking rijksregelingen (ToZo), toetsing Misbruik en Oneigenlijk gebruik.  Oninbaarheid debiteuren vanwege Corona

Waardering activa

Geplande controle aanpak Baker Tilly  Tijdens de bespreking en toetsing van procedures zullen wij met de organisatie bespreken of/hoe procedures gewijzigd zijn en (indien van toepassing) hier specifieke controles op verrichten.  Bij de controle op subsidieverstrekkingen zullen wij specifiek aandacht hebben voor het nakomen van de prestatieafspraken tijdens de Corona periode en de eventueel aanvullende afspraken die naar aanleiding van de crisis gemaakt zijn.  Gegevensgerichte controle op de rechtmatige verstrekkingen van uitkeringen door te steunen op de werkzaamheden van de accountant van Werkzaak Rivierenland.  Specifiek aandacht schenken aan de volledigheid van de voorziening dubieuze debiteuren.

Onnauwkeurige verantwoording van de overlopende posten • Middels deelwaarnemingen zullen wij vaststellen dat overlopende activa bestaat en inbaar is • Middels een voortgezette controle zullen wij vaststellen of de schulden volledig zijn doordat bij het financieel afsluitproces niet kritisch is opgenomen gekeken naar de tussenrekeningen • Middels deelwaarnemingen zullen wij vaststellen of schulden bestaan en voor een juist bedrag zijn opgenomen op de balans

13

3. Controleaanpak 3.5 Inzet van IT specialisten in de controle Gemeente Zaltbommel is in significante mate afhankelijk van de automatiserings-omgeving met betrekking tot de goedkeuring van facturen, salarisverwerking, verkooptransacties en de algehele registratie van transacties in de financiële administratie. Wij zullen bij het vaststellen van de interne beheersing nagaan in hoeverre de General IT Controls (GITC’s) en application controls waarborgen dat risico’s worden ondervangen en zullen eventuele tekortkomingen in de interne beheersing rapporteren in onze managementletter.

General IT Controls en Application Controls In onze jaarrekeningcontrole maken wij waar mogelijk gebruik van interne beheersingsmaatregelen bij de gemeente Zaltbommel. Interne beheersingsmaatregelen (voor zover voor onze jaarrekeningcontrole relevant) zijn voor een groot deel ingericht in:  

De financiële administratie, zijnde Decade; De uitkeringsadministratie zijnde Zorgned;

De inrichting van logische toegangsbeveiliging (o.a. wachtwoordbeleid, rollen en rechten) en wijzigingsbeheer (o.a. testen van updates) bepaalt in hoeverre we gebruik kunnen maken van deze beheersingsmaatregelen.

.

14

Controleteam en planning

4. Controleteam en planning 4.1 Controleteam Ons controleteam wordt geleid door Barry Smeenk ondersteund door Linda de Vries, Manager en Joram Dicturs, manager IT Advisory. Het controleteam wordt door meerdere supervisors en (senior) assistenten ondersteund.

Barry Smeenk Verantwoordelijk accountant

Linda de Vries Manager

+ 31 (0)6 15 59 17 58

+31 (0)6 52 75 99 01

b.smeenk@bakertilly.nl

l.devries@bakertilly.nl

Joram Dictus Manager IT Advisory +31 (0)6 55 12 66 48 j.dictus@bakertilly.nl

16

4. Controleteam en planning 4.2 Planning in uren Op basis van de opdrachtkenmerken, onze risicoanalyse en bepaalde materialiteit hebben wij de controleaanpak bepaald. De controleaanpak hebben wij vervolgens vertaald naar de inzet van het aantal uren per functieniveau.

Voor de controle verwachten wij de volgende uren benodigd te hebben:

Bij afronding van de controle zullen wij de daadwerkelijk bestede uren met u bespreken.

Functieniveau

Uren

Verantwoordelijk accountant

48

Manager

96

Controleleider

124

IT-auditors

60

Overige teamleden

280

Totaal aantal uren

608

17

4. Controleteam en planning 4.3 Planning in tijd

Nevenstaand is de planning van de jaarrekeningcontrole in de tijd weergegeven. Door nauwe samenwerking en goede afstemming streven wij naar een korte doorlooptijd van de controle.

Sep

Okt

Nov

Dec

Jan

Feb

Mrt

Apr

Mei

Jun

Jul

Voorbereiding controle Uitvoering interim-controle

Belangrijke data

 Wij zullen onze interim werkzaamheden

Rapportering concept managementletter en bespreking met organisatie en college

uitvoeren in week 43.

 De managementletter zal uiterlijk medio december met de ambtelijke organisatie en het college besproken worden en eind december verzonden worden.

 Start jaareindecontrole is week 14. Bijzondere aangelegenheden zullen wij zoveel mogelijk voortijds met u afstemmen.

 Bevindingen stemmen wij doorlopend met de organisatie af tijdens de controle. De bespreking van het concept accountantsverslag met organisatie en college vindt begin juni plaats.

 Wij streven naar de rapportering van de

Definitieve managementletter t.b.v. college Afstemming bijzondere aangelegenheden jaarrekeningcontrole Oplevering rapportages, concept jaarrekeningen en start van de controle Bespreking van de bevindingen en het concept accountantsverslag met de college en organisatie Rapportering en definitief accountantsverslag t.b.v. gemeenteraad Evaluatiebespreking

controleverklaring en het definitief uitbrengen van het accountantsverslag medio juni 2023.

 De presentatie van het accountantsverslag aan de gemeenteraad vindt medio juni 2023 plaats.

18

Randvoorwaarden

5. Randvoorwaarden 5.1 Communicatie Een effectieve wederzijdse communicatie bij een controle van financiële overzichten is belangrijk voor een goed verloop van de opdracht.

Het doel van dit controleplan is om details van de belangrijkste onderdelen van onze voorgestelde controleaanpak te verstrekken aan de met governance belaste personen, in het geval van een gemeente, de gemeenteraad. De Nadere voorschriften en overige standaarden (NV-COS), waaronder in het bijzonder Standaard 260, vereisen dat we formeel communiceren met "degenen belast met de governance" (zoals gedefinieerd in de NV-COS) over relevante aangelegenheden met betrekking tot onze controle. Onze formele schriftelijke communicatie omvat dit controleplan, een managementletter en een accountantsverslag, dat zal worden verstrekt na afronding van de controle. De bevindingen ten aanzien van de interne beheersing worden opgenomen in de managementletter. Daarnaast zullen wij besprekingen met u houden, zoals opgenomen in de paragraaf 4.3. Hierin hebben wij ook de verwachte timing van de verschillende communicatiemomenten opgenomen. Als er zich zaken voordoen waarvan het belang van dien aard is dat ze eerder onder uw aandacht moeten worden gebracht, dan zullen wij dit doen op basis van onze verplichtingen uit de NV-COS. De doelstellingen van de afstemming met u zijn: • • • •

Ervoor zorgen dat er wederzijds begrip is van de reikwijdte en timing van de controle en de respectieve verantwoordelijkheden van onszelf als controlerend accountant en die van de gemeenteraad, als degenen belast met governance van de gemeente Zaltbommel. Informatie te communiceren om zowel onszelf als controlerend accountant en de gemeenteraad te helpen bij het vervullen van hun respectieve verantwoordelijkheden. De gemeenteraad tijdige en constructieve observaties verstrekken die voortvloeien uit het controleproces. Tweerichtingscommunicatie tussen ons aan te moedigen over aangelegenheden die relevant zijn voor de controle (bijvoorbeeld over risicogebieden en materialiteit).

20

5. Randvoorwaarden 5.2 Verantwoordelijkheden Zowel u als wij hebben verantwoordelijkheden met betrekking tot de te controleren financiële overzichten. De belangrijkste verplichtingen lichten wij hier toe. In onze opdrachtbrief zijn deze verder toegelicht.

Wij verrichten onze controle in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder de Nederlandse controlestandaarden, het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado), het Controleprotocol WNT en het controleprotocol dat op 25 januari 2018 is vastgesteld door uw gemeenteraad. Verantwoordelijkheden van de accountant Onze verantwoordelijkheden, en hun beperkingen, zijn formeel uiteengezet in onze opdrachtbrief van 15 september 2022. Het is onze verantwoordelijkheid om aan de gemeenteraad van de gemeente Zaltbommel te rapporteren of, naar onze mening, de jaarrekening van de gemeente Zaltbommel het door de wet vereiste inzicht geeft, overeenkomstig met het bepaalde in artikel 213 lid 2 van de Gemeentewet. De uitslag van ons onderzoek geven wij weer in een controleverklaring over de getrouwheid van de jaarrekening en de rechtmatigheid van de verantwoorde baten, lasten en balansmutaties. Hoewel de primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude bij het college van burgemeester en wethouders, onder toezicht van de gemeenteraad, ligt hebben wij, als accountant, de verantwoordelijkheid om een redelijke mate van zekerheid te verkrijgen dat de financiële overzichten als geheel geen afwijkingen van materieel belang bevatten, ongeacht of deze veroorzaakt worden door fraude of fouten.

Daarbij zullen we de vereisten van Standaard 240 “De verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot fraude in het kader van een controle van financiële overzichten” volgen. Onze controleaanpak met betrekking tot fraude wordt toegelicht in dit controleplan. Verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders Wij lichten uw verantwoordelijkheden toe in onze opdrachtbrief van 15 september 2022. Het college van burgemeester en wethouders is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die de grootte en samenstelling van zowel de activa en passiva als de baten en lasten getrouw dient weer te geven, in overeenstemming met het in Nederland geldende Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten. Voorts is het college verantwoordelijk voor de financiële rechtmatigheid van de in de jaarrekening verantwoorde baten, lasten en balansmutaties. Dit houdt in dat deze bedragen in overeenstemming dienen te zijn met de begroting en met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, waaronder gemeentelijke verordeningen, zoals opgenomen in het normenkader, dat tenminste ter kennisname is verzonden aan de raad. Bij het opstellen van de jaarrekening dient u onder andere: • • • •

geschikte grondslagen voor financiële verslaggeving te selecteren en deze vervolgens consequent toepassen; oordelen en schattingen te maken die redelijk en voorzichtig zijn; erop toe te zien dat de rechten en verplichtingen van de gemeente op toereikende wijze in de jaarrekening tot uitdrukking worden gebracht; en bekende en/of te verwachten gebeurtenissen en omstandigheden op adequate wijze in de jaarrekening tot uitdrukking te brengen.

Het college van burgemeester en wethouders is verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing als u noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of van fouten; en voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het jaarverslag en de overige gegevens in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten. 21

5. Randvoorwaarden 5.3 Onafhankelijkheid Wij dienen te voldoen aan relevante ethische voorschriften, inclusief die inzake onafhankelijkheid, met betrekking tot opdrachten voor de controle van financiële overzichten.

Het is van fundamenteel belang voor onze aanstelling als controlerend accountant dat onze onafhankelijkheid en objectiviteit te allen tijde behouden blijft. Hierom zijn wij verplicht om alle relaties tussen de gemeente Zaltbommel, het college van burgemeester en wethouders haar ambtelijk management op sleutelposities en onszelf in overweging te nemen die van invloed kunnen zijn op de onafhankelijkheid van ons kantoor en de objectiviteit van de opdrachtpartner en het controleteam. Bedreigingen voor de onafhankelijkheid kunnen zijn: bedreigingen als gevolg van eigenbelang, bedreigingen als gevolg van zelftoetsing, bedreigingen als gevolg van belangenbehartiging, bedreigingen als gevolg van vertrouwdheid en bedreigingen als gevolg van intimidatie. In veel gevallen kunnen waarborgen worden getroffen om dergelijke bedreigingen tegen te gaan. Om ervoor te zorgen dat onze onafhankelijkheid behouden blijft, nemen we de volgende stappen: • Het maken van een beoordeling van mogelijke bedreigingen voor onze onafhankelijkheid en van de waarborgen die in de gegeven omstandigheden vereist zijn om de onafhankelijkheid te beschermen. • Het met u communiceren van de resultaten van deze beoordeling en van de passende waarborgen die moeten worden genomen.

• Het met u communiceren van alle andere relevante informatie over ons algemene beleid en onze procedures die zijn ingesteld om de objectiviteit en onafhankelijkheid te waarborgen. Onze voorlopige beoordeling van mogelijke bedreigingen voor onze onafhankelijkheid heeft geen bedreigingen geïdentificeerd waarvan wij u op de hoogte moeten stellen.

22

Speerpunten gemeenteraad

6. Speerpunten gemeenteraad Jaarlijks heeft de gemeenteraad de mogelijkheid om speerpunten in te brengen, die wij in onze controle zullen betrekken.

Aandachtpunt 1 xxxxx 

xxx xxx



xxx xxx

24

Kantoorgegevens: Baker Tilly (Netherlands) N.V. Bijster 39 4817 HZ BREDA Postbus 3814 4800 DV BREDA T: 076 525 00 00