Document · PDF

Bijlage 1. Bestuursrapportage 2023

Raadsvergadering 28 september 2023, gemeente ZaltbommelBij agendapunt: Bestuursrapportage Zaltbommel 20239.440 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Bestuursrapportage 2023

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding / 3 2. Voortgang Programmabegroting 2023 / 4 2.1. Stand van zaken acties / 4 2.2. Financiële samenvatting / 7 3. Gemeentefonds / 9 4. Voortgang per programma / 10 1. Bestuur en burgerzaken / 10 2. Veiligheid / 12 3. Verkeer, vervoer en waterstaat / 13 4. Economie / 15 5. Onderwijs / 16 6. Sport, cultuur en recreatie / 18 7. Sociaal domein / 20 8. Volksgezondheid en Milieu / 22 9. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing / 23 Algemene dekkingsmiddelen / 25 Overhead / 27 5. Technische wijzigingen / 29 6. Overzicht stand van zaken investeringen / 32

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

1. Inleiding Voor u ligt de Bestuursrapportage 2023. Hierin rapporteren we over de voortgang van het in de programmabegroting 2023 vastgestelde beleid. Deze rapportage bieden wij u ter vaststelling aan. Naast een bron van informatie kan het tevens dienen als controle-instrument. In hoofdstuk 2 leest u de voortgang van de Programmabegroting 2023 op hoofdlijnen, zowel beleidsmatig als financieel. In hoofdstuk 3 staan de uitkomsten van het Gemeentefonds. In hoofdstuk 4 staan we stil bij de uitvoering van de Programmabegroting 2023. Per programma rapporteren we integraal over de gemaakte afspraken en de financiële afwijkingen. Het overzicht in hoofdstuk 5 laat de technische wijzigingen zien. Technische wijzigingen zijn wijzigingen die geen invloed hebben op het totale saldo, maar afzonderlijk wel impact hebben op het saldo van een programma. Ook leiden ze niet tot een wijziging van beleid. Tot slot is in hoofdstuk 6 een tabel opgenomen met de investeringen waarvoor een aanvullend krediet wordt aangevraagd. De aanvullende kapitaallasten worden verwerkt in de meerjarenbegroting 2024.

In de rapportage ziet u de volgende kleuren: Tijd Wordt het resultaat conform planning gehaald? uitvoering conform planning / gereed onzeker of planning wordt gehaald knelpunt; wordt niet gehaald conform planning / nog niet gestart Financiën Zijn de toegekende middelen toereikend? uitvoering blijft binnen het budget onzeker of uitvoering binnen het budget blijft knelpunt; overschrijding van het budget In deze bestuursrapportage rapporteren wij alleen over de afwijkingen en stellen we voor de activiteiten met status 'rood' een nieuwe planning en/of budget vast.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

2. Voortgang Programmabegroting 2023 In dit hoofdstuk treft u een overzicht van de stand van zaken acties en een financiële samenvatting.

2.1. Stand van zaken acties In onderstaand overzicht vindt u de status, in relatie tot tijd en financiën, van de acties opgenomen in de Programmabegroting 2023. Onderwerp Programma Bestuur en burgerzaken Gebiedsgericht werken Doorontwikkelen van onze dienstverlening Basis Registratie Personen (BRP) op orde houden Registratie rondom internationale werknemers op orde houden Goed verloop van de Provinciale Staten- en Waterschapsverkiezingen Optimaal inzetten van communicatie binnen onze gemeente Programma Veiligheid Integrale veiligheid Crisisbeheersing Activiteiten jaarwisseling Handhaving huisvesting internationale werknemers Handhaving nachtregister Handhaving Alcoholwet Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Herinrichting Steenweg Steenweg / Parallelweg Zaltbommel, Kruising KW-weg en van Heemstraweg Herinrichting Kruising Steenweg/Molenwal in combinatie met Boulevard Buitenstad Onderzoek aanpassen verkeersaansluiting N322 Munnikenland Onderzoek rondweg Spellewaard Bruchem Krangsraat Maatregelen GVVP MIRT A2, verbreding van de A2 Masterplan fietspaden Snelle fietsroute Havens Openbaar vervoer Programma Economie Opstellen strategische visies en actieplan (vrijetijds)economie Ontwikkeling werklocaties Duurzaamheid op bedrijventerreinen Verhogen organisatiegraad Ondernemersteam Bommelerwaard

Status Tijd

Status Financiën

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Onderwerp Bijdrage RSF (Regionaal Stimuleringsfonds) Economische promotie Programma Onderwijs MFA Brakel Kentalis Compas College Uitbreiding en renovatie of nieuwbouw basisschool Nederhemert Haalbaarheidsonderzoek uitbreiding en renovatie of nieuwbouw basisschool Gameren Uitvoering Nationaal Programma Onderwijs (NPO) Lokaal educatieve agenda Programma Sport, cultuur en recreatie Sport Realisatie nieuwbouw Cultureel Centrum Waluwe Herontwikkeling Sint-Maartenkerk Kunst en cultuur Slot Loevestein Fiep Paviljoen Stadswallen Petanque Klompenpaden Openbaar groen en recreatie Programma Sociaal domein Zorg en veiligheid Langer zelfstandig thuiswonen Gelderse verbeteragenda en Toekomstscenario Kansrijke Start Werkzaak Rivierenland Minima- en schuldhulpverlening Leerhuis Programma Volksgezondheid en milieu Uitvoering gezondheidsbeleid Afstemming tussen verschillende beleidsdomeinen Begraafplaatsen Verlenging project inzamelen zwerfafval Duurzame energie Circulair Ruimtelijke adaptatie en biodiversiteit Stikstof Water- en rioleringsplan Programma Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Voldoende én de juiste woningen in alle kernen Huisvesting internationale werknemers

Status Tijd

Status Financiën

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Onderwerp Omgevingwet Kernenvisies Gebiedsontwikkeling Bossche Poort Nette en schone leefomgeving

Status Tijd

Status Financiën

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

2.2. Financiële samenvatting Hieronder treft u een verloopoverzicht van het begrotingssaldo inclusief het effect van deze bestuursrapportage. Daarnaast zijn deze effecten inzichtelijk gemaakt en per programma gesplitst naar structureel en incidenteel.

Effect op begrotingssaldo Verloop begrotingssaldo Stand van zaken financieel (x € 1.000) Saldo Programmabegroting 2023 Meicirculaire 2023 effect vanaf 2024 Effect Gemeenschappelijke Regelingen Saldo Perspectiefnota 2024

2023 302 V -

Saldo voor Bestuursrapportage 2023 Meicirculaire 2023 Kapitaallasten Mutatie afschrijvingsreserves Mutatie voorziening Riolering Effect Bestuursrapportage 2023

302 V 1.156 V 269 V 235 N 56 V 1.484 N 64 V

Saldo na Bestuursrapportage 2023

2024 294 V 3.558 V 2.294 N 545 V

2025 295 V 3.558 V 2.657 N 325 V

2026 307 V 3.033 V 2.790 N 1.085 V

2027 283 N 4.512 V 2.686 N 435 V

2.103 V 276 N

1.521 V 136 V

1.635 V 117 V

1.978 V 273 N

227 V 1.802 N

233 V 1.614 N

240 V 1.697 N

253 V 1.671 N

253 V

277 V

295 V

287 V

Na vaststellen van de Bestuursrapportage 2023 is het begrotingssaldo € 64.000 voordelig voor 2023.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Financieel effect Bestuursrapportage 2023 Effect bestuursrapportage (x € 1.000) Totaal Structureel + Incidenteel

2023 1.484 N

2024 1.802 N

2025 1.614 N

2026 1.697 N

2027 1.671 N

2023 53 N 44 N 126 N -

2024 53 N 44 N 126 N -

2025 53 N 44 N 126 N -

2026 53 N 44 N 126 N -

2027 53 N 44 N 126 N -

Programma Onderwijs Programma Sport, cultuur en recreatie Programma Sociaal domein Programma Volksgezondheid Programma Volkshuisvesting

103 N 150 N 1.462 N 35 V 92 V

123 N 150 N 1.462 N 100 V 76 V

Overhead Algemene Dekkingsmiddelen

1.179 N 1.464 V

1.184 N 1.315 V

1.122 N 1.341 V

1.122 N 1.208 V

1.122 N 1.234 V

Totaal

1.527 N

1.652 N

1.564 N

1.697 N

1.671 N

Incidentele effecten per programma (x € 1.000) Programma Bestuur en Ondersteuning Programma Veiligheid Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Programma Economie

2023 162 N 57 N 100 N -

2024 100 N -

2025 -

2026 -

2027 -

Programma Onderwijs Programma Sport, cultuur en recreatie Programma Sociaal domein Programma Volksgezondheid Programma Volkshuisvesting

3V 146 N 483 N 159 V 401 N

50 N

Overhead Algemene Dekkingsmiddelen

480 V 750 V

Totaal

43 V

150 N

50 N

Financiële effecten per programma Structurele effecten per programma (x € 1.000) Programma Bestuur en Ondersteuning Programma Veiligheid Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Programma Economie

Voor de toelichtingen op de financiële afwijkingen wordt verwezen naar het kopje financieel onder ieder programma.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

3. Gemeentefonds De inkomsten uit het gemeentefonds is de grootste structurele inkomstenbron van de gemeente. De hoogte van inkomsten is tot en met 2025 gekoppeld aan de Rijksuitgaven (trap-op-trap-af). Het kabinet Rutte IV is voornemens om deze financieringssystematiek aan te passen. Er verschijnen drie circulaires per jaar: de meicirculaire, de septembercirculaire en de decembercirculaire. Nu is de Meicirculaire 2023 verschenen. Die is gebaseerd op de voorjaarsnota van het Rijk. De uitkomsten van de meicirculaire staan in onderstaande tabel. In de Perspectiefnota 2024 zijn de posten voor de jaren vanaf 2024 al meegenomen in het meerjarenperspectief. Nu nemen we het jaar 2023 in ons saldo op. Bedragen x € 1.000 Meicirculaire 2023 Septembercirculaire 2022

2023 54.745 53.563

2024 58.189 54.229

2025 58.467 54.863

2026 54.137 51.400

2027 53.742 49.638

0. Mutatie gemeentefonds totaal

1.182

3.960

3.604

2.737

4.104

0 0 0 -131 35 48

0 0 -115 -131 25 0

0 248 -720 -131 26 0

0 -25 -787 -131 24 0

0 -25 -899 -131 23 0

69 18 11 38

0 0 0 0

127

-221

-577

-919

-1.032

12. Totaal na taakmutaties 13. Mutaties achterliggende jaren

1.055 101

4.181 0

3.656 0

5.135 0

14. Totaal Vrij besteedbaar

1.156

4.181

3.656

5.135

Taakmutaties 1. Sociaal domein 2. Abonnementstarief WMO 3. Hervormingsagenda Jeugd 4. Combinatiefuncties 5. Wet Goed Verhuurderschap 6. Flankerend beleid energiearmoede 7. Dienstverlening aanpak armoede en schulden 8. Suppletie-uitkering Bommenregeling 9. Leerlingenvervoer Oekraïne 10. Taal voor ontheemden uit Oekraïne 11. Maatschappelijke begeleiding Totaal taakmutaties

Eigen begroting: 15. Indexeringen eigen budgetten Saldo gerelateerd aan het gemeentefonds

-623

1.156

3.558

3.033

4.512

Toelichting op de mutaties Voor verdere toelichting wordt verwezen naar de Perspectiefnota 2024.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

4. Voortgang per programma In dit hoofdstuk is per programma alleen de voortgang weergegeven van de beleidsmatige en/of financiële afwijkingen ten opzichte van de programmabegroting 2023.

1. Bestuur en burgerzaken Acties Binnen dit programma zijn geen afwijkingen op de acties uit de Programmabegroting 2023 te melden.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Burgerlijke stand Rijbewijzen Paspoorten en Id's College van B&W Gemeenteraad Overige kleine verschillen

2023 17 V 20 V 17 V 59 N 43 N 4N

2024 17 V 20 V 17 V 59 N 43 N 4N

2025 17 V 20 V 17 V 59 N 43 N 4N

2026 17 V 20 V 17 V 59 N 43 N 4N

2027 17 V 20 V 17 V 59 N 43 N 4N

Totaal

53 N

Burgerlijke stand De verwachting voor het einde van het jaar is een stijging van het aantal huwelijken wat resulteert in een structureel voordeel van € 17.000. De begroting zal structureel meerjarig hierop worden aangepast. Rijbewijzen Het voordeel van € 20.000 structureel heeft te maken met het gemeentedeel van het rijbewijs tarief (bestaande uit rijksdeel/gemeentedeel). Het gemeentedeel (wat door het rijk gemaximeerd wordt) is feitelijk een baat voor de gemeente. Als er meer rijbewijzen uitgegeven worden dan ontvangt de gemeente meer baten. Het gemeentedeel is ter dekking van de kosten die de gemeente maakt ten behoeve rijbewijzen (kosten ambtelijk apparaat). Paspoorten en identiteitsbewijzen Het voordeel van € 17.000 structureel heeft te maken met het gemeentedeel van het tarief (bestaande uit rijksdeel/gemeentedeel). Het gemeentedeel (wat door het rijk gemaximeerd wordt) is feitelijk een baat voor de gemeente. Als er meer paspoorten en Id's worden uitgegeven dan ontvangt de gemeente meer baten. Het gemeentedeel is ter dekking van de kosten die de gemeente maakt ten behoeve van paspoorten en Id's (kosten ambtelijk apparaat). College van B&W Het salaris van burgemeester en wethouders zijn geactualiseerd conform de laatste Cao van het rijk. Dit resulteert in een structureel nadeel van € 59.000.

Gemeenteraad De vergoedingen van raadsleden zijn geactualiseerd conform laatste circulaire. Dit resulteert in een nadeel van € 43.000 structureel.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Incidentele effecten (x € 1.000) Verkiezingen Griffier Regio Rivierenland - Jaarrekening 2022 Regionaal Archief Rivierenland

2023 12 N 175 N 12 V 13 V

2024 100 N -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

162 N

100 N

Verkiezingen Dit incidentele nadeel van € 12.000 heeft te maken met de dubbele verkiezingen die zijn gehouden in 2023 , namelijk provinciale staten en waterschapsverkiezingen. Door de dubbele verkiezingen zijn er meer lasten gemaakt met betrekking tot telecommunicatie en porti (stijging aantal stempassen en kandidatenlijsten). De dubbele verkiezingen zijn om de vier jaar, de begroting zal incidenteel hierop worden aangepast. Griffier Vanwege langdurige afwezigheid van onze vaste griffier wordt er in 2023 en 2024 een budget opgenomen ter vervanging. Op deze manier hebben we voldoende budget om de griffiersfunctie tijdelijk in te vullen. Regio Rivierenland De Jaarrekening 2022 van Regio Rivierenland levert via de resultaatbestemming een incidenteel voordeel op van € 12.000. Dit wordt door Regio Rivierenland terugbetaald in 2023 en voor Zaltbommel begrotingstechnisch verwerkt via deze bestuursrapportage. Regionaal Archief Rivierenland De Jaarstukken 2022 van het Regionaal Archief Rivierenland levert via de resultaatbestemming een incidenteel voordeel op van € 13.000. Dit incidenteel voordeel wordt terugbetaald in 2023 en wordt voor Zaltbommel begrotingstechnisch verwerkt in deze bestuursrapportage.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

2. Veiligheid Acties Crisisbeheersing Door de onverwacht sterk gestegen inflatie wordt ook de VRGZ geconfronteerd met hogere kosten, die ze niet meer uit hun weerstandsvermogen kunnen opvangen. Daarom vragen ze in deze uitzonderlijke situatie een hogere bijdrage voor 2023, dan zij hadden begroot.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Prijsstijging BOA's Avri Overige kleine verschillen

2023 38 N 6N

2024 38 N 6N

2025 38 N 6N

2026 38 N 6N

2027 38 N 6N

Totaal

44 N

Prijsstijging BOA's Avri Avri heeft - vooral door de nieuwe CAO - moeten besluiten de tarieven te verhogen in 2023. Bij uitvoering van hetzelfde werkprogramma leidt dit tot meerkosten. Incidentele effecten (x € 1.000) Loon- en prijsstijgingen VRGZ Toezicht en handhaving huisvesting arbeidmigranten Overige kleine verschillen

2023 166 N 100 V

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

57 N

Loon- en prijsstijgingen VRGZ Door hogere prijzen en de inwerkingtreding van de nieuwe CAO zal in 2023 de bijdrage aan de VRGZ hoger zijn dan begroot. Ze kunnen dit niet zomaar opvangen binnen hun weerstandsvermogen. De structurele doorwerking is in de begroting 2024 van VRGZ opgenomen. Wij verwerken die bij onze begroting 2024. Toezicht en handhaving huisvesting arbeidsmigranten Vanwege onvoldoende capaciteit en lagere prioriteit zal een deel van de incidenteel beschikbaar gestelde middelen naar verwachting niet nodig zijn.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

3. Verkeer, vervoer en waterstaat Acties Zaltbommel, Kruising KW-weg en van Heemstraweg Door verschillende projecten en gebrek aan benodigde capaciteit is het niet zeker of dit onderzoek in 2023 uitgevoerd wordt.

Onderzoek aanpassen verkeersaansluiting N322 Munnikenland

^Door verschillende projecten en gebrek aan benodigde capaciteit is het niet zeker of dit onderzoek in 2023 uitgevoerd wordt.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Straatverlichting Wegenonderhoud Parkeerbeleid Parkeerbeheer Parkeervergunningen

2023 100 N 100 N 50 V 84 V 60 N

2024 100 N 100 N 50 V 84 V 60 N

2025 100 N 100 N 50 V 84 V 60 N

2026 100 N 100 N 50 V 84 V 60 N

2027 100 N 100 N 50 V 84 V 60 N

Totaal

126 N

Straatverlichting In 2022 hebben we een aanbesteding gedaan voor een nieuwe energiecontract vanf 2023. Deze aanbesteding is gedaan in een periode van grote onzekerheid over de energieprijzen. Dit heeft geresulteerd in een stijging van de prijzen voor Straatverlichting. Het is nog onduidelijk hoe deze kosten zich ontwikkelingen richting toekomst. Voor nu is gekozen om het budget structureel te indexeren met € 100.000. Wegenonderhoud Voor wegonderhoud is jaarlijks een flink budget beschikbaar in onze begroting. Dit is conform het wegenbeheerplan dat in 2022 is vastgesteld door uw raad. Om invulling te geven aan het wegenbeheerplan is een indexatie van het budget benodigd. De prijzen op de markt zijn namelijk fors gestegen waardoor de lasten voor wegonderhoud ook stijgen. Dit zorgt voor een indexatie van € 100.000 structureel. Parkeerbeleid Voor de invoering van het nieuwe parkeerbeleid is in het vorige bestuursakkoord een budget beschikbaar gesteld van € 50.000 structureel voor externe expertise. Dit budget is na invoering van het nieuwe parkeerbeleid niet meer nodig en levert vanaf 2023 een structureel voordeel op van € 50.000. Parkeerbeheer en Parkeervergunningen Onder parkeerbeheer werden voorheen de opbrengsten parkeervergunningen geboekt. Deze zijn overgezet naar parkeervergunningen.

Dit betreft een technische wijzigingen die per saldo € 24.000 voordeel oplevert omdat er meer parkeervergunningen zijn afgegeven.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Incidentele effecten (x € 1.000) Legen afvalbakken

2023 100 N

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

100 N

Legen afvalbakken Bij de buitendienst hebben we invulling gegeven aan het gebiedsgericht werken. Dit vroegom een herschikking van werkzaamheden met als gevolg dat het legen van afvalbakken is uitbesteed aan een externe partij. Hierdoor vallen de uitgaven voor het legen van zwerfafval hoger uit. We gaan verschillende scenario's uitwerken hoe we dit structureel vorm kunnen geven.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

4. Economie Acties Binnen dit programma zijn geen afwijkingen op de acties uit de Programmabegroting 2023 te melden.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Geen structurele afwijkingen Totaal Incidentele effecten (x € 1.000) Geen incidentele afwijkingen Totaal

2023 -

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

2023 -

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

5. Onderwijs Acties MFA Brakel De gemeente Zaltbommel is van plan om een Multifunctionele Accommodatie (MFA) te ontwikkelen in Brakel. Dit plan is bedoeld om de verschillende faciliteiten die momenteel verspreid zijn over het dorp samen te brengen in één gebouw. De ontwikkeling van de MFA Brakel is bedoeld om de leefbaarheid en de sociale samenhang in het dorp te vergroten. De gemeenteraad van Zaltbommel heeft een bedrag van 10 miljoen euro als richtbedrag genoemd voor de totaalontwikkeling van de MFA Brakel. Dit bedrag omvat niet alleen de bouwkosten, maar ook de kosten voor de inrichting van het gebouw en de kosten voor het verplaatsen van de verschillende faciliteiten naar de nieuwe locatie. In het verleden is een locatie in Brakel besproken en uiteindelijk afgevallen. Op dit moment onderzoekt de gemeente Zaltbommel of een nieuwe potentiële locatie in Brakel geschikt is voor de ontwikkeling van de MFA. Het gaat hierbij niet alleen om de ruimtelijke haalbaarheid, maar ook om aspecten zoals bereikbaarheid, parkeermogelijkheden en de invloed op de omgeving. Daarnaast moet het verwerven van deze locatie financieel haalbaar zijn. Zodra de gemeente Zaltbommel meer duidelijkheid heeft over de haalbaarheid van de MFA Brakel op de potentiële locatie en de financiële gevolgen daarvan, zal zij met een separaat raadsvoorstel komen.

Dit raadsvoorstel zal aan de gemeenteraad worden voorgelegd ter besluitvorming. Dit zal uiterlijk in de eerste raadsvergadering na de zomervakantie zijn.

Kentalis Compas College De eindoplevering van de nieuwbouw is eind mei gepland, waarna Kentalis nog een aantal werkzaamheden zelf uitvoert. De totale planning is uitgelopen, waardoor de leerlingen niet eerder dan volgend schooljaar gebruik gaan maken van de nieuwbouw.

Uitbreiding en renovatie of nieuwbouw basisschool Nederhemert We hebben een voorbereidingskrediet aangevraagd waarmee afhankelijk van de locatiekeuze een aanbestedingsgereed ontwerp gemaakt kan worden. Het aantal leerlingen is conform laatste prognoses 30 hoger dan waar in het Integraal Huisvestingsplan (IHP) rekening mee is gehouden. We lopen een risico met de gestegen bouwkosten en rentelasten; na aanbesteding zal duidelijk worden wat de werkelijke kosten van vervangende huisvesting zijn.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Bewegingsonderwijs Brede Scholen Leerlingenvervoer Overige kleine verschillen

2023 20 N 62 N 22 N 1V

2024 40 N 62 N 22 N 1V

2025 40 N 62 N 22 N 1V

2026 40 N 62 N 22 N 1V

2027 40 N 62 N 22 N 1V

Totaal

103 N

123 N

Bewegingsonderwijs Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de beschikbaarstelling van accommodaties voor het bewegingsonderwijs. Met ingang van schooljaar 2023-2024 dienen basisscholen tenminste 2 lesuren (90 minuten) bewegingsonderwijs te geven. Meerdere scholen maakten daar voorheen geen gebruik van. Daarnaast is de gemeente ook verantwoordelijk voor de kosten van het bewegingsonderwijs voor het speciaal voortgezet onderwijs aan leerlingen van Kentalis Kompas College. Dit betekent een nadeel van € 20.000 in 2023 en vanaf 2024 wordt dit € 40.000.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Brede Scholen In de jaarrekening 2022 is aangegeven dat in de begroting van de gemeente rekening is gehouden met een teruggaaf vanuit de stichting Brede Scholen Zaltbommel als gevolg van een positief jaarrekeningresultaat. In 2022 zijn de inkomsten achtergebleven en is er geen terugbetaling geweest. In de planning- en controlcyclus van 2023 (deze bestuursrapportage) is geconcludeerd dat deze geraamde inkomsten onterecht zijn. Het structurele nadeel bedraagt € 62.000. Leerlingenvervoer Voor het Leerlingenvervoer wordt een structureel tekort verwacht van € 22.000. De oorzaken hiervan zijn diverse stijgingen in de kosten, zoals brandstoffen en CAO-ontwikkelingen. Incidentele effecten (x € 1.000) Huisvesting Kentalis Brede Scholen Overige kleine verschillen Totaal

2023 20 V 22 N 5V

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Huisvesting Kentalis In de begroting is een budget opgenomen voor compensatie van de OZB-aanslag voor Kentalis. In 2023 heeft Kentalis hier nog geen recht op, aangezien het nieuwe schoolgebouw nog niet gereed is. Dit levert een incidenteel voordeel van € 20.000. Brede Scholen De stichting Brede Scholen Zaltbommel heeft over een 2022 een negatief resultaat behaalt. De belangrijkste oorzaken zijn de gestegen energieprijzen, versterkt door een hoog energieverbruik op de scholen en doorbelasting van de inflatie door overige leveranciers. Op grond van de Dienstverleningsovereenkomst draagt de gemeente Zaltbommel bij in dit negatieve resultaat. Het nadeel is incidenteel en bedraagt € 22.000.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

6. Sport, cultuur en recreatie Acties Herontwikkeling Sint-Maartenkerk De aankoop van de kerk was gepland in Q1 2023. Omdat de consequenties (programmering, financiën) nog onvoldoende helder in beeld waren en tussen de drie projecten nog afstemming plaats moest vinden, is besloten de koop uit te stellen. Voor de aankoop is een gedegen programmaplan en een verder uitgewerkte businesscase noodzakelijk, waarin alle verschillende onderdelen van het CCZ zijn opgenomen. Op basis hiervan kan de raad een besluit tot overname nemen in Q4 van dit jaar. Om te komen tot een breed gedragen plan voor de herbestemming van de kerk als huis van de stad is in Q2 gestart met stakeholdersgesprekken. Dat zal leiden tot een conceptontwerp en een raadsbesluit in Q4 op basis van een Programmaplan en businesscase.

Fiep Paviljoen Stichting Stadskasteel is in samenwerking met stichting Monumentenbeheer bezig met de realisatie van een paviljoen op het terrein van het Stadskasteel voor een permanente tentoonstelling van de werken van Fiep Westendorp en educatieve doeleinden. Er ligt een schetsontwerp ter beoordeling en verdere uitwerking. De realisatie gaat naar verwachting plaatsvinden in 2024. Hiervoor is vanuit de gemeente een budget van €200.000 beschikbaar.

Petanque De huidige budgetoverschrijding is ontstaan door een misrekening in het krediet en in de te verwachtte kosten. In de vorige kredietaanvraag zijn afspraken administratief niet goed verwerkt en zijn de kosten voor de nog te contracteren werkzaamheden te laag ingeschat. De administratieve verwerking betreft het juist toepassen van de fiscale regels. Door het unieke karakter van de Petanque locatie is de gemeente Btw-plichtig voor een deel van het project. Deze kosten zijn de vorige kredietaanvraag niet meegenomen. De hoger uitvallende kosten zijn te relateren aan grondstof schaarste en het specialistische karakter van de verlichting voor de sportvelden. Daarnaast zijn er onvoorziene kosten gemaakt omdat het elektriciteitsnet in beheer van Liander onvoldoende aansluitingscapaciteit heeft voor een definitieve stroomaansluiting. Dit is een probleem wat in de gehele provincie speelt. Omdat de kosten hoger uitvallen wordt in hoofdstuk 6 (Overzicht stand van zaken investeringen) een kredietophoging van € 895.000 gevraagd.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Groenonderhoud Bibliotheek Rivierenland Overige kleine verschillen

2023 100 N 39 N 11 N

2024 100 N 39 N 11 N

2025 100 N 39 N 11 N

2026 100 N 39 N 11 N

2027 100 N 39 N 11 N

Totaal

150 N

Groenonderhoud Voor groenonderhoud is ons jaarlijks budget gebaseerd op de lopende bestekken en de daarbij behorende contracten. Door de fors gestegen prijzen voor groenonderhoud stijgen de kosten als gevolg van indexatie. Dit resulteert in een stijging van het budget van € 100.000 structureel. Bibliotheek Rivierenland In het convenant Uitvoering Bibliotheekwerk 2023-2026 zijn afspraken vastgelegd over de wijze van subsidiëren en het indexeren van de activiteiten van de Bibliotheek Rivierenland. De toegekende subsidie is berekend conform het ondertekende conventant. De subsidie voor 2023 is geïndexeerd ten opzichte van 2022. Dit levert een structureel nadeel op van € 39.000.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Incidentele effecten (x € 1.000) Sportwaard afwikkelpunten Sportfondsen Overige kleine verschillen

2023 27 N 100 N 19 N

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

146 N

Afwikkelpunten Sportwaard Bij de Slotwijziging 2022 is een budget van € 50.000 beschikbaar gesteld voor afwikkelpunten Sportwaard. Dit budget blijkt nu niet toereikend omdat één van de gangen hersteld moet worden. Ondanks dat deze gang binnen de normen is opgeleverd wordt hier valgevaar ervaren en levert dus gevaarlijke situaties op. Er wordt daarom incidenteel € 27.000 gevraagd via deze bestuursrapportage. Sportfondsen De vergoeding voor het exploiteren van binnensportaccommodaties wordt jaarlijks geïndexeerd. Dit betekent voor 2023 een incidenteel nadeel van € 100.000. Voor de jaren vanaf 2024 vindt een nieuwe aanbesteding plaats. De eventuele gevolgen daarvan worden na aanbesteding meegenomen in de planning & control cyclus.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

7. Sociaal domein Acties Langer zelfstandig thuiswonen Inwoners blijven steeds langer zelfstandig thuiswonen waardoor de behoefte aan voorzieningen vanuit de Wmo groter wordt. Het aantal inwoners met maatwerkvoorzieningen blijft toenemen, waarbij ook een toename in complexiteit te zien is. Daarnaast zijn de prijzen voor maatwerkvoorzieningen verder gestegen zoals hulpmiddelen, woningaanpassingen en uurtarieven voor ondersteuning. Personeelskrapte en extra indexering liggen hier mede aan ten grondslag. Dit alles maakt dat de uitgaven vanuit de Wmo blijven stijgen.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Tekort Jeugd en Wmo Centrumregeling Bommelerwaard Zorg en Veiligheid Zorg en Veiligheid Jeugdgezondheidszorg Overige kleine verschillen

2023 1.250 N 85 N 38 N 11 N 73 N 5N

2024 1.250 N 85 N 38 N 11 N 73 N 5N

2025 1.250 N 85 N 38 N 11 N 73 N 5N

2026 1.250 N 85 N 38 N 11 N 73 N 5N

2027 1.250 N 85 N 38 N 11 N 73 N 5N

Totaal

1.462 N

Tekort Jeugd en Wmo Bij de Jaarstukken 2022 van Zaltbommel was er al een fors tekort te zien op de budgetten van Wmo en Jeugd. Dit hebben we nog grotendeels op kunnen vangen door het inzetten van de reserve Sociaal domein. Deze reserve is daarbij volledig uitgenut. De markt- en prijsontwikkeling in de maatschappij en daarmee ook in het sociaal domein laat zien dat de kosten in 2023 verder toe zullen nemen. Door oplopende loonkosten, energielasten, etc. wordt een indexering van 6,5% verwacht. Het aantal aanvragen voor Wmo stijgt. Dit heeft voornamelijk te maken met de toenemende vergrijzing en een groter beslag op voorzieningen tot langer thuis blijven wonen. De verwachting is dat deze trend zich doorzet. Voor jeugdhulp zien we dat de aantallen stabiliseren maar wel een toename op de jeug-ggz. De hoge kosten voor jeugdhulp wordt bepaald door een relatief klein aantal cliënten in (kostbare) verblijfsvoorzieningen. Dit resulteert in een nadeel van € 1,25 miljoen terwijl we bij de Programmabegroting 2023 een stelpost hadden opgenomen van € 490.000, gebaseerd op een prijsindexatie van 4,9%. Deze stelpost is dus niet voldoende om dit tekort te dekken. Dit komt voornamelijk door een stijging van de vraag naar zorg en omdat de werkelijke indexatie hoger is dan vooraf was voorspeld.

Centrumregeling Bommelerwaard De gemeente Maasdriel voert taken uit voor de gemeente Zaltbommel op basis van de Centrumregeling. In 2022 is er meer gebruik gemaakt van de collectieve verzekering, individuele inkomenstoeslag en de bijzondere bijstand. Deze trend zien wij ook in 2023 en is structureel van aard. De toename van de bijzondere bijstand wordt vooral veroorzaakt door de toegenomen taakstelling voor de opvang van vluchtelingen/statushouders. Zorg en Veiligheid De gemeenten in de regio Meierij-Bommelerwaard organiseren samen de inkoop van diensten die richten op de doelgroep voor Zorg en Veiligheid. Een belangrijk product binnen deze inkoop is bemoeizorg, uitgevoerd door het CvTB. Om aan het financiële kader voor 2023 te voldoen, is een aanpassing van onze begroting noodzakelijk. Dit betreft enerzijds het bijstellen van de begroting en anderzijds de indexatie voor 2023 ten opzichte van de inkoop van 2022. Jeugdgezondheidszorg De taken voor het consultatiebureau zijn in de gemeente Zaltbommel belegd bij Santé Partners. Voor 2023 zijn de kosten gestegen ten opzichte van 2022. De oorzaak hiervan ligt bij het indexeren van deze subsidie als gevolg van CAO-ontwikkelingen. Daarnaast is het aantal kinderen en daarmee werkzaamheden voor de Jeugdgezondheidszorg gestegen en daardoor ook de kosten.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Incidentele effecten (x € 1.000) Bestuursrapportage Werkzaak Rivierenland Overige kleine verschillen

2023 493 N 10 V

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

483 N

Bestuursrapportage Werkzaak Rivierenland De Bestuursrapportage 2023 van Werkzaak Rivierenland laat een incidenteel nadeel zien van € 493.000. Dit komt voornamelijk door loon- en prijsstijgingen. Het structurele effect hiervan is al verwerkt bij de Begroting 2024 van Werkzaak Rivierenland.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

8. Volksgezondheid en Milieu Acties Begraafplaatsen Omdat er geen overeenstemming is over de grondprijs wordt het onderdeel van de begraafplaats niet verkocht en beheerd door anderen.

Duurzame energie De uitvoering van het duurzaamheidsprogramma hangt grotendeels af van de ambtelijke capaciteit. Er worden op korte termijn acties ondernomen om de basisformatie op het onderdeel duurzaamheid weer op peil te krijgen. Om goed invulling te kunnen geven aan alle voorgenomen plannen, is het van belang dat de formatie weer op volle sterkte komt. Door de beperkte capaciteit ligt de nadruk op het voortzetten van lopende werkzaamheden, waaronder de samenwerking met partners en doelgroepen. Dit heeft echter tot gevolg dat werkzaamheden op nieuwe onderwerpen, zoals circulariteit, vertraging oplopen. Naast beperkte ambtelijke capaciteit is de uitkomst van het haalbaarheidsonderzoek voor geothermie een vertragende factor. Lang leek geothermie een geschikte warmtebron voor onze gemeente, tot er belangrijke belemmeringen voor het gebruik van deze bron werden gevonden. Hierdoor moet er worden gezocht naar alternatieve duurzame warmtebronnen en loopt de warmtetransitie vertraging op.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Begraafrechten Begrotingswijziging GGD

2023 100 V 65 N

2024 100 V -

2025 100 V -

2026 100 V -

2027 100 V -

Totaal

35 V

100 V

Begraafrechten De begraafrechten zijn het afgelopen jaar fors toegenomen. Dit komt onder andere door vergrijzing van onze inwoners. Op basis hiervan, in combinatie met ervaringscijfers, verwachten we een structureel voordeel van € 100.000. Deze stijging heeft geen invloed op een te hoge kostendekkendheid, we blijven voor begraven onder de 100%. Zeker ook omdat eerder de afspraak is gemaakt dat de begraafplaatsen niet volledig kostendekkend geëxploiteerd hoeven te worden, aangezien er bij de begraafplaatsen ook sprake is van een stuk algemeen belang. Begrotingswijziging GGD De GGD heeft aan de gemeenten een begrotingswijziging voorgelegd die volledig is bedoeld om de hoge inflatie en de CAO-afspraken op te kunnen vangen. De gemeente Zaltbommel heeft in haar zienswijze opgenomen om alleen in te stemmen met de verhoging van de gemeentelijke bijdrage als gevolg van de CAOafspraken. Conform deze zienswijze betekent dit een incidenteel nadeel van € 65.000. Het betreft wel een structureel effect, maar dit wordt meegenomen in de Perspectiefnota 2024. Incidentele effecten (x € 1.000) Prijsverhoging werkprogramma ODR Uitvoering werkprogramma ODR

2023 65 N 224 V

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

159 V

Prijsverhoging werkprogramma ODR ODR is genoodzaakt om het uurtarief 2023 te verhogen, omdat ze de gestegen kosten niet binnen hun weerstandsvermogen kunnen opvangen (zie ook de zienswijze op de ODR-begroting 2024). De impact is over 2 programma's verdeeld. We kunnen de gestegen kosten ODR niet via de leges terughalen, zonder dat we tussentijds de verordening aanpassen. Uitvoering werkprogramma ODR Op basis van de rapportages van ODR tot en met april is een inschatting gemaakt voor heel 2023 voor de uitvoering van het werkprogramma. Deze mutatie gaat over meerdere programma's heen.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

9. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Acties Voldoende én de juiste woningen in alle kernen De genoemde werkzaamheden zijn opgestart. Tezamen me de acties uit de woonvisie is meer budget nodig voor het opstellen van de huisvestingsverordening en het aanpassen van de prestatieafspraken en het doorlopend acutaliseren en monitoren daarvan. De uitvoering van de woonvisie is afhankelijk van beschikbare ambtelijke capaciteit.

Omgevingwet Bij het opstellen van de Begroting 2023 was nog rekening gehouden met de ingangsdatum van 1 januari 2023. Dit is inmiddels definitief 1 januari 2024 geworden. Onze gewijzigde planning is erop gericht om op 1 januari 2024 te kunnen gaan werken volgens de werkwijze van de Omgevingswet, waarbij aangetekend wordt, dat de capaciteitsbehoefte hoger is dan vooraf ingeschat, waarbij deze ook kan toenemen, afhankelijk van nog te maken keuzes.

Kernenvisies In de kernenvisies werken wij de toekomstige ontwikkelingsrichting van een kern nader uit gericht op toekomstige (ruimtelijke) ontwikkelingsmogelijkheden liggen op de korte en langere termijn, leefbaarheid en veiligheid in kernen. Voorwaarden zoals duurzaamheid, klimaatbestendigheid, biodiversiteit, bereikbaarheid, gezondheid, cultuurhistorie, recreatie, groen en landschap worden hierin ook meegenomen. Om te komen tot kernenvisies betrekken wij inwoners, dorps- en wijkplatforms en overige belanghebbende partijen. Het streven was om de aanpak van het proces in 2023 op te pakken. Er is echter pas sinds 2e kwartaal dit jaar voldoende capaciteit binnen het gebiedsgericht werken. De eerste periode zal ook nog in teken staan van kennis maken . In 2023 zal dus nog geen complete aanpak van het proces gereed zijn en zal dit ook in 2024 verder uitgewerkt moeten gaan worden.

Gebiedsontwikkeling Bossche Poort De entree van de binnenstad vanaf het station kan beter en vooral mooier. We zetten in op het realiseren van de plannen bij de Bossche Poort. Met daarin opgenomen de woningbouw en de parkeergarage. Dit alles binnen de financiële armslag die we als gemeente hebben. Begin 2022 heeft u het stedenbouwkundig plan Bossche Poort vastgesteld. Op basis van dit stedenbouwkundig plan zijn wij, samen met Bazalt Wonen, verder gegaan met de gebiedsontwikkeling. Voor de gebiedsontwikkeling is reeds een (voorbereidings)krediet van € 500.000 beschikbaar gesteld. De totale kosten van de gebiedsontwikkeling zijn evenwel hoger. Wij adviseren rekening te houden met een aanvullende budgetreservering van circa € 4 miljoen voor de uitvoering van de visie. Het daadwerkelijke benodigde budget is afhankelijk van de verdere uitwerking van de plannen en de definitieve keuze met betrekking tot de parkeeroplossing in het gebied. Momenteel wordt onderzocht of een parkeergarage een haalbare oplossing is voor parkeren in het gebied. Dit onderzoek heeft tijd nodig. Om vertraging te beperken, wordt daarom de planontwikkeling in twee fasen opgedeeld. De eerste fase betreft de herontwikkeling van de bebouwing aan de Boschstraat. Deze grond is in eigendom van Bazalt wonen en particulieren. Deze fase is niet afhankelijk van het parkeeronderzoek.

De tweede fase zal de herontwikkeling van het achterliggende terrein (huidige park & ride) betreffen. Deze grond is in eigendom van de gemeente en hiervoor moet een parkeeronderzoek uitgevoerd worden.

Nette en schone leefomgeving Wij hebben gezorgd voor het op peil houden van het huidige niveau met betrekking tot groenvoorzieningen en hiermee voor een nette en schone leefomgeving. Met betrekking tot het legen van openbare afvalbakken heeft het college besloten dit uit te laten voeren door een externe partij. De taken van de buitendienst zijn veranderd als gevolg van het invoeren van gebiedsgericht werken. Het legen van afvalbakken past daardoor niet meer in het werkpakket van de gebiedsconciërges. Deze werkzaamheden zijn extern opgepakt en willen we continueren. Dit heeft wel extra kosten tot gevolg.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) Leges omgevingsvergunningen ^ Werkzaamheden BVEB voor de Omgevingswet Overige kleine verschillen

2023 112 V 10 N

2024 112 V 26 N

2025 112 V 26 N

2026 112 V 26 N

2027 112 V 26 N

10 N

Totaal

92 V

76 V

Leges omgevingsvergunningen Op basis van de achterliggende jaren en de opbouw van het werkprogramma ODR 2023, die uitgaat van verwacht aanvragen, kunnen we concluderen dat de legesinkomsten een structureel hogere basis hebben gekregen. Werkzaamheden BVEB voor de Omgevingswet In 2022 is onderzoek gedaan naar de structurele gevolgen van de invoering van de omgevingswet, wat zou leiden tot extra kosten van zo'n € 280.000. Hiervan hebben we slechts € 150.000 in onze begroting opgenomen, omdat nut en noodzaak in relatie tot de te maken keuzes nog moet worden onderzocht. In ieder geval is nu duidelijk gworden, dat het deels leidt tot werkzaamheden, die bij BVEB moeten worden belegd. Dat is zo'n 0,3 fte voor Zaltbommel. Omdat dit ook voor Maasdriel geldt, kan binnen BVEB de keuze gemaakt worden om een volwaardige functie hiervoor in te richten. de overige personele inzet moet nog definitief worden bepaald en kan niet meer in deze rapportage worden opgenomen. Incidentele effecten (x € 1.000) Implementatie en transitie Omgevingswet Prijsverhoging werkprogramma ODR Uitvoering werkprogramma ODR Overige kleine verschillen

2023 250 N 125 N 24 N 2N

2024 50 N -

2025 50 N -

2026 -

2027 -

Totaal

401 N

50 N

Implementatie en transitie Omgevingswet De datum van invoering van de Omgevingswet is nu definitief bepaald op 1 januari 2024. Om op tijd klaar te zijn en onze dienstverlening te kunnen borgen is dit jaar nog een extra inspanning nodig. Het genoemde bedrag is in aanvulling op het restantbudget vanuit 2022 (€ 406.000). Het bedrag van 2023 wordt gedekt uit het incidenteel budget voor organisatieontwikkeling. De bedragen voor 2024 en 2025 zijn om de werkzaamheden in de transitieperiode op gang te kunnen houden. Prijsverhoging werkprogramma ODR ODR is genoodzaakt om het uurtarief 2023 te verhogen, omdat ze de gestegen kosten niet binnen hun weerstandsvermogen kunnen opvangen (zie ook de zienswijze op de ODR-begroting 2024). De impact is over twee programma's verdeeld. We kunnen de gestegen kosten ODR niet via de leges terughalen, zonder dat we tussentijds de verordening aanpassen. Uitvoering werkprogramma ODR Op basis van de rapportages van ODR tot en met april is een inschatting gemaakt voor heel 2023 voor de uitvoering van het werkprogramma. Deze mutatie gaat over meerdere programma's heen.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Algemene dekkingsmiddelen Acties Binnen dit hoofdstuk zijn geen afwijkingen op de acties uit de Programmabegroting 2023 te melden.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) OZB woningen OZB niet woningen Stelpost Loonindexatie Stelpost Prijsindexatie Stelpost Prijsindexatie SD Stelpost Indexatie Belastingen / Leges Treasury (rente) Overige kleine verschillen

2023 201 V 407 V 520 V 539 V 490 V 686 N 14 N 7V

2024 201 V 407 V 520 V 539 V 490 V 686 N 163 N 7V

2025 201 V 407 V 520 V 539 V 490 V 686 N 137 N 7V

2026 201 V 407 V 520 V 539 V 490 V 686 N 270 N 7V

2027 201 V 407 V 520 V 539 V 490 V 686 N 244 N 7V

Totaal

1.464 V

1.315 V

1.341 V

1.208 V

1.234 V

OZB Woningen Het structurele voordeel van € 201.000 bestaat uit een gesaldeerde som van € 251.000 meer OZB baten en € 50.000 meer uitvoeringskosten wet WOZ. De belastingtarieven en de nieuwe verordeningen 2023 zijn rond oktober 2022 berekend op basis van de voorlopige WOZ-waarde 2023. Voor nieuwbouwwoningen, woningen waar een (grote) verbouwing plaatsvindt of recent verkochte woningen is op dat moment de WOZ-waarde 2023 nog niet bekend of het kan zijn dat de WOZ-waarde nog wijzigt. Als gevolg hiervan legt de gemeente elk jaar meer aan OZB op dan er begroot is. Dit komt doordat bij de berekening van de tarieven nog niet alle WOZ-waardes voor 2023 bekend waren. Voor 2023 verwachten we een stijging van het aantal bezwaren waardoor de uitvoeringskosten hoger zullen zijn en dus ook de te betalen proceskostenvergoedingen. OZB Niet-woningen De belastingtarieven en de nieuwe verordeningen 2023 zijn rond oktober 2022 berekend op basis van de voorlopige WOZ-waarde 2023. Voor een aantal niet-woningen waaronder bedrijven, kantoorpanden en winkels waar een grote verbouwing plaatsvindt of recent verkochte objecten is op dat moment de WOZ-waarde 2023 nog niet bekend of het kan zijn dat de WOZ-waarde nog wijzigt. Als gevolg hiervan legt de gemeente elk jaar meer aan OZB op dan er begroot is. Dit komt doordat bij de berekening van de tarieven nog niet alle WOZ-waardes voor 2023 bekend waren.

Stelpost Loonindexatie Bij het opstellen van de Programmabegroting 2023 is er een stelpost gevormd voor loonindexatie. Op dat moment was, conform de Septembercirculaire 2022, de indexatie 5,2% voor 2023. De werkelijke stijging is fors hoger. Hierdoor is de stelpost van € 520.000 niet toereikend om de gevolgen van de CAO 2023 volledig op te vangen. De lonen zijn voor Zaltbommel namelijk gestegen met € 1 miljoen, dit is 9,4%. Voor het tekort zit er gedeeltelijk dekking in de Meicirculaire 2023. Stelpost Prijsindexatie Bij het opstellen van de Programmabegroting 2023 is er een stelpost gevormd voor prijsindexatie. Op dat moment was, conform de Septembercirculaire 2022, de indexatie 4,9% voor 2023. De werkelijke stijging is fors hoger. Hierdoor is de stelpost van € 539.000 niet toereikend om de gevolgen van de prijsstijgingen volledig op te vangen. De prijsstijgingen zitten verwerkt in de financiële afwijkingen per programma. Stelpost Prijsindexatie (Sociaal Domein) Sinds de Programmabegroting 2023 is de indexering voor het Sociaal Domein apart opgenomen in de begroting. Voorheen was dit apart inzichtelijk via het gemeentefonds. Vanaf 2023 dus niet meer en is ook voor de budgetten voor Wmo en Jeugd en stelpost voor prijsindexatie gevormd. Deze is, conform de Septembercirculaire 2022, 4,9% voor 2023. Voor Wmo en Jeugd komen we echter ruim € 1,25 miljoen tekort vanaf 2023.

De stelpost van € 490.000 is niet toereikend.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Stelpost Indexatie Belastingen/Leges Naast de vorming van stelposten voor prijsstijgen aan de kostenkant worden ook onze belastingen en leges geïndexeerd met 4,9%, conform Septembercirculaire 2022, in 2023. Deze stelpost van € 686.000 komt overeen met de toegenomen belastingen en leges genoemd in deze bestuursrapportage. Hieronder vallen bijvoorbeeld de OZB-opbrengsten en opbrengsten uit de legesverordening. De inkomsten vanuit belastingen en leges zijn dus met ongeveer 4,9% toegenomen terwijl de lastenkant als gevolg van prijsstijgingen veel harder is toegenomen. Om deze reden wordt geadviseerd om bij de belastingverordening voor 2024 een inhaalindexatie te doen zodat de baten en lasten weer inverhouding komen. Dit is reeds opgenomen bij het vormen van de stelposten indexatie in de Perspectiefnota 2024. Treasury (rente) Voor de Bestuusrapportage 2023 is onze financieringsbehoefte geactualiseerd en de rente(verwachting) bijgesteld. Door de gestegen rente levert dit een structureel nadeel op. Met name op korte geldleningen is een rente effect zichtbaar. Richting Programmabegroting 2024 zullen we de financieringsbehoefte opnieuw actualiseren en waar nodig de renteverwachting bijstellen. Incidentele effecten (x € 1.000) Terugdraaien storting in Algemene Reserve

2023 750 V

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

Totaal

750 V

Terugdraaien storting in Algemene Reserve Bij de Programmabegroting 2023 hebben we een storting opgenomen in de Algemene reserve voor de jaren 2023-2026. Om jaarschijf 2023 sluitend te krijgen wordt een gedeelte van deze storting teruggedraaid. Door deze storting met € 750.000 te verminderen resteert er in 2023 een storting van € 1,6 miljoen.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Overhead Acties Binnen dit hoofdstuk zijn geen afwijkingen op de acties uit de Programmabegroting 2023 te melden.

Financieel Structurele effecten (x € 1.000) CAO 2023 Bijdrage Maasdriel in Programma Samenwerking Correctie BVEB Juridische advieskosten Activiteitencommissie Overige kleine verschillen Totaal

2023 1.001 N 55 N

2024 1.006 N 55 N

2025 944 N 55 N

2026 944 N 55 N

2027 944 N 55 N

49 N 30 N

32 N 12 N

1.179 N

1.184 N

1.122 N

CAO 2023 In de loop van 2023 is de nieuwe CAO in werking getreden. De financiële impact van de CAO is fors hoger dan bij het opstellen van de Programmabegroting 2023 rekening mee was gehouden. Daarom is de gevormde stelpost niet voldoende om de effecten van de CAO op te vangen. Het effect van de CAO is ongeveer € 1 miljoen en de gevormde stelpost is € 520.000. Per saldo komen we dus ruim € 500.000 tekort. Dit tekort wordt gedeeltelijk gecompenseerd door het gemeentefonds. Bijdrage Maasdriel in Programma Samenwerking In het verleden is er gestart met een Programma Samenwerking om de samenwerking in de Bommelerwaard verder vorm te geven. Hierbij werd de salariskosten één medewerker van Zaltbommel voor 50% doorbelast aan Maasdriel. Omdat dit programma is gestopt moet deze structurele inkomstenpost komen te vervallen. Dit levert een nadeel op van € 55.000. Correctie BVEB In ons budget voor de bijdrage aan de BVEB is een foutieve inkomstenpost opgenomen. Deze wordt via deze bestuursrapportage gecorrigeerd en levert een structureel nadeel op van € 49.000. Juridische advieskosten We merken al enkele jaren op dat we juridische advieskosten maken maar hier geen budget voor hebben opgenomen in onze begroting. De gemaakte kosten zijn gemiddeld ongeveer € 30.000 per jaar. Vandaar dat we via deze bestuursrapportage een structureel budget van € 30.000 opnemen.

Activiteitencommissie Het budget van de activiteitencommissie is zeer beperkt. Omdat er vanuit de activiteitencommissie jaarlijkst verschillende activiteiten worden georganiseerd, onder andere een nieuwjaarsontbijt of -lunch, voorjaarsactiviteit, BBQ voor zomerreces, personeelsuitje, sinterklaasbijeenkomst, kerstmarkt etc., is het noodzakelijk dat het budget verhoogd wordt met € 32.000.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Incidentele effecten (x € 1.000) Bijdrage aan BVEB - Bestuursrapportage 2023 Bijdrage aan BVEB - Organisatieplan Toekomst BVEB

2023 305 N

2024 -

2025 -

2026 -

2027 -

215 N

215 V

Dekking Organisatieplan Toekomst BVEB Stelpost Beleidsvoornemens Dekking Omgevingswet uit Organisatie ontwikkeling Energiekosten gemeentelijke gebouwen Overige kleine verschillen

650 V 250 V

100 N 15 N

Totaal

480 V

Bijdrage aan BVEB - Bestuursrapportage 2023 De bijdrage aan de BVEB neemt voor 2023 toe. Dit is voornamelijk als gevolg van de CAO 2023. Voor 2024 en volgende jaren is dit opgenomen in de Begroting 2024 van de BVEB. Bijdrage aan BVEB - Organisatieplan Toekomst BVEB Daarnaast is er een specifieke bijdrage voor het Organisatieplan Toekomst BVEB. Dit was in eerste instantie opgenomen in 2022. Omdat er in 2022 geen uitgaven zijn gedaan ten laste van dit budget is dit overgeheveld naar 2023. Dekking Organisatieplan Toekomst BVEB In de begroting van Zaltbommel was in 2022 een budget opgenomen van € 215.000 voor het Organisatieplan Toekomst BVEB. Via de Jaarstukken 2022 van Zaltbommel is dit in 2023 beschikbaar gesteld en vormt dit de dekking voor de bijdrage aan de BVEB voor het Organisatieplan Toekomst BVEB. Stelpost Beleidsvoornemens In 2023 hadden we een stelpost beleidsvoornemens opgenomen in de begroting. Deze wordt voor 2023 niet volledig gebruikt waardoor deze grotendeels vrij kan vallen. Dit levert een incidenteel voordeel op van € 650.000. Dekking Omgevingswet uit Organisatie ontwikkeling De datum van invoering van de Omgevingswet is nu definitief bepaald op 1 januari 2024. Om op tijd klaar te zijn en onze dienstverlening te kunnen borgen is dit jaar nog een extra inspanning nodig. Het genoemde bedrag is in aanvulling op het restantbudget vanuit 2022 (€ 406.000) .

Het bedrag van 2023 wordt gedekt uit het incidenteel budget voor organisatieontwikkeling. Energiekosten gemeentelijke gebouwen De energiekosten voor gemeentelijke gebouwen zijn in 2023 flink toegenomen als gevolg van een nieuwe aanbesteding. Voorlopig nemen we incidenteel een bedrag van € 100.000 op. Afhankelijk van de ontwikkeling van de tarieven zal in 2024 gekeken worden wat het structurele effect is op de kosten van het energieverbruik.

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

5. Technische wijzigingen Technische wijzigingen zijn wijzigingen die geen invloed hebben op het totale saldo, maar afzonderlijk wel impact hebben op het saldo van een programma. Ook leiden ze niet tot een wijziging van beleid. Omdat de raad formeel de baten en lasten per programma vaststelt, worden deze posten wel ter vaststelling voorgelegd. Programma Programma 3 Verkeer Programma 3 Verkeer Programma 3 Verkeer Programma 3 Verkeer Programma 3 Verkeer Programma 3 Verkeer Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 3 Verkeer Programma 1 Bestuur Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 2 Veiligheid Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Overhead Overhead Overhead Overhead Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Overhead Algemene Dekkingsmiddelen Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 9 Volkshuisvesting Programma 8 Volksgezondheid Programma 9

Volkshuisvesting Programma 5 Onderwijs Algemene Dekkingsmiddelen Programma 6 Sport Programma 6 Sport

Omschrijving PHTB fase 3 Zuilichem Mertst/Uilkerw PHTB fase 3 Zuilichem Mertst/Uilkerw PHTB Fase 6 Brakel/Molenkampseweg PHTB Fase 6 Brakel/Molenkampseweg PHTB fase 9 vrachtwagenmaatregelen PHTB fase 9 vrachtwagenmaatregelen Fonds Bovenwijks Fonds Bovenwijks Mobiliteitsbeleid Regio Rivierenland Rioolrechten Mutatie voorziening riolering Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid Uitsplitsing budget integrale veiligheid SPUK vluchtelingen SPUK vluchtelingen SPUK vluchtelingen Gebiedsregisseurs (formatie LO) Gebiedsregisseurs (formatie LO) Omgevingswet (formatie LO) Omgevingswet (formatie LO) CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK CDOKE-regeling (klimaatmitigatie) via SPUK Legesopbrengst naar juiste Kostensoort Legesopbrengst naar juiste Kostensoort Energie-armoede via SPUK Energie-armoede via SPUK

SPUK RHA SPUK RHA Uitsplitsing Omgevingswet-budgetten Uitsplitsing Omgevingswet-budgetten Haalbaarheidsonderzoek Gameren Haalbaarheidsonderzoek Gameren SPUK Lokaal Sportakkoord SPUK Lokaal Sportakkoord

S/I 2023 2024 2025 2026 2027 I -881 I 881 I -493 I 493 I -50 I 50 S -25 -25 -25 -25 -25 S 25 25 25 25 25 S -28 -28 -28 -28 -28 S 28 28 28 28 28 S 200 200 200 200 200 S -200 -200 -200 -200 -200 S S 1 1 1 1 1 S 2 2 2 2 2 S 18 18 18 18 18 S -4 -4 -4 -4 -4 S 2 2 2 2 2 S 4 4 4 4 4 S -15 -15 -15 -15 -15 S -6 -6 -6 -6 -6 S -2 -2 -2 -2 -2 I -2992 I 3201 I -209 S 86 86 86 86 86 S -86 -86 -86 -86 -86 S -34 -34 -34 -34 34 34 34 34 S 380 170 170 170 170 S 105 105 105 105 105 S S S S S S S S S I I I I S S I I I I

-170 -335 505 170 -655 949 -949 -479 479 180 -180 18 -18 -20 20 -38 38

-170 -339 509 170 -445 949 -949

-170 -344 514 170 -445 949 -949

18 -18

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Programma Programma 6 Sport Programma 6 Sport Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs

Omschrijving SPUK IDO SPUK IDO SPUK Onderwijsachterstandenbeleid SPUK Onderwijsachterstandenbeleid

S/I 2023 I -30 I 30 I -299 I -576

2024 2025 2026 2027 -

Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 6 Sport Programma 6 Sport Programma 6 Sport Programma 6 Sport Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 7 Sociaal Domein

SPUK Onderwijsachterstandenbeleid SPUK Onderwijsachterstandenbeleid SPUK Nationaal Programma Onderwijs SPUK Nationaal Programma Onderwijs Uitvoeringsbudget 2023 Beschermd Wonen Uitvoeringsbudget 2023 Beschermd Wonen Uitvoeringsbudget 2023 Beschermd Wonen SPUK - Wet Inburgering SPUK - Wet Inburgering SPUK - Wet Inburgering SPUK - Wet Inburgering SPUK - Onderwijsroute SPUK - Onderwijsroute Brede SPUK - Lokaal Sportakkoord Brede SPUK - Lokaal Sportakkoord Brede SPUK - Combinatiefuncties Brede SPUK - Combinatiefuncties Brede SPUK - Gezondheidsachterstanden Brede SPUK - Gezondheidsachterstanden Brede SPUK - Kansrijke Start Brede SPUK - Kansrijke Start Brede SPUK - Mentale Gezondheid Brede SPUK - Mentale Gezondheid Brede SPUK - Aanpak overgewicht Brede SPUK - Aanpak overgewicht Brede SPUK - Valpreventie Brede SPUK - Valpreventie Brede SPUK - Leefomgeving Brede SPUK - Leefomgeving Brede SPUK - OKO en Alcoholproblematiek Brede SPUK - OKO en Alcoholproblematiek Brede SPUK - Versterken sociale basis

I I I I S S S I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein

Brede SPUK - Versterken sociale basis Brede SPUK - Mantelzorg Brede SPUK - Mantelzorg Brede SPUK - Een tegen Eenzaamheid Brede SPUK - Een tegen Eenzaamheid Brede SPUK - Welzijn op recept Brede SPUK - Welzijn op recept Brede SPUK - Kennis- en adviesfunctie GGD Brede SPUK - Kennis- en adviesfunctie GGD Brede SPUK - Regionale aanpak preventie Brede SPUK - Regionale aanpak preventie SPUK Onderwijshuisvesting ontheemden SPUK Onderwijshuisvesting ontheemden SPUK Preventieakkoord SPUK Preventieakkoord SPUK Preventieakkoord SPUK Preventieakkoord SPUK SUVIS SPUK SUVIS Regeling Winterfonds Regeling Winterfonds

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

-95 -40 135 -22 22 -154 154 -34 34 -27 27 -9 9 -30 30 -81 81 -17 17 -4 4 -62 62 -17 17 -17 17 -16 16 -4 4 -13 13

-95 -40 135 -22 22 -154 154 -34 34 -27 27 -9 9 -30 30 -81 81 -17 17 -4 4 -62 62 -17 17 -14 14 -20 20 -4 4 -13 13

299 576 -471 471 -45 -90 135 -137 -311 311 137 -25 25 -22 22 -154 154 -34 34 -26 26 -12 12 -30 30 -88 88 -17 17 -4 4 -63 63 -17 17 -17 17 -9 9 -4 4 -15 15 -200 200 -20 -12 20 12 -10 10 -143 143

-95 -40 135 -17 17 -148 148 -34 34 -34 34 -84 84 -46 46 -15 15 -23 23 -

-95 -40 135 -

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

Programma Programma 5 Onderwijs Programma 5 Onderwijs Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein

Omschrijving Huisvestingskosten Kentalis Huisvestingskosten Kentalis GGD Veilig Thuis GGD Veilig Thuis

S/I 2023 S 92 S -92 S 336 S -55

2024 92 -92 336 -55

2025 92 -92 336 -55

2026 92 -92 336 -55

2027 92 -92 336 -55

Programma 8 Volksgezondheid Programma 8 Volksgezondheid Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 7 Sociaal Domein Programma 6 Sport Programma 6 Sport Overhead Programma 5 Onderwijs Overhead Programma 1 Bestuur

GGD Veilig Thuis GGD Veilig Thuis Zorg en Veiligheid Zorg en Veiligheid Zorg en Veiligheid Zorg en Veiligheid Wet Inburgering Wet Inburgering Wet Inburgering Wet Inburgering Sportfondsen - Indexering beschikking Sportfondsen - Indexering verhuur Formatie Leerlingenvervoer Formatie Leerlingenvervoer Porti stempassen en kandidatenlijsten Porti stempassen en kandidatenlijsten

S S S S S S I I I I S S S S I I

-336 55 -5 -34 5 34 80 -80 72 -72 -91 91 -28 28 20 -20

-336 55 -5 -34 5 34 -91 91 -28 28 -

Totaal

GEMEENTE ZALTBOMMEL | BESTUURSRAPPORTAGE 2023

6. Overzicht stand van zaken investeringen Bijstellen kredieten In deze bestuursrapportage worden de volgende kredieten bijgesteld: Bijstellen kredieten (x € 1.000) Sportpark De Watertoren - Petanque Openbare sportvoorziening Nieuwaal

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13169958/1